IV SA/Wa 1856/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi Z. w S. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru kary biegnącej za składowanie odpadów - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w W. wydaną na podstawie przepisów art. 298 ust. 1 pkt 4, art. 300 ust. 1, 2 i 4 oraz art. 309 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.) oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 2008 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz. U, Nr 196, poz. 1217) ustalił dla Z. w S. wymiar kary biegnącej w wysokości 434 zł/dobę za składowanie odpadów o kodzie 20 01 38 z naruszeniem warunków decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska w R. oraz ustalił termin początkowy naliczania ww. kary pieniężnej od dnia 1 czerwca 2009 r. W uzasadnieniu ww. decyzji stwierdzono, że [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przeprowadził w dniach 18 marca, 13 i 26 maja oraz 1 czerwca 2009 r. u skarżącego kontrolę w zakresie m. in. eksploatacji zarządzanego przez skarżącego składowiska odpadów. W trakcie kontroli ustalono, na podstawie prowadzonej przez skarżącego ewidencji, iż unieszkodliwił on odpad o kodzie 20 01 38 - drewno inne wymienione w kodzie 20 01 37 składując je na składowisku w R.. Podkreślono ponadto, iż w związku z tym, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. zatwierdzająca instrukcję składowiska w R. nie uwzględnia odpadu o kodzie 20 01 38 - drewno inne wymienione w kodzie 20 01 37 jako odpadu dopuszczonego do składowania na ww. składowisku odpadów, zaszły przesłanki do zastosowania obligatoryjnej sankcji przewidzianej w art. 298 ust. 1 pkt 4 Prawa ochrony środowiska. Pismem z dnia 6 sierpnia 2009r, odwołanie od decyzji wniósł Z. w S. podnosząc, iż zaistniała nieprawidłowość jest wynikiem błędnego zakwalifikowania odpadu według niewłaściwego kodu. Sporne odpady w postaci gałęzi, konarów drzew powinny zostać zakwalifikowane jako odpad o kodzie 020103 tj. odpadowa masa roślinna, który to kod jest wymieniony w decyzji Starosty [...]. W związku z powyższym strona wniosła o zmianę błędnie zakwalifikowanego odpadu z kodu 200138-drewno inne niż wymienione w kodzie 20 01 37 na kod odpadu 020103 tj. odpadowa masa roślinna. Strona poinformowała również, iż wskazany odpad usunięty został ze składowiska i przekazany osobie fizycznej do odzysku. Decyzją z dnia[...] września 2009 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Z. w S. z dnia [...] sierpnia 2009 r. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] lipca 20G9r", ustalającej wymiar kary biegnącej za składowanie odpadów z naruszeniem warunków decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. znak: [...] zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska w R., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podniósł ponadto, iż klasyfikacja odpadów należy do ich wytwórcy, ale musi on jej dokonać przed rozpoczęciem działań prowadzących do wytworzenia odpadu oraz zgodnie ze sposobem kwalifikowania odpadów zawartym w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206), Pismem z dnia 8 października 2009 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) Z. w S., działając przez swojego pełnomocnika - adwokata J.S., skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej, a także o przyznanie skarżącemu od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 298 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez uznanie, iż składowanie odpadów przez skarżącego na prowadzonym przez niego składowisku w R., narusza warunki decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. z tego względu, że skarżący mylnie kwalifikował składowane odpady w postaci gałęzi i konarów usuwanych z ulic miasta po wichurach i burzach oraz powstających w wyniku konserwacji drzewostanu kodem 20 01 38 (drewno inne niż wymienione w 20 01 37), którego brak jest w decyzji Starosty [...], a bez uwzględnienia rzeczywistego rodzaju tych odpadów, które mogą być kwalifikowane jako przewidziane w instrukcji rodzaje odpadów; odpady ulegające biodegeneracji (kod 20 01 01), odpady z oczyszczania ulic i placów (kod 20 03 03), odpady komunalne nie wymienione w innych podgrupach (kod 20 03 99). W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, iż zastosowanie przez organy przepisu art. 298 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska jest - w jej ocenie -błędne. Zgodnie bowiem z tym przepisem podstawą wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej jest naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska odpadów co do rodzaju odpadów, a nie -jak przyjęły organy - co do kodów odpadów. Strona skarżąca wskazała nadto, iż Rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206) dzieli odpady w zależności od źródła ich powstawania na grupy, podgrupy i rodzaje. W katalogu odpadów są one opisywane słownie. Odpowiednim opisanym słownie grupom, podgrupom i rodzajom odpadów w kolumnie 1 są przyporządkowane kody cyfrowe. Zatem pojęcie "rodzaju odpadu" i "kod odpadu" są pojęciami prawnie odrębnymi. Biorąc powyższe pod uwagę, strona skarżąca wywiodła, iż skoro przesłanką zastosowania kary pieniężnej na podstawie ww. przepisu, jest naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska odpadów co do ich rodzajów, organ administracji powinien wziąć pod uwagę czy rodzaj odpadów składowanych na wysypisku jest zgodny z opisanymi słownie rodzajami odpadów w decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska, a nie ograniczać się jedynie do zbadania zgodności cyfrowych kodów odpadów wskazywanych w kartach przyjęcia odpadów z kodami we ww. decyzji zatwierdzającej instrukcję. Strona skarżąca podniosła ponadto, iż administracyjne kary pieniężne stanowią rodzaj środków finansowoprawnych za korzystanie z środowiska w sposób sprzeczny z prawem lub decyzjami administracyjnymi. Podstawą ich wymierzenia są działania szkodzące środowisku, a nie uchybienia formalne w zakresie ewidencjonowania czy też sprawozdawczości. Strona skarżąca wskazała także, iż składowane przez skarżącego na wysypisku odpady w postaci gałęzi i konarów usuwanych z ulic miasta po wichurach i burzach oraz powstających w wyniku konserwacji drzewostanu mieściły się w rodzajach odpadów wymienionych w decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska w R. Ustalenie zatem, przez organy administracji, że składowanie odpadów na składowisku naruszało warunki decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska, co do określonych w tej decyzji rodzajów odpadów, jedynie na tej podstawie, że skarżący w ewidencji odpadów mylnie wskazał kod, którego nie było w decyzji jest - w ocenie strony skarżącej -ustaleniem błędnym, a zastosowanie w oparciu o powyższe ustalenie kary na podstawie art. 298 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska, stanowi naruszenie tego przepisu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie. Organ nie zgodził się z argumentacją strony skarżącej, iż pojęcie odpadu i kodu odpadu są pojęciami prawnie odrębnymi. Wskazał, że w ww. rozporządzaniu wyraźnie wskazano, iż odpowiedni kod sześciocyfrowy określa rodzaj odpadu. Przypisanie zatem kodu odpadu jest niezbędne przy klasyfikacji odpadu na rodzaje, istnieją bowiem takie odpady, których opis słowny w katalogu brzmi identycznie i tylko dzięki sześciocyfrowemu kodowi można precyzyjnie zdefiniować ich rodzaj. W związku z powyższym - w ocenie organu — należało uznać, iż nastąpiło naruszenie co do rodzaju składowanych odpadów w odniesieniu do decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji. Organ podniósł ponadto, iż przyznanie stronie możliwości zmiany kodu raz zaklasyfikowanego odpadu w dowolnym momencie gospodarowania nim, może stworzyć precedens pozwalający podmiotom np. unikania administracyjnych kar pieniężnych za składowanie z naruszeniem warunków decyzji zatwierdzających instrukcję eksploatacji składowiska lub zmniejszać opłaty za składowanie odpadów. Zmiany takie będą również wpływały na statystykę dotyczącą gospodarki odpadami, prowadzoną przez marszałków województw na podstawie, wypełnianych obowiązkowo prze podmioty zgodnie z art. 37 ustawy o odpadach, zbiorczych zestawień danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwana dalej p.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o wskazane kryteria, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, iż decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2009 r. utrzymują w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] lipca 2009 r. znak: [...], którą ustalono wymiar kary biegnącej za składowanie odpadów z naruszeniem warunków decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. znak: [...] zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska w R. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 298 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska zgodnie, z którym administracyjne kary pieniężne wymierza, w drodze decyzji, wojewódzki inspektor ochrony środowiska za naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska odpadów albo decyzji określającej miejsce i sposób magazynowania odpadów, wymaganych przepisami ustawy o odpadach, co do rodzaju i sposobów składowania lub magazynowania odpadów; Z treści powołanego przepisu wynika zatem, iż w sytuacji stwierdzenia naruszenia przez podmiot prowadzący składowisko odpadów warunków decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska organ zobowiązany jest do nałożenia kary administracyjnej. Brak zatem możliwości odstąpienia przez organ od wymierzenia kary w przypadku stwierdzenia powyższej nieprawidłowości. W niniejszej sprawie organy ochrony środowiska przeprowadziły w dniach 18 marca, 13 i 26 maja oraz 1 czerwca 2009 r. u skarżącego kontrolę w zakresie m. in. eksploatacji zarządzanego przez skarżącego składowiska odpadów. W trakcie kontroli ustalono, na podstawie prowadzonej przez skarżącego ewidencji, iż unieszkodliwił on odpad o kodzie 20 01 38 - drewno inne wymienione w kodzie 20 01 37 składując je na składowisku w R.. Mając na uwadze, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. zatwierdzająca instrukcję składowiska w R. nie uwzględnia odpadu o kodzie 20 01 38 - drewno inne wymienione w kodzie 20 01 37 jako odpadu dopuszczonego do składowania na składowisku odpadów w R., orzekające w sprawie organy w ocenie Sądu prawidłowo uznały iż w przedmiotowej sprawie zaszły przesłanki do zastosowania obligatoryjnej sankcji przewidzianej w art. 298 ust. 1 pkt 4 Prawa ochrony środowiska. Strona skarżąca zarówno w odwołaniu jak i w skardze wniesionej do Sądu starała się wykazać, iż nie miało miejsca naruszenie warunków decyzji Starosty [...] lecz w istocie skarżący mylnie zakwalifikował składowane odpady w postaci gałęzi i konarów usuwanych z ulic miasta po wichurach i burzach oraz powstających w wyniku konserwacji drzewostanu kodem 20 01 38 (drewno inne niż wymienione w 20 01 37), którego brak jest w decyzji Starosty [...], a bez uwzględnienia rzeczywistego rodzaju tych odpadów, które mogą być kwalifikowane jako przewidziane w instrukcji rodzaje odpadów tj.: odpady ulegające biodegeneracji (kod 20 01 01), odpady z oczyszczania ulic I placów (kod 20 03 03), odpady komunalne nie wymienione w innych podgrupach (kod 20 03 99). W ocenie Sądu mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy nie można uznać, iż w przedmiotowej sprawie mieliśmy do czynienia ze zwykłą omyłką uzasadniającą zdaniem strony skarżącej odstąpienie od wymierzenia kary, Z prowadzonej przez Z. ewidencji odpadów jednoznacznie wynika, iż przedmiotowy odpad był składowy na składowisku wielokrotnie i zawsze kwalifikowany był pod tym samym kodem tj. 20 01 38 (drewno inne niż wymienione w 20 01 37), Ponadto z wyjaśnień strony skarżącej zawartych w piśmie z dnia 30 lipca 2009 r. skierowanym do [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska wynika, iż na składowisku były składowane odpady niezgodnie z obowiązującą instrukcją eksploatacji zatwierdzoną decyzją Starosty [...] o kodzie 20 01 38 (drewno inne niż wymienione w 20 01 37) i przekazane one zostały kartą przekazania osobie fizycznej. W piśmie tym strona skarżąca poinformowała również, iż wystąpiła o zmianę instrukcji eksploatacji składowiska. Dopiero w odwołaniu Z. zmienił stanowisko podnosząc, iż zaistniała nieprawidłowość jest wynikiem błędnego zakwalifikowania odpadu według niewłaściwego kodu. Zauważyć w tym miejscu należy, iż stanowisko strony skarżącej co do możliwości zakwalifikowania spornego odpadu nie jest jednolite jak wynika z treści odwołania oraz skargi. Zgodzić ponadto należy się z Głównym Inspektorem Ochrony Środowiska, iż klasyfikacja odpadów należy do ich wytwórcy, ale musi on jej dokonać przed rozpoczęciem działań prowadzących do wytworzenia odpadu oraz zgodnie ze sposobem kwalifikowania odpadów zawartym w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1208). Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p p s.a. oddalił skargę.