VII SA/Wa 2140/09
WyrokWSA w Warszawie2010-02-09
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Daria Gawlak-Nowakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju osobie posiadającej umiarkowany stopień niepełnosprawności została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności w zakresie uzasadnienia faktycznego i oceny dowodów?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 i 107 kpa, ponieważ organ nie zebrał i nie rozpatrzył wyczerpująco materiału dowodowego, nie odniósł się do kryteriów określonych w § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności, a uzasadnienie decyzji było ogólnikowe i nie wyjaśniało przyczyn odmowy przyznania prawa do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie decyzji.Stan faktyczny
J. O. ubiegał się o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w celu uzyskania prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju. Miejski Zespół uznał go za umiarkowanie niepełnosprawnego, ale odmówił prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju. Wojewódzki Zespół utrzymał tę decyzję w mocy, stwierdzając, że została wydana zgodnie z dokumentacją medyczną. J. O. złożył odwołanie, kwestionując odmowę prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju z uwagi na stan zdrowia. Sąd Rejonowy przekazał sprawę do WSA, uznając, że ocena wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju nie jest częścią orzeczenia o stopniu niepełnosprawności i podlega kpa oraz skardze do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2010 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
J. O. pismem z dnia 27 maja 2009 r. zwrócił się do Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności dla celów uzyskania prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju.
Orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2009 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] zaliczył J. O. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności oraz między innymi uznał, że nie dotyczy go prawo do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że zgodnie z oceną stanu zdrowia wystawioną przez lekarza - przewodniczącego składu orzekającego oraz ocenami pozostałych specjalistów uczestniczących w postępowaniu uznać należy, że stan zdrowia wnioskodawcy uzasadnia zaliczenie do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w myśl przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123 poz. 776 ze zm.).
J. O. złożył odwołanie od orzeczenia z dnia [...] czerwca 2009 r. dotyczącego prawa do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, w którym podniósł, że potrzebuje oddzielnego lokalu z uwagi na stan zdrowia, który uniemożliwia mu zajmowanie pomieszczenia ze wspólną kuchnią i łazienką z innymi osobami. Orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2009 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] utrzymał w mocy orzeczenie z [...] czerwca 2009 r., podnosząc, że wydane zostało ono zgodnie z ustalonym stanem faktycznym oraz dokumentacją medyczną i na tej podstawie prawidłowo zaliczono J. O. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, a przytoczone w odwołaniu argumenty w świetle dokumentacji medycznej nie uzasadniają zmiany zaskarżonego orzeczenia.
Od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. J. O. złożył "odwołanie", ponownie powołując się na złą sytuację mieszkaniową. "Odwołanie" to przesłane przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności do Sądu Rejonowego dla [...] Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Postanowieniem z dnia [...] października 2009 r., sygn. akt [...] w/w Sąd przekazał sprawę według właściwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uznając się niewłaściwym do orzekania w niniejszej
1
sprawie. W ocenie Sądu Rejonowego dla [...] ocena wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju nie stanowi części orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Zdaniem w/w Sądu do rozstrzygnięcia o wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju stosuje się na mocy art. 66 ustawy przepisy kpa, zgodnie z art. 16 § 2 kpa od rozstrzygnięcia tego służy skarga do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W postępowaniu administracyjnym wydanie decyzji w każdym wypadku powinno poprzedzać, stosownie do art. 7 i art. 77 kpa, dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie. Z przepisów tych wynika obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego przez organ administracji publicznej. Jednocześnie podkreślić należy, iż samo zebranie materiału dowodowego w aktach sprawy nie jest wystarczające, konieczne jest ponadto jego wyczerpujące rozpatrzenie (art. 77 kpa),a więc ustosunkowanie się do niego w treści decyzji. Stosownie do treści art. 107 kpa uzasadnienie faktyczne, stanowiące integralną część decyzji, powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których organ orzekający się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny. Z wadliwie przeprowadzonym postępowaniem mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie.
Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139 poz. 1328) określającym kryteria orzekania o prawie do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju przy ocenie konieczności korzystania z tego prawa przez osobę zainteresowaną bierze się pod uwagę rodzaj niepełnosprawności, w szczególności, czy osoba porusza się na wózku inwalidzkim, jest leżąca, ma znaczne ograniczenia w przyjmowaniu pokarmów i innych czynnościach fizjologicznych. Do tych kryteriów organ w żaden sposób nie odniósł się w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Warto ponadto zwrócić uwagę, iż użycie w cytowanym przepisie zwrotu "w szczególności" wskazuje, iż wyliczenie w nim zawarte ma charakter przykładowy, niewyczerpujący. Organ orzekający w tym przedmiocie winien więc brać pod uwagę nie tylko wymienione w tym przepisie kryteria, ale także całokształt okoliczności ustalonych w sprawie, dotyczących aktualnego stanu zdrowia wnioskodawcy oraz zakresu i rodzaju ograniczeń w codziennym funkcjonowaniu spowodowanych naruszoną sprawnością organizmu. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania w [...] ograniczył się w uzasadnieniu decyzji jedynie do stwierdzenia, że orzeczenie organu I instancji wydane zostało zgodnie z ustalonym stanem faktycznym i dokumentacją medyczną, prawidłowo więc skarżący zaliczony został do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Takie ogólnikowe stwierdzenie nie może być uznane za spełniające wymogi prawidłowego uzasadnienia decyzji, a wadliwość ta uniemożliwia Sądowi dokonanie pełnej oceny zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem materialnym. Organ nie wyjaśnił, dlaczego uznał, iż stan zdrowia skarżącego nie uzasadnia przyznania mu prawa do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, jakie fakty uznał za istotne w sprawie i udowodnione, nie odniósł się w jakikolwiek sposób do znajdującej się w aktach dokumentacji medycznej. Organ nie ustosunkował się również do podnoszonych w odwołaniu zarzutów czy treści dołączonego do niego zaświadczenia lekarskiego wystawionego przez lekarza prowadzącego, nie dostrzegając ponadto, iż skarżący nie kwestionuje ustalonego stopnia niepełnosprawności, a jedynie nie zgadza się z pkt 10 orzeczenia dotyczącym wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Tymczasem obowiązkiem organu orzekającego w sprawie jest zawarcie w uzasadnieniu decyzji wszechstronnej oceny zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, analizy argumentów wszystkich stron, a także dokonanej przez organ wykładni stosowanych przepisów oraz oceny przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji tych wymogów nie spełnia.
Ujawnione naruszenie wskazanych przepisów prawa procesowego mogące mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Na mocy art. 152 ustawy orzeczono jak w punkcie II wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło