II SA/Bd 1091/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 stycznia 2010r. sprawy ze skargi K. B. na orzeczenie [...] Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej uchyla zaskarżone orzeczenie. Orzeczeniem nr [...] z [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., rozpoznając u K. B. astmę oskrzelową przewlekłą, łagodną oraz skrzywienie przegrody nosa nie upośledzające oddychania, zgodnie z § 35 pkt 7 oraz § 26 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), przyznała wyżej wskazanemu, na podstawie Załącznika Nr 2 gr. III do wymienionego rozporządzenia, kategorię zdrowia "N" – uznając go za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. Jednocześnie, w oparciu o rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2003r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz wykazu chorób będących istotnym pogorszeniem stanów chorobowych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej, wskazano, że wymienione schorzenia nie pozostają w związku ze służbą wojskową. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż mając do wyboru kategorię "N" i "Z", z uwagi na możliwość zaostrzenia pierwszego z wymienionych schorzeń i konieczności stałego leczenia, należało orzec o przyznaniu kategorii "N". We wniesionym od powyższego orzeczenia odwołaniu K. B. wskazał, że § 35 pkt 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004r., na podstawie którego rozpoznano u niego astmę oskrzelową, łagodną, wymienia "rozszerzenie oskrzeli nieznacznego stopnia (zniekształcenie oskrzeli) z towarzyszącymi objawami zapalnymi" niebędące astmą oskrzelową, gdyż ta określona jest w § 35 pkt 5 i 6 rozporządzenia. Odwołujący się podniósł, że zdiagnozowana przez niego astma określana jest mianem łagodnej, a takiej rozporządzenie, o którym mowa nie wymienia, w związku z czym nie zachodzi przeciwwskazanie do pełnienia zawodowej służby wojskowej, zwłaszcza że występująca u niego astma nie zaostrza się, nie ma również ciężkiego przebiegu, o których mowa w § 35 pkt 5 i 6 rozporządzenia. Odwołujący się podniósł, że zakwestionowane orzeczenie podważyło decyzję nr [...] Powiatowej Komisji Lekarskiej nr [...] w B., przyznające mu kategorię "A", mimo zdiagnozowania tego samego schorzenia. Podkreślił ponadto, że w wydaniu obu tych orzeczeń uczestniczył ten sam lekarz. Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., na podstawie rozporządzenia MON z dnia 10 maja 2004. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), art. 5 ust. 6 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), § 3 ust. 4 rozporządzenia MON z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. Nr 151 poz. 1594) oraz art. 138 K.p.a. (t. jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. Organ drugiej instancji zauważył, że zakwestionowane orzeczenie wydane zostało po przeprowadzeniu badania spirometrycznego oraz testu reaktywności oskrzeli z metacholiną przez specjalistę pulmonologa. Jak wynika z uzasadnienia, na podstawie przeprowadzonego w dniu [...] badania, schorzenie K. B. zakwalifikowane zostało jako astma oskrzelowa łagodna. Organ podniósł, iż orzeczenie o którym mowa w odwołaniu określa stopień zdolności do czynnej służby wojskowej, wydane zostało wg innych przepisów i rozpoznano w nim inne schorzenie – przewlekły alergiczny nieżyt górnych dróg oddechowych. Organ wskazał ponadto, że orzeczeniem tym K. B. uznany został za niezdolnego do służby wojskowej. K. B. zakwestionował orzeczenie organu drugiej instancji w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Skarżący wskazał, iż z treści zaskarżonego orzeczenia wynika, iż orzeczeniem z dnia [...] Powiatowa Komisja Lekarska nr [...] w B., stwierdzając u niego przewlekły alergiczny nieżyt górnych dróg oddechowych oraz skrzywienie kręgosłupa, uznała go za niezdolnego do służby wojskowej, tymczasem Komisja zaliczyła go do kategorii "A", co oznacza, że twierdzenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenie uznające go za niezdolnego do służby wojskowej jest sprzeczne z prawdę oraz stanem faktycznym. Skarżący podniósł, że wojskowe komisje lekarskie związane są przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego i przyjętymi w nim ogólnymi zasadami postępowania, m. in. wynikającą z art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej oraz zasadami zawartymi w art. 9 i art. 11 k.p.a. wyrażającymi zasadę udzielania informacji oraz zasadę przekonywania. Skarżący zarzucił organowi brak dostatecznego wskazania podstawy prawnej i faktycznej zakwestionowanego rozstrzygnięcia, czym naruszony został art. 107 § 3 k.p.a. oraz brak zebrania i rozpoznania materiału dowodowego naruszające art. 7 i art. 77 k.p.a. Podkreślił, że organ drugiej instancji nie dokonał w sprawie własnych ustaleń, powielając jedynie ustalenia dokonane przez organ pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zakwestionowanym orzeczeniu. Organ wskazał, iż w treści zaskarżonego orzeczenia istotnie wskazał na orzeczenie Powiatowej Komisji Lekarskiej nr [...] w B. z dnia [...], mylnie twierdząc, że orzeczeniem tym skarżący uznany został za niezdolnego do służby wojskowej, jest to jednak – zdaniem organu – jedynie błąd pisarski, niemający wpływu na dalszą część orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rację ma skarżący, gdy stwierdza, że wojskowe komisje lekarskie związane są zasadami ogólnymi przyjętymi w K.p.a., a w szczególności zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kodeksu, z której wynika obowiązek wszechstronnego ustalania stanu faktycznego sprawy oraz staranne wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 K.p.a. oraz art. 11 K.p.a. , w tym konieczności wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek. Przepis art. 107 § 3 K.p.a. określa obligatoryjne składniki uzasadnienia każdej decyzji stanowiąc, że powinno ono w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Z punktu widzenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie przed wojskowymi komisjami cechuje się dużą zwartością i syntetycznością procedury. Nie oznacza to jednak, że wyłączone jest stosowanie ogólnych przepisów K.p.a. W ocenie Sądu doszło do naruszenia przepisu art. 107 § 3 K.p.a. w powiązaniu z art. 9 i 11 K.p.a. Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dyskwalifikujące praktycznie kandydata do zawodowej służby wojskowej ma istotne znaczenie życiowe dla kandydata do tej służby. Dlatego wyjaśnienie mu, dlaczego nie spełnia wymogów zdrowotnych niezbędnych do zawodowej służby wojskowej jest dla niego niezmiernie istotne. Zagadnienie to nabiera szczególnej wymowy, kiedy przepisy, jak w tym wypadku, przewidują możliwość uznania kandydata do zawodowej służby wojskowej jako zdolnego bądź niezdolnego do pełnienia zawodowej służby wojskowej. W ocenie Sądu nie jest wystarczające jednozdaniowe uzasadnienie – "w związku z tym mając do wyboru kat. "N" lub "Z" TWKL wybrała "N". Brak jest odniesienia do czasu występowania czy powstania astmy oskrzelowej przewlekłej łagodnej, szerszego ustosunkowania się do faktu, że skarżący dwa lata temu (orzeczenie z [...]) został zaliczony do kategorii zdrowia "A". Może powstać uzasadnione pytanie na temat kiedy i gdzie ta astma powstała i jakie mogą być jej przyczyny. Zakwalifikowanie do kategorii "N" znajduje się na karcie badań lekarskich kandydatów do zawodowej służby wojskowej, jednakże nie wiadomo, kto jest autorem tej notatki ponieważ brakuje pod nią podpisu i pieczątki. Adnotacja ta została w całości ujęta w decyzji negatywnej dla skarżącego. Należałoby rozważyć, w jakich sytuacjach stwierdzona u skarżącego astma oskrzelowa przewleka łagodna nie stanowiłaby przeciwwskazań do służby wojskowej skoro taką możliwość przewiduje rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.). Należy się zatem domyślać, że są specjalności wojskowe, w których tego rodzaju schorzenie nie jest przeszkodą do pełnienia służby wojskowej gdyż w przeciwnym wypadku cytowane rozporządzenie nie zawierałoby alternatywy "zdolny – niezdolny". Sposób rozumowania Komisji winien znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Uzasadnienie winno być przekonywujące dla skarżącego. Uzasadnia to, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylenie zaskarżonej decyzji.