II SA/Po 894/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 lutego 2010r. sprawy ze skargi E. G. i P. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości; oddala skargę /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ J.Szaniecka /-/ E.Brychcy Starosta Poznański decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r. na podstawie art. 104 kpa w zw. z art. 33, art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 września 2007r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz.U Nr 173, poz. 1219 ze zm.) oraz art. 6 pkt 2, art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) udzielił A SA z siedzibą w K. – J. zezwolenia na zajęcie części nieruchomości o powierzchni 6 m2, położonej w D., gmina M., oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...] o po w. 3500 m², zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], w celu realizacji inwestycji celu publicznego polegającego na "(...) budowie odcinka napowietrznej, czterotorowej, dwunapięciowej (2x400 kV+2x220 kV) linii elektroenergetycznej relacji [...] od słupa nr 43 (z wyłączeniem tego słupa) do granicy gminy M. z gminą K. i od słupa 52 (z wyłączeniem tego słupa) do słupa nr 58 (z wyłączeniem tego słupa) oraz rozbiórce istniejącej linii 220 kV na odcinku od słupa nr 221 (w pobliżu nowego słupa nr 43) do słupa nr 218 (w pobliżu nowego słupa nr 47) oraz od słupa nr 212 (w pobliżu nowego słupa nr 53) do nowego słupa nr 58 (z wyłączeniem tego słupa)", zgodnie z decyzją Wojewody Wielkopolskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć EURO 2012. Nadto Starosta zobowiązał A SA do przywrócenia nieruchomości wymienionych w pkt 1 do stanu poprzedniego niezwłocznie po dokonaniu inwestycji oraz zobowiązał współwłaścicieli nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej. Na skutek odwołania wniesionego przez P. G. i E. G. Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] października 2009r. na podstawie art. 138 §1 pkt 2 kpa w zw. z art. 124 i art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) oraz art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. Nr 173, poz. 1219 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję Starosty Poznańskiego z dnia [...] sierpnia 2009r. w całości i orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości o powierzchni 6 m2, z działki nr [...] o pow. 3.500 m2, położonej w D., gmina M., oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...] jako własność Państwa E. i P. G., poprzez udzielenie A S.A. z siedzibą w K.-J., zezwolenia na zajęcie wyżej wymienionej części nieruchomości, w celu realizacji inwestycji celu publicznego polegającego na "(...) budowie odcinka napowietrznej, czterotorowej, dwunapięciowej (2x400kV + 2x220kV) linii elektroenergetycznej relacji [...] od słupa nr 43 (z wyłączeniem tego słupa) do granicy gminy M. z gminą K. i od słupa 52 (z wyłączeniem tego słupa) do słupa nr 58 (z wyłączeniem tego słupa) oraz rozbiórce istniejącej linii 220 kV na odcinku od słupa nr 221 (w pobliżu nowego słupa nr 43) do słupa nr 218 (w pobliżu nowego słupa nr 47) oraz od słupa nr 212 (w pobliżu nowego słupa nr 53) do nowego słupa nr 58 (z wyłączeniem tego słupa)", zgodnie z decyzją Wojewody Wielkopolskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć EURO 2012. Nadto Wojewoda zobowiązał A S.A. z siedzibą w K.- J. do przywrócenia nieruchomości wymienionej w punkcie 1. do stanu poprzedniego niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu odcinka sieci, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania. Zobowiązał także właścicieli nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej. Wojewoda nadał powyższej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności i stwierdził, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej KW nr 44.129. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda wskazał, że A S.A. wystąpiły o wydanie na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 33 ustawy o Euro 2012, decyzji administracyjnej, w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości składającej się z działki nr [...], której właścicielami są E. i P . G., poprzez zezwolenie wnioskodawcy na zakładanie i przeprowadzenie napowietrznej czterotorowej dwunapięciowej linii elektroenergetycznej 2 x 400 kV + 2 x 220 kV relacji [...] (...). We wniosku podano m.in., iż budowa wyżej opisanej linii stanowi, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 12 października 2007 r. w sprawie przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. z 2007 r. nr 192, poz. 1385 ze zm.), część przedsięwzięcia Euro 2012 określonego w pkt. 92 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia jako "rozbudowa systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji poznańskiej." Nadto podano, iż nie udało się zawrzeć porozumienia z właścicielami nieruchomości i zawrzeć umowy, na podstawie której możliwe byłoby zrealizowanie przedmiotowej inwestycji. Wojewoda Wielkopolski decyzją z [...] stycznia 2009 r., znak [...] ustalił lokalizację inwestycji na rzecz A S.A. z siedzibą w K. – J., polegającej na budowie odcinka napowietrznej, czterotorowej dwunapięciowej (2x400 kV + 2x220 kV) linii elektroenergetycznej relacji [...] od słupa nr 43 ( z wyłączeniem tego słupa) do granicy gminy M. z gminą K. i od słupa 52 (z wyłączeniem tego słupa) do słupa nr 58 (z wyłączeniem tego słupa) oraz rozbiórce istniejącej linii 220 kV na odcinku od słupa nr 221 (w pobliżu nowego słupa nr 43) do słupa nr 218 (w pobliżu nowego słupa nr 47) oraz od słupa nr 212 (w pobliżu nowego słupa nr 53) do nowego słupa nr 58 (z wyłączeniem tego słupa). Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z [...] sierpnia 2009 r., znak [...] Następnie Wojewoda wskazał, że w dniu 11 maja 2009 r. Starosta Poznański przeprowadził oględziny przedmiotowej nieruchomości z udziałem pełnomocników wnioskodawcy i właściciela przedmiotowej nieruchomości. Z protokołu rozprawy administracyjnej przeprowadzonej przez Starostę w dniu 24 kwietnia 2009r. wynika, iż właściciel przedmiotowych nieruchomości P. G. (w imieniu własnym oraz E. G.) kwestionuje fakt przeprowadzenia negocjacji w niniejszej sprawie. Pełnomocnicy wnioskodawcy oświadczyli na rozprawie, iż dotychczasowe negocjacje przeprowadzone w sprawie z właścicielem gruntu zakończyły się wynikiem negatywnym. Starosta pismem z 3 lipca 2009 r., stwierdził swą niewłaściwość rzeczową do rozpatrzenia niniejszej sprawy i przekazał ją Wojewodzie Wielkopolskiemu. Postanowieniem z 15 lipca 2009 r. Wojewoda Wielkopolski przekazał Staroście Poznańskiemu, do załatwienia według właściwości, wniosek A S.A. o wydanie decyzji w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowych nieruchomości wskazując, iż kwestie ograniczenia prawa własności, związane z budową sieci elektroenergetycznej są poddane, w części nieobjętej treścią ustawy EURO 2012, przepisom ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zatem stosując wymienioną ustawę, należy wskazać na właściwość Starosty, bowiem z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika właściwość tegoż organu do decydowania o ograniczeniach co do sposobu korzystania z nieruchomości. Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewoda Wielkopolski orzekł o nieważności § 2 ust. 3, § 5 ust 3 oraz § 9 ust. 3 i ust. 4 Uchwały Rady Miejskiej w M.Nr XLI/261/09 z 26 lutego 2009 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów gruntów rolnych i leśnych na obszarze części wsi D. i B., gmina M. oraz części graficznej planu w zakresie dopuszczalnej strefy lokalizacji projektowanej sieci elektroenergetycznej wraz z pasem technologicznym, albowiem obowiązujące studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy M. nie przewiduje rozbudowy ani przebudowy istniejących na terenie gminy M. linii przesyłowych 11 kV i 220 kV. Pismem z 2 października 2009 r. Wojewoda zawiadomił strony, w trybie art. 10 Kpa, o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów zgromadzonych w sprawie oraz zgłoszonych żądań. Wobec powyższych ustaleń Wojewoda w pierwszej kolejności podkreślił, że prawo własności jest w Rzeczypospolitej Polskiej chronione konstytucyjnie (art. 21 ust. 1 Konstytucji RP). Nie oznacza to jednak, że jest ono prawem absolutnym i bezwzględnym. Konstytucja dopuszcza bowiem w art. 64 ust. 1 możliwość ograniczenia praw właścicielskich, tyle, że w drodze ustawy i w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 12 stycznia 2000 r. P 11/08, OTK 2000, nr 1, poz. 3, uznał, że warunkiem dopuszczalności każdego ustawowego ograniczenia praw i wolności jednostki jest istnienie konieczności takiego ograniczenia, bez którego przy użyciu środków mniej uciążliwych dla obywatela i słabiej ingerujących w sferę jego praw i wolności nie można osiągnąć założonego celu. W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż przedmiotowa inwestycja została ujęta w pkt. 92 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 października 2007 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. z 2007 r., Nr 192, poz. 1385 ze zm.) jako "Rozbudowa systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji poznańskiej". Stąd inwestycja ta podlega reżimowi ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. z 2007 r., Nr 173, poz. 1219 ze zm.). Oznacza to również, iż wszystkie decyzje administracyjne wydane w związku z realizacją przedsięwzięć EURO 2012 podlegają natychmiastowemu wykonaniu (czego nie uwzględnił Starosta w swojej decyzji). Na podstawie art. 23 ustawy o Euro, została przez Wojewodę wydana decyzja (utrzymana w mocy przez Ministra Infrastruktury) o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 polegającego na budowie odcinka napowietrznej, czterotorowej dwunapięciowej (2x400 kV + 2x220 kV) linii elektroenergetycznej relacji [...] (...). A zatem mając ma uwadze, iż powołany w podstawie prawnej decyzji Starosty art. 37 ust. 1 ustawy o Euro 2012 dotyczy jedynie przypadku przebudowy" istniejących urządzeń infrastruktury technicznej, nie znajduje on zastosowania w niniejszej sprawie. W przedmiotowej sprawie nie będzie miał również zastosowania rozdział 5 ustawy o Euro 2012 wraz z art. 33 tejże ustawy. Tym bardziej, że wskazany rozdział dotyczy nabywania nieruchomości przez "spółki celowe" tj. spółki z o.o. utworzone przez Skarb Państwa w celu przygotowania i wykonania przedsięwzięć Euro 2012. Natomiast A S.A. nie są "spółką celową". Stąd wobec nieuregulowania w wyżej wymienionej specustawie kwestii ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości związanych z realizacją przedsięwzięć EURO 2012, zastosowanie ma ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Celem publicznym, w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami jest m.in. budowa i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń (art. 6 pkt 2 ustawy). Zgodnie z treścią art. 112 ust. 3 u.g.n., wywłaszczenie może być dokonane, jeżeli cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. W myśl art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Z powyższego przepisu wynika, że w sytuacji, gdy inwestor realizujący cele publiczne na nieruchomościach nie stanowiących jego własności, nie uzyska zgody właścicieli na wykonanie prac, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., może zgodnie z art. 124 ust. 2 wystąpić do organu administracji publicznej o wydanie zezwolenia ograniczającego sposób korzystania z nieruchomości. Decyzja wydana w trybie art. 124 ustawy zastępuje zgodę właściciela na wejście w teren nieruchomości. Z cytowanego wyżej przepisu wynika również właściwość Starosty do załatwienia niniejszej sprawy w pierwszej instancji, jak również konieczność ustalenia, czy ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, z decyzją o ustaleniu lokalizacji celu publicznego. W §9 pkt 3 uchwały Rady Miejskiej w M. z 26 lutego 2009 r., Nr XLI/261/09 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów gruntów rolnych i leśnych na obszarze części wsi D. i B ., Gmina M., podano, że: zezwala się na budową na terenie opracowania czterotorowej, dwunapięciowej linii elektroenergetycznej 2x400 kV + 2x220 kV relacji [...]; dopuszczalną strefą lokalizacji projektowanej przesyłowej sieci elektroenergetycznej wraz z pasem technologicznym przedstawiono na rysunku planu", oraz że "Ustala się, że po zrealizowaniu czterotorowej, dwunapięciowej linii elektroenergetycznej 2x400 kV + 2x220 kV relacji [...], ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, o których mowa w punktach § 8 ust. 2 będą obowiązywały w odniesieniu do rzeczywistego przebiegu tej linii (§ 9 pkt 4)" Biorąc pod uwagę, iż 20 kwietnia 2009r., Wojewoda wydał rozstrzygnięcie nadzorcze, którym stwierdzono nieważność obu punktów §9 tekstu planu wraz z częścią graficzną planu w zakresie dopuszczalnej strefy lokalizacji projektowanej sieci elektroenergetycznej wraz z pasem technologicznym, stwierdzić należy, iż na przedmiotowym terenie nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W tej sytuacji, ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości następuje zgodnie z decyzją Wojewody z [...] stycznia 2009 r. o ustaleniu lokalizacji dla przedsięwzięć EURO 2012 - stąd organ rozpatrujący w przedmiotowej sprawie odwołanie, nie jest władny do badania stopnia uciążliwości tej inwestycji dla właścicieli nieruchomości objętych niniejszym ograniczeniem. Tym bardziej nie jest on władny do korygowania jej zapisów. Marginalnie Wojewoda wskazał, iż zgodnie z treścią art. 25 ust. 1 ustawy EURO 2012, znajdującym się w rozdziale 4 pod nazwą "Lokalizacja przedsięwzięć Euro 2012", w sprawach uregulowanych w tym rozdziale nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Oznacza to m.in., iż lokalizacja przedsięwzięć Euro 2012 może nastąpić niezależnie od ustaleń przeznaczenia terenów określonych w planie miejscowym, jak i w oderwaniu od ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. W odniesieniu do zarzutu stron (iż w decyzji lokalizacyjnej w sposób nieprawdziwy i nierzetelny wpisana została informacja, że inwestor posiada niezbędne dokumenty stanowiące substytut prawa do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane) – Wojewoda podał, że w jego gestii, jako organu rozpatrującego odwołanie od decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, nie leży badanie legalności decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji. W tymże przypadku organem właściwym jest Minister Infrastruktury, który decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., w wyniku postępowania odwoławczego, utrzymał w mocy decyzję lokalizacyjną Wojewody. Zatem decyzja ta, jako ostateczna, funkcjonuje w obrocie prawnym i dopóki nie zostanie z niego wyeliminowana, ma charakter trwały. W myśl art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, udzielenie zezwolenia na ograniczenie korzystania winno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Pomimo, iż odwołujący podnoszą, że w przedmiotowej sprawie rokowania nie miały miejsca, zgromadzony materiał dowodowy wskazuje iż takie negocjacje odbyły się i zakończyły wynikiem negatywnym. O bezskuteczności prowadzonych rokowań świadczą: pisma L. T. pełnomocnika A skierowane do odwołujących się (z 15 grudnia 2008 r., 30 stycznia 2009 r. i 4 marca 2009 r.), proponujące ustanowienie służebności przesyłu i wypłatę odszkodowania z tytułu tej służebności za wartość rynkową gruntu w pasie technologicznym linii oraz notatka ze spotkania, które odbyło się 27 lutego 2009r. w siedzibie A S.A. w P . Podkreślenia wymaga fakt, że organ pierwszej instancji w celu uzgodnienia rozbieżnych stanowisk przeprowadził rozprawę administracyjną, która również zakończyła się wynikiem negatywnym. W niniejszej sprawie zaistniała zatem przesłanka związana z niemożnością ograniczenia prawa własności odwołujących się w drodze umowy cywilnej. Powyższe wynika z faktu braku zgody właścicieli na wykonanie inwestycji i nie zawarciu umowy, po przeprowadzeniu rokowań w tym zakresie. Wskazano przy tym , iż niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia (jak to ma miejsce w przedmiotowym postępowaniu). W tym miejscu Wojewoda wskazał odwołującym się, iż inwestor prawidłowo rokował w zakresie wypłaty rekompensaty z tytułu zajęcia przedmiotowych nieruchomości w pasie technologicznym projektowanej linii. Ustalenie odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości oraz za wyrządzone na nieruchomości szkody w myśl art. 124 ust. 4 in fine w zw. z art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, będzie przedmiotem odrębnego postępowania, zakończonego wydaniem decyzji o ustaleniu odszkodowania. Również wbrew twierdzeniom odwołujących organ II instancji wskazał, iż decyzja Starosty z [...] sierpnia 2009 r. nie została wydana z naruszeniem art. 112 ust. 3 u.g.n., albowiem przed złożeniem wniosku w trybie art. 124 u.g.n., A S.A. wzięły udział w rokowaniach z właścicielami przedmiotowej nieruchomości. Negatywny wynik tych rokowań, tzn. brak podpisania umowy cywilnej w przedmiocie zgody na udostępnienie nieruchomości w celu przeprowadzenia inwestycji, spowodował złożenie przez Inwestora wniosku do Starosty o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Nadto w ocenie Wojewody, błędne jest twierdzenie skarżących, iż "sama odmowa właściciela do zawarcia umowy, nie wyczerpuje przesłanek wskazanych w art. 112 ust. 3 u.g.n., gdyż w takiej sytuacji inwestorowi służy na podstawie art. 305 k.c. możliwość zwrócenia się do sądu powszechnego o ustalenie treści umowy o służebność przesyłu". Odnosząc się do tego argumentu wskazano na najnowsze stanowisko doktryny prawa, zgodnie z którą "przy negatywnym wyniku rokowań z właścicielem nieruchomości - przedsiębiorcy pozostawiono wybór albo wystąpić do sądu o ustanowienie - na podstawie art. 3052 §1 k.c. - służebności przesyłu albo złożyć do Starosty wniosek o wydanie decyzji przewidzianej w art. 124 u.g.n. Takie rozwiązanie jest uzasadnione, jeśli zważyć, że nowelizacja kodeksu cywilnego została niejako "wkomponowana" w obowiązujący już stan prawny, bez zbędnego naruszania obowiązujących przepisów i ukształtowanej praktyki" (Gerard Bieniek "Urządzenia przesyłowe. Problematyka prawna" wyd. Lexis Nexis, wyd. 1 Warszawa 2008 r. s. 80). Jak zatem wynika z powyższego - inwestorowi przysługuje prawo alternatywnego skorzystania z obu rozwiązań - uzyskania decyzji w trybie art. 124 u.g.n., albo zawarcia umowy z właścicielem nieruchomości, ustanawiającej służebność przesyłu (względnie zwrócenia się do sądu z żądaniem ustanowienia takiej służebności). W odniesieniu do kolejnego zarzutu zawartego w odwołaniu, że strony postępowania nie były prawidłowo informowane o jego przebiegu, bowiem postępowanie było wszczęte i prowadzone w oparciu o przepis art. 37 ustawy o Euro 2012, a decyzja została wydana w oparciu o art. 33 ustawy o Euro, Wojewoda wskazał, iż zgodnie z wnioskiem PSE Operator S.A. oraz zawiadomieniem o wszczęciu postępowania (k. 83 akt sprawy Starosty), przedmiotem niniejszego postępowania od samego początku było ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n. Należy również wskazać, iż strona brała udział w rozprawie administracyjnej przeprowadzonej przed Starostą oraz że strony zostały powiadomione w trybie art. 10 kpa o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Nadto strony były informowane na piśmie o wszystkich podejmowanych w sprawie czynnościach. Natomiast skarżący nie wykazali, nawet nie uprawdopodobnili, że zastosowany przez Starostę tryb postępowania, miał wpływ na wynik sprawy. Nadto Wojewoda argumentował, że stosownie do treści art. 124 ust. 4 ustawy, na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu ciągów, przewodów i urządzeń (...). Jeżeli natomiast przywrócenie do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, to właścicielowi należy się odszkodowanie ustalane na podstawie art. 128 ust. 4 u.g.n. Zgodnie z art. 124 ust. 5 u.g.n., jeżeli przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, uniemożliwia właścicielowi dalsze prawidłowe korzystanie z niej w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem, to może on żądać aby starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej albo występujący z wnioskiem, nabył od niego nieruchomość w drodze umowy. W myśl art. 124 ust. 6 u.g.n., właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości jest obowiązany udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej. Na podstawie art. 34 ust. 1 ustawy o Euro, w związku z ujęciem przedmiotowej inwestycji w Rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 pod pozycją 92 załącznika do rozporządzenia, niniejsza decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu. Wojewoda nadto wskazał, że zgodnie z art. 138 §1 pkt 2 kpa wydanie orzeczenia reformatoryjnego ma miejsce w sytuacji, gdy organ rozpatrujący odwołanie dojdzie do przekonania, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa. Decyzja jest nieprawidłowa, gdy postępowanie wyjaśniające lub tylko sama ocena zaskarżonej decyzji wykazały, że narusza ona przepisy prawa materialnego. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji błędnie powołał art. 37 i art. 33 ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012, jako podstawy prawne wydanego rozstrzygnięcia, natomiast nie wskazał art. 34 ust. 1 tejże ustawy. Nadto niewłaściwie uzasadnił wydaną przez siebie decyzję, naruszając tym samym art. 107 § 3 K.p.a. Ponieważ w przedmiotowej sprawie stan faktyczny nie budził wątpliwości, Wojewoda nie stwierdził również potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie (art. 136 K.p.a.), Wojewoda miał obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec co do istoty, zamiast uchylać decyzję Starosty i przekazywać mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnieśli E. G. i P.G. domagając się stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody i poprzedzającej ją decyzji Starosty w oparciu o przepis art. 156 §1 pkt 2 kpa. Skarżący zarzucili naruszenie obowiązującego prawa poprzez naruszenie przepisów: - Konstytucji RP, w szczególności art. 7, art. 64 ust. 3 oraz art. 87 ust. 2 poprzez błędną interpretację i niezastosowanie, - ustawy kodeks cywilny, w szczególności art. 305, poprzez błędne uznanie, że przepisy tej ustawy mogą być stosowane alternatywnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami i w konsekwencji zostały błędnie niezastosowanie, - ustawy o gospodarce nieruchomościami w szczególności art. 112 ust. 3, art. 124 poprzez niewłaściwą interpretację i niewłaściwe zastosowanie przepisów, - ustawy z dnia 7 września 2007r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europu w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz.U. Nr 173 poz. 1219 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie, - ustawy kodeks postępowania administracyjnego w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 §1 poprzez ich niezastosowanie. Skarżący podnieśli, że zaskarżona decyzja narusza ich prawo własności. Kwestionują zastosowanie przepisu art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami zamiast przepisów ustawy o Euro, tym bardziej, że ustawa ta nie przewiduje instytucji ograniczenia korzystania z nieruchomości a wywłaszczenie. Zdaniem skarżących ustawa o Euro regulowała kwestię pozyskiwania nieruchomości na cele realizacji inwestycji Euro 2012 poprzez umowę z właścicielem bądź wywłaszczenie. Nadto skarżący podnoszą, że inwestor nie jest spółką celową, do której mają zastosowanie przepisy ustawy o Euro. Zatem w ocenie skarżących jedyną dopuszczalną przez ustawę o Euro formą pozyskania tytułów prawnych do nieruchomości jest umowa, na co wyraźnie wskazują przepisy ustawy o Euro (art. 2 ust. 1b). Nadto skarżący podnieśli, że Konstytucja RP dopuszcza drogę wywłaszczenia nieruchomości jako wyjątek od zasady wyrażonej w art. 21 ust. 1 uznający prawo własności jako jeden z kanonów ustrojowych Państwa. Prawo to może więc być ograniczone wyjątkowo w drodze ustawy i to w zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności (art. 64 ust. 3) i to w sytuacji braku innych mniej uciążliwych dla obywatela rozwiązań. Skarżący wskazali, że jedyną formą wywłaszczenia w przedmiotowej sprawie może być umowa lub ustanowienie służebności przesyłu. W związku z tym zdaniem skarżących inwestor winien wystąpić do sądu powszechnego o ustanowione przez sąd służebności przesyłu, gdy właściciele nieruchomości nie zgadzają się na przeprowadzenie prac na ich nieruchomości. Nadto skarżący kwestionują prawo do dysponowania nieruchomością przez inwestora, nie zgadzają się także na przeprowadzenie przedmiotowej inwestycji. Nadto skarżący domagają się przestrzegania planu miejscowego, który uchwalono po wydaniu decyzji o lokalizacji inwestycji Euro 2012, a przed wszczęciem postępowania w sprawie o ograniczenie korzystania z ich nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda, powołując się na uzasadnienie zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Uczestnik postępowania A SA wniosły o oddalenie skargi. Uczestnik wskazał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Zgodnie z treścią art. 33 ustawy o euro 2012 w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, która w treści art. 124 i nast. reguluje instytucję ograniczenia korzystania z nieruchomości w sposób autonomiczny i wyczerpujący. Wskazano, że decyzja Wojewody o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć Euro 2012 stanowi wyłączną podstawę planistyczną do wydania kolejnych decyzji w toku przygotowania inwestycji, w tym decyzji z art. 124 u.g.n. Nadto ostateczna jest decyzja Wojewody o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć Euro 2012, gdyż została utrzymana w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2009r. Uczestnik podkreślał, że fakt umieszczenia przedmiotowej inwestycji w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 października 2007r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 jest okolicznością obiektywną, należy do sfery stanowienia prawa i nie podlega weryfikacji w ramach niniejszego postępowania. Niezasadny jest zdaniem uczestnika także zarzut naruszenia Konstytucji RP. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżący dodatkowo wskazali, że do Sądu Administracyjnego w Warszawie wniesiona została skarga na decyzję lokalizacyjną dotyczącą inwestycji Euro 2012. Decyzja nie jest więc prawomocna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w dniu wydania zaskarżonej decyzji, tj. 27 października 2009r. obowiązywała ustawa z dnia 7 września 2007r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz.U. Nr 173, poz. 1219 ze zm.) w nowym brzmieniu przewidzianym przez ustawę z dnia 28 sierpnia 2009r. o zmianie ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz.U. Nr 161, poz. 1261). Na skutek nowelizacji ustawy o Euro 2012 uchylono rozdział 5 ustawy dotyczący nabywania nieruchomości dla realizacji przedsięwzięć Euro 2012, w tym art. 33 i art. 37 ustawy. Po art. 24 ustawy o Euro 2012 dodano art. 24a do 24i, w tym art. 24f zgodnie z którym w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 4 dotyczącym przygotowania przedsięwzięć Euro 2012 stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603, ze zm.). W związku tym słusznie przyjął Wojewoda, że w sprawie z wniosku inwestora o ograniczenie korzystania z nieruchomości zastosowanie znaleźć musiały przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami kompleksowo regulujące tą instytucję w treści art. 124 i nast. u.g.n. Niezasadnie zarzucali skarżący, że w postępowaniu administracyjnym w sprawie o ograniczenie korzystania zastosować należy przepisy ustawy o Euro skoro w dniu wydania zaskarżonej decyzji ustawa o Euro nie przewidywała możliwości ograniczenia w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości, jak to miało miejsce w treści uchylonego przepisu art. 37 ust. 1 i 2 ustawy o Euro. Jedynie na marginesie zaznaczyć należy, że przepis art. 25a ustawy o Euro, podobny w swojej treści do uchylonego art. 37 ust. 1 i 2 ustawy o Euro, nie będzie miał zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż reguluje on odmienne stany faktyczne, niż ustalony w niniejszej sprawie. Z treści przepisu art. 124 ust. 1 u.g.n. wynika wprost właściwość starosty do ograniczenia w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, jeżeli właściciel nieruchomości nie wyraża zgody. Nadto ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku jego braku zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Chybiony jest zatem zarzut skarżących dotyczący rozpatrzenia sprawy przez organ niewłaściwy, co stanowiłoby rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji (art. 156 §1 pkt 1 kpa). W pierwszej instancji prawidłowo orzekał w sprawie Starosta, a odwołanie rozpoznał Wojewoda, jako organ właściwy w drugiej instancji. W tym miejscu należy podkreślić, że inwestor w przedmiotowej sprawie przedłożył do wniosku o ograniczenie korzystania z nieruchomości decyzję z dnia [...] stycznia 2009r. o ustaleniu inwestycji celu publicznego. W toku postępowania administracyjnego decyzja lokalizacyjna stała się ostateczna, gdyż na mocy decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2009r. utrzymano ją w mocy. Wprawdzie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i nie jest jeszcze prawomocna, to jednak okolicznością wystarczająca dla rozpoznania przedmiotowej sprawy jest to, iż decyzja lokalizacyjna jest ostateczna. Ewentualne wzruszenie tej decyzji przez Sąd Administracyjny stanowić może przesłankę dla późniejszego wznowienia postępowania na podstawie art. 145 §1 pkt 8 kpa. Nadto podkreślić należy, iż przedmiotem niniejszego postępowania nie może być ocena prawidłowości decyzji lokalizacyjnej, gdyż podlega ona badaniu w innym postępowaniu sądowym. Chybione są zatem w niniejszej sprawie zarzuty skarżących dotyczące nieprawidłowości decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego. Słusznie, więc Wojewoda ocenił sprawę ograniczenia korzystania z nieruchomości w świetle decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego z pominięciem uchwalonego w dniu 26 lutego 2009r. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów gruntów rolnych i leśnych na obszarze części wsi D. i B . Wprawdzie Wojewoda w wydanym rozstrzygnięciu nadzorczym stwierdził nieważność zapisów §2 ust. 3, §5 ust. 3 oraz §9 ust 3 i 4 planu dotyczących zezwolenia na budowę na terenie opracowania czterotorowej, dwunapięciowej linii elektroenergetycznej, więc nie obowiązuje plan miejscowy tylko w tym zakresie, tzn. zezwolenia na budowę przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Obowiązuje natomiast plan miejscowy w pozostałym zakresie, w jakim Wojewoda w trybie rozstrzygnięcia nadzorczego nie stwierdził jego nieważności. Skoro decyzja lokalizacyjna nadal znajduje się w obrocie prawnym, została wydana przed datą uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania terenu to powinna stanowić podstawę do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie o ograniczenie korzystania z nieruchomości. Nadto z treści art. 25 ust. 1 ustawy o Euro można wyprowadzić wniosek, że skoro w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 4 tej ustawy nie stosuje się przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym to lokalizacja przedsięwzięć Euro 2012 może nastąpić niezależnie od ustaleń przeznaczenia terenów określonych w planie miejscowym, jak i w oderwaniu od ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Podkreślenia wymaga, że przedmiotowa inwestycja objęta została statusem przedsięwzięcia Euro 2012, gdyż umieszczono ją w wykazie przedsięwzięć Euro 2012 na mocy zmiany do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 października 2007r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012. Wynika stąd konieczność zastosowania procedur, które umożliwiają realizację takiego priorytetowego przedsięwzięcia. Sąd Administracyjny nie dopatrzył się również naruszenia w zastosowaniu w postępowaniu administracyjnym art. 124 u.g.n., stosowanie do którego starosta wykonujący zadania z zakresu administracji publicznej może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie przewodów i urządzeń, o których mowa w tym przepisie, jeżeli właściciel nieruchomości nie wyrazi na to zgody. Ograniczenie takie może nastąpić, gdy związane jest z przeprowadzeniem inwestycji celu publicznego, której lokalizację określa decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Udzielenie zezwolenia poprzedzone zostało rokowaniami z właścicielami (art. 124 ust. 3 u.g.n.). Rokowania te przeprowadziły osoby reprezentujące inwestora, więc podmiot występujący o zezwolenie. Dołączono także dokumenty z przeprowadzonych rokowań (k. 6, 8, 18, 74 akt adm. Starosty). W świetle zgromadzonych dokumentów w aktach administracyjnych chybiony jest zarzut skarżących o braku przeprowadzonych rokowań, które toczyły się jeszcze w trakcie postępowania administracyjnego (k. 116, 182 i nast.). Ustawa nakłada jedynie obowiązek przeprowadzenia rokowań w celu ograniczenia prawa własności w drodze umowy cywilnej, a nie ich pozytywnego zakończenia. W niniejszej sprawie strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, których żadna nie chciała uwzględnić i ostatecznie nie doszło do porozumienia. Nie oznacza to jednak, że rokowania się nie odbyły. Brak zgody właścicieli na przedstawioną przez nich propozycję sposobu ograniczenia z korzystania nieruchomości nie można bowiem utożsamiać z nieprawidłowym przeprowadzeniem określonych czynności administracyjnych. W tym miejscu Sąd Administracyjny przychyla się do stanowiska zaprezentowanego w doktrynie, że tylko przy inwestycji, która ma być realizowana zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, przy negatywnym wyniku rokowań z właścicielem nieruchomości – przedsiębiorcy pozostawiono wybór albo wystąpić do sądu o ustanowienie na podstawie art. 305² §1 kc służebności przesyłu albo złożyć do starosty wniosek o wydanie decyzji przewidzianej w art. 124 u.g.n. Takie rozwiązanie jest uzasadnione, jeżeli zważyć, że omawiana nowelizacja Kodeksu cywilnego została "wkomponowana" w obowiązujący już stan prawny, bez zbędnego naruszenia obowiązujących przepisów i ukształtowanej praktyki (G. Bieniek "Urządzenia przesyłowe. Problematyka prawna." Wyd. Lexis Nexis, wyd. 1 Warszawa 2008r. s. 80). Chybiony jest zatem zarzut skarżących, iż Wojewoda nieprawidłowo ustalił, iż inwestorowi przysługuje prawo alternatywnego skorzystania z obu rozwiązań - uzyskania decyzji w trybie art. 124 u.g.n., albo zawarcia umowy z właścicielem nieruchomości ustanawiającej służebność przesyłu (względnie zwrócenia się do sądu z żądaniem ustanowienia takiej służebności). Z treści art. 112 ust. 2 u.g.n. wynika, że wywłaszczenie może polegać m.in. na pozbawieniu (oderwaniu) prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego lub też na ograniczeniu tych praw. Unormowanie zawarte w art. 124 ust. 1 u.g.n. jest tym szczególnym rodzajem wywłaszczenia, polegającym na ograniczeniu prawa własności o jaki mowa w 64 ust. 3 Konstytucji. Przyjąć należy, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia ochrony konstytucyjnego prawa własności. Wojewoda rozważył bowiem interes inwestora realizującego inwestycję celu publicznego, jak i słuszny interes skarżącego, którego prawo własności zostało ograniczone w kierunku jak najmniejszej uciążliwości dla właściciela nieruchomości. Wojewoda wskazał o jaki interes ogólny chodzi – realizację inwestycji polegającej na budowie odcinka napowietrznej, czterotorowej, dwunapięciowej linii elektroenergetycznej zapewniającej zasilenie elektroenergetyczne aglomeracji poznańskiej. Argumentując przy tym, że interes ogólny jest tak ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych skarżących. Nadto realizacja przedmiotowej inwestycji służyć ma przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA Euro 2012. W konsekwencji decyzja Wojewody w ścisły sposób określiła zakres ograniczenia prawa własności, wynika z niej jednoznaczny przebieg inwestycji i zakres uszczuplenia władztwa skarżących i to w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Określono sposób dokonanych ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości, tak by przebieg planowanej inwestycji był dla nieruchomości jak najmniej uciążliwy, uwzględniono uzasadniony interes właściciela nieruchomości, a zakres ingerencji inwestora w prawo właściciela sprowadzono do niezbędnego minimum. W niniejszej sprawie przedmiotowa linia elektroenergetyczna przebiegać będzie przez sporną nieruchomość skarżących w jej części nadziemnej, poprzez słup powietrza nad granicami wyznaczonymi w układzie poziomym nieruchomości i zajmować w ten sposób 6 m² powierzchni. Wobec powyższego chybiony jest zarzut naruszenia przepisu 107 ust. 1 kpa oraz art. 7 i art. 64 ust. 2 i 3 Konstytucji urzeczywistniających zasadę sprawiedliwości społecznej i ochrony prawnej prawa własności skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 12760 ze zm) nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie dopatrzył się również innych naruszeń przepisów postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd Administracyjny tym bardziej nie dopatrzył się rażącego naruszenia prawa, które skutkowałyby stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji (art. 156 §1 kpa). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę, jak orzeczono w sentencji. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ J. Szaniecka /-/ E. Brychcy br