II OZ 1115/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. S.-P., A. P., L. P. i O. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 81/09 o przywróceniu B. P. terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 stycznia 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 81/09 w sprawie ze skargi D. S.-P., A. P., L. P. i O. P. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] października 2008 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 29 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 81/09 przywrócił B. P. termin do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 22 stycznia 2010 r., po rozpoznaniu skargi D. S.-P. i innych na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] października 2008 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Przesyłka zawierająca powyższy wyrok wraz z uzasadnieniem, przesłana na adres uczestnika postępowania B. P., pomimo dwukrotnego awizowania (w dniu 2 marca 2010 r. i w dniu 10 marca 2010 r.) nie została przez niego odebrana. W dniu 24 marca 2010 r. przesyłka została zwrócona do sądu z adnotacją "nie podjęto w terminie". W dniu 29 kwietnia 2010 r. B. P. złożył w sądzie pismo, w którym wyjaśnił, że w dniu 28 kwietnia 2010 r. uzyskał w sądzie wiadomość, że wyrok w niniejszej sprawie został wysłany na jego adres i był dwukrotnie awizowany. Zaznaczył, że mieszka przy ruchliwej ulicy i nie ma skrzynki na listy, a przesyłka najprawdopodobniej wypadła z drzwi lub ktoś ją zabrał. Zarządzeniem z dnia 13 maja 2010 r. sąd wezwał uczestnika o sprecyzowanie, czy jego pismo z dnia 29 kwietnia 2010 r. jest wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, pouczając go równocześnie o treści art. 87 i art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W odpowiedzi na to wezwanie profesjonalny pełnomocnik uczestnika postępowania złożył w dniu 11 maja 2010 r. pismo stanowiące uzupełnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą kasacyjną oraz pełnomocnictwo udzielone mu przez B. P. Pełnomocnik podniósł, że pismo B. P. z dnia 29 kwietnia 2010 r. zostało złożone w dniu następującym po dniu powzięcia przez niego informacji o podwójnym awizowaniu przesyłki. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej sąd wskazał, że wziął pod uwagę przede wszystkim okoliczności zwiększające prawdopodobieństwo nieotrzymania awiza przez stronę uznając, że do okoliczności takich zaliczyć można zamieszkiwanie przy ruchliwej ulicy i brak skrzynki na listy, a co za tym idzie prawdopodobieństwo zaginięcia awiza zostawianego w drzwiach mieszkania. Równocześnie sąd stwierdził, że wykazanie tych okoliczności, wskazujących na brak winy uczestnika, może być obiektywnie trudne, aczkolwiek, okoliczności te zostały przez uczestnika uprawdopodobnione. Sąd stwierdził, że mając na względzie prawo strony do sądu oraz fakt uprawdopodobnienia przez uczestnika braku winy w uchybieniu terminowi do złożenia skargi kasacyjnej, wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 177 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przywrócił B. P. termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli skarżący D. S.-P., A. P., L. P. i O. P. D. S.-P. zaskarżyła postanowienie w całości, a zażalenie oparte zostało na zarzucie naruszenia art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), polegającym na niewłaściwym zastosowaniu wskazanych przepisów i w konsekwencji przywrócenie B. P. terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, podczas gdy B. P. nie wykazał, aby niewniesienie przez niego skargi kasacyjnej nastąpiło bez jego winy, jak również nie uprawdopodobnił okoliczności, które wskazują na brak jego winy w uchybieniu terminu. W uzasadnieniu zażalenia wywodzono, że zawiadomienie o rozprawie wyznaczonej na dzień 22 stycznia 2010 r. odebrała w dniu 16 grudnia 2009 r. W. P., a zatem twierdzenia uczestnika o tym, że mieszka on sam są bezpodstawne. Ponadto skarżąca podnosiła, że na korespondencji dotyczącej zawiadomienia uczestnika o rozprawie wyznaczonej na dzień 16 października 2009 r., widnieje informacja z daty 3 lipca 2009 r., iż awizo zostało umieszczone przez listonosza w skrzynce pocztowej. Na tych podstawach skarżąca D. S. wnosiła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie o odmowie przywrócenia B. P. terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W zażaleniu złożonym przez A. P., L. P., O. P. wywodzono, że uczestnik postępowania B. P. prowadzi zakład kuśnierski, a więc musi być do niego dostarczana korespondencja, a nawet jeśli przyjąć, że nie posiada on skrzynki pocztowej, to brak ten nie może obciążać osób trzecich. Skarżący załączyli zdjęcie budynku, z widniejącą na drzwiach do niego, skrzynką na listy. Na tej podstawie skarżący A. P., L. P. i O. P., wnosili o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy z wniosku do ponownego rozpoznania, ewentualnie o zmianę tego postanowienia i odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na zażalenie uczestnik postępowania B. P. wnosił o oddalenie zażaleń i o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. W głównych motywach odpowiedzi na zażalenie uczestnik postępowania przyznał, że faktem jest, iż w chwili obecnej na drzwiach domu zamieszkiwanego przez niego, znajduje się skrzynka na listy. Jednak okoliczność ta nie może być obecnie wykorzystywana na jego niekorzyść. Odnośnie adnotacji listonosza o tym gdzie umieścił awizo, nie można z tego faktu wyciągać wniosku, iż skrzynka rzeczywiście znajdowała się na drzwiach. Uczestnik postępowania wywodzi, że był to zapewne jedynie skrót myślowy mający na celu wskazanie, że awizo pozostawiono pod wskazanym adresem. Ponadto wyjaśniano, że W. P., która odebrała jednorazowo korespondencję, jest jego matką i przebywała u niego chwilowo. Wywodzono również, że uczestnik postępowania nie prowadzi szerokiej korespondencji w sprawach prywatnych, jak i zawodowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "§ 1. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. § 2. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. § 3. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. § 4. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. § 5. Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. We wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej uczestnik postępowania B. P. wywodził, że zawiadomienie o złożeniu pisma (zawierającego wyrok WSA w Krakowie z dnia 22 stycznia 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 81/09) w placówce pocztowej, zostało umieszczone na drzwiach jego mieszkania. Taka sama sytuacja miała jego zdaniem miejsce w odniesieniu do powtórnego zawiadomienia. Twierdzenia te stanowiły punkt wyjścia rozważań sądu I instancji co do okoliczności uprawdopodabniających brak winy uczestnika postępowania w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Twierdzenia te powinny jednak zostać zweryfikowane z dokumentami zawartymi w aktach sprawy, a przede wszystkim ze znajdującym się w nich dokumentem potwierdzenia obioru przesyłki przez B. P. Z potwierdzenia tego wynika, że pismo pozostawione zostało w urzędzie pocztowym, o czym umieszczono zawiadomienie w "skrzynce". Weryfikacja tych twierdzeń, w oparciu o akta sprawy, ma znaczenie dla ustalenia kwestii skutecznego doręczenia przesyłki, daty uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, daty ustania przyczyny uchybienia terminu, a w konsekwencji także kwestii braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Przyjęcie przez sąd I instancji stanowiska składającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej implikuje, że przesyłka nie została skutecznie doręczona, wbrew zwrotnemu potwierdzeniu jej odbioru i przepisom powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Spowodowałoby to bezprzedmiotowość postępowania w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, skoro przesyłka nie została skutecznie doręczona, a więc termin do wniesienia skargi kasacyjnej nie rozpoczął biegu. Rozpoznając ponownie wniosek sąd powinien zbadać kwestię skuteczności doręczenia przesyłki składającemu wniosek o przywrócenie terminu, jak również ocenić ewentualne jego twierdzenia w tym zakresie, w świetle znajdującego się w aktach sprawy dokumentu urzędowego - potwierdzenia odbioru, a w dalszej kolejności przesłanki przywrócenia terminu. W tym stanie rzeczy skoro zażalenia oparte zostały na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.