VI SA/Wa 1723/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania T. S.A. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2009 r. o nałożeniu na wyżej wymienionego kary pieniężnej w wysokości 500 złotych za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Uzasadniając swoje stanowisko Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, iż w dniu [...] maja 2009 r. w B. dokonano kontroli pojazdu marki [...] o nr rej. [...] podczas której kierujący nie okazał zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób w ramach linii [...]. Organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej, kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców. W myśl art. 92 ust. 1 ustawy kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów ustawy o czasie pracy kierowców lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją powyższego jest załącznik 1p. 1.7 do ustawy ustalający wysokość kary. Organ podniósł, iż przedsiębiorca, ze względu na zawodowy charakter swojej działalności, powinien dążyć do uczynienia zadość wszelkim wymogom stawianym przez prawo i wykonywać działalność zgodnie z regulującymi ją przepisami prawnymi. Jednym z takich wymogów jest obowiązek wyposażenia kierowcy we wszystkie wymagane dokumenty przed rozpoczęciem przewozu drogowego a kierowca ma obowiązek mieć je przy sobie i okazać podczas kontroli. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. S.A., zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Podniósł zarzut naruszenia prawa procesowego tj. art. 7, art. 40 i 42 w zw. z art. 28 k.p.a., art. 107 k.p.a., oraz prawa materialnego tj. art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym z dnia 6 września 2001 roku i lp. 1.7. załącznika do w/w ustawy. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł między innymi, że kontrola miała miejsce w dniu [...] maja 2009 r. natomiast zawiadomienie o wszczęciu postępowania oznaczone jest datą 6 maja 2009 r. W chwili kontroli przewóz nie był realizowany a jedynie przygotowywany do realizacji, zezwolenie dostało doręczone kontrolującemu przed zakończeniem kontroli i przed przystąpieniem do przewozu, który to fakt został pominięty w protokole. Ponadto przygotowanie do realizacji przewozu w autobusie marki N. o nr rej. [...] przez przedsiębiorcę Z. R. było wykonywane w warunkach nadzwyczajnych okoliczności powodowanych awarią autobusu na linii [...] wykonywanej autobusem marki [...]. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. W myśl art. 87 ust. 1 Ustawy o transporcie drogowym podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej, kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879, z 2005 r. Nr 180, poz. 1497 oraz z 2007 r. Nr 99, poz. 661), a ponadto przy wykonywaniu przewozów regularnych i regularnych specjalnych - odpowiednie zezwolenie lub wypis z zezwolenia wraz z obowiązującym rozkładem jazdy (ust.1 pkt 2). Zgodnie z art. 92 ust. 1 w/w ustawy kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów ustawy o czasie pracy kierowców lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją powyższego jest treść lp. 1.7 załącznika do w/w ustawy, który nakłada karę pieniężną w wysokości od 500 złotych za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. W przypadku odpowiedzialności określonej w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym sam fakt naruszenia prawa stanowi podstawę do zastosowania sankcji. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na charakter decyzji związanych z przekroczeniem przepisów o transporcie drogowym. Decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne za naruszenia przepisów prawnych regulujących sprawy transportu drogowego mają charakter szczególny. Są to mianowicie decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, niestwarzającego właściwym organom administracji praktycznie żadnych luzów interpretacyjnych. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania, jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. W postępowaniu administracyjnym w tego rodzaju sprawach istotne jest, bowiem, przede wszystkim stwierdzenie faktu popełnienia wykroczenia i stwierdzenie odpowiedzialności za ten czyn – przy założonej odpowiedzialności przedsiębiorcy, niezależnie od jego winy, możliwości przyczynienia się do jej powstania, czy ewentualnych żądań miarkowania wysokości kary. Ustawa nie określa jakichkolwiek przesłanek wyłączających odpowiedzialność (możliwość odstąpienia od wymierzenia) bądź prowadzących do jej ograniczenia. Organ inspekcji drogowej działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego – stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości. Zaistnienie określonych ustawą przesłanek odpowiedzialności zobowiązuje właściwy organ do wymierzenia kary. W zarysowanym mechanizmie odpowiedzialności podstawowe znaczenie mają, więc ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli. Zasadniczo, bowiem jedynie na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy nastąpiło określone naruszenie przepisów powołanej wyżej ustawy oraz na kwalifikację tego przekroczenia. Stwierdzone podczas kontroli naruszenia, uzasadniające nałożenie kary pieniężnej kontrolujący zamieszcza w protokole kontroli, który stanowi podstawę do wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu kary pieniężnej. Sporządzenie protokołu z kontroli znajduje umocowanie w art. 74 u.t.d. W myśl powołanego przepisu z przeprowadzonych czynności kontrolnych inspektor sporządza protokół, a jego kopię doręcza się kontrolowanemu (ust. 1). Protokół podpisują inspektor i kontrolowany. Do protokołu kontroli, kontrolowany może wnieść zastrzeżenia (ust. 2). Odmowę podpisania protokołu przez kontrolowanego odnotowuje się w protokole (ust. 3). Jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie. Orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 września 2005 r., VI SA/Wa 1224/04 (LEX nr 205475). Jak wynika z akt sprawy kontrolowany kierowca kierował pojazdem w imieniu skarżącego. Do protokołu kontroli nie zgłosił żadnych uwag i podpisał go bez zastrzeżeń. Wyjaśnił także, iż do godziny 9. 00 a więc przed kontrolą, wykonał 4 kursy linii 183. Bezspornym jest, iż kierowca w trakcie kontroli nie okazał zezwolenia na realizowanie przewozów regularnych osób na linii 183. Fakt dowiezienia po zakończonej kontroli wypisu nr 0005 z zezwolenia nr 00391/07 na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż nie zmienia faktu, że kierowca nie miał przy sobie, a w konsekwencji nie okazał do kontroli wymaganego dokumentu. Stosownym według obowiązującego stanu prawnego zachowaniem jest bowiem posiadanie dokumentu i okazanie go kontrolującemu pojazd inspektorowi w trakcie przeprowadzanej kontroli. Oznacza to, że późniejsze, już po rozpoczęciu kontroli, dostarczenie dokumentu, o którym mowa, jest bezskuteczne. Na przewoźniku bowiem, jako na osobie profesjonalnie zajmującej się działalnością gospodarczą, ciąży obowiązek znajomości przepisów regulujących wykonywaną działalność w zakresie transportu drogowego. Skoro, zatem w dniu kontroli skarżący naruszył obowiązek wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty to skutkiem jest naruszenie art. 87 omawianej ustawy, co w świetle art. 92 ust. 1 i ust. 4 obliguje organ do nałożenia na skarżącego kary, o której mowa w lp. 1.7. załącznika do tej ustawy. Ustalona we wskazany sposób sytuacja faktyczna i jej implikacje prawne uzasadniały zatem nałożenie na skarżącego kary za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Wysokość kary została ustalona w sposób prawidłowy, na podstawie właściwego przepisu załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Za niezrozumiały należało uznać zarzut wszczęcia postępowania administracyjnego przed datą kontroli albowiem postanowienie o wszczęciu postępowania nosi datę 7 maja 2009 r. nie jak wskazuje skarżący- 6 maja 2009 r. Reasumując, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.