I OZ 65/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-02-02
Skład orzekający: Monika Nowicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji, odrzucając wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinien rozpoznać ten wniosek merytorycznie, jeśli strona nie uprawdopodobniła zachowania siedmiodniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia, a sąd nie jest w stanie jednoznacznie stwierdzić, że termin ten nie został zachowany?Ratio decidendi
Sąd administracyjny pierwszej instancji, odrzucając wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinien rozpoznać ten wniosek merytorycznie, jeśli strona nie uprawdopodobniła zachowania siedmiodniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia, a sąd nie jest w stanie jednoznacznie stwierdzić, że termin ten nie został zachowany. Brak uprawdopodobnienia zachowania terminu nie jest równoznaczny z jego niezachowaniem, co uzasadnia merytoryczne rozpoznanie wniosku.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, uznając, że strona nie uprawdopodobniła zachowania siedmiodniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia. Pełnomocnik skarżącej, matka wnioskodawczyni, złożyła wniosek po terminie, powołując się na własną niepełnosprawność i niemożność osobistego stawiennictwa. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Bd 690/09 o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Rektora U. M. K. w T. z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania.
Postanowieniem z dnia 10 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił wniosek A. C. (mylnie wskazany w komparycji orzeczenia jako wniosek H. C.) o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Rektora U. M. K. w T. z dnia [...] maja 2009 r. w przedmiocie skreślenia z listy studentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia stwierdził, iż A. C. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Na mocy zarządzenia referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2010 r. pełnomocnik wnioskodawczyni został wezwany do uzupełnienia braków formalnych w/w wniosku (dołączenia do wniosku uzupełniony formularz PPF). Wskazane wezwanie zostało doręczone w dniu 22 września 2010 r. Pełnomocnik skarżącej (H. C.) uzupełniła wspomniane braki w dniu 1 października 2010 r. (data stempla pocztowego), a więc po terminie. Z treści złożonego formularza wynikało, że H. C. wnosi go w imieniu własnym oraz, że pismo to zawiera wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wspomnianych braków.
Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż w niniejszej sprawie strona nie uprawdopodobniła, że został on złożony w siedmiodniowym terminie od czasu ustania przyczyny tego uchybienia, która również nie została przez wnioskodawczynię jasno określona. Z dołączonej do sprzeciwu kserokopii orzeczenia z dnia [...] marca 2006 r. wynika zaś, iż H. C., legitymuje się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, który ma charakter trwały. Dokument ten jednakże – zdaniem Sądu - nie uprawdopodobnia w wystarczającym stopniu okoliczności zachowania siedmiodniowego terminu od czasu ustania przyczyny tego uchybienia do złożenia wniosku. Sąd zaznaczył, że prowadziłoby to w istocie do każdorazowego uwzględniania wniosku w tym przedmiocie. H. C. przyjmując obowiązki reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, pomimo świadomości swojego stanu zdrowia, powinna uwzględnić tego rodzaju fakt. Sąd uznał, iż brak precyzyjnych okoliczności osadzonych w konkretnym czasie np. pobyt w szpitalu, uniemożliwia ocenę zachowania siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku przywrócenie terminu od ustania przyczyny jego uchybienia. W związku z czym przedmiotowy wniosek należało odrzucić.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła pełnomocnik A. C. W uzasadnieniu swego zażalenia podniosła, iż skarżąca wyjechała do Włoch w celach zarobkowych. Ze względu na brak możliwości przyjechania do kraju wyznaczyła H. C., (swoją matkę) do reprezentowania jej w przedmiotowym postępowaniu. Pełnomocnik przyjął ten obowiązek pomimo swojej niepełnosprawności, gdyż skarżącej nie stać na pokrycie związanych z prowadzonym postępowaniem kosztów sądowych. Z tego powodu pełnomocnik uiścił za skarżącą wpis sądowy. A. C. nie pracuje. Korzysta z pomocy socjalnej rządu włoskiego. Ze względu na stan swojego zdrowia pełnomocnik nie mógł osobiście stawiać się na posiedzenia Sądu. Mógł jedynie odbierać i wysyłać korespondencję. Od września 2010 r. stan zdrowia pełnomocnika zaczął się pogarszać. Wówczas H. C. nie mogła wyjść z domu. Pełnomocnik mieszka sama, w związku z czym nie ma osoby, która wysłałaby za nią korespondencję. W listopadzie i grudniu 2010 r. H. C. korzystała z rehabilitacji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie należy uznać za uzasadnione, jednakże z innych powodów, niż podniesione przez skarżącą.
Zgodnie z art. 87 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Jednocześnie według art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Sąd I instancji odrzucił złożony przez H. C. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, argumentując, że w piśmie tym nie uprawdopodobniono, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w siedmiodniowym terminie od czasu ustania przyczyny uchybienia, która również nie została przez wnioskodawcę jasno określona. Twierdzenie to jednakże nie zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, iż ustawodawca nie nakłada na stronę składającą wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności, obowiązku uprawdopodobnienia zachowania wspomnianego siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Jeżeli zatem strona nie wskazała okoliczności dotyczących jego zachowania, zaś Sąd nie jest w stanie z całą pewnością ustalić, iż strona terminu tego nie zachowała, powinien rozpoznać przedmiotowy wniosek merytorycznie, tzn. uwzględnić go lub oddalić.
Skoro w przedmiotowej sprawie Sąd Wojewódzki uznał, że brakuje uprawdopodobnienia zachowania w/w terminu oraz nie mógł jednoznacznie stwierdzić, że termin ten nie został zachowany, powinien rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło