V SA/Wa 873/09
WyrokWSA w Warszawie2010-01-14
Skład orzekający: Michał Sowiński, Jolanta Bożek, Małgorzata Dałkowska-Szary
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błąd w oznaczeniu adresu siedziby zobowiązanego, przy jednoczesnym prawidłowym oznaczeniu jego firmy, numerów NIP i REGON, stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu błędu co do osoby zobowiązanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że błąd w oznaczeniu adresu siedziby zobowiązanego, przy jednoczesnym prawidłowym oznaczeniu jego firmy, numerów NIP i REGON, nie stanowi błędu co do osoby zobowiązanego w rozumieniu art. 59 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W konsekwencji, umorzenie postępowania egzekucyjnego z tej przyczyny było bezpodstawne, a postanowienie organu odwoławczego uchylające postanowienie o umorzeniu było zgodne z prawem.Stan faktyczny
Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte wobec A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. w celu egzekucji kary pieniężnej nałożonej przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie egzekucyjne, uznając, że nastąpił błąd co do osoby zobowiązanego z powodu zmiany adresu siedziby spółki. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wniósł zażalenie, argumentując, że zmiana adresu nie oznacza błędu co do osoby zobowiązanego, a jedynie zmianę danych adresowych. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie o umorzeniu, stwierdzając brak podstaw do umorzenia postępowania. A. Sp. z o.o. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.), Protokolant - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy udziale [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego; oddala skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na A. Sp. z o. o. karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W dniu [...].10.2008 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wydał postanowienie nr [...], w którym działając z urzędu na podstawie art. 59 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku zobowiązanego - A. sp. z o. o. z siedzibą w W. ul. [...] na podstawie tytułów wykonawczych nr od [...] do [...] oraz nr [...]. Organ egzekucyjny wskazał, iż postępowanie egzekucyjne podlega umorzeniu, gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego. Stwierdził, iż z danych rejestracyjnych Spółki, będących w dyspozycji organu podatkowego oraz z rejestru przedsiębiorców KRS, wynika jednoznacznie, że spółka A. sp. z o.o. zmieniła swoją siedzibę w dniu 27.11.2007 r. z W. ul. [...] na W., ul. [...]. Biorąc pod uwagę powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego W. uznał, iż nastąpiło nieprawidłowe oznaczenie adresu siedziby dłużnika, którego skutkiem jest zwrot tytułów wykonawczych do wierzyciela, czego dokonał organ egzekucyjny wydając to orzeczenie. Postanowienie zawierające pouczenie o przysługującym stronom prawie do wniesienia zażalenia zostało doręczone wierzycielowi [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Transportu Drogowego w dniu 7.11.2008 roku.
[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wniósł zażalenie na opisane wyżej postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] października 2008 r. Zdaniem wierzyciela nie wystąpił w tym przypadku błąd co do osoby zobowiązanego wskazany w art. 59 § 1 pkt 4, lecz wyłącznie nastąpiło błędne wskazanie nazwy ulicy i adresu, pod którym mieści się siedziba zobowiązanej spółki. Wierzyciel stwierdził, że przedsiębiorca jest określany za pomocą "firmy", która jest nazwą danego przedsiębiorcy oraz która jest ściśle związana z przedsiębiorcą oraz ujawniona we właściwym rejestrze. Spółka A. spółka z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w W. odróżnia się dostatecznie od firm innych przedsiębiorców prowadzących działalność na tym samym rynku. Nie istnieje zatem rozbieżność co do firmy zobowiązanego, gdyż jest to ta sama osoba prawna, która zmieniła tylko adres siedziby. Wskazał ponadto, iż organ egzekucyjny dokonał prawidłowej identyfikacji zobowiązanej spółki, dokonał czynności egzekucyjnych oraz wysłał tytuły wykonawcze i zawiadomienia o zajęciu na prawidłowy adres Spółki. Zobowiązana spółka dokonała odbioru kierowanej do niej korespondencji. Organ egzekucyjny w zaskarżonym postanowieniu potraktował w sposób tożsamy zobowiązanego, do którego skierował postanowienie oraz zobowiązanego, którego odmienny adres widniał na tytułach wykonawczych. Wobec powyższego wierzyciel uznał, iż nie wystąpiła przesłanka umorzenia określona w art. 59 § 1 pkt 4 oraz wniósł o kontynuowanie postępowania egzekucyjnego w stosunku do A. sp. z o.o. z siedzibą w W.
Po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego w całości oraz orzekł co do istoty sprawy poprzez umorzenie postępowania przed organem I instancji w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, z uwagi na nie stwierdzenie zaistnienia przesłanki określonej w art. 59 § 1 pkt. 4 u.p.e.a.
W uzasadnieniu orzeczenia organ powołał się na przepisy art. 59 § 1 pkt. 4 oraz art. 1a pkt. 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i stwierdził, że zobowiązanym w stosunku do którego wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze obejmujące należności z tytułu ustawy o transporcie drogowym była A. Sp. z o.o., która posługuje się nr NIP [...] oraz REGON [...]. Z odpisu rejestru przedsiębiorców KRS nr [...] wynika, iż to właśnie ta Spółka posiadała adres siedziby w W., ul. [...], który został następnie zmieniony na adres [...] (wpis zmienionych danych w rejestrze został dokonany w dniu 11.12.2007 r.). Stąd nie jest uzasadnione stwierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanego, gdyż również z danych posiadanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. wynika, iż Zobowiązanym była spółka A. sp. z o.o., której jednoznaczną identyfikację umożliwiała zarówno nazwa, jak i numery identyfikacyjne NIP oraz REGON (NIP-2 zawierający informacje o nowym adresie siedziby Spółki został złożony w dniu 10.09.2007 roku). Umorzenie postępowania na tej podstawie, określonej w art. 59 § 1 pkt 4 było zatem bezpodstawne.
Nie doszło zatem do wszczęcia egzekucji wobec niewłaściwego podmiotu. Wydanie z urzędu postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego nastąpiło zatem bez podstawy prawnej, gdyż za taką w świetle stwierdzonych okoliczności nie można uznać, błędu co do osoby zobowiązanego, tj. przesłanki określonej w art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a.
Organ wskazał także, że kwestie dotyczące prawidłowości wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, poprawności wystawienia tytułów wykonawczych, także z uwagi prawidłowość wskazania adresu Zobowiązanego, a ponadto zagadnienie wymagalności obowiązków określonych w tytułach wykonawczych - podlegały rozpatrzeniu w trybie przepisów art. 34 w związku z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W skardze z dnia 15 maja 2009 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka A. sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie nieważności lub uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2009r. Skarżąca zarzuciła rażące naruszenie prawa – art. 156 § 1 pkt. 2 kpa w zw. z art. 107 § 1 kpa- poprzez sformułowanie rozstrzygnięcia w taki sposób, że nie można w żaden sposób odczytać, co jest faktycznie przedmiotem rozstrzygnięcia organu administracji oraz jednocześnie wydanie rozstrzygnięcia nieznanego ustawie. Skarżąca Spółka zarzuciła także naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 59 § 1 pkt. 4 u.p.e.a. przez mylne przyjęcie, nie zachodziła przesłanka błędu co do osoby zobowiązanego. Z ostrożności procesowej skarżąca zarzuciła także naruszenie przepisów art. 15 i art. 27 § 1 u.p.e.a., art. 18 i art. 32 u.p.e.a. w zw. z art. 40 § 2 kpa oraz § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W uzasadnieniu skargi Strona powtórzyła zarzuty formułowane w toku postępowania egzekucyjnego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie.
Podstawowym celem sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień) a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności.
Dokonując w rozpoznawanej sprawie oceny, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia Sąd stanął na stanowisku, iż Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
Zarzuty skargi są nieuzasadnione.
Przede wszystkim wskazać należy, że zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2009r. zawierało rozstrzygnięcie jedynie w zakresie postanowienia wydanego z urzędu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] października 2008 r., którym umorzono postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do A. Sp. z o.o. w W. z uwagi na błąd co do osoby zobowiązanego. Rozstrzygnięcie to zapadło na skutek zażalenia wierzyciela – [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego.
Przedmiotem rozstrzygnięcia nie były więc zarzuty dłużnika w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zgłoszone w piśmie z dnia 17 października 2008r. odnośnie których prowadzone jest odrębne postępowanie.
Z powyższych względów Sąd pozostawia ponownie przytoczone w skardze ww zarzuty poza sferą rozważań w niniejszej sprawie.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia, określoną w zaskarżonym przez wierzyciela postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] października 2008 roku dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr od [...] do [...] i nr [...] w stosunku do spółki A. sp. z o.o., jest przepis art. 59 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowiący, iż postępowanie egzekucyjne umarza się, gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego.
Stosownie do art. 1a pkt 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pod pojęciem zobowiązanego rozumie się osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo osobę fizyczną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo ustalił, że zobowiązanym, w stosunku do którego wierzyciel wystawił tytuły wykonawcze obejmujące należności z tytułu ustawy o transporcie drogowym była A. sp. z o. o., która posługuje się nr NIP [...] oraz REGON [...]. Z odpisu rejestru przedsiębiorców KRS nr [...] wynika, iż to właśnie ta Spółka posiadała adres siedziby w W., ul. [...], który został następnie zmieniony na adres [...] (wpis zmienionych danych w rejestrze został dokonany w dniu 11.12.2007 r.).
Trafnie zatem uznał organ odwoławczy, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanego, gdyż również z danych posiadanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. wynika, iż Zobowiązanym była spółka A. sp. z o.o., której jednoznaczną identyfikację umożliwiała zarówno nazwa, jak i numery identyfikacyjne NIP oraz REGON (NIP-2 zawierający informacje o nowym adresie siedziby Spółki został złożony w dniu 10.09.2007 roku).
Umorzenie postępowania na podstawie określonej w art. 59 § 1 pkt 4 było zatem bezpodstawne. Prawidłowo również podkreślono w postanowieniu Dyrektora Izby, że organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnych w stosunku do osoby prawnej wskazanej w tytułach wykonawczych nr od [...] do [...] i nr [...], która nie wykonała w terminie obowiązku określonego w orzeczeniach wydanych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, będących podstawą wystawienia tych tytułów. Nie doszło zatem do wszczęcia egzekucji wobec niewłaściwego podmiotu.
W tej sytuacji za trafne należy uznać ustalenia Dyrektora Izby Skarbowej, że wydanie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego z urzędu postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego nastąpiło bez podstawy prawnej, gdyż za taką w świetle stwierdzonych okoliczności nie można uznać, błędu co do osoby zobowiązanego, tj. przesłanki określonej w art. 59 § 1 pkt 4.
Wbrew zarzutom skargi, zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2009r. uchylające wydane z urzędu postanowienie z dnia [...] października 2008 r. i orzekające o braku podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na brak stwierdzenia błędu co do osoby zobowiązanej odpowiada prawu.
Orzeczenie to zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 kpa. Organ odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego w całości oraz orzekł co do istoty sprawy. Sąd nie dopatrzył się w sformułowaniu sentencji postanowienia naruszenia przepisu art. 107 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie skutkuje koniecznością wzruszenia zaskarżonego orzeczenia zgodnie z przepisem art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło