II SA/Lu 716/09
WyrokWSA w Lublinie2010-01-26
Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Grażyna Pawlos-Janusz, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana bez przeprowadzenia rzetelnej analizy urbanistycznej obszaru oddziaływania inwestycji, opartej na aktualnej mapie i prawidłowo zidentyfikowanej zabudowie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta, stwierdzając, że organy nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego. Kluczowym błędem było przeprowadzenie analizy urbanistycznej w sposób dowolny, z wykorzystaniem nieaktualnej lub błędnie oznaczonej mapy, co uniemożliwiło właściwe określenie funkcji i cech istniejącej zabudowy i zagospodarowania terenu. Brak rzetelnej analizy stanowi naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego. Skarżąca podnosiła, że działki inwestycyjne nie mają dostępu do drogi publicznej, a droga lokalna, do której przylegają, nie spełnia wymogów do ustalenia warunków zabudowy. Kwestionowała również prawidłowość podziału działki i jej usytuowanie względem działki sąsiedniej. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję, uznając, że dojazd jest możliwy, a ocena podziału działki i kwestii dojazdu wykracza poza zakres postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 500 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Magdalena Markowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi Spółki [...] w H na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz uchyla decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki [...] w H. kwotę 500 (pięćset ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. po rozpatrzeniu odwołania S. Z. W. G. "M." w H. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta H. z dnia [...] o ustaleniu na wniosek G. K. warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wraz z przyłączem energetycznym, wodociągowym, kanalizacji sanitarnej oraz zbiornikiem na nieczystości płynne na działkach nr [...], położonych w H. przy ul. M.
Jednym z ustalonych warunków było zachowanie przez inwestora nieprzekraczalnej linii zabudowy - 15m od zewnętrznej krawędzi projektowanej jezdni ul. M./droga powiatowa/ i 6 m od projektowanej krawędzi drogi wewnętrznej /działka nr .../.
Zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak i w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. skarżąca S. Z. W. G. "M." podnosiła, że działki nr [...], dla których ustalono warunki zabudowy w istocie nie mają dostępu ("nie przylegają") do drogi publicznej tj. projektowanej ulicy M., bowiem oddzielone są od niej działką nr [...] należącą do skarżącej.
Działki nr [...] znajdują się natomiast przy drodze "lokalnej, publicznej" usytuowanej na działce nr [...], będącej własnością Miasta H., przy której nie ma zabudowy, a więc w odniesieniu do tej działki (drogi) nie było możliwe ustalenie na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - warunków zabudowy.
Skarżąca podnosiła ponadto, że działka nr [...] powstała z podziału działki nr [...], dokonanego wg niej w sposób niezgodny z prawem, w czasie, gdy nie została jeszcze powołana S. Z. W. G. W wyniku podziału zlikwidowano drogę do działek [...], w konsekwencji czego do chwili obecnej właściciel działki nr [...] nie może uzyskać decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Spółka wskazała ponadto, że działka nr [...] została wydzielona zbyt blisko budynku usytuowanego na działce sąsiedniej, co ograniczy dostęp światła.
Organ odwoławczy odnosząc się do tych zarzutów podniósł, że dojazd do działek nr [...] będzie możliwy z działki nr [...], stanowiącej drogę publiczną, przy której – wbrew zarzutom – znajdują się działki zabudowane budynkami mieszkalnymi (działki nr [....]).
Kolegium wyjaśniło również, że w niniejszym postępowaniu nie jest uprawnione do oceny dokonanego podziału działki nr [...] oraz do badania kwestii dojazdu do działek [...].
Z tych względów Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, zaś w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż w niej podniesione, które Sąd uwzględnia z urzędu w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa.
Bezspornym jest, że w niniejszej sprawie wniosek inwestora G. K. o wydanie decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy znajdował uzasadnienie w przepisach prawa, ponieważ dla działek nr [...], na której wnioskodawca zamierza realizować nowy obiekt budowlany nie ma miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w takiej sytuacji – w świetle art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz.717 ze zm.) zwanej dalej u.p.z.p.– konieczne jest uprzednie uzyskanie decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Przesłanki określające warunki wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy zawarte są w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., a samo wydanie decyzji jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia tychże przesłanek.
Sposób ustalenia wymagań dotyczących nowego zagospodarowania terenu i zabudowy określa, wydane na podstawie art. 61 ust. 6 u.p.z.p., rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. z 2003r., Nr 164, poz. 1488)
W świetle § 3 ust. 2 tegoż rozporządzenia podstawowym obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek o ustalenie warunków zabudowy jest wyznaczenie wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek, obszaru analizowanego i przeprowadzenie na nim analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 u.p.z.p. tj. m.in. w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, istnienia dostępu do drogi publicznej, uzbrojenia terenu.
Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o jakiej mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w sposób wskazany w § 3 ust. 2 rozporządzenia.
Ponieważ decyzja o warunkach zabudowy zastępuje czasowo miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a więc jest instrumentem kształtowania ładu przestrzennego, ustawodawca wymaga, by ukształtowanie to stanowiło kontynuację ładu już istniejącego na danym obszarze. W konsekwencji przedmiotem postępowania poprzedzającego wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest porównanie planowanego sposobu zagospodarowania terenu z zagospodarowaniem dotychczasowym. Brak wyczerpującej, rzetelnej analizy obszaru znajdującego się wokół działki, której dotyczy wniosek o wydanie warunków zabudowy, może w konsekwencji doprowadzić do wadliwego rozstrzygnięcia.
Tymczasem w niniejszej sprawie analiza została przeprowadzona dowolnie i w świetle zgromadzonego przez organy administracji materiału dowodowego zawiera wiele sprzeczności i niejasności.
Przede wszystkim zwrócić należy uwagę, że mapa stanowiąca załącznik graficzny do decyzji /k.61/ zawiera klauzulę "Aktualność niniejszej mapy nie sprawdzona na dzień wydania", co pozostawia wątpliwości co do jej zgodności ze stanem faktycznym istniejącym w dacie wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Ponadto wskazane w części opisowej działki, z istniejącą na nich zabudową, nie pokrywają się z działkami wskazanymi na mapie /m.in. na mapie brak jest działek nr [.] nie została na niej naniesiona również działka skarżącej oznaczona nr [...], w konsekwencji nie wiadomo, na jakiej podstawie stwierdzono, że w przyjętym do analizy obszarze istnieje zabudowa jednorodzinna mieszkaniowa, tym bardziej, że organ nie odniósł się do ewidencji gruntów; nie wiadomo również, jaka mapa przedstawiona była do zaopiniowania projektu
W konsekwencji nieprecyzyjnych ustaleń organu nie wiadomo więc czy i jaki typ zabudowy istnieje wokół działek [...], których dotyczy wniosek o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy, co jest przeszkodą uniemożliwiającą właściwe określenie funkcji oraz cech istniejącej zabudowy i zagospodarowania terenu i stanowi naruszenie art. 107 § 3 kpa.
W rzeczywistości nie wiadomo bowiem jakie obiekty i gdzie usytuowane stanowią punkt odniesienia do ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., w odniesieniu do których obiektów określono charakter zabudowy.
Wobec powyższych niejasności, wyniki dokonanej przez organ analizy nie mogły stanowić podstawy wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
W tej sytuacji stwierdzić należy, że zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy nie przeprowadziły należycie postępowania wyjaśniającego, do czego były zobligowane na mocy art. 7, 77 § 1 i 136 kpa, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 135 ppsa.
Rozpoznając sprawę ponownie, organ wyznaczy więc dokładnie na aktualnej mapie, jakie działki wchodzą w skład analizowanego obszaru, zaznaczając już istniejące obiekty i określając ich funkcje, a następnie na tej podstawie ponownie przeprowadzi analizę tego obszaru, którą sporządzi w formie opisowej.
Wobec uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji obu instancji Sąd na podstawie art. 152 ppsa rozstrzygnął w przedmiocie ich wykonalności, zaś na podstawie art. 200 tejże ustawy orzekł o zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło