II OZ 930/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-01
Skład orzekający: Alicja Plucińska-Filipowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać oddalony na podstawie art. 247 PPSA, gdy skarga jest oczywiście bezzasadna z powodu wyłączenia sprawy spod właściwości sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, co obejmuje sytuacje, gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W takim przypadku, nawet jeśli istnieją przesłanki materialne, oddalenie wniosku o prawo pomocy jest dopuszczalne, aby nie naruszyć konstytucyjnego prawa do sądu.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek J. O. o przyznanie prawa pomocy, uznając jego skargę na czynność Wójta Gminy Z. w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu nadania własności ziemi za oczywiście bezzasadną z uwagi na wyłączenie sprawy spod właściwości sądów administracyjnych. J. O. wniósł zażalenie, zarzucając błędne przyjęcie oczywistej bezzasadności skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz po rozpoznaniu w dniu 1 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 167/10 oddalające wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. O. w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu nadania własności ziemi postanawia: oddalić zażalenie
Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek J. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na czynność Wójta Gminy Z. w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu nadania własności ziemi. W uzasadnieniu swojego stanowiska Sąd I instancji podał, że przedmiotowa sprawa podlega zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyłączeniu z zakresu właściwości sądów administracyjnych. Sąd uznał więc złożoną skargę za oczywiście bezzasadną i stosownie do art. 247 ppsa, oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J. O. zarzucając Sądowi I instancji błędne przyjęcie, że wniesiona przez niego skarga jest oczywiście bezzasadna i na tej podstawie oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 247 ppsa prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.
Przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony (art. 246 § 1 i 2 ppsa), jest niedopuszczalne w razie oczywistej bezzasadności skargi. Skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie art. 247 ppsa jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na jej uwzględnienie. W przeciwnym razie mogłoby dojść do naruszenia konstytucyjnego prawa strony do sądu. Potrzeba zastosowania art. 247 ppsa będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga – jak w sprawie niniejszej - kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa. Stosownie do wskazanego przepisu, sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Natomiast przepis art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1700 ze zm.), stanowi w swym ust. 2, iż "do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91) nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji". Regulacja ta oznacza w istocie, iż od dnia wejścia w życie tego przepisu, tj. od 1 stycznia 1992 r. nie ma prawnej możliwości wzruszenia aktów własności ziemi, wydawanych na podstawie wspomnianej ustawy z 26 października 1971 r., które jako decyzje administracyjne uzyskały przymiot ostateczności.
W konsekwencji niedopuszczalne było rozpoznanie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy bowiem jego skarga, z uwagi na fakt, że sprawa nie należy do kognicji sądu administracyjnego, jest oczywiście bezzasadna.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie
art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło