I SA/Go 61/10
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-04-08
Skład orzekający: Dariusz Skupień, Stefan Kowalczyk, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej może zostać utrzymane w mocy, jeśli postępowanie egzekucyjne, które stanowiło podstawę do jego wydania, zostało zakończone na skutek spłaty zobowiązania przed wydaniem postanowienia przez organ drugiej instancji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ drugiej instancji nie uwzględnił istotnych okoliczności faktycznych, które zaszły tuż przed wydaniem jego postanowienia. Spłata zobowiązania w ramach postępowania egzekucyjnego, które było podstawą do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, nastąpiła przed wydaniem postanowienia przez organ drugiej instancji, co oznacza, że przesłanka do nadania rygoru przestała istnieć. Ponadto, sąd wskazał, że organ nie wykazał uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania przez skarżącą, co jest dodatkową przesłanką stosowania art. 239b § 1 pkt 1 ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług. Podstawą nadania rygoru było toczące się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych oraz uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania. Skarżąca podniosła, że postępowanie egzekucyjne zostało zakończone na skutek spłaty zobowiązania, co uwiarygodnia jej wypłacalność.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, określono, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane, oraz zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant Referent stażysta Anna Pakuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi "B" Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji 1. Uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. nr [...]. 2. Określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. 3. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Spółki kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA / Go 61 / 10
U Z A S A D N I E N I E
Skarżąca B spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].12.2009 roku utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].11.2009 roku wydanego w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...].09.2009 roku określające zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2005 roku.
Z akt sprawy wynika że :
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej decyzją z dnia [...].09.2009 roku określił skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2005 roku.
Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...].11.2009 roku nadał powyższej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu wskazał iż podstawą nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, stosownie do art. 239b § 1 ordynacji podatkowej było toczące się wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych. Organ bowiem posiadał informację iż wobec skarżącej toczy się postępowanie egzekucyjne o egzekucję należności pieniężnej z wniosku firmy E spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Kwota egzekwowanej należności wynosi 2.500.000 złotych i została ona zabezpieczona hipoteką kaucyjną do kwoty 2.500.000 złotych na rzecz tej firmy wpisaną do księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy.
Organ wskazał również że stosownie do art. 239b § 2 ordynacji podatkowej, zobowiązanie wynikające z powyższej decyzji nie zostało wykonane, a w zakresie zobowiązań cywilnoprawnych zostały wyczerpane możliwości dobrowolnego spełnienia zobowiązania przez skarżącą. Z tego też względu należy przypuszczać iż zobowiązania wynikające z w / w decyzji nie zostaną dobrowolnie wykonane.
Nadto organ wskazał iż zobowiązania krótkoterminowe skarżącej na dzień [...].12.2008 roku wynoszą kwotę 684.746,71 złotych, wartość aktywów wynosi 1.133.704,74 złote w tym wartość aktywów trwałych 764.616,02 złote. Tak więc wartość zobowiązań w stosunku do posiadanego majątku trwałego jest niewspółmiernie wysoka.
Z bilansu wynika że spółka nie posiada majątku trwałego który w pełni pozwoli na zaspokojenie wierzycieli.
W zeznaniu rocznym CIT – 8 skarżąca wykazał dochód z prowadzonej działalności w kwocie 100.737,56 złotych, a według deklaracji VAT 7 w okresie od [...].01.2009 roku do [...].09.2009 roku osiągnęła obrót w kwocie 696.971,0 złotych.
W tym okresie również spółka dokonała wpłat zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych w kwocie 2.515,0 złotych w tym za kwiecień 2009 roku 2.462,0 złote, a za miesiąc maj 53,0 złote co może oznaczać iż skarżąca za 2009 roku osiąga stratę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.
Od powyższego postanowienia zażalenie złożyła skarżąca wnosząc o jego uchylenie ze względu na to że sprawa odwołania od decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 2005 rok nie została jeszcze rozpatrzona, a egzekucja spowoduje trudną sytuację spółki. Nie została jej zdaniem również przeprowadzona rzetelna analiza sytuacji finansowej skarżącej.
Po rozpoznaniu dowołania Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...].12.2009 roku utrzymał postanowienie organu I instancji w mocy.
Organ wskazał iż podstawą nadania rygoru natychmiastowej wykonalności było spełnienie przesłanek określonych w art. 239b § 1 pkt. 1 ordynacji podatkowej powtarzając argumentację faktyczną wskazaną w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Nadto organ wskazał iż na dzień wydania zaskarżonego postanowienia nie posiadał informacji co do wygaśnięcia bądź zwolnienia strony z obowiązku zapłaty wierzytelności która była przesłanką nadania rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 239b § 1 ordynacji podatkowej.
Nadto wskazał iż dodatkową przesłanką uzasadniająca nadanie rygoru jest przesłanką określona w art. 239 § 2 ordynacji podatkowej to jest uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania przez skarżącą.
Podstawą do takiego osądu jest fakt wyczerpania możliwości dobrowolnego spełnienia świadczenia przez skarżącą, a także wartość posiadanego majątku wskazanego przez organ I instancji.
Od powyższego postanowienia skargę złożyła skarżąca wnosząc o uchylenie w całości postanowienia i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wskazała że powodem wszczęcia czynności egzekucyjnych był fakt istnienia postępowania egzekucyjnego w zakresie innych należności pieniężnych. Jednak jak podkreśliła w chwili obecnej postępowanie to zostało zakończone na skutek spłaty przez spółkę zobowiązania, na dowód czego przedłożyła pismo Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym zawiadamiające o zakończeniu egzekucji z nieruchomości o numerze księgi wieczystej [...].
Nadto wskazała iż spółka zmniejszyła swoje zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych z 95.129,62 złote do kwoty 3.129,60 złotych. Tym samym jak wywiodła ustała przyczyna wszczęcia czynności egzekucyjnych przed wydaniem decyzji ostatecznej, a spółka spłacając zobowiązanie uwiarygodniła swoją wypłacalność. Podniosła również iż zastaw skarbowy ustanowiony na strategicznej maszynie powoduje zmniejszenie wiarygodności spółki.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumenty przemawiające za nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności zawarte w uzasadnieniu organu II instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych, w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy, stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej P.p.s.a.).
Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, Sąd stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 239 b § 1 pkt. 1 ordynacji podatkowej decyzji nie ostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych.
Niewątpliwie z zebranego materiału dowodowego, niespornego zresztą w tej kwestii, wynika że toczyło się postępowanie egzekucyjne w zakresie innej należności pieniężnej niż zobowiązanie określone w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...].09.2009 roku. Postępowanie to toczyło się z wniosku wierzyciela E spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie tytułu wykonawczego w postaci aktu notarialnego z dnia [...].03.20008 roku zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia [...].06.2009 roku.
Postępowanie to zostało wszczęte postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...].09.2008 roku, a dotyczyło zapłaty kwoty 2.500.000 złotych, kosztów procesu w kwocie 127,0 złotych, kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 3.600 złotych, opłaty egzekucyjnej w kwocie 77.347,80 złotych i wydatków gotówkowych w kwocie 39.55 złotych.
Organ w uzasadnieniu wskazał iż do dnia wydania postanowienia nie posiadał żadnych informacji co do zwolnienia skarżącej z obowiązku zapłaty w / w wierzytelności.
Jednakże jak wynika z pisma z dnia [...].12.2009 roku Komornika przy Sądzie Rejonowym, a także informacji uzyskanej przez Sąd od tegoż Komornika, toczyło się postępowanie egzekucyjnej w sprawie [...] dotyczącej zajęcia wierzytelności, które zakończyło się w dniu [...].01.2010 roku na skutek zapłaty przez dłużnika. Z informacji ponadto wynika iż spłata należności na rzecz wierzyciela E spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nastąpiła w dniu [...].12.2009 roku, bowiem dłużnika uiścił należności w kwocie 2.411.857,72 złote w tymże dniu.
Jak wynika z uzyskanej informacji spłata została dokonana w dniu [...].01.2009 roku, a więc przed wydaniem postanowienia przez organ II instancji, bowiem postanowienie to wydano w dniu [...].12.2009 roku.
Z tego też względu należy uznać iż w rozważaniach organu II instancji, nie zostały ujęte okoliczności zaszłe tuż przed wydaniem decyzji, a podkreślić należy iż wydane orzeczenie winno uwzględniać stan faktyczny istniejący w dniu wydania orzeczenia.
Fakt iż postępowanie to formalnie zostało zakończone dopiero w dniu [...].01.2009 roku, nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy bowiem przesłanką zastosowania art. 239b § 1 pkt. 1 ordynacji podatkowej jest nie tyle formalne toczenie się postępowania egzekucyjnego, a stanu w którym skarżąca pozostawałaby dłużnikiem względem wierzyciela jakim była spółka E.
Z tego też względu zaskarżone postanowienie nie mogło się ostać. Organ podatkowy w toku ponownego postępowania winien ustalić dokładnie jaka kwota została uiszczona czy też wyegzekwowana na rzecz wierzyciela spółki E, i czy stanowiło to całość zobowiązań wobec spółki. To ustalenie pozwoli organowi podatkowemu na ocenę czy nadanie klauzuli wykonalności jest zasadne czy też nie.
Wobec argumentacji organu podatkowego co do sytuacji ekonomicznej skarżącej należy zauważyć iż nie zostały również spełnione przesłanki określone w art. 239 § 1b pkt. 2 ordynacji podatkowej, bowiem organ podatkowy poza wskazaniem wartości składników majątku trwałego i posiadanych zobowiązań krótkoterminowych, jak również wskazania wysokości zapłaconych zaliczek na poczet podatku dochodowego od osób prawnych, nie rozważał w niniejszym postępowaniu okoliczności czy spółka posiada majątek na którym można ustanowić hipotekę lub zastaw skarbowy korzystające z pierwszeństwa zaspokojenia.
Należy również podkreślić iż zgodnie z art. 239b § 2 ordynacji podatkowej, art. 239b § 1 pkt. 1 ordynacji podatkowej stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Skarżąca, co należy zauważyć dokonała spłaty zobowiązania, prowadzi działalność gospodarczą, z tego tytułu uzyskuje dochody, posiada majątek trwały w tym również nieruchomość.
W sytuacji brak jest podstaw do twierdzenia iż zachodzi prawdopodobieństwo nie wykonania zobowiązania wynikającego z decyzji w sytuacji gdy główną podstawą argumentacji co do prawdopodobieństwa nie wykonania zobowiązania był fakt istnienia długu w kwocie 2.500.000 złotych.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Sędzia WSA A. Rzepecka Sędzia WSA D. Skupień Sędzia WSA S. Kowalczyk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło