II GSK 838/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-09-07
Skład orzekający: Stanisław Gronowski, Małgorzata Korycińska, Czesława Socha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy płyta izolacyjna, stanowiąca część składową systemu ocieplenia budynku, która jest niewidoczna dla końcowego użytkownika podczas zwykłego używania tego systemu, może być przedmiotem ochrony jako wzór przemysłowy?Ratio decidendi
Płyta izolacyjna, będąca częścią składową systemu ocieplenia, która jest niewidoczna dla końcowego użytkownika podczas zwykłego używania tego systemu, nie może być przedmiotem ochrony jako wzór przemysłowy. Wymóg widoczności wzoru przemysłowego musi być spełniony na etapie jego użytkowania przez końcowego użytkownika, a nie jedynie na etapie dystrybucji. Nawet jeśli taka płyta stanowi przedmiot samodzielnego obrotu, musi spełniać wszystkie ustawowe wymogi dotyczące wzoru przemysłowego, w tym przesłankę widoczności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego płyty izolacyjnej "P.". Wnioskodawca twierdził, że płyta nie spełnia wymogów nowości i indywidualnego charakteru, a także nie posiada cech pozwalających na jej ochronę jako wzoru przemysłowego, ponieważ jest ona częścią składową systemu ocieplenia i jest niewidoczna dla użytkownika końcowego. Urząd Patentowy unieważnił prawo do rejestracji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Skarżąca kasacyjnie kwestionowała te rozstrzygnięcia, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Czesława Socha Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 7 września 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T.O. Spółki z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 stycznia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 1856/09 w sprawie ze skargi T. O. Spółki z o.o. w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 stycznia 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1856/09, wydanym w sprawie ze skargi T. O. Sp. z o.o. w K. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, oddalono skargę.
Sąd pierwszej instancji ustalił następujący stan faktyczny sprawy:
Dnia [...] grudnia 2007 r. A. Sp. z o.o. w O. wystąpiła do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania spornego z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt.: "P." nr [...] udzielonego [...] czerwca 2004 r. na rzecz T. O. Sp. z o.o. w K., zwanej "skarżącą", z pierwszeństwem od 11 września 2003 r.
Za podstawę swojego żądania wnioskodawczyni podała przepisy art. 102 ust. 1 i 2, art. 103 ust. 1 i 3 pkt 2 oraz art. 104 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.), zwanej "p.w.p.".
Powołane wyżej przepisy, według redakcji obowiązującej w dacie zgłoszenia wzoru do ochrony, miały następującą treść:
Art. 102. 1. Wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację.
2. Wytworem jest każdy przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych.
Art. 103. 1. Wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, identyczny wzór nie został udostępniony publicznie przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób, z zastrzeżeniem ust. 2. Wzór uważa się za identyczny z udostępnionym publicznie także wówczas, gdy różni się od niego jedynie nieistotnymi szczegółami.
3. Przepis ust. 1 nie wyłącza możliwości udzielenia prawa z rejestracji, jeżeli wzór przemysłowy:
2) został ujawniony w ciągu 12 miesięcy przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, jeżeli ujawnienie nastąpiło przez twórcę, jego następcę prawnego lub - za zgodą uprawnionego - przez osobę trzecią, a także jeżeli ujawnienie nastąpiło w wyniku nadużycia popełnionego wobec twórcy lub jego następcy prawnego.
Art. 104. 1. Wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo.
2. Przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru.
Interes prawny do wszczęcia postępowania wnioskodawczyni wywodziła z faktu, że jest producentem styropianu i produktów styropianowych, w tym także styropianu o cechach objętych spornym prawem z rejestracji, a więc sporne prawo prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej swobody działalności gospodarczej wnioskodawczyni. Ponadto skarżąca wezwała wnioskodawczynię do zaniechania naruszeń prawa z rejestracji spornego wzoru, usunięcia skutków naruszeń, zapłaty odszkodowania oraz złożenia oświadczenia w prasie. Wskazała na toczące się przed Sądem Okręgowym w K. między stronami postępowanie z powództwa T. O. Sp. z o.o. w K. o naruszanie praw z rejestracji spornego wzoru (Sygn. akt [...]).
Zdaniem wnioskodawczyni sporny wzór nie może stanowić wzoru przemysłowego w rozumieniu art. 102 p.w.p., gdyż nie posiada ustalonej postaci, będąc wynikiem przypadkowego, niepowtarzalnego i nieprzewidywalnego rozkładu kolorowych granul na skutek ich mechanicznego mieszania w procesie produkcyjnym, a w związku z tym nie nadaje się do ponownego odtworzenia w sposób rzemieślniczy i przemysłowy.
Brak indywidualnego charakteru spornego wzoru wynika, zdaniem wnioskodawczyni, zarówno z artykułu uprawnionego zamieszczonego w kwartalniku T. O. "Myśl: ciepło" nr 2 z lata 2003 r., jak i z Normy Branżowej z 1991 r. nr BN-91/6363 - 02 pt: "Tworzywa sztuczne. Płyty styropianowe", która zaleca stosowanie barwienia perełek styropianu na kolor różowy do czerwonego dla płyt styropianowych samogasnących, a także z artykułu "System w kropki" Murator nr 10, artykuł pt. Nowa generacja styropianów "T.O. kwartalnik T.O. "Myśl: ciepło" z lipca 2006 r. i wielu innych.
Według wnioskodawczyni sporny wzór przemysłowy w dacie jego zgłoszenia do rejestracji (11 września 2003 r.) nie spełniał wymogu nowości, gdyż był znany na rynku od początku 2001 r. w zakładach A. (w A. i na W.). Ponadto, o ujawnieniu spornego wzoru przez uprawnionego w okresie przekraczającym 12 miesięcy przed datą zgłoszenia spornego wzoru do rejestracji świadczy artykuł skarżącej zamieszczony w kwartalniku T.O. "Myśl: ciepło" nr 2 z lata 2003 r. w którym podano, iż "styropian w kropki... produkowany i sprzedawany jest przez T. O. od przeszło roku.
Jako dowody w sprawie wnioskodawczyni przedłożyła m.in.:
- pisma z dnia 17 i 31 października 2007 r. dotyczące zaniechania naruszeń, usunięcia skutków naruszeń, zapłaty odszkodowania oraz złożenia oświadczenia w prasie,
- artykuł uprawnionego zamieszczony w kwartalniku T. O. "Myśl: ciepło" nr 2 z lata 2003 r., w którym podano iż "styropian w kropki... produkowany i sprzedawany jest przez T. O. od przeszło roku",
- oświadczenie zakładów A. w A. o produkcji od 2001 r. płyt "z zabrudzeniami" wraz z tłumaczeniem i załącznikami w postaci zdjęć i zbiorczej listy cenowej z 2001 r.,
- oświadczenie zakładów A. na W. o produkcji od początku maja 2002 r. płyt "z zabrudzeniami" wraz z tłumaczeniem i załącznikami w postaci zdjęć,
- fakturę VAT nr [...] z 19.02.2000 r. firmy S. K. GmbH dotyczącą zakupu przez uprawnionego granulek styropianu w kolorach oliwkowym i żółtym, wraz z tłumaczeniem,
- Normę Branżową z 1991 r. nr BN-91/6363 - 02 pt: "Tworzywa sztuczne. Płyty styropianowe", która zaleca stosowanie barwienia perełek styropianu na kolor różowy do czerwonego dla płyt styropianowych samogasnących,
- publikację "Ocieplamy dom" z wynikami badań CEM z 2005 r.,
- wyciąg internetowy z 11.08.2007 r. "Nowa generacja płyt dociepleniowych",
- wzory użytkowe [...] i [...] z pierwszeństwem z 20 stycznia 2003 r. (i datą publikacji zgłoszenia niemieckiego 2.10.2003 r.),
- analizę ITB dotyczącą procesu wytwarzania styropianu EPS wraz ze zdjęciami płyt T. O.
Skarżąca uznała zarzuty wnioskodawczyni za bezzasadne. Podnosiła m.in. odmienność ogólnego wrażenia jakie wywierają na zorientowanym użytkowniku, zarówno produkty według przeciwstawionych wzorów (tureckiego i niemieckiego), których publikacje są późniejsze od daty zgłoszenia przedmiotowego wzoru, jak i płyty "zabrudzone", tj. z przypadkowymi wtrąceniami innego koloru. Ponadto, większość odmian obu spornych wzorów jest barwna, w przeciwieństwie do wzorów przeciwstawianych.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Urząd Patentowy RP unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt "[...]" nr [...] i przyznał A. Sp. z o.o. w O. od skarżącej kwotę 3063 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Według Urzędu Patentowego wnioskodawca wykazał posiadanie interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego.
Jak podniósł Urząd Patentowy, powołując się na przepisy art. 102 p.w.p. oraz poglądy piśmiennictwa, pojęcie postaci, o której mowa w art. 102 ust. 1 p.w.p., jest tożsame z wyglądem zewnętrznym nadawanym wytworom. Ważną wskazówkę interpretacyjną dają w tym względzie przepisy Unii Europejskiej, a w szczególności Dyrektywa 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów, zgodnie z którą przedmiotem ochrony wzoru nie mogą być części, które są "niedostępne dla oka". W doktrynie dostrzega się różnice brzmieniowe występujące między Dyrektywą a ustawą Prawo własności przemysłowej w zakresie rozumienia terminu "postać", przyjmuje się jednak, że nie mają one charakteru merytorycznego, gdyż w obu aktach prawnych chodzi o wizualnie dostrzegalne cechy całego produktu lub jego części, z wyjątkiem części składowych, które nie są wizualnie postrzegane "w toku zwykłego używania produktu". Także w orzecznictwie przyjmuje się, że przedmiotem ochrony jest postać przedmiotu, jego ogólny efekt wizualny (wyrok SN z dnia 10 lipca 2002 r. sygn. akt II CKN 969/00). Dlatego przedmiotem oceny w niniejszej sprawie mogą być tylko te cechy wzoru przemysłowego, które są widoczne na zewnątrz w toku zwykłego używania, czyli dostrzegane zmysłem wzroku w trakcie tego używania.
Przedmiotowy wzór obejmuje dziesięć odmian prostopadłościennej płyty izolacyjnej zasadniczo białej z plamkami o różnym kształcie, wielkości i różnym kolorze.
Przesłuchany na wniosek uprawnionego w charakterze strony Prezes zarządu skarżącej spółki zeznał m.in., że płyty produkowane w T. O. są stosowane jako termoizolator w budownictwie, zgodnie z rekomendacjami technicznymi i zgodnie z przeznaczeniem wskazanym przez tytuł "[...]" i treść opisu zgłoszeniowego. I tak objęta wzorem płyta jest nakładana na ścianę, pokrywana szklaną siatką i następnie na to jest nakładany tynk. W świetle tego wyjaśnienia, jak ustalił Urząd Patentowy, pojedyncza płyta jest częścią składową wytworu złożonego, w postaci systemu ocieplenia, ściany, stropu, dachu, czy fundamentu, złożonego z wielu płyt izolacyjnych i warstw je pokrywających. Cały taki system ocieplenia, w przypadku jego stosowania na etapie konstrukcji budynku, jest umieszczany pomiędzy warstwami konstrukcji, na przykład między murowaną warstwą konstrukcyjną i murowaną warstwą osłonową, która następnie jest tynkowana i malowana. W przypadku stosowania systemu ocieplenia na bazie omawianych płyt izolacyjnych, są one mocowane do warstwy konstrukcyjnej budynku i pokrywane warstwą zbrojoną siatką z włókna szklanego, następnie warstwą gruntującą i warstwą elewacyjną w postaci tynku.
Jak ustalił Urząd Patentowy w sprawie mamy do czynienia z wzorem stosowanym w części składowej (warstwie ocieplającej) wytworu złożonego (systemu ocieplenia), w rozumieniu art. 102 ust. 3 pkt 1 p.w.p. Stąd, zgodnie z treścią przepisu art. 102 ust. 4 p.w.p. Urząd Patentowy jest zobowiązany do oceny nowości i indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego jedynie w zakresie cech widocznych całego tego wytworu złożonego, tj. w zakresie cech płyt izolacyjnych widocznych podczas zwykłego używania systemu ocieplenia, przez które rozumie się jego używanie przez użytkownika końcowego, z wyłączeniem konserwacji, obsługi lub naprawy (art. 3 ust. 4 powołanej dyrektywy 98/71/WE). Końcowy użytkownik płyty izolacyjnej wkomponowanej w system ocieplenia budynku, tj. administrator lub właściciel, ewentualnie lokator tego budynku, nie ma możliwości wzrokowego postrzegania cech tej płyty w trakcie zwykłego używania tego systemu ocieplenia, tj. w trakcie zamieszkiwania danego budynku. Żadna cecha przedmiotowej płyty izolacyjnej nie jest widoczna w ukończonym systemie ocieplającym podczas zwykłego jego używania, jako zakrytej kolejnymi warstwami budowlanymi (np. warstwą zbrojoną siatką z włókna szklanego, warstwą gruntującą i warstwą elewacyjną w postaci tynku), co w konsekwencji oznacza, że wskazana płyta izolacyjna nie może być przedmiotem wzoru przemysłowego określonego w art. 102 ust. 1 p.w.p.
Z powyższych względów Urząd Patentowy unieważnił prawo z rejestracji ww. wzoru przemysłowego.
Od powyższej decyzji skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. który, jak to wskazano na wstępie, skargę tę oddalił.
Jak ustalił Sąd pierwszej instancji podstawę prawną wniosku o unieważnienie spornego prawa z rejestracji wzoru przemysłowego były przepisy art. 102 ust. 1 i 2, art. 103 ust. 1 i 3 pkt 2 oraz art. 104 p.w.p. Nakładało to na Urząd Patentowy obowiązek zbadania zdolności rejestracyjnej spornego przedmiotu zgłoszenia. Takiej oceny organ dokonał w zgodności z obowiązującymi przepisami, w tym także z art. 255 ust. 4 p.w.p., zgodnie z którym Urząd Patentowy rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę, jak również z uwzględnieniem przepisów Dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów. Trafnie, co podkreślił Sąd pierwszej instancji, organ przyjął, że w odniesieniu do zdolności rejestracyjnej wzoru przemysłowego, przedmiotem oceny mogą być tylko te cechy, które są widoczne na zewnątrz w toku zwykłego używania, czyli dostrzegane zmysłem wzroku. W tym względzie Urząd Patentowy rozważył, zarówno sposób zwykłego używania płyty styropianowej przez zastosowanie jej w zamkniętym systemie ocieplenia, możliwość złożenia i rozłożenia systemu ocieplenia zawierającego m.in. styropianową płytę izolacyjną, jak i kwestię pozostawania przez płytę styropianową niewidoczną podczas jej włączenia do systemu ocieplenia budynku. Prawidłowo na powyższą okoliczność Urząd Patentowy powołał się na zeznania Prezesa Zarządu skarżącej. Nie ma zatem podstaw, by zarzucać dowolność tym ustaleniom organu, które stanowiły podstawę do przyjęcia przez Urząd Patentowy, iż w sprawie chodzi o wzór stosowany w części składowej (warstwie ocieplającej) wytworu złożonego (systemu ocieplenia) w rozumieniu art. 102 ust. 3 pkt 1 p.w.p. Urząd Patentowy, co wskazał Sąd pierwszej instancji, jest zobowiązany do oceny nowości i indywidualnego charakteru przedmiotowego wzoru tylko w zakresie cech widocznych całego tego wytworu złożonego, tj. w zakresie cech płyt izolacyjnych widocznych podczas zwykłego używania systemu ocieplenia. Przez te cechy, zgodnie z powołaną dyrektywą, organ rozumie używanie przedmiotu zgłoszenia przez użytkownika końcowego, z wyłączeniem konserwacji, obsługi lub naprawy. Zasadnie organ przyjął, iż końcowy użytkownik przedmiotowej płyty izolacyjnej, jako wkomponowanej w system ocieplenia budynku, nie ma możliwości wzrokowego postrzegania cech tej płyty w czasie zwykłego używania tego systemu ocieplenia. W konsekwencji, według trafnych ustaleń organu, żadna cecha spornej płyty izolacyjnej nie jest widoczna w ukończonym systemie ocieplającym podczas zwykłego jej używania, jako zakrytej kolejnymi warstwami budowlanymi. Tym samym płyta nie może być przedmiotem wzoru przemysłowego, w rozumieniu art. 102 ust. 1 p.w.p.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji również bezzasadny był zarzut skarżącej dotyczący naruszenia przepisu art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. W kwestii braku zdolności rejestracyjnej spornego zgłoszenia, jako wzoru przemysłowego, niczego nie zmienia okoliczność samodzielnego obrotu izolacyjnymi płytami styropianowymi, skoro płyta izolacyjna funkcjonuje w systemie ocieplania i zawsze będzie niewidoczna dla użytkownika, bo wynika to z techniki i technologii procesu ocieplania.
Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Skarga kasacyjna oparta jest na obu podstawach wskazanych w art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej "p.p.s.a."
Skarga kasacyjna zarzuca naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), a to:
1. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, pomimo iż naruszała przepisy postępowania, a to art. 255 ust. 4 p.w.p. w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik postępowania, co uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji; do naruszenia doszło poprzez rozpatrzenie sprawy przez Urząd Patentowy poza podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę we wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" nr [...];
2. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, pomimo iż naruszała przepisy postępowania, a to art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik postępowania, co uzasadniało uchylenie; do naruszenia doszło ponieważ nie zawierała żadnych ustaleń, które pozwalałyby ocenić, czy możliwe jest rozłożenie oraz ponowne złożenie systemu ocieplenia ściany składającego się ze ściany, do której przyklejono styropian, na który nałożono specjalną siatkę i pokryto elewacyjną warstwą tynku, a brak takich ustaleń uniemożliwiał prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego;
3. art. 151 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, pomimo, iż naruszała przepisy postępowania, a to art. 80 k.p.a. w zw. z art. 256 ust.1 p.w.p., w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik postępowania, co uzasadniało uchylenie; do naruszenia doszło ponieważ z żadnego dowodu przeprowadzonego w sprawie nie wynika, aby możliwe było rozłożenie oraz ponowne złożenie systemu ocieplenia ściany składającego się ze ściany, do której przyklejono styropian, na który nałożono specjalną siatkę i pokryto elewacyjną warstwę tynku, a zasady doświadczenia życiowego wskazują że operacja taka nie jest możliwa;
4. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, zaniechanie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz sformułowanie uzasadnienia w sposób nieprzejrzysty, utrudniający jednoznaczne ustalenie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co utrudnia skarżącemu prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych, a w konsekwencji kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku.
Skarga kasacyjna zarzuca także naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a to:
1. art. 102 ust. 3 pkt 1 p.w.p. w zw. z art. 102 ust. 3 pkt 2 p.w.p. przez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie styropianowej płyty izolacyjnej za "część składową", a system ocieplenia za "wytwór złożony", podczas gdy system ocieplenia składający się ze ściany, do której przyklejono styropian, na który nałożono specjalną siatkę i pokryto elewacyjną warstwą tynku nie spełnia ustawowych kryteriów "wytworu złożonego", ponieważ tak określony wytwór nie składa się z wielu wymienialnych części składowych umożliwiających jego rozłożenie i ponowne złożenie;
2. art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. przez jego niezastosowanie i w konsekwencji odmowę uznania izolacyjnej płyty styropianowej, która jest przedmiotem samodzielnego obrotu, za wytwór mogący stanowić wzór przemysłowy;
3. art. 102 ust. 4 p.w.p. w zw. z art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, iż przepis ten wyklucza badania pod względem nowości i indywidualnego charakteru niewidocznej podczas zwykłego używania części składowej wytworu złożonego, która może być przedmiotem samodzielnego obrotu.
Przechodząc do uzasadnienia podstaw kasacyjnych, zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., skarga kasacyjna uzasadniała naruszeniem przez zaskarżoną decyzję przepisu art. 255 ust. 4 p.w.p. poprzez rozpatrzenie sprawy przez Urząd Patentowy poza zakresem wyznaczonym przez wnioskodawcę we wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego. Jak wywodziła skarga kasacyjna wnioskodawca zasadniczo kwestionował istnienie dwóch przesłanek, od których zależy, czy wytwór może stanowić wzór przemysłowy w świetle art. 102 ust. 1 p.w.p., a to: przesłanki nowości oraz przesłanki indywidualnego charakteru. Przesłanka nowości została zdefiniowana, m.in. w art. 102 ust. 1 oraz art. 103 ust. 1 i 3 pkt 2 p.w.p. Przesłanka indywidualnego charakteru została zdefiniowana w art. 102 ust. 1 oraz art. 104 p.w.p. Natomiast, podzielając stanowisko wnioskodawcy, co do naruszenia przez sporną rejestrację wskazanego we wniosku przepisu art. 102 ust. 1 p.w.p., Urząd Patentowy wyprowadził naruszenie tego przepisu z innej przesłanki, niż to wskazał wnioskodawca, a mianowicie niespełnieniem przez wytwór kryterium widoczności wzoru przemysłowego przez końcowego użytkownika w trakcie użytkowania wytworu, co pozbawia wzór przemysłowy zdolności rejestracyjnej w świetle powołanego wyżej przepisu. Tym samym, zdaniem skargi kasacyjnej, Urząd Patentowy naruszył przepis art. 255 ust. 4 p.w.p.
Naruszenia art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 256 ust.1 p.w.p. skarga kasacyjna upatruje w braku w zaskarżonej decyzji ustaleń, które pozwalałyby ocenić, czy możliwe jest rozłożenie oraz ponowne złożenie systemu ocieplenia ściany, składającego się ze ściany, do której przyklejono omawiany wytwór, tj. styropian, na który nałożono specjalną siatkę i pokryto elewacyjną warstwą tynku, a brak takich ustaleń uniemożliwiał prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Toteż, Sąd pierwszej instancji błędnie uznał możliwość rozłożenia i ponownego złożenia systemu ocieplenia ściany obejmującej m.in. płytę styropianową.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 80 k.p.a. i art. 256 ust. 1 p.w.p. skarga kasacyjna wskazuje na brak w aktach sprawy dowodu wskazującego na możliwość rozłożenia oraz ponownego złożenia systemu ocieplenia ściany składającego się ze ściany, do której przyklejono styropian, na który nałożono specjalną siatkę i pokryto elewacyjną warstwą tynku, a zasady doświadczenia życiowego wskazują, że operacja taka nie jest możliwa.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie zaskarżonego wyroku, według skargi kasacyjnej, nie zawiera pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, nie wskazując jednocześnie, jaki konkretny przepis prawa nie został, a powinien być, powołany.
Przechodząc do zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego skarga kasacyjna zmierza do wywiedzenia naruszenia art. 102 ust. 3 pkt 1 p.w.p. w zw. z art. 102 ust. 3 pkt 2 p.w.p. przez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie styropianowej płyty izolacyjnej za "część składową", a system ocieplenia za "wytwór złożony", podczas gdy system ocieplenia składający się ze ściany, do której przyklejono styropian, na który nałożono specjalną siatkę i pokryto elewacyjną warstwę tynku, nie spełnia ustawowych kryteriów "wytworu złożonego", ponieważ tak określony wytwór nie składa się z wielu wymienialnych części składowych umożliwiających jego rozłożenie i ponowne złożenie.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 102 ust. 3 pkt 3 oraz art. 102 ust. 4 p.w.p. w zw. z art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. skarga kasacyjna zarzuca ich niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, iż wykluczone jest badanie zdolności rejestracyjnej wzoru przemysłowego niewidocznego dla użytkownika, jak to ma miejsce użycie spornej płyty w systemie ocieplenia. Według skargi kasacyjnej prawidłowa wykładnia przepisu art. 102 ust. 1 pkt 3 p.w.p. musiałby prowadzić do uznania, iż płyta styropianowa, nawet stanowiąca część składową wytworu złożonego, ze względu na niekwestionowany fakt samodzielnego obrotu taką płytą, jest wytworem, który co do zasady może być poddany ochronie jako wzór przemysłowy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie niniejszych rozważań podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd pierwszej instancji.
W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Stąd, wobec postawienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, jako pierwszy należało poddać ocenie zarzut naruszenia przepisów postępowania.
W pierwszej kolejności, jak już wspomniano, skarga kasacyjna upatruje naruszenie przepisów postępowania przez zaakceptowanie w zaskarżonym wyroku rozpoznania przez Urząd Patentowy wniosku w postępowaniu spornym z naruszeniem przepisu art. 255 ust. 4 p.w.p. W myśl tego przepisu Urząd Patentowy rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę. Przepis ten nie precyzuje bliżej sformułowania "granice wniosku". Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego pojęcie to należałoby powiązać z wymogami formalnymi wniosku o wszczęcie omawianego postępowania, o których mowa w art. 2551 ust. 3 p.w.p. W myśl tego przepisu wniosek powinien zawierać: 1) oznaczenie stron i ich adresy; 2) zwięzłe przedstawienie sprawy; 3) wyraźnie określone żądanie; 4) wskazanie podstawy prawnej; 5) wskazanie środków dowodowych; 6) podpis wnioskodawcy i datę.
Spośród wyżej wymienionych elementów, jakie powinien zawierać wniosek o wszczęcie postępowania w trybie spornym, na potrzeby określenia pojęcia "granice wniosku" pierwszoplanowe znaczenie mają tutaj: określenie żądania; powołanie podstawy prawnej; wskazanie środków dowodowych. Idąc tym tokiem rozumowania, spośród wyżej wymienionych elementów wniosku, które są obligatoryjne na potrzeby określenia pojęcia "granice wniosku", którymi związany jest Urząd Patentowy (art. 255 ust. 4 p.w.p.), nie powinno być większych wątpliwości co do związania Urzędu Patentowego powołaną we wniosku podstawą prawną żądania (art. 2551 ust. 3 pkt 4 p.w.p.) oraz wskazanymi środkami dowodowymi (art. 2551 ust. 3 pkt 5 p.w.p.). W tym zakresie wspomniane przepisy są bowiem precyzyjne.
W praktyce mogą zaistnieć wątpliwości kwestii spełnienia przez Urząd Patentowy wymogu orzekania w "granicach wniosku" (art. 255 ust. 4 p.w.p.) w zakresie odnoszącym się do wymogu formalnego wniosku, jakim jest m.in. "wyraźne określenie żądania", o którym mowa w przepisie art. 2551 ust. 3 pkt 3 p.w.p. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wymóg formalny wniosku, o którym mowa w przepisie art. 2551 ust. 3 pkt 3 p.w.p., tj. "wyraźne określenia żądania", należałoby traktować jako istotny element, o ile wręcz nie pierwowzór dla "granic wniosku", w rozumieniu przepisu art. 255 ust. 4 p.w.p. Zapewne, i to w znacznej mierze, "granice wniosku" (art. 255 ust. 4 p.w.p.), będą determinowane charakterem prawa wyłącznego stanowiącego przedmiot tego postępowania. W najczęstszych i najbardziej typowych dla trybu postępowania spornego sprawach, tj. o unieważnienie patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji (por. art. 255 ust. 1 pkt 1 p.w.p.), spełnienie wymogu "wyraźnego określenia żądania", a to na potrzeby art. 255 ust. 4 p.w.p., z reguły sprowadzać się będzie do sprecyzowania, czy wnioskodawca domaga się unieważnienia danego prawa o charakterze wyłącznym w całości, czy też w części. W tym drugim przypadku na wnioskodawcy będzie spoczywać powinność sprecyzowania zakresu tego żądania. I tak, w odniesieniu do patentu, czy wzoru użytkowego, najczęściej będzie to żądanie ograniczenia zakresu patentu (wzoru użytkowego) przez wyeliminowanie jednego lub więcej zastrzeżeń patentowych (ochronnych). W sytuacji częściowego unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy, a także prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, spełnienie wymogu "wyraźnego określenia żądania", stanowiącego istotny element "granic wniosku", w rozumieniu przepisu art. 255 ust. 4 p.w.p., sprowadzać się będzie najczęściej do ograniczenia zakresu towarów, dla oznaczania których znak jest przeznaczony lub postaci wyrobów wzoru przemysłowego.
W świetle powyższych spostrzeżeń pojęcie "granice wniosku", użyte w przepisie art. 255 ust. 4 p.w.p., akcentuje tylko stronę przedmiotową wniosku, a w szczególności wskazany w nim zakres żądania wnioskodawcy, który powinien być wyraźnie określony (art. 2551 ust. 3 pkt 3 p.w.p.), czym związany jest Urząd Patentowy przy rozpatrywaniu sprawy w trybie spornym. Natomiast wspomniane pojęcie nie obejmuje argumentacji wnioskodawcy dla wykazania, iż doszło do przyznania prawa o charakterze wyłącznym z naruszeniem prawa. Wnioskodawca, jak i zresztą uczestnik postępowania spornego, nie może bowiem skutecznie ograniczyć organowi administracji publicznej prawa do dokonania własnej subsumcji, tj. przyporządkowania pod przepis prawa wskazany we wniosku o wszczęcie postępowania spornego okoliczności faktycznych sprawy, gdyż jest to istotny element stosowania prawa przez organ rozpoznający sprawę, co leży w gestii organu. To jest nienaruszalne prawo organu stosującego prawo, który z założenia zna prawo (Iura novit curia). Reasumując, argumentacja wniosku o wszczęcie postępowania spornego przed Urzędem Patentowym, zmierzająca do wykazania, iż sporne prawo o charakterze wyłącznym narusza wskazany przepis prawa, nie stanowi "granic wniosku", w rozumieniu przepisu art. 255 ust. 4 p.w.p.
Z powyższych względów nie jest zasadny zarzut skarżącej, dotyczący naruszenia w zaskarżonej decyzji przepisu art. 255 ust. 4 p.w.p. w następstwie unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego na podstawie wskazanego we wniosku przepisu art. 102 ust. 1 p.w.p., z powodu braku spełnienia przez wytwór kryterium widoczności w normalnym toku użytkowania, wymaganego od wzoru przemysłowego w świetle powołanego wyżej przepisu, a więc z innej argumentacji, niż to uzasadniał wnioskodawca, wskazując na brak spełnienia przez sporny wzór przemysłowy przesłanki nowości i indywidualnego charakteru, także wymaganych od wzoru przemysłowego, gdyż wspomniana argumentacja wnioskodawcy nie wiązała organu.
Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się także zasadności zarzutu skargi kasacyjnej w kwestii naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, zaniechanie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz sformułowanie uzasadnienia w sposób nieprzejrzysty, utrudniający jednoznaczne ustalenie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co utrudnia skarżącemu prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych, a w konsekwencji kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku. Stawiane zarzuty, wysoce ogólnikowe, nie precyzują jakich konkretnych uchybień dopuszczono się w zaskarżonym wyroku. Razi brak podania w skardze kasacyjnej konkretnych przepisów prawa, które miały w sprawie zastosowanie, a zostały pominięte przez Sąd pierwszej instancji. Ponadto, co należy zaakcentować, w świetle stanowiska wyrażonego w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 (ONSAiWSA 2010/3/39, ZNSA 2010/2/122), które podziela skład orzekający w niniejszej sprawie, powołany wyżej przepis może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Taka sytuacja nie ma jednakże miejsca w okolicznościach sprawy. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wymagane od wyroku. Przedstawia bowiem stan sprawy, zarzuty podniesione w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Natomiast, czego nie bierze pod uwagę skarga kasacyjna, ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 119/09; LEX nr 590810). Toteż, w niniejszej sprawie, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest usprawiedliwioną podstawą dla czynienia zaskarżonemu wyrokowi zarzutu dokonania błędnych ustaleń faktycznych, czy też błędnego rozstrzygnięcia sprawy.
Przechodząc do pozostałych zarzutów naruszenia przepisów postępowania, a także związanych z tym zarzutów naruszenia prawa materialnego, nieadekwatne do zgromadzonego materiału sprawy, a tym samym niezasadne z punktu widzenia wpływu na wynik sprawy, są te wszystkie wskazane w skardze kasacyjnej podstawy i zarzuty, wywiedzione z nie dość fortunnego sformułowania zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, gdzie mówi się o systemie ocieplenia, zawierającego sporną płytę, na co wskazywał Urząd Patentowy. Niefortunność uzasadnienia zaskarżonego wyroku polegała tutaj na tym, że mówiąc o systemie ocieplenia, zawierającego sporną płytę, Urząd Patentowy rozważał tylko możliwość złożenia takiego systemu, zaś Sąd pierwszej instancji dodał, iż także jego rozłożenia, do czego brak było podstaw. Jednakże ten mankament uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie miał wpływu na prawidłowość końcowej konkluzji Sądu pierwszej instancji w kwestii niewidoczności wzoru przemysłowego w trakcie jego użytkowania przez końcowego użytkownika, co przesądza o braku zdolności rejestracyjnej spornego wzoru przemysłowego w świetle art. 102 ust. 1 p.w.p. Ponadto, co wymaga podkreślenia, sporny wytwór sam przez się nie zaspokaja potrzeb końcowego użytkownika, przynajmniej zasadniczo. Używany jest bowiem jako istotny element określonego systemu ocieplenia, będąc wówczas niewidocznym, o czym była już mowa.
Niezależnie od powyższego, co wymaga podkreślenia, stanowiące podstawę skargi kasacyjnej zarzucane naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w skardze kasacyjnej powinno być wykazane, a czego nie uczyniono. W szczególności nawet nie twierdzi się, i zresztą nie wskazuje, istnienia innego przeznaczenia chronionej wzorem przemysłowym płyty izolacyjnej, jak tylko budownictwo gdzie, jak to już wskazano, omawiana płyta jest niewidoczna. Innymi słowy, skarga kasacyjna nie wskazała innego, istotnego gospodarczego przeznaczenia omawianych płyt, a w szczególności takiego, w którym płyty izolacyjne byłyby widoczne, co uzasadniałoby objęcie ich ochroną w charakterze wzoru przemysłowego. Natomiast, jak można sądzić po zachowaniu niektórych konkurentów skarżącej, chronią oni nie tyle zewnętrzną, a więc niejako estetyczną postać płyty, gdyż trudno jest znaleźć racjonalne gospodarczo przeznaczenie płyt na takie potrzeby, lecz chronią cechy techniczne, co z kolei stanowi przedmiot patentu, bądź wzoru użytkowego.
Przechodząc do oceny zasadności zarzutów naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego wyłania się kwestia, na jakim etapie wytwór wzoru przemysłowego musi spełniać kryterium widoczności, z natury rzeczy wymagany na gruncie przepisu art. 102 ust. 1 p.w.p., a w szczególności czy wystarczająca jest tutaj faza jego dystrybucji, czy też owa widoczność musi być spełniona na etapie użytkowania wytworu przez końcowego użytkownika. W świetle wskazanej już dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów, która powinna być brana pod uwagę przy wykładni przepisów prawa krajowego, bierze się tutaj pod uwagę etap użytkowania wytworu przez końcowego użytkownika, a więc jego punkt widzenia, na co wyraźnie wskazuje jej punkt 12 i 13, a także art. 3 ust. 4 i art. 5 ust. 1 tej dyrektywy. Mówi się tam o użytkowniku wytworu, a nie jego dystrybutorze, czy sprzedawcy. Zresztą, z oczywistych powodów towar stanowiący fazę dystrybucji jest na etapie dystrybucji co do zasady widoczny, ale ta faza nie jest istotna dla oceny spełnienia przez wytwór wszystkich kryteriów wymaganych od wzoru przemysłowego, gdzie jego widoczność ma pierwszoplanowe znaczenie. Tutaj bowiem decyduje etap użytkowania wytworu przez końcowego użytkownika, co nie budzi wątpliwości w piśmiennictwie (por. K. Szczepanowska-Kozłowska, Zdolność rejestracyjna wzoru w prawie Unii Europejskiej; PPH 2005.3.45 oraz J. Kępiński, Konsekwencje wprowadzenia "klauzuli napraw" w ustawie Prawo własności przemysłowej; PUG.2008.12.20). Reasumując, w świetle przepisu art. 102 ust. 1 p.w.p. wytwór wzoru przemysłowego musi spełniać kryterium widoczności na etapie jego użytkowania przez końcowego użytkownika.
W niniejszej sprawie, co zostało prawidłowo ustalone przez Urząd Patentowy i zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji, sporny wytwór nie jest widoczny na etapie jego użytkowania przez końcowego użytkownika, a ponadto, o czym była już mowa, w skardze kasacyjnej nie wskazano innego racjonalnie gospodarczego przeznaczenia omawianych płyt, gdzie widoczność zastrzeganego wzoru miała by istotne znaczenie dla użytkownika końcowego, uzasadniające ochronę spornych płyt wzorami przemysłowymi. Tym samym sporny wzór przemysłowy nie spełnia wymogów przepisów wskazanych przez wnioskodawczynie we wniosku o wszczęcie postępowania spornego.
Skarga kasacyjna zarzuciła naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. poprzez odmowę przyznania zdolności rejestracyjnej spornemu wzorowi przemysłowemu, stanowiącemu część składową złożonego wytworu, niewidocznego w trakcie eksploatacji przez końcowego użytkownika, w sytuacji, gdy wytwór ten stanowi przedmiot samodzielnego obrotu. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił również zasadności tego zarzutu skargi kasacyjnej. Przedmiotem regulacji przepisu art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. jest jedynie wskazanie wytworu, który może być przedmiotem wzoru przemysłowego. Wytwór objęty tym przepisem, tj. część składowa, jeżeli może być przedmiotem samodzielnego obrotu, dla skutecznego ubiegania się o objęcie go ochroną na podstawie wzoru przemysłowego musi spełnić wszystkie ustawowe wymogi dotyczące wzoru przemysłowego, a zatem także przesłankę widoczności w trakcie zwykłego użytkowania. Natomiast przyjęcie w omawianej kwestii stanowiska skarżącej, ukierunkowanego na rejestrację w charakterze wzoru przemysłowego wytworu stanowiącego część składową, mogącego być przedmiotem samodzielnego obrotu, jednakże niewidocznego na etapie normalnego użytkowania, czyniłoby przepis art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. całkowicie niespójnym z pozostałymi regulacjami dotyczącymi wzoru przemysłowego, które od każdego wzoru przemysłowego wymagają spełnienia wszystkich ustawowych w tym względzie wymogów, w tym przesłanki widoczności. Ponadto, takie, nieuprawnione rozumienie wspomnianego przepisu, traktujące go jako wyjątek od spełnienia przez wytwór, będący wzorem przemysłowym, wymogu widoczności, czyniłoby tę regulację niekompletną. Brakuje bowiem, chociażby odesłania, do odpowiednich przepisów dotyczących wzoru przemysłowego.
Trudno byłoby traktować przepis art. 102 ust. 3 pkt 3 p.w.p. jako wyjątek od spełnienia przez wytwór, objęty treścią tego przepisu, tak istotnego dla wzoru przemysłowego wymogu jakim jest widoczność na etapie jego użytkowania. Widoczność wzoru przemysłowego z natury rzeczy jest jego istotną cechą, na co wyraźnie wskazuje przepis art. 102 ust. 4 p.w.p., a także przepis art. 102 ust. 3 pkt 2 p.w.p. Gdyby dopuścić niewidoczność wzoru przemysłowego przez użytkownika końcowego w odniesieniu do spornej części składowej, do czego zmierza skarga kasacyjna, wówczas traciłby rację bytu przepis art. 102 ust. 1 p.w.p., określający istotę wzoru przemysłowego, akcentujący tak istotne cechy wzoru przemysłowego, jak indywidualny charakter postaci wytworu lub jego części, wynikający w szczególności z cech linii, konturów, kształtów, kolorystyki, struktury lub materiału wytworu oraz jego ornamentacji. Jeżeli wzór przemysłowy ma spełnić swoje ustawowe zadanie, zastrzegane cechy wytworu muszą być widoczne na etapie użytkowania wzoru przez końcowego użytkownika.
Urząd Patentowy, a tym samym i Sąd pierwszej instancji, nie analizowali wszystkich aspektów sprawy dotyczącej spornej rejestracji, co może budzić pewne wątpliwości. Niemniej nie miało to wpływu na wynik sprawy. Skoro bowiem sporny wytwór jest niewidoczny przez końcowego użytkownika, to wytwór ten nie spełnia ustawowych kryteriów dla przyznania mu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego.
W tym stanie skarga kasacyjna, jako oparta na nieusprawiedliwionych podstawach, podlega oddaleniu (art. 184 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło