II OZ 440/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-05-14
Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego może zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a okoliczności wskazują na zaniedbania organizacyjne lub niewłaściwe wykonanie obowiązków przez pracowników strony?Ratio decidendi
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Okoliczności sprawy, w tym oświadczenie osoby odbierającej korespondencję oraz pracownika sądu, wskazują na doręczenie wezwania do uiszczenia wpisu. Brak winy w uchybieniu terminu może być stwierdzony jedynie w przypadku zaistnienia niezależnych od strony okoliczności, niemożliwych do przezwyciężenia, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie, gdzie zaniedbania wynikały z organizacji pracy lub niewłaściwego wykonania obowiązków.Stan faktyczny
Grupa Mieszkańców Gminy, reprezentowana przez Stowarzyszenie, złożyła skargę na uchwałę Rady Gminy Wejherowo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Stowarzyszenie wniosło zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów PPSA i kwestionując ocenę dowodów przez Sąd pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
II OZ 440 / 10 POSTANOWIENIE Dnia 14 maja 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Grupy Mieszkańców Gminy reprezentowanej przez [...] Stowarzyszenie [...] w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Gd 784/09 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi Grupy Mieszkańców Gminy reprezentowanej przez [...] Stowarzyszenie [...] w L. na uchwałę Rady Gminy Wejherowo z dnia 30 lipca 2009 r. nr XXXIII/331/09 w przedmiocie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wejherowo postanawia oddalić zażalenie.
II OZ 440 / 10
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił [...] Stowarzyszeniu [...] reprezentującego Grupę Mieszkańców Gminy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na uchwałę Rady Gminy Wejherowo z dnia 30 lipca 2009 r. w przedmiocie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wejherowo.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż strona skarżąca została wezwana do uiszczenia w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi wpisu sądowego pismem, które zostało jej doręczone w dniu 15 stycznia 2010 r.
W dniu 2 lutego 2010 r. Prezes Zarządu ww. Stowarzyszenia złożył w Sądzie wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, dołączając dowód wpłaty w kwocie 300 zł i wskazując, że przeglądając akta sprawy zauważył, iż do Stowarzyszenia było wysłane wezwanie do uiszczenia wpisu. Natomiast osoba prowadząca korespondencję oświadczyła, że w kopercie był tylko odpis odpowiedzi na skargę oraz wezwanie do dostarczenia KRS. Odpowiadając na wezwanie Sądu, Prezes Zarządu ww. Stowarzyszenia nadesłał oświadczenie osoby przyjmującej korespondencję oraz kserokopie kopert dwóch przesyłek z Sądu opatrzone datami pieczęci pocztowych 04.01.10 oraz 14.01.10. W oświadczeniu tym D. K. podała, że w dniach 15 i 18 stycznia odebrała dwie przesyłki z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Przesyłka odebrana w dniu 15 stycznia 2010 r. zawierała wezwanie do dostarczenia KRS i gruby plik dokumentów stanowiący odpowiedź strony przeciwnej na skargę wraz z dowodami. W drugiej przesyłce był natomiast plik dokumentów i kilka załączników. Ze względu na jej obowiązki pozostałe dokumenty, poza wezwaniem do "uzupełnienia KRS" przekazała innym osobom bez dalszej ich analizy. Ponadto wskazała, iż w przesyłce zawierającej "odpowiedź na pozew" nie doręczono jej różnorakich załączników, natomiast "w Sądzie wyjaśniono jednak, że dowody te nie zostały do przesyłki w ogóle włożone".
Z oświadczenia starszego sekretarza sądowego M. K. wynikało natomiast, że do koperty zaadresowanej do Stowarzyszenia w dniu 4 stycznia 2010 r. włożyła ona pismo wzywające do usunięcia braków formalnych skargi, pismo o doręczeniu odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, do którego podpięty był odpis tego zarządzenia oraz pismo o doręczeniu odpisu odpowiedzi na skargę wraz z podpiętym odpisem odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w niedochowaniu terminu. Na druku potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki" znajduje się zapis "wezw. do: usun. br. form. sk; uiszcz. wpisu + odpis odp. na sk. (poucz)". Z tego zapisu zdaniem Sądu jednoznacznie wynikało, że wysłane tą przesyłką zostały: wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi, wezwanie do uiszczenia wpisu i odpis odpowiedzi na skargę. Jak wynika z oględzin druku "potwierdzenie odbioru" przesyłkę tę odebrała w dniu 15 stycznia 2010 r. D. K.- pełnomocnik Stowarzyszenia i odbiór tej przesyłki potwierdziła własnoręcznym podpisem. Zatem pełnomocnik Stowarzyszenia została poinformowana o tym, co stanowiło zawartość przesyłki i potwierdziła tę zawartość, składając podpis na druku "potwierdzenie odbioru". Pełnomocnik odbierając przesyłkę, miała natomiast obowiązek sprawdzić, czy zawiera ona wszystkie wskazane w rubryce "rodzaj przesyłki" dokumenty. Wówczas bez wątpienia zobaczyłaby, że przesyłka jest niekompletna, niezgodna ze wskazaną specyfikacją. Powyższe świadczy o tym, że przesyłka została doręczona zgodnie ze wskazaną zawartością co potwierdza oświadczenie pracownika Sądu, wysyłającego tę przesyłkę.
Natomiast oświadczenie pełnomocnika Stowarzyszenia nie jest jednoznaczne i stanowcze i w zestawieniu z wyżej opisaną treścią "potwierdzenie odbioru" przesyłki i oświadczeniem pracownika Sądu, nie może stanowić dowodu na przyjęcie, że przedmiotowa przesyłka nie zawierała wezwania do uiszczenia wpisu. W tej sytuacji Sąd przyjął, że wezwanie do uiszczenia wpisu zostało stronie skarżącej doręczone 15 stycznia 2010 r., a wpis nie został uiszczony w terminie. Przyczyny, dla których wpisu nie zapłacono w terminie mogą w tej sytuacji wynikać jedynie z zawinienia leżącego po stronie skarżącej. Z oświadczenia pełnomocnika Stowarzyszenia wynika, że wezwanie w sprawie uzupełnienia KRS zatrzymała, bo załatwienie tego należało do jej obowiązków, a pozostałe dokumenty bez ich analizy przekazała osobie zajmującej się obsługą prawną. Zatem jeśli nie uiszczono wpisu w terminie musiało to mieć związek z organizacją pracy, zakresem zadań poszczególnych osób, obiegiem dokumentów itd., bądź niewłaściwym wykonaniem obowiązków przez członka czy pracownika Stowarzyszenia. Praca i podział zadań powinny być tak zorganizowane w Stowarzyszeniu, żeby nie dochodziło do takich sytuacji, jak niniejsza i by wezwania Sądu były wykonywane w terminie.
Wskazując na powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) oddalił wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosło [...] Stowarzyszenie [...], zarzucając mu "naruszenie p.p.s.a. poprzez przyjęcie za dowód okoliczności, która faktycznie dowodu stanowić nie może przy jednoczesnym nieuwzględnieniu okoliczności sprawy wskazanych przez stowarzyszenie". Wskazując na powyższy zarzut, strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia WSA, wstrzymanie wykonania uchwały Rady Gminy Wejherowo z dnia 30 lipca 2009 r. nr XXXIII/331/09 oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania w sprawie.
W uzasadnieniu wniesionego zażalenia Stowarzyszenie podniosło, iż w praktyce nie jest możliwe na poczcie otwieranie przesyłki i sprawdzanie jej zawartości. Ponadto wskazano, iż "Druk odbioru" jest wewnętrznym dokumentem nadawcy przeznaczonym do jego użytku i dokonywane na nim skrótowe notatki i zapiski nie koniecznie muszą być dla odbiorcy zrozumiałe tym bardziej, że odbiór przesyłki mogą listonoszowi potwierdzać różne osoby bez przygotowania prawniczego, a kompetentne osoby zajmują się nią dopiero w momencie otwierania poczty, zapisywania jej w dzienniku podawczym i rozdzielania do dalszego załatwienia wg właściwości. Jeżeli więc wewnątrz przesyłki ani na kopercie nie ma specyfikacji jej zawartości to adresat nie ma możliwości sprawdzenia co nadawca zamierzał przesłać, a co faktycznie przesłał. Kontrargumentując twierdzenie Sądu odnośnie wyjaśnień złożonych przez osobę upoważnioną do odbioru korespondencji, Stowarzyszenie wskazało, iż z całej treści złożonego oświadczenia i wcześniejszych ustaleń wynikało wyraźnie, że sporna przesyłka oprócz braku wezwania miała również inne braki w zawartości - w odpowiedzi Rady Gminy na skargę były wyspecyfikowane jako załączniki różnorakie dowody, których faktycznie przesyłka nie zawierała.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek określonych w art. 86 i art. 87 p.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a.), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2 p.p.s.a.), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1 p.p.s.a.) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Wniosek o przywrócenie terminu powinien powoływać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być przy tym oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy, bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu, których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu.
W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku swej winy w uchybieniu terminu, gdyż okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie to było niezawinione. Istotne jest to, iż w oświadczeniu osoby otwierającej korespondencję z upoważnienia strony skarżącej brak było jednoznacznego stwierdzenia, iż przesyłka kierowana do Stowarzyszenia nie zawierała wezwania do uiszczenia należnego wpisu. Stwierdzić trzeba, iż oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji nie podważono również we wniesionym zażaleniu, w szczególności nie mogą za tym przemawiać twierdzenia skarżącego dotyczące warunków panujących w Placówce Pocztowej podczas odbierania korespondencji w aspekcie ich zatłoczenia, konieczności załączania przez Sąd do wysyłanej korespondencji pism przewodnich, czy dokonywania na kopercie przesyłki specyfikacji. Także ogólne postulaty skarżącego, dotyczące tego, jak w jego ocenie powinna być opisywana nadawana na Poczcie korespondencja, pozostają bez związku dla oceny dokonanej w skarżonym postanowieniu przez Sąd pierwszej instancji.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie, jako pozbawione uzasadnionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło