V SA/Wa 1624/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2009 r. sprawy ze skargi Gminy B. na informację ... Jednostki Wdrażania Programów Unijnych w W. z dnia ... października 2009 r. nr ... w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; 1. uwzględnia skargę, stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ... Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych w W. 2. zasądza od ... Jednostki Wdrażania Programów Unijnych w W. na rzecz Gminy B. kwotę ... zł (...) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym rozstrzygnięciem z dnia ... października 2009 r. nr ... ... Jednostka Wdrażania Programów Unijnych w Warszawie (dalej: ... Jednostka) poinformowała Gminę B., że jej protest wniesiony od odrzucenia wniosku o dofinansowanie projektu został rozpatrzony negatywnie. Stan sprawy przedstawia się następująco. W dniu 3 czerwca 2009 r. Gmina B. złożyła do ... Jednostki wniosek o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013 - Priorytet V. Wzmacnianie roli miast w rozwoju regionu - Działanie 5.2. Rewitalizacja miast. W piśmie z dnia 31 lipca 2009 r. (doręczonym stronie w dniu 4 sierpnia 2009 r.) strona została poinformowana, że wniosek zawiera braki formalne (w tym błędne obliczenie kwoty VAT) oraz że uzupełnienie braków może nastąpić jedynie w terminie czternastu dni od dnia doręczenia pisma. W dniu 17 sierpnia 2009 r. strona złożyła poprawiony wniosek. Pismem z dnia ... sierpnia 2009 r. ... Jednostka poinformowała wnioskodawcę, że wniosek o dofinansowanie realizacji projektu został odrzucony z przyczyn formalnych. Wskazała, że wniosek nie spełnia przyjętego przez Komitet Monitorujący RPO WM uchwałą nr 1/09 z dnia 26 lutego 2009 r. kryterium formalnego 9 – "Kompletność złożonego wniosku o dofinansowanie projektu i załączników" ppkt c – "wniosek zawiera poprawne wyliczenia arytmetyczne". Wyjaśniła, iż w piśmie z 31 lipca 2009 r. strona otrzymała uwagę, że w polu G2.b1 wniosku wystąpiły błędy rachunkowe – błędnie obliczono kwotę VAT dla wydatków: roboty budowlane, instalacje wod.-kan., kotłownie, instalacje elektryczne, wentylacja, przyłącze wodociągowe kanalizacji sanitarnej i deszczowej, roboty drogowe i że po analizie dostarczonego uzupełnienia stwierdzono, że ponownie błędnie wyliczony został podatek VAT z pozycji: instalacje elektryczne. Wskutek złożonego przez stronę protestu ... Jednostka ponownie przeanalizowała wniosek o dofinansowanie projektu i w dniu ... października 2009 r. poinformowała zainteresowanego o negatywnym rozpatrzeniu protestu, wskazując, że nie tylko w pozycji instalacje elektryczne podano błędnie wysokość VAT (pomyłka o 1 zł), ale również w robotach rozbiórkowych kwota VAT została błędnie podana - nastąpiła pomyłka w wysokości 0,40 zł. Organ powołał się na równe traktowanie wnioskodawców oraz wskazał, że zgodnie z regulaminem konkursu wnioskodawca ma prawo do jednorazowej poprawy wniosku o dofinansowanie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą informację strona wniosła o stwierdzenie przez sąd, że oddalenie protestu naruszało regulację § 17 Regulaminu Oceny Wniosków i Komisji Konkursowych(dalej: Regulaminu) oraz naruszało zasadę proporcjonalności w rozumieniu art. 31 ust. 3 Konstytucji oraz w rozumieniu przepisów prawa wspólnotowego oraz że sposób i treść uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia ... Jednostki nie spełnia wymagań właściwego uzasadnienia rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 78 Konstytucji RP z uwagi na brak analizy pojęcia oczywistej pomyłki rachunkowej w rozumieniu użytym w § 17 pkt 9 Regulaminu. Wniosła także o uchylenie zaskarżonej informacji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca podniosła, że skoro poważne merytoryczne wątpliwości organu wdrażającego mogą być przedmiotem negocjacji w ramach oceny merytorycznej wniosku (§ 17 ust. 8 Regulaminu), to uznanie, iż różnica o 1 zł i o 0,40 zł w polu G2.b1 wniosku, stanowiąca, jak stwierdził organ, oczywistą pomyłkę pisarską uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku rażąco narusza istotę kontroli formalnej wniosku, o której mowa w § 17 Regulaminu. W ocenie strony organ naruszył zasadę proporcjonalności w rozumieniu art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz w rozumieniu przepisów prawa wspólnotowego. Skarżąca zarzuciła także, iż z jednej strony asesor po dokonaniu merytorycznej oceny wykonalności mógł przedłożyć propozycję do przewodniczącego Komisji o skierowanie wniosku do negocjacji wskazując pozycje wątpliwe w ramach kryterium "wykonalność finansowa", z drugiej zaś z tytułu popełnienia "oczywistej omyłki pisarskiej" odrzuca się projekt o wartości ponad ... zł jeszcze na etapie tzw. oceny formalnej. Dodała, że zarówno pismo informujące o negatywnej ocenie wniosku, jak również o oddaleniu złożonego protestu nie zawierały prawidłowego i wyczerpującego uzasadnienia spełniającego podstawowe kryteria wynikające choćby z art. 78 Konstytucji RP. Wskazała, iż fakt niestosowania w sprawach o przyznanie środków unijnych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie powinien być równoznaczny ze zwolnieniem podmiotów zajmujących się rozdziałem tych środków z obowiązku należytego informowania i wyjaśniania przyczyn wydania rozstrzygnięcia. Podkreśliła przy tym brak rozróżnienia przez ... Jednostkę pojęcia "poprawnego wyliczenia arytmetycznego" od oczywistej omyłki rachunkowej (pisarskiej), która z samej swojej definicji nie powinna stać na przeszkodzie merytorycznej ocenie wniosku. Zwróciła również uwagę na wątpliwości co do zgodności art. 37 i 30g ustawy z dnia 6 grudnia 2006 roku o zasadach prowadzenia polityki rozwoju [t. j. Dz. U. z 2009 roku Nr 84, poz. 712], dalej: ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju z art. 78 Konstytucji RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.], dalej: p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Regulację taką stanowi art. 30c ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Zgodnie z tym przepisem po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W zakresie nieuregulowanym w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a. określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem określonych przepisów (art. 30e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju). Na wstępie wskazać należy, że postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się w oparciu o przepisy ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz na podstawie postanowień Regulaminu Oceny Wniosków i Komisji Konkursowych oceniających wnioski złożone w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013 (RPO-WM), stanowiącego załącznik do uchwały Nr 363/215/09 Zarządu Województwa Mazowieckiego z dnia 24 lutego 2009 r. Sąd rozpoznając sprawę podzielił zarzut skargi dotyczący naruszenia zasady proporcjonalności jako ogólnej zasady prawa. W sprawie niniejszej bezsporną jest okoliczność, iż w treści wniosku pomyłkowo wyliczono kwotę VAT, przy czym pomyłka wynosi 1 zł. Należy zaznaczyć, że nabór w ramach którego został złożony przedmiotowy wniosek przeprowadzono na podstawie m.in. rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.U.UE L z dnia 31 lipca 2006 r.). W punkcie 13 preambuły tego rozporządzenia wskazano, że biorąc pod uwagę znaczenie zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich oraz wkład miast, w szczególności miast średniej wielkości, w rozwój regionalny, powinno uwzględnić się je w większym stopniu poprzez zwiększenie ich roli w programowaniu działań popierających regenerację obszarów miejskich. Wynika z tego, że celem niniejszego postępowania winno być m.in. zwiększenie roli miast średniej wielkości w programowaniu działań popierających regenerację obszarów miejskich. Zasada proporcjonalności, wywodzona z samej logiki pojęcia "państwa prawa" stanowi natomiast, że działanie nakierowane na osiągnięcie obranego celu powinny być do tego celu odpowiednie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu uznał, że pomyłka o 1 zł w obliczeniu kwoty VAT jest naruszeniem kryterium formalnego 9 – "Kompletność złożonego wniosku o dofinansowanie projektu i załączników" ppkt c – "wniosek zawiera poprawne wyliczenia arytmetyczne". W ocenie Sądu rację należy przyznać stronie, która w treści skargi wywodziła, że skoro zgodnie z § 17 ust. 8 Regulaminu czasem nawet poważne merytoryczne wątpliwości organu w zakresie "Wykonalność finansowa" mogą być negocjowane w ramach oceny merytorycznej wniosku, która następuje po zakończeniu kontroli formalnej, tym bardziej więc należy uznać, iż różnica o 1 zł i o 0,40 zł w polu G2.b1 wniosku, stanowiąca błąd mający charakter oczywistej pomyłki pisarskiej uniemożliwiającej zdaniem organu merytoryczne rozpoznanie wniosku rażąco narusza istotę kontroli formalnej wniosku, o której mowa w tym paragrafie Regulaminu. Odmienne rozumowanie – reprezentowane przez organ w sprawie - prowadzi bowiem do zastosowania oczywiście nieproporcjonalnej sankcji, jaką jest odrzucenie wniosku z powodu pomyłki w obliczeniach o 1 zł. Jest to środek niewspółmiernie rygorystyczny w stosunku do zamierzonego celu, jakim było wyłonienie z konkursu wniosków spełniających określone kryteria. Należy wskazać, że zasada współmierności jest sformułowana m.in. w art. 6 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji, który stanowi zbiór standardów przydatnych do oceny funkcjonowania administracji w granicach Unii Europejskiej. Odnosząc się do powołanego przez stronę art. 31 ust. 3 Konstytucji RP należy wskazać, że artykuł ten dotyczy stanowienia prawa, tym niemniej skoro dotyczy on zasady proporcjonalności można uznać, że zasada ta nie została w związku z treścią Regulaminu zachowana w odniesieniu do skarżącego w przedmiotowej sprawie. Ponadto Sąd stwierdził, że opisane stanowisko organu naruszyło również zasadę zawartą w art. 32 Konstytucji RP, stanowiącą, iż wobec prawa wszyscy są równi i wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. W niniejszym przypadku ... Jednostka poprzez odrzucenie przedmiotowego wniosku postawiła w mniej korzystnej sytuacji skarżącego, którego wniosek badany był na etapie formalnym i zawierał oczywistą omyłkę rachunkową, która nie wpływa na wykonalność projektu, niż potencjalnego wnioskodawcę, którego wniosek mógłby być badany już na etapie merytorycznym, mimo że również zawierałby błędy mające charakter oczywistych pomyłek i który mógłby być uzupełniony w trybie §17 ust. 9 pkt 1 Regulaminu. Ustosunkowując się do kwestii zgodności art. 30g i 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju z Konstytucją RP wyjaśnić należy, że stosownie do art. 188 pkt 1 Konstytucji orzekanie o zgodności ustaw i umów międzynarodowych należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego, zaś Sąd w niniejszej sprawie nie powziął wątpliwości pozwalającej na wystąpienie na mocy art. 193 Konstytucji RP z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa (poprzez naruszenie jego dwóch fundamentalnych zasad) i - nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy, na podstawie art. 30 c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 30 e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.