II SA/Wa 1721/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA – Andrzej Góraj, – Janusz Walawski (spr.), Protokolant – Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Szefa Sztabu Generalnego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej oddala skargę Dowódca Wojsk Lądowych, działając na podstawie art. 111 pkt 9 lit. a, art. 114 ust. 6 i art. 115 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 79, poz. 669) oraz § 11 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 23, poz. 137 z późn. zm.), w dniu [...] lipca 2008 r. wydał rozkaz personalny nr [...], którym zwolnił R. L. z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez ww. W powyższym rozkazie wskazano, że zwolnienie nastąpi po upływie skróconego okresu wypowiedzenia z dniem 31 sierpnia 2009 r. R. L. od tego rozkazu personalnego złożył odwołanie do Szefa Sztabu Generalnego WP, w którym wniósł o jego cofnięcie, anulowanie. Szef Sztabu Generalnego WP, działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania, w dniu [...] sierpnia 2009 r. wydał decyzję nr [...]., którą utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy stwierdził, iż rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] został wydany zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami prawa, zgodnie z wolą żołnierza i organ I instancji nie dopuścił się żadnych uchybień. Decyzja Szefa Sztabu Generalnego WP stała się przedmiotem skargi wniesionej przez R. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze skarżący podważył zasadność działania organu, związanego ze zwolnieniem go ze służby. Stwierdził ponadto, iż "został pozbawiony pracy z powodu niekompetencji pracowników sekcji personalnej organu kadrowego jednostki wojskowej [...]". W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odniósł się również do zarzutów podniesionych w skardze. W ocenie organu, skarżący miał problemy z przystosowaniem się do pełnienia służby wojskowej. Podniósł, że cechował go brak odporności na stres, niesubordynacja, nie dostrzegał, że armia jest zhierarchizowana i obowiązują w niej regulaminy. Organ podkreślił, że skarżący sam podjął decyzję o odejściu ze służby, a zaskarżona decyzja jest rozstrzygnięciem zgodnym z jego wolą. Skarżący w dniu 12 stycznia 2010 r. przesłał do Sądu wniosek o zwrot kosztów postępowania, w przypadku przywróceniu do służby - o "nadpłatę wynagrodzeń wraz z ustawowymi odsetkami" oraz o wypłacenie rekompensaty na kwotę 1200 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 z późn. zm.), żołnierz zawodowy może w każdym czasie wypowiedzieć stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej bez podawania przyczyny, przy czym - stosownie do brzmienia art. 114 ust. 5 i 6 - zwolnienie z zawodowej służby wojskowej żołnierza zawodowego wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej następuje po upływie sześciu miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia, w ostatnim dniu miesiąca (ust. 5), zaś okres wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w ust. 5, może być skrócony za pisemną zgodą zwalnianego żołnierza zawodowego i właściwego organu, przy czym kończyć się musi ostatniego dnia miesiąca (ust. 6). W rozpoznawanej sprawie skarżący wypowiedział, na podstawie zawartej w ust. 1 cytowanego wyżej przepisu prawa, stosunek zawodowej służby wojskowej i jednocześnie, korzystając z uprawnienia, wynikającego z ust. 6, wniósł o skrócenie okresu wypowiedzenia do trzech miesięcy. W sytuacji, gdy organ zgodził się ze stanowiskiem skarżącego wyrażonym w powyższym wypowiedzeniu, zaistniała obligatoryjna podstawa zwolnienia go ze służby, bowiem zgodnie z art. 111 pkt 9 lit. a ustawy pragmatycznej, żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza. Zgodnie z § 11 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 23, poz. 137 z późn. zm.), żołnierz składa wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej do organu zwalniającego (ust. 1 ). Wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez żołnierza uważa się za dokonane, jeżeli zostało złożone za potwierdzeniem odbioru w kancelarii jednostki wojskowej lub wysłane przesyłką poleconą na adres jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni zawodową służbę wojskową (ust. 2). Wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonane przez żołnierza następuje w formie pisemnej i powinno zawierać oświadczenie woli żołnierza wskazujące jednoznacznie na zamiar wypowiedzenia przez niego stosunku służbowego (ust. 3). W przypadku dokonania przez żołnierza wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 1, organ zwalniający wydaje decyzję o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej, w której określa datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wynikającą z wypowiedzenia (ust. 4). Wycofanie wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 1, może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, za zgodą organu zwalniającego (ust. 5). Złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 5, nie wstrzymuje wykonania decyzji, o której mowa w ust. 4 (ust. 6). Skarżący wypowiedział stosunek zawodowej służby wojskowej w formie pisemnej z oświadczeniem wskazującym jednoznacznie na zamiar wypowiedzenia przez niego stosunku służbowego, a zatem z zachowaniem kryteriów, określonych w powyżej przytoczonym przepisie. W tej sytuacji organ pierwszej instancji był zobowiązany wydać decyzję, zwalniającą skarżącego z zawodowej służby wojskowej i przenoszącą go do rezerwy. Z przytoczonego powyżej przepisu rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej wynika uprawnienie żołnierza do wycofania wypowiedzenia, ale wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, za zgodą organu zwalniającego. W rozpoznawanej sprawie skarżący, w piśmie z dnia 31 sierpnia 2009 r., skierowanym do Szefa Sztabu Generalnego WP, cofnął złożone wypowiedzenie. Jednakże podkreślić należy, że o skuteczności tej czynności decyduje również wola organu. Organ nie zgodził się na wycofanie przez skarżącego przedmiotowego wypowiedzenia. Zauważyć należy, że przepisy nie przewidują, aby zajęcie stanowiska przez organ nastąpiło bądź to w postaci decyzji administracyjnej, bądź w formie postanowienia. Strona nie może więc, powołując się na swoje oświadczenie, domagać się skutecznie wycofania wypowiedzenia, skoro organ nie wyraził na to zgody. Dodać ponadto należy, że organ nie musi swojego stanowiska uzasadniać, bowiem żaden przepis prawa nie nakłada na niego takiej powinności. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że skoro ustawa pragmatyczna nie reguluje problematyki oceny skuteczności oświadczeń woli, składanych w toku postępowania o wypowiedzenie stosunku zawodowej służby wojskowej, należy w tym zakresie stosować przepisy Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 61 k.c. oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie tego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła, gdyż cofnięcie przez skarżącego oświadczenia woli o wypowiedzeniu stosunku zawodowej służby wojskowej nastąpiło już po wydaniu decyzji o zwolnieniu. Niezależnie od powyższego, w ocenie Sądu - stosownie do treści art. 82 k.c. - przyczyna wyłączająca swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli musi tkwić w samym oświadczającym, a nie w sytuacji zewnętrznej, w jakiej się znalazł. Brak swobody musi być odniesiony do okoliczności wewnętrznych, a nie zewnętrznych. Przyczyna wyłączająca swobodne podjęcie decyzji musi być umiejscowiona w samym podmiocie składającym oświadczenie, a nie w jakiejś sytuacji zewnętrznej, w jakiej ta osoba została postawiona, czy to przez organ, czy też przez inne osoby. Innymi słowy, musi chodzić o sytuacje wyłączające możliwość swobodnego, nieskrępowanego wyboru zachowania. W świetle powyższej analizy, brak jest - zdaniem Sądu - podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja i utrzymany przez nią w mocy rozkaz personalny organu pierwszej instancji, naruszają prawo. Zarzuty skarżącego nie mogły zostać uwzględnione. Odnoszą się one de facto do subiektywnej oceny sytuacji, związanych z pełnioną przez skarżącego służbą, a nie wykonywaną pracą. Z akt sprawy wynika, iż skarżący różnic w tym zakresie nie dostrzega. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), należało orzec, jak w sentencji wyroku.