I FZ 220/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-06-15

Skład orzekający: Artur Mudrecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy choroba strony, która uniemożliwiła jej terminowe uiszczenie wpisu sądowego lub złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu, jeśli strona nie korzystała ze zwolnienia lekarskiego, a jedynie z urlopu wypoczynkowego?
Ratio decidendi
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Choroba strony, nawet jeśli nie skutkowała zwolnieniem lekarskim, a jedynie urlopem wypoczynkowym, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, jeśli uprawdopodobnia brak winy w uchybieniu terminu. Uprawdopodobnienie nie jest tożsame z udowodnieniem, a fakt podjęcia jednej czynności w czasie choroby nie wyklucza niemożności podjęcia innej, zwłaszcza gdy dotyczy to złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez osobę niebędącą profesjonalnym pełnomocnikiem.
Stan faktyczny
Skarżący R. G. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, argumentując, że był chory od 4 stycznia do 12 lutego 2010 r., co uniemożliwiło mu terminowe złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy, wskazując m.in. na korzystanie z urlopu wypoczynkowego zamiast zwolnienia lekarskiego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przywrócono skarżącemu termin do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt I Sa/Go 607/09, odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 9 października 2009 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie, 2. przywrócić skarżącemu termin do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi. 1. Postanowieniem z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt I Sa/Go 607/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił R. G. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 9 października 2009r. 2. Jak wynika z treści zaskarżonego orzeczenia w dniu 17 lutego 2010 r. R. G. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, składając jednocześnie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy przez zwolnienie go od kosztów sądowych – wpisu od skargi. Uzasadniając wniosek wskazał, że uchybił terminowi nie ze swojej winy, a brak tej winy wynika z okoliczności, których nawet przy użyciu największego wysiłku nie był w stanie przezwyciężyć. Od 4 stycznia 2010r. do 12 lutego 2010 r. był chory, a stan jego zdrowia był na tyle zły, że nie pozwolił mu na skonstruowanie i złożenie do Sądu wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie ustawowym, a także na uzyskanie niezbędnych dokumentów potwierdzających zasadność tego wniosku. 3. Na wezwanie Sądu wnioskodawca przedłożył kserokopię dwóch podań o urlop wypoczynkowy złożonych 31 grudnia 2009 r. (na okres od 1 do 31 stycznia 2010 r.) i 1 lutego 2010 r. (na okres od 1 do 12 lutego 2010 r.), oświadczając jednocześnie, że nie posiadał potrzeby ani interesu finansowego domagania się od lekarza wypisania zaświadczenia L4, które byłoby konkurencyjną w stosunku do urlopu podstawą usprawiedliwienia nieobecności w pracy na mniej korzystnych warunkach finansowych. 4. Sąd pierwszej instancji odmawiając przywrócenia terminu stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił, że nie z własnej winy nie uiścił wpisu w terminie bądź nie złożył wniosku o zwolnienie od tego wpisu. W jego ocenie, nawet infekcja dróg oddechowych, która rozpoczęła się u skarżącego w dniu odebrania przez niego wezwania do uiszczenia wpisu nie była niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodą w sporządzeniu wniosku o prawo pomocy. Trudno uznać, aby skarżący był tak ciężko i obłożnie chory (nawet mając wskazania do leżenia), aby nie mógł sporządzić takiego wniosku, skoro mimo – jak sam twierdzi – bardzo ciężkiego stanu zdrowia korzystał z urlopu wypoczynkowego, a nie ze zwolnienia lekarskiego. Sąd podniósł, że wniosek taki mógł także podyktować zamieszkującej z nim żonie, wyrażając przy tym pogląd, że wniosek pod dyktando skarżącego z pewnością by potrafiła napisać. Sąd zauważył również, że drugi wniosek o udzielenie urlopu wypoczynkowego skarżącemu jego pracodawca otrzymał 1 lutego 2010 r., a zatem w jakiś sposób podanie to zostało pracodawcy doręczone. 5. W zażaleniu na powyższe orzeczenie wniesiono o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Żalący podkreślił, że w dniach od 4 stycznia 2010 r. do 12 lutego był chory a jego stan zdrowia uniemożliwił mu sporządzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nie mógł również podyktować treści wniosku, gdyż jego sporządzenie wymagało uprzedniego sprawdzenia szeregu dokumentów. 6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W myśl przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej: u.p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie zaś z przepisem art. 87 § 2 u.p.p.s.a. w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W sprawie jako przesłankę braku winy przy zachowaniu terminu do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi strona wskazuje na swoją chorobę. Z akt sprawy wynika, że termin do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi upływał w dniu 11 stycznia 2010 r. Żalący oświadczył, że przyczyna z jakiej to uchybił terminowi ustała dopiero 12 lutego 2010r., bowiem dopiero wtedy jego stan zdrowia uległ poprawie. Z przedłożonego zaś przez stronę, zaświadczenia lekarskiego wynika, że od 4 stycznia 2010 r. występowały u żalącego przewlekłe infekcje dróg oddechowych a od 26 stycznia 2010 r. rwa kulszowa. Zgodnie z załączonym zaświadczeniem lekarskim wskazywane choroby przebiegały z zaleceniem leżenia. W obliczu faktów jakie wynikają z akt sprawy zgodzić się należało z żalącym, że stan jego zdrowia mógł uniemożliwić mu uzupełnienie przedmiotowego braku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można jednoznacznie założyć, jak to uczynił Sąd pierwszej instancji, że choroby żalącego nie były niemożliwymi do przezwyciężenia przeszkodami. Sam fakt korzystania przez stronę podczas choroby z urlopu wypoczynkowego a nie ze zwolnienia lekarskiego nie przesądza o faktycznym stanie zdrowia. Mogło być przecież tak, jak to zresztą sam wskazał żalący w piśmie z dnia 10 marca 2010 r. (karta 65), że nie korzystał z zaświadczenia L4 bowiem uznał, iż taka forma usprawiedliwienia nieobecności w pracy byłaby mniej dla niego korzystna finansowo, co w jego sytuacji materialnej było racjonalne. Również sama okoliczność złożenia przez żalącego wniosku o urlop wypoczynkowy podczas choroby nie przesądza jeszcze, że stan jego zdrowia umożliwiał mu złożenie wypełnionego wniosku o przyznania prawa pomocy. Według tut. Sądu, fakt podjęcia jednej czynności w czasie choroby nie oznacza, że dana choroba umożliwiała mu podjęcie innej czynności. Tym bardziej, że chodziło tutaj o złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy przez osobę nie będącą profesjonalnym pełnomocnikiem. Oceniając powyższe argumenty Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze fakt, że uprawdopodobnienie nie jest pojęciem tożsamym z udowodnieniem braku winy, ma ono bowiem na celu, jedynie uwiarygodnienie przedstawionych przez wnioskodawcę okoliczności. Mając zatem na uwadze choroby żalącego oraz ich czasookres należało uznać, że uprawdopodobnił on brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto dodać należy, że strona wypełniła pozostałe przesłanki z art. 87 u.p.p.s.a., tj. wniosek złożono w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu oraz z wnioskiem dokonano czynności, której nie dokonano w terminie. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 1 i 2 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło