VII SA/Wa 99/10
WyrokWSA w Warszawie2010-04-08
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Daria Gawlak – Nowakowska, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zasadnie odmówił wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi krajowej na działkę, biorąc pod uwagę przepisy dotyczące warunków technicznych dróg publicznych, bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organ nie zebrał w sposób należyty materiału dowodowego. W szczególności, organ oparł się na nieaktualnych danych dotyczących natężenia ruchu, błędnie zinterpretował zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie wyjaśnił wystarczająco kwestii możliwości adaptacji istniejącego zjazdu lub wykonania zjazdu łączonego. Brak wystarczających ustaleń uniemożliwił prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego, w tym zasad dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego i słusznego interesu obywateli.Stan faktyczny
Skarżący J.M. i K.M. domagali się zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi krajowej nr [...] na działkę nr [...], na której prowadzili działalność gospodarczą (hurtownia). Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odmówił wydania zezwolenia, powołując się na przepisy dotyczące warunków technicznych dróg publicznych, bezpieczeństwa ruchu drogowego (w tym istnienie dodatkowego pasa ruchu w pobliżu) oraz ograniczenia liczby zjazdów na drogach klasy G. Organ wskazał również na możliwość ustanowienia służebności drogowej na działkach sąsiednich oraz zgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ utrzymał swoją decyzję w mocy. Skarżący zarzucili organowi naruszenie przepisów K.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, błędne wyważenie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, a także naruszenie przepisów rozporządzenia o warunkach technicznych dróg publicznych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Daria Gawlak – Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2010 r. sprawy ze skargi K.M. i J.M. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] października 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz K. M. i J. M. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad na podstawie art. 29 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 19 poz. 115 ze zm., zwanej dalej o drogach publicznych) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwanej dalej K.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku J. i K. M. w sprawie zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [...] ul. [...] w W. na działkę nr [...] nie zezwolił na lokalizację wnioskowanego zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [...] ul. [...] w W. na działkę nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że o zezwolenie na lokalizację zjazdu publicznego z ul. [...] w W. (drogi krajowej nr [...] ) na działkę nr [...] wystąpili właściciele działki, informując o przeznaczeniu zjazdu - jako wjazdu i wyjazdu z drogi krajowej do funkcjonującej na działce hurtowni. Podkreślając, że działka nr [...] położona równolegle do drogi krajowej, nazwana na kopii mapy zasadniczej "drogą" - jest przeznaczona w planie miejscowym pod parking. Ponadto wskazali, że działka nr [...], obecnie nie ma innego połączenia z drogą publiczną, jak tylko od strony drogi krajowej nr [...]. Na potwierdzenie powyższego dołączyli do podania wypis z rejestru gruntów, wydany przez Starostwo Powiatowe w W., z którego wynika, że działka nr [...], która poprzednio także stanowiła własność wnioskodawców, obecnie stanowi własność ich syna S.M. i jest przeznaczona pod budowę domu. W chwili obecnej obsługa komunikacyjna działki [...] z ul. [...] odbywa się istniejącym zjazdem na działką sąsiednią o nr [...], należącą do matki wnioskodawcy. Przed zjazdem na przedmiotową działkę jest wykonany dodatkowy pas ruchu dla skrętu w lewo, w ramach budowy stacji paliw po stronie przeciwnej drogi krajowej, na działce nr [...], stanowiącej własność T. i G. M. Poza tym, właściciele działek sąsiednich nie wyrażają zgody na przejazdy przez ich działki.
Przyjął, że zgodnie z § 113 ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430, zwanym dalej rozporządzeniem) zjazd do obiektu z obu kierunków ruchu może funkcjonować przy natężeniu miarodajnym ruchu pojazdów na drodze publicznej, jaką jest droga krajowa - większym jak 400 poj./h (co na drodze krajowej występuje obecnie, i co potwierdził generalny pomiar ruchu z roku 2005), jeśli w obrębie wyjazdu z drogi do hurtowni - funkcjonowałby dodatkowy pas ruchu dla skrętu w lewo. Zaprojektowanie pasa do wnioskowanego zjazdu – spowodowałoby ograniczenia w dostępności ruchu z drogi krajowej do działek zlokalizowanych po stronie przeciwnej drogi krajowej, w tym stacji paliw.
Zdaniem organu podobna sytuacja miałaby miejsce, jeśli byłoby zezwolenie zarządcy drogi na proponowaną przez strony lokalizację zjazdu do hurtowni, z dopuszczeniem obsługi przez zjazd tylko jednego kierunku ruchu. Skuteczność ograniczenia można byłoby uzyskać, lokalizując wyspę w obrębie osi jezdni. Wyspa – powodowałaby ograniczenia w dostępności ruchu do drogi krajowej pod kątem posesji po stronie przeciwnej ww. drogi, co naruszałoby uprawnienia właścicieli ww. posesji, które posiadają obecnie, a które uzyskali w wyniku zatwierdzonego przez zarządcę drogi krajowej w 2008 r. projektu organizacji ruchu. Przedmiotowy projekt został wdrożony w wyniku budowy na działce nr [...] (po stronie przeciwnej drogi nr [...]) stacji paliw.
Ewentualna zgoda na lokalizację wnioskowanego zjazdu - nie pozwalałaby na zapewnienie właściwych warunków bezpieczeństwa ruchu na drodze krajowej, co naruszałoby przepis § 77 rozporządzenia, oraz ograniczyłby dostępność do drogi innym jej użytkownikom , a co nie powinno mieć miejsca.
Właściciele działki nr [...] mają ponadto możliwość ustanowienia służebności drogi koniecznej na nieruchomościach sąsiednich (obecnie działce niezabudowanej nr [...]) i włączenie ruchu do drogi nr [...] poprzez ulice S. i R. lub poprzez działkę sąsiednią nr [...], która posiada zjazd z drogi krajowej, z którego korzystają obecnie strony przy obsłudze hurtowni na działce [...].
Odmowę na lokalizację wnioskowanego zjazdu organ uzasadnił również tym, że droga krajowa nr [...] zarządzeniem Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, zaliczona została do dróg głównych klasy technicznej G. Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia "w celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego (...) na drodze klasy G należy ograniczać liczbę i częstotliwość zjazdów (...)".
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, po rozpatrzeniu wniosku J. i K. M. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] października 2009 r. znak: [...], działając na podstawie art. 29 ust. 1 i ust. 4 o drogach publicznych i art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 K.p.a., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...].
W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że droga krajowa nr [...], z której strona planuje budowę przedmiotowego zjazdu, zakwalifikowana została zarządzeniem nr [...] Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie klas istniejących dróg krajowych, do dróg głównych (droga klasy G). Zgodnie z dyspozycją § 9 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia "W celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego (...) na drodze klasy G należy ograniczyć liczbę i częstość zjazdów przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas (...)".
Z powyższych przepisów wynika, że w odniesieniu do dróg krajowych klasy G przepisy szczególne stawiają surowe wymagania w zakresie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać te drogi, tak aby było zapewnione bezpieczeństwo i płynność ruchu drogowego. Względy bezpieczeństwa ruchu drogowego na drogach krajowych przemawiają za tym, aby lokalizowanie zjazdów z takiej drogi miało miejsce tylko w sytuacjach wyjątkowych, gdy nie ma możliwości zapewnienia jakiegokolwiek innego dojazdu.
Organ powołał się na § 77 rozporządzenia, zgodnie z którym "Zjazd z drogi powinien być zaprojektowany i wybudowany w sposób odpowiadający wymaganiom wynikającym z jego usytuowania i przeznaczenia, a w szczególności powinien być dostosowany do wymagań bezpieczeństwa ruchu na drodze, wymiarów gabarytowych pojazdów, dla których jest przeznaczony, oraz do wymagań ruchu pieszych", natomiast przepis § 78 ust. 1 - wskazuje że: "Zjazd publiczny powinien być usytuowany zgodnie z wymaganiami określonymi w § 113 ust. 7" powołanego rozporządzenia. W myśl pkt 5 tego przepisu zjazd publiczny nie może być usytuowany na odcinku występowania dodatkowego pasa ruchu, gdyż jest to miejsce zagrażające bezpieczeństwu ruchu drogowego. W rejonie przedmiotowej działki występuje dodatkowy pas ruchu (wyłączenia), do stacji paliw zlokalizowanej naprzeciwko działki Państwa M., zlokalizowanie zjazdu (publicznego) do działki strony stanowiłoby naruszenie cytowanego wyżej przepisu, powodujące zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, co należy uznać za niedopuszczalne. Spowodowałoby to utrudnienia i zagrożenie bezpieczeństwa ruchu na przedmiotowym odcinku drogi krajowej nr [...] (ul. [...]), jak również przy wykorzystaniu zjazdów już istniejących po przeciwnej stronie drogi oraz ograniczałoby funkcjonowanie dodatkowego pasa ruchu dla skrętów w lewo przed wjazdem do stacji paliw.
Mając na względzie treść artykułu 7 K.p.a. zobowiązującego organ administracji publicznej do uwzględnienia w wydawanym rozstrzygnięciu interesu społecznego i słusznego interesu stron uznał, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy trudno byłoby się dopatrzyć zaistnienia - wyjątkowej sytuacji, która przemawiałaby za uwzględnieniem żądania strony, ponieważ istnieje możliwość dojazdu do działki nr [...] poprzez działkę sąsiednią nr [...], stanowiącą własność S. M. (matki strony).która posiada zjazd z drogi krajowej nr [...],
Pomimo braku bezpośredniego zjazdu do działki nr [...] z powyższej drogi, znajdująca się na niej hurtownia funkcjonuje i prosperuje już kilkadziesiąt lat i korzysta ze zjazdu z drogi krajowej nr [...] do działki nr [...]. Tak więc obsługa komunikacyjna nieruchomości nr [...] powinna być zapewniona poprzez istniejący zjazd z drogi krajowej nr [...] do działki nr [...], zwłaszcza, że jak wskazano wyżej, K. i J. M. dojeżdżają przedmiotowym zjazdem do swojej nieruchomości. Jednocześnie podkreślono, że z mapy oraz dokumentacji fotograficznej załączonej do akt sprawy wynika, że jeden z budynków stanowiących hurtownię jest częściowo położony na działce nr [...].
Mając na względzie powyższe organ przyjął, że obsługa komunikacyjna działki nr [...] mogłaby się odbywać za pomocą zjazdu do działki nr [...] po ustanowieniu na jej terenie potrzebnej służebności drogowej (droga konieczna) w uzgodnieniu z jej właścicielem (tryb umowny) bądź w przypadku braku porozumienia - poprzez wystąpienie z roszczeniem o ustanowienie tej służebności w postępowaniu przed sądem powszechnym. Istnieje również możliwość obsługi komunikacyjnej przedmiotowej nieruchomości poprzez działkę nr [...] (która stanowiła uprzednio własność strony, a obecnie jest własnością syna skarżących) skomunikowaną z drogą krajową nr 66 poprzez drogi gminne - ul. [...] i ul. [...]. Taka obsługa komunikacyjna wymaga ustanowienia na terenie działki nr [...] potrzebnej służebności drogowej (drogi koniecznej) w uzgodnieniu z jej właścicielem (tryb umowny) bądź w przypadku braku porozumienia - poprzez wystąpienie z roszczeniem o ustanowienie tej służebności w postępowaniu przed sądem powszechnym.
Organ przyjął, że zgodnie z uchwałą nr XXXVII/141/05 Rady Miasta W. z dnia [...] listopada 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Miasta W., podrozdział II-9 § 17 pkt 2 ppkt 1 lit h widnieje zapis iż, cyt. "obsługa działek przyległych i zjazdy na działki przyległe: zjazdy mogą być adaptowane jedynie w wypadku, gdy nie ma innej możliwości wjazdu na działkę (brak możliwości obsługi od zaplecza), w wypadkach koniecznych adaptacji zjazdów zaleca się łączenie zjazdów {...}, docelowo obowiązuje maksymalne ograniczenie akcesji działek przyległych do ciągu drogi krajowej." Ewentualna decyzja pozytywna dla strony byłaby sprzeczna z miejscowym planem- zagospodarowania przestrzennego, który stanowi prawo miejscowe.
Wydając decyzję poprzedzającą z dnia [...] sierpnia 2009 r. działał w ramach tzw. uznania administracyjnego, był związany granicami prawa, a uwzględnienie tzw. "słusznego interesu strony skarżącej" doprowadziłoby do wydania decyzji sprzecznej z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. W decyzji tej dokonał wnikliwego wyważenia interesów, o których mowa wyżej, przyznając ostatecznie prymat ważnemu interesowi społecznemu, którego bezspornym wyznacznikiem jest bezpieczeństwo i płynność ruchu dla wszystkich użytkowników drogi krajowej nr [...], nad interesem indywidualnym strony, który może być zaspokojony w sposób określony w przedmiotowym akcie administracyjnym. Ponadto dbałość o bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego jest sprawą priorytetową.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożyli J. M. i K. M. wnosząc o jej uchylenie, z ostrożności procesowe ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji i uwzględnienie ich podania oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- naruszenie art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 85 § 1 K.p.a. w zw. z art. 84 § 1 K.p.a. poprzez nie dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (np. przez nie przeprowadzenie oględzin miejsca wnioskowanego zjazdu z udziałem biegłego) oraz załatwienie sprawy z błędnie rozważonym interesem społecznym i słusznym interesem obywateli,
- dowolne w okolicznościach sprawy uznanie, że wyrażenie zgody na wnioskowany zjazd stwarzać będzie niebezpieczeństwo w ruchu drogowym, że istnieje realna możliwość wykonania innego dojazdu przez ustanowienie służebności drogi koniecznej na działkach sąsiednich oraz że sytuacja strony skarżącej nie jest na tyle wyjątkowa by uwzględnić jej żądanie
- naruszenie § 9 ust. 1 pkt. 4, § 77, § 113 ust. 7 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz.430) w zw. z art. 29 ust. 1 i 4 o drogach publicznych przez niezasadnie stwierdzenie, że uwzględnienie żądania skarżących byłoby sprzeczne z ww. przepisami prawa.
Skarżący nie podzielają stanowiska organu wyrażonego w zaskarżonej decyzji, że właściciele działki [...] mają możliwość ustanowienia służebności drogi koniecznej na nieruchomościach sąsiednich (działce [...] lub włączenie ruchu do drogi [...] poprzez ul. S. i R., lub poprzez działkę [...], która posiada zjazd z drogi krajowej). Podnieśli, że działka [...], jest działką budowlaną i obecnie stanowi własność syna skarżących S. M. , który zamierza na tej działce wybudować dom jednorodzinny. Sytuacja taka dyskwalifikuje możliwość ustanowienia na tej działce służebności drogi koniecznej do działki [...]. Nie ma realnych możliwości na ustanowienie, pod oknem domu mieszkalnego służebności drogi koniecznej, którą miałby poruszać się samochody ciężarowe, chociażby z powodu dużych utrudnień z korzystania z działki przez właściciela, sposobu korzystania i przeznaczenia działki, jak również potencjalnego wysokiego niebezpieczeństwa, dla domowników, w tym małoletnich dzieci. Podkreślili również, że z dojazdu działką [...] wnioskodawcy korzystają warunkowo. Podali, iż działka [...] zabudowana jest domem jednorodzinnym zatem nie jest możliwe ustanowienie służebności przejazdu, dla samochodów ciężarowych, bez zgody właściciela. Nie jest więc możliwym, a wręcz wykluczonym, korzystanie z dojazdu przez działkę [...]. Działka ta przeznaczona jest w planie miejscowym na parking. Podnieśli, że wszyscy właściciele sąsiednich działek nie wyrażają zgody na przejazd przez ich działki.
W świetle powyższego skarżący wskazali, że na dzień dzisiejszy ich działka (nr [...]) nie ma dojazdu do drogi publicznej. Zdaniem skarżących położenie tej działki daje możliwość usytuowania zjazdu tylko do ul. [...]. Podkreśli, że ulica S. i R. przeznaczone są wyłącznie do ruchu lokalnego, dla nowo powstającego osiedla domków jednorodzinnych. Poruszanie się samochodów ciężarowych po ulicach wewnętrznych zagraża bezpieczeństwu jego mieszkańców.
Działka nr [...] graniczy z ul.[...] (drogą krajową nr [...]) na odcinku 60 m i istnieje możliwość zorganizowania na tej drodze, na wysokości przedmiotowej działki bezkolizyjnego zjazdu w obu kierunkach. Jednym z możliwych rozwiązań jest usytuowanie zjazdu na działkę [...] przyległego do zjazdu na działkę [...]. Zjazd na działkę [...] graniczy z działką [...]. Usytuowanie przyległego zjazdu, w rzeczywistości poszerzałoby istniejący zjazd na działkę [...] dając dostęp działce [...] do drogi publicznej. Taka sytuacja wyklucza zwiększenie zagrożenia dla ruchu drogowego na tym odcinku drogi publicznej.
Skarżący wskazali, że § 77 i § 113 ust. 5 rozporządzenia w związku z art. 29 ust. 1 i 4 o drogach publicznych, nie wykluczają możliwości zlokalizowania wnioskowanego zjazdu w tym przypadku.
W miejscu wnioskowanego zjazdu dozwolona prędkość pojazdów, na drodze krajowej nr [...] (obszar zabudowany) to 50 km/h. Z kolei § 113 ust. 4 cytowanego rozporządzenia wprowadza obostrzenia wykonania dodatkowych zjazdów, gdy prędkość miarodajna na danym odcinku drogi jest wyższa niż 70 km/h. Skarżący zarzucili, że w zaskarżonej decyzji organ powołuje się na nieaktualne dane o natężeniu miarodajnym ruchu z 2005r. przypuszczając, iż w chwili obecnej natężenie to nie jest mniejsze, co jest okoliczność niesprawdzoną a ponadto pomiar natężenia ruchu powinien być dokonany w obrębie wnioskowanego zjazdu. Natomiast z okoliczności sprawy nie wynika, by przeprowadzano pomiar natężenia ruchu w obrębie wnioskowanego zjazdu.
W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie i potrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Z przepisu art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, wynika, że budowa zjazdu a zatem połączenia drogi publicznej z nieruchomością położoną bezpośrednio przy drodze, wymaga uzyskania przez właściciela lub użytkownika nieruchomości zezwolenia zarządcy drogi, wydawanego w drodze decyzji, na lokalizację zjazdu. Przepisy powyższej ustawy nie określają wprost przesłanek wyrażenia zgody na wykonanie zjazdu w określonym miejscu. Jednakże w art. 29 ust. 4 ustawodawca wskazał, że zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu ze względu na wymogi wynikające z warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne. Wymogi te określone zostały w powołanym przez organ rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.
Jedną z podstawowych zasad - w odniesieniu do zjazdów z drogi - wymienia § 77 rozporządzenia, w myśl którego zjazd powinien być dostosowany do wymagań bezpieczeństwa ruchu na drodze oraz wymagań ruchu pieszych. Z kolei stosownie do § 113 ust. 7 pkt 1 i 2 rozporządzenia wyjazd z drogi do obiektu i wjazd na drogę nie mogą być usytuowane w miejscach zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego, w szczególności w obszarze oddziaływania skrzyżowania lub węzła i w miejscu, w którym nie jest zapewniona wymagana widoczność wjazdu na drogę.
Słusznie w zaskarżonej decyzji podniesiono, że zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym jest podstawowym kryterium wyrażania zgody na wykonanie zjazdów z dróg publicznych. Może wpływać na uprawnienia właściciela działki w swobodnym korzystaniu z jego własności. Prawo własności nie jest bowiem prawem absolutnym. Może ono doznawać szeregu ograniczeń, jeżeli wynikają one z przepisów prawa. Do takich norm prawnych należą między innymi przepisy ustawy o drogach publicznych oraz akty wykonawcze do tej ustawy. Przepisy te nie gwarantują każdemu właścicielowi nieruchomości przylegającej do drogi publicznej bezpośredniego zjazdu na tę drogę. Na drodze klasy G zjazdy mogą być stosowane, w sytuacjach określonych w § 9 ust. 1 pkt 4 powołanego rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej.
Dodać również należy, że zjazdy nie mogą być wykonane w miejscach zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego, w szczególności w obszarze oddziaływania skrzyżowania (§ 113 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia) oraz na odcinku występowania dodatkowego pasa ruchu (§ 113 ust. 7 pkt 5 rozporządzenia).
Wskazując na powyższe przepisy należy stwierdzić, że wyrażenie zgody na wykonanie zjazdu przez właściwy organ administracji publicznej następuje w ramach uznania administracyjnego i granice tego uznania wyznacza między innymi art. 7 K.p.a. wskazujący na interes społeczny i słuszny interes obywatela.
Przepisy prawa materialnego w szczególności art. 29 Prawa o ruchu drogowego, jak i powołane wyżej przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej wyznaczyły zakres postępowania dowodowego, które powinien był przeprowadzić Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, aby decyzja odpowiadała prawu.
W niniejszej sprawie niewątpliwe są jedynie ustalenia dotyczące usytuowania działki nr [...] oraz okoliczność, że nie posiada ona bezpośredniego dostępu do drogi publicznej nr [...] ani do innej drogi. Pozostałe ustalenia nie znajdują swojego uzasadnienia w zgromadzonym materiale sprawy. Przede wszystkim organ, jak słusznie podnoszą skarżący, oparł się na pomiarze ruchu, który odbył się w 2005 r. i prognozach dotyczących natężenia ruchu pojazdów na drodze, nie czyniąc w tej mierze ustaleń, które by odpowiadały aktualnemu natężeniu ruchu. Przyjął,. że prędkość miarodajna wynosi 70 km/h, kiedy, jak podnoszą skarżący, wynosi faktycznie 50 km/h, bo jest to teren zabudowany. Tym samym organ nie wyjaśnił sprawy w zakresie, który pozwoliłby mu na prawidłowe zastosowanie § 113 ust. 4 rozporządzenia. Ponadto ustalił, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru miasta W. wyklucza możliwość urządzenia zjazdu, chociaż właśnie z § 17 pkt 2 ppkt 1 lit h wynika, że istnieje taka możliwość, aczkolwiek jest ona ograniczona, i organ powinien ją odnieść do konkretnej sytuacji niniejszej sprawy, a nie przyjmować bez bliższego uzasadnienia, że decyzja pozytywna dla strony byłaby sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Przede wszystkim zjazdy , jak wynika z prawa miejscowego, powinny być adaptowane jedynie w wypadku, gdy nie ma innej możliwości wjazdu na działkę (brak możliwości obsługi od zaplecza), a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Po drugie w wypadkach koniecznych adaptacji zaleca się łączenie zjazdów lub wykonanie na poboczu drogi odcinków jezdni lokalnej dojazdowej do działek. Z drogi nr [...] istnieje zjazd do działki o nr [...] przylegającej do działki skarżących, w związku z tym, organ powinien był rozważyć czy nie ma możliwości adaptacji zjazdu przez łączenie zjazdów. W tym zakresie nie wyjaśnił sprawy, czym naruszył art. 7, 77 i 80 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Okoliczność, że przedmiotowa nieruchomość (nr [...]) nie posiada dostępu do drogi publicznej, nie jest sama w sobie wystarczającym argumentem przeciwko odmowie zezwolenia na lokalizację zjazdu. Z treści bowiem art. 29 ustawy o drogach publicznych, jak i również z innych przepisów tej ustawy, nie wynika, obowiązek udzielenia zezwolenia w sytuacji, gdy nieruchomości nie graniczy w innym miejscu z drogą publiczną. Nie mniej jednak ma ona istotne znaczenie przy ocenie całokształtu materiału dowodowego sprawy, a w szczególności przy wydawaniu decyzji uznaniowej, bowiem chodzi tu niewątpliwie o słuszny interes obywateli, których nieruchomość takiego dostępu do drogi publicznej nie posiada, a prowadzą oni na jej terenie od szeregu lat działalność gospodarczą. Teren na którym usytuowana jest działka skarżących, jak wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przeznaczony jest właśnie pod taką działalność (§ 5.1 pkt 6 oraz § 55 ust.1 - zabudowa usługowo – produkcyjna). W takiej sytuacji można również mówić o interesie społecznym, który ma na celu wykorzystanie terenu zgodnie z prawem miejscowym.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie uzupełnienie postępowania dowodowego pozwalającego na ustalenie czy możliwe jest, bez naruszenia zasad bezpieczeństwa udzielić zezwolenia na lokalizację samodzielnego zjazdu z drogi nr [...] do działki o nr [...], bądź zjazdu łączonego ze zjazdem już istniejącym, a prowadzącym do działki o nr [...]. Niewykluczone, że trzeba będzie skorzystać z opinii biegłego z zakresu ruchu drogowego oraz inżynierii ruchu i sterowania ruchem drogowym, który w oparciu o istniejący stan faktyczny wskaże na geometrię układu drogowego, określi organizację ruchu drogowego, dokona pomiarów odległości projektowanego zjazdu, a ponadto określi parametry techniczne oraz natężenie ruchu drogowego, co pozwoli organowi na poczynienie właściwych ustaleń pozwalających na prawidłowe zastosowanie wskazanych wyżej przepisów.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 oraz art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a)., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach zostało wydane w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło