II OZ 674/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-07-16

Skład orzekający: Leszek Leszczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, może uzasadniać wstrzymanie jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi, nawet z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności, sama w sobie nie uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych, a jedynie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W związku z tym, nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków, które uzasadniałoby wstrzymanie jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Wstrzymanie takiej decyzji naruszałoby również społeczny interes w sprawnym przebiegu inwestycji drogowych.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji Ministra Infrastruktury o ustaleniu lokalizacji drogi. Skarżący wnieśli zażalenie, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, wskazując, że wykonawca podjął już pewne prace, które umożliwią prowadzenie robót budowlanych, a kontynuacja prac pociągnie za sobą znaczne koszty. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie T. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. B. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1712/09 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg J. K., [...] S.A., T. B., H. W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1712/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił J. K., T. B. i H. W. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg J.K., [...] S.A., T.B., H. W. na decyzję Ministra Infrastruktury dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi. W uzasadnieniu podano, że decyzja lokalizacyjna nie uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych i skutkiem tego nie może powodować wskazywanego w art. 61 § 3 p.p.s.a. niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącym znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżącej ponadto przysługuje odszkodowanie za przejście nieruchomości na własność m.in. Skarbu Państwa. W przypadku natomiast wyeliminowania decyzji lokalizacyjnej z obrotu prawnego możliwe będzie przywrócenie prawa własności do nieruchomości. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła reprezentowana przez pełnomocnika T.B. domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia lub jego uchylenia oraz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego wg norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Żaląca się wskazała, że wykonawca podjął już pewne prace związane z inwestycją, które umożliwią prowadzenie robót budowlanych. Kontynuacja prac pociągnie za sobą efekt w postaci znacznych kosztów i nakładów poniesionych zarówno przez stronę, ale i wykonawców. Wskazano ponadto, iż postępowanie w niniejszej sprawie powinno być poprzedzone wykonaniem w terenie pomiarów fizycznych i geodezyjnych i to po uprzednim zawiadomieniu stron postępowania. Wniesiono także o pozbawienie decyzji organu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd podejmuje decyzję o wstrzymaniu na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę skarżącą, ale także uwzględnia inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Należy zgodzić się z Sądem I instancji, iż w przedmiotowej sprawie należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W ślad za Sądem I instancji podać należy, że decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi w przedmiotowej sprawie została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) w brzmieniu sprzed jej nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 958). Ustawa w brzmieniu sprzed noweli, w art. 17 ust. 3 pkt 1 stanowiła, że decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, jedynie uprawnia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skutki, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji mogłyby wystąpić dopiero w wyniku wykonania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę. Zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury nie powoduje takich skutków, ponieważ nie uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych, lecz jedynie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Lokalizacja drogi publicznej jest dopiero pierwszym etapem zmierzającym do jej powstania i stanowi podstawę do ubiegania się przez inwestora o pozwolenie na budowę. Oznacza to, że nie zachodzi w związku z jej wydaniem niebezpieczeństwo wyrządzenia właścicielowi nieruchomości znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) ma szczególny charakter, bowiem jej celem jest stworzenie prawnych instrumentów zapewniających sprawny przebieg inwestycji drogowych. Specyfika uregulowań ustawowych wyraża się w uproszczeniu postępowania administracyjnego w sprawach związanych z nabyciem nieruchomości oraz dysponowania nimi przez inwestora w celu budowy drogi. Wstrzymanie tejże decyzji byłoby zatem istotnym zaburzeniem tegoż procesu i jednocześnie naruszałoby w sposób rażący społeczny interes, który stał się podstawą wydania orzeczenia. Rozważając kwestie wstrzymania wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi należy zatem uwzględnić interes społeczny i gospodarczy, które przemawiają za szybką i sprawną realizacją przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie drogi. Nie ulega wątpliwości, że decyzja o lokalizacji drogi (w tym przypadku węzła drogowego i przebudowy drogi) stanowi podstawę do wydania pozwolenia na budowę. Nie może to jednak uzasadniać udzielenia ochrony tymczasowej. Po pierwsze zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja jest tylko z jednym warunków koniecznych dla uzyskania pozwolenia na budowę. Po drugie natomiast w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę, które może prowadzić do faktycznego rozpoczęcia robót budowlanych, stronom tego postępowania przysługuje możliwość uzyskania ochrony tymczasowej, o ile zdecydują się złożyć stosowny wniosek. Uznać zatem należy, że ich interesy w tym postępowaniu będą należycie zabezpieczone. Odnośnie do argumentacji związanej z czynnościami geodezyjnymi w sprawie oraz dotyczącego klauzuli natychmiastowej wykonalności decyzji wskazać należy, że kwestie te pozostają bez związku z zaskarżonym postanowieniem. Na obecnym etapie postępowania bowiem Naczelny Sąd Administracyjny bada jedynie zasadność postanowienia z dnia 16 marca 2010 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło