II SA/Sz 1193/09
WyrokWSA w Szczecinie2010-02-11
Skład orzekający: Maria Mysiak, Henryk Dolecki, Danuta Strzelecka-Kuligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczący minimalnej odległości budynku od granicy działki sąsiedniej, ma zastosowanie, gdy sąsiednia działka nie jest działką budowlaną, lecz rolą?Ratio decidendi
Przepis § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. normuje usytuowanie budynków na działce budowlanej względem sąsiedniej działki budowlanej. Jeśli sąsiednia działka nie jest działką budowlaną (np. jest rolna), przepis ten nie ma zastosowania. W takiej sytuacji zarzuty dotyczące naruszenia tej normy są bezzasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która zatwierdziła projekt budowlany zamienny, udzieliła pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i nałożyła obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku. Kluczowym zarzutem skarżącego było naruszenie przepisów dotyczących odległości nowego budynku od granicy jego działki, wskazując na § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Organ odwoławczy pierwotnie uznał, że przepis ten ma zastosowanie, ale po uzyskaniu informacji z Urzędu Miejskiego stwierdził, że sąsiednia działka skarżącego nie jest działką budowlaną, co wykluczyło zastosowanie wspomnianego przepisu. Ostatecznie WINB uwzględnił skargi i wydał decyzję zatwierdzającą projekt zamienny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2010r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Nr [....]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), po rozpoznaniu skarg A. i R. S. i R. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak:[...], uchylającą w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] r., znak: [...] – uwzględnił obie skargi i uchylił w całości wyżej wskazane decyzje organu I i II instancji oraz na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się w S. przy ul. B. i udzielił A. i R. S. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego.
Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło postępowanie w którym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z dnia [...] r., znak: [...], uchylił w całości decyzję PINB w S. z dnia [...] r., znak: [...], zatwierdzającą A. i R. S. projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych związanych z budową budynku jednorodzinnego, zlokalizowanego przy ul. B. w S. oraz nakładającą obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie.
Organ odwoławczy wskazał, że z przedłożonego projektu zamiennego wynika,
iż jedna ze ścian z otworami okiennymi budynku mieszkalnego budowanego
na nieruchomości nr [...] przy ul. B. w S. znajduje się
w odległości od [...] m do [...] m od granicy z działką skarżącego, R. J., a zatem w odległości niezgodnej z przepisem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75,
poz. 690 ze zm.), według którego odległość ta powinna wynosić, nie mniej niż [...] m, bowiem przedmiotowy budynek zwrócony jest w kierunku działki R. J. ścianą z otworami okiennymi. W związku z tym organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowy projekt budowlany nie jest zgodny z przepisami powołanego rozporządzenia.
W celu doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem, zdaniem organu odwoławczego, inwestor powinien, zgodnie z przepisem § 2 ust. 2 cyt. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., przedłożyć ekspertyzę, z której wskazań będzie wynikało, że wymagania określone w § 12 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia, mogą być spełnione w inny sposób, niż podany w tym przepisie, albo uzupełnić przedłożony projekt zamienny o rozwiązania projektowe doprowadzające obiekt do zgodności z wyżej wymienionymi przepisami.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S.,
w wyniku ponownego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy, na podstawie art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wydał decyzję z dnia [...] r., znak: [...]nakazującą A. i R. S. likwidację, poprzez zamurowanie otworów okiennych
np. kształtkami szklanymi (tzw. luksferami) uzyskując wymaganą odporność ogniową ściany budynku przy ul. B. w S., zlokalizowanej
w odległości mniejszej niż [...] m od granicy z działką nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał między innymi,
że postanowieniem z dnia [...] r., nałożył na inwestorów A. i R. S. obowiązek usunięcia w terminie do dnia [...] r. stwierdzonych nieprawidłowości w przedstawionym do zatwierdzenia projekcie zamiennym, poprzez wskazanie rozwiązań umożliwiających doprowadzenie budynku do zgodności
z przepisami § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W związku z tym, że inwestorzy w wyznaczonym terminie nie wykonali powyższego obowiązku, organ powiatowy wydał decyzję, nie uwzględniając argumentu zobowiązanych, iż działka nr [...] z obrębu [...] przy ul. B. jest działką rolną, w związku z czym nie ma w tym przypadku zastosowania przepis § 12 ust. 1 pkt 1 cyt. rozporządzenia.
Od powyższej decyzji inwestorzy – A. i R. S. złożyli odwołanie, wnosząc o wydanie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego.
Odwołujący się podnieśli, że nakaz zamurowania otworów okiennych jest niezgodny z przepisami prawa budowlanego i przepisami o wentylacji w budynkach mieszkalnych.
A. i R. S. wskazali również, iż w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 12 kwietnia 2002 r., bowiem działka sąsiednia, od granicy z którą nie jest zachowana wymagana odległość, jest działką rolną. Zdaniem odwołujących się powyższy przepis stanowi o zachowaniu odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną.
Wobec powyższego organ odwoławczy, pismem z dnia [...] r., znak: [...], wystąpił do Urzędu Miejskiego o podanie rodzaju użytku gruntowego dla działki nr [...] w obrębie ewidencyjnym D., tj. działki sąsiadującej z działką, na której budowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny oraz o udzielenie informacji, czy działka nr [...] jest działką budowlaną.
W odpowiedzi na pismo z dnia [...]r., podano, że działka nr [...] to użytki: [...] oraz, że w ewidencji gruntów i budynków nie funkcjonuje jako działka budowlana.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , po rozpatrzeniu odwołania A. i R. S., w decyzji z dnia [...] r. Nr [...] wskazał, że z pisma z Urzędu Miejskiego
z dnia [...] r., wynika, iż działka nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...] (poprzednio D.), będąca własnością R. J., jako sąsiadująca z działką, na której budowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny nie jest działką budowlaną. Tym samym nie znajduje zastosowania przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Organ odwoławczy mając na uwadze fakt, że inwestorzy przedłożyli projekt budowlany zamienny, sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się w S. przy ul. B. i nałożył na A. i R. S. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego.
Na decyzję WINB w S. z dnia[...]., znak: [...], skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli A. i R. S. i R. J.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu [...] r. na posiedzeniu niejawnym odrzucił skargę A. i R. S. (sygn. akt II SA/Sz 970/09) oraz skargę R. J. (sygn. akt II SA/Sz 969/09) z uwagi na nieuiszczenie przez skarżących wpisu sądowego.
WINB w S. decyzją z dnia [...] r.
Nr [...] , działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1270 ze zm.), po rozpoznaniu skarg A. i R. S.
i R. J. – uwzględnił obie skargi w całości.
Organ odwoławczy wskazał, że uprzednio dokonane przez niego ustalenia,
iż roboty budowlane polegające na budowie przedmiotowego budynku mieszkalnego oraz związanych z nim urządzeń budowlanych zostały zakończone, a sprawa wybudowania muru oporowego pomiędzy posesjami obu skarżących stron została załatwiona w odrębnym postępowaniu - są niezgodne ze stanem faktycznym. Nie został bowiem wybudowany mur oporowy, a jego budowa objęta jest przedłożonym przez inwestorów projektem budowlanym zamiennym. Tym samym decyzja z dnia [...] r., którą zatwierdzono przedłożony projekt budowlany zamienny i zobowiązano inwestorów do uzyskania pozwolenia na użytkowanie - jest niezasadna. Zdaniem organu z przepisu art. 51 ust. 4 ustawy z 1994 r. Prawo budowlane, na podstawie którego wydano decyzję z dnia [...] r. wynika, iż w przypadku niezakończenia budowy, właściwy organ nadzoru budowlanego, w sytuacji, gdy ustali, przedłożony projekt budowlany zamienny odpowiada prawu, powinien wydać decyzję zatwierdzającą przedłożony projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz nakładającą obowiązek uzyskania decyzji
o pozwoleniu na użytkowanie.
Biorąc pod uwagę powyższe oraz zakres żądań podniesionych w obu skargach, a w szczególności to, że R. J. domaga się uchylenia decyzji z dnia
[...] r. w całości oraz nakazania "podległym urzędom budowlanym rzetelnego ustalenia faktów oraz zrealizowanie w danej sprawie wyroków WSA z dnia
[...] r., NSA z dnia [...] r. oraz wcześniejszych decyzji urzędów", organ odwoławczy mając na względzie uwzględnienie wszystkich wskazań wynikających z zapadłych w przedmiotowej sprawie prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych - uwzględnił w całości obie skargi.
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
złożył R. J.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Zdaniem skarżącego zasadniczą kwestią, która powoduje, że przedstawiany projekt budowlany zamienny jest sprzeczny z przepisami prawa budowlanego jest odległość nowo budowanego budynku od granicy jego działki.
W opinii R. J., stosownie do treści § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odległość ta nie może być mniejsza niż [...] m dla ściany z otworami.
Skarżący podniósł nadto, że argumentacja zawarta w zaskarżonej decyzji nie jest zgodna ze stanem prawnym. Wskazanie, iż w przypadku działek rolnych nie stosuje się przepisów dotyczących odległości od granicy działki, zdaniem skarżącego, jest nieporozumieniem.
Skarżący zarzucił, że przed wydaniem decyzji z dnia [...] r. organ odwoławczy nie poinformował go o możliwości zapoznania się projektem dotyczącym murku oporowego i zabezpieczenia nasypu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska.
Organ wyjaśnił, ze skarżący był poinformowany o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, zgodnie z art. 10 § 1 Kpa i z tego uprawnienia skorzystał.
Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik uczestnika postępowania R. S. wniósł o oddalenie skargi. Nadto wskazał, że brak jest podstaw do uwzględnienia skargi, albowiem zaskarżona decyzja wydana została zgodnie
z prawem.
Uczestnik postępowania R. S. wyjaśnił, że budynek wybudowany został zgodnie z pozwoleniem na budowę, a fakt przybliżenia budynku do granicy działki jest następstwem korekty przebiegu granicy dokonanej po rozpoczęciu budowy.
Skarżący podniósł, że geodeta wytyczający położenie budynku popełnił błąd, do czego przyznał się przed sądem.
W tych okolicznościach Sąd postanowił przeprowadzić dowód z akt sądowych
o sygnaturach SA/Sz 1932/2000, SA/Sz 372/03, II SA/Sz 969/09, II SA/Sz 970/09.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad
w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły
i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona.
Podstawową kwestią, która wymaga rozważenia i oceny w niniejszej sprawie jest podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia przepisów określających warunki techniczne, dotyczące usytuowania budynków, tj. § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 września 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 ze zm.). R. J. kwestionuje bowiem ustalenia organu, iż działka będąca własnością skarżącego, jako działka sąsiadująca z działką, na której budowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny, nie jest działką budowlaną, a tym samym nie znajduje tu zastosowania przywołany powyżej przepis § 12 ust. 1 rozporządzenia.
Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 - 273 lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż:
1) [...] m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) [...] m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że normuje on sposób usytuowania budynków na działce budowlanej względem granicy z sąsiednią działką budowlaną.
Wskazać jednak trzeba, że rozporządzenie to nie zawiera definicji legalnej użytego w § 12 pojęcia "działka budowlana", podobnie zresztą jak ustawa Prawo budowlane. Pojęcie to zdefiniowane zostało w art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz w art. 4 pkt 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.).
Mając jednak na uwadze przyjęty na gruncie tych aktów prawnych zakres znaczenia tego pojęcia, przyjąć można, że "działka budowlana" w rozumieniu § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. to każda działka gruntu, na której możliwa jest realizacja obiektu budowlanego, zgodnie z wymogami wynikającymi z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego. Jednakże, jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1718/06 (nie publ.) dokonanie oceny zgodności usytuowania budynku z wymogami określonymi w tym przepisie wymaga w każdym przypadku uwzględnienia indywidualnych warunków rozpoznawanej sprawy.
W niniejszej sprawie organ ustalił, że działka nr [...] w obrębie ewidencyjnym D. (arkusz mapy [...]), której właścicielem jest R. J. nie jest działką budowlaną, gdyż nieruchomość ta przeznaczona jest pod grunty rolne - oznaczone symbolem [...], użytki rolne zabudowane – oznaczone symbolem [...]
i nieużytki – oznaczone symbolem [...]. Potwierdza to znajdujące się w aktach sprawy pismo Dyrektora Miejskiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej z dnia [...] r., oraz informacja uzyskana przez organ odwoławczy poprzez bezpośredni dostęp do bazy ewidencji gruntów i budynków wg stanu na dzień [...] r.
Zasadnie zatem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w sprawie nie znajduje zastosowanie przywołany powyżej przepis § 12 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W tych okolicznościach zarzuty podniesione przez skarżącego w tej kwestii uznać należy za chybione. Tym samym na wynik sprawy nie mogły mieć wpływu okoliczności dotyczące rozgraniczenia gruntów.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 Kpa, tj. braku możliwości zapoznania się z projektem dotyczącym muru oporowego wskazać trzeba, że w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o możliwości zapoznania się strony ze gromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Skarżący stawiając powyższy zarzut nie wykazał jednak, że został pozbawiony możliwości udowodnienia swoich twierdzeń, czy też możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie powyższemu przepisowi mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w sytuacji gdy, jak wskazał organ sprawa muru oporowego pomiędzy posesjami A. i R. S. oraz R. J. objęta jest przedłożonym przez inwestorów projektem budowlanym zamiennym.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło