VI SA/Wa 275/10

WyrokWSA w Warszawie2010-05-07

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wpis na listę adwokatów, złożony przed wejściem w życie nowelizacji ustawy Prawo o adwokaturze z dnia 20 lutego 2009 r., powinien być rozpatrywany według przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku, czy według przepisów nowej ustawy?
Ratio decidendi
Wniosek o wpis na listę adwokatów złożony przed wejściem w życie nowelizacji ustawy Prawo o adwokaturze z dnia 20 lutego 2009 r. powinien być rozpatrywany według przepisów obowiązujących w dacie jego złożenia, z uwzględnieniem zasady stosowania przepisów korzystniejszych dla strony. Organy samorządu adwokackiego błędnie zastosowały przepisy w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji, co skutkowało brakiem oceny materiału dowodowego w aspekcie wymagań stawianych przez przepisy obowiązujące w dniu złożenia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wpis na listę adwokatów przed wejściem w życie nowelizacji Prawa o adwokaturze. Okręgowa Rada Adwokacka odmówiła wpisu, uznając, że skarżący nie spełnia przesłanek wynikających z nowych przepisów. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymało w mocy uchwałę ORA. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy uchwałę NRA, uznając, że choć organy samorządu błędnie zastosowały nowe przepisy, to skarżący i tak nie spełniał przesłanek wpisu nawet według przepisów obowiązujących przed nowelizacją. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i dowolną ocenę materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Sprawiedliwości i stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądził od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2010 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie wpisu na listę adwokatów 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego M. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2009 r. Minister Sprawiedliwości na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 68 ust. 6a ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej; skarżący) od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. utrzymującej w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. o odmowie wpisu skarżącego na listę adwokatów Izby Adwokackiej w [...] utrzymał w mocy ww. uchwałę. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Skarżący w dniu [...] marca 2009 r. złożył w trybie art. 65 i art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o adwokaturze wniosek o wpis na listę adwokatów Okręgowej Rady Adwokackiej w [...]. Z wniosku wynikało, iż skarżący po ukończeniu studiów prawniczych na Uniwersytecie [...], w okresie od lutego 2004 r. do lutego 2006 r., odbył praktykę w Kancelarii Adwokackiej adw. A. B. w [...]. W czasie praktyki wykonywał czynności z zakresu obowiązków asystenta adwokata. Początkowo odbywała się ona na zasadzie wolontariatu, a w okresie od dnia [...] stycznia 2005 r. do dnia [...] stycznia 2006 r. w formie stażu absolwenckiego na podstawie skierowania Powiatowego Urzędu Pracy w [...]. Do głównych obowiązków należało: sporządzanie projektów pism procesowych z rozmaitych gałęzi prawa (m. in. pozwów, wniosków, apelacji, zażaleń - w postępowaniu cywilnym i karnym, skarg do sądu administracyjnego), udział w rozprawach i posiedzeniach sądowych, bezpośrednie kontakty z klientami kancelarii. Skarżący wskazał, iż w okresie od października 2005 r. do września 2008 r. odbył aplikację prokuratorską w okręgu Prokuratury Apelacyjnej w [...], podczas której wykonywał przypisane mu obowiązki (w tym: od dnia [...] stycznia do dnia [...] lipca 2008 r. w ramach przygotowania zawodowego w miejscu pracy na podstawie skierowania Powiatowego Urzędu Pracy w [...]). W ramach odbywanej praktyki sporządzał projekty aktów oskarżenia, postanowień o umorzeniu postępowania przygotowawczego, apelacji, zażaleń, pozwów, wniosków z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, skarg do sądu administracyjnego, a także uzasadnień wyroków i postanowień sądów karnych, cywilnych, gospodarczych i administracyjnych. Uczestniczył w rozprawach i posiedzeniach sądowych. Równolegle w trakcie aplikacji kontynuował edukację. Do wniosku załączył m.in.: oświadczenia adw. A. B. z dnia [...] lutego 2009 r. o współpracy ze skarżącym i zakresie jego obowiązków, opinię z poszczególnych jednostek organizacyjnych prokuratury i sądów wydawanych przez patronów w trakcie odbywania przez skarżącego aplikacji prokuratorskiej, zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w [...] o odbyciu przygotowania zawodowego w Prokuraturze Okręgowej w [...] z [...] lipca 2008 r. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] uchwałą z dnia [...] kwietnia 2009 r. wydaną na podstawie art. 12 ust. 1, art. 13a, art. 45 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 4 i ust. 5 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. 2002 r. Nr 123, poz. 1058) oraz § 2 i 3 Uchwały nr 14/02 Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 28.09.2002 r. – Regulaminu organizacji i funkcjonowania Okręgowych Rad Adwokackich odmówiła skarżącemu wpisu na listę adwokatów Izby Adwokackiej w [...] uznając, iż poza dokumentem o zdaniu egzaminu prokuratorskiego i o zajmowaniu stanowiska aplikanta prokuratorskiego wnioskodawca nie złożył innych dokumentów wskazanych w art. 68 ust. 3 pkt 3 i 5 ustawy Prawo o adwokaturze, z których wynikałoby, że przez co najmniej 3 lata w okresie 5 lat przed złożeniem wniosku o wpis (z uwzględnieniem normy z art. 66 ust. 5 ustawy o adwokaturze) zajmował stanowiska lub wykonywał czynności uprawniające zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy o adwokaturze do uzyskania wpisu na listę adwokatów bez odbycia aplikacji adwokackiej i złożenia egzaminu adwokackiego (art. 65 pkt 4 ustawy). Uchwała została doręczona stronie w dniu [...] maja 2009 r. Od powyższej uchwały pismem z dnia [...] maja 2009 r. nadanym w Urzędzie Pocztowym w dniu [...] maja 2009 r., skarżący złożył odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W odwołaniu skarżący wskazał, iż dołączył do wniosku wszelkie niezbędne dokumenty, które wykazały jego wszechstronną, blisko 5-letnią praktykę w stosowaniu prawa, w czasie której zdobył wiedzę i umiejętności potrzebne do m.in. do prowadzenia samodzielnej działalności w wolnym zawodzie prawniczym. Podkreślił, iż procedura rozpoznawania wniosku została rozpoczęta przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 lutego 2009 r., nowelizującej z dniem 25 marca 2009 r. Prawo o adwokaturze. Według skarżącego, ocena spełnienia przesłanek wpisu na listę adwokacką powinna być przeprowadzona zgodnie ze stanem prawnym istniejącym w chwili złożenia wniosku. Skarżący podkreślił, iż zastosowanie do tego celu zmienionych wspomnianą ustawą przepisów jest sprzeczne z konstytucyjnie chronionymi zasadami: ochrony praw słusznie nabytych i ochrony interesów w toku. Podniósł ponadto, iż złożył wszelkie wymagane dokumenty, zgodnie z informacją zamieszczoną na stronie internetowej Okręgowej Rady Adwokackiej w [...], potwierdzoną w Sekretariacie tej instytucji. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] uchwałą z dnia [...] czerwca 2009 r. przywróciła skarżącemu termin do złożenia odwołania. Uchwałą z dnia [...] sierpnia 2009 r. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymało w mocy ww. uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej. Organ podkreślił m.in., że odnosząc się do realiów niniejszego postępowania dokonał oceny sytuacji prawnej skarżącego przy uwzględnieniu treści przepisu art. 66 ustawy Prawo o adwokaturze w brzmieniu obowiązującym z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. o zmianie ustawy Prawo o adwokaturze, ustawy o radcach prawnych oraz ustawy – Prawo o notariacie (Dz. U. Nr 37, poz. 286). Nowelizacja ustawy Prawo o adwokaturze wprowadzona powołaną ustawą kończy, jak wskazano w uzasadnieniu uchwały, okres podejmowania przez okręgowe rady adwokackie uznaniowych decyzji mających rozstrzygnąć, czy kandydaci do zawodu adwokata po złożeniu egzaminu sędziowskiego, prokuratorskiego, radcowskiego lub notarialnego wykazują się odpowiednią praktyką w zawodzie prawniczym. Stąd decyzja, aby w toczących się postępowaniach o wpis na listę adwokatów również i tych, które zostały wszczęte przed wejściem w życie powyższej nowelizacji stosować przepisy ustawy z 20 lutego 2009 r. i w ten sposób wyeliminować jakąkolwiek dowolność przy ocenie "odpowiedniej praktyki w zawodzie prawniczym". Skarżący złożył egzamin prokuratorski [...] października 2008 r. Aplikację prokuratorską pozaetatową odbył w latach 2005-2008. Zgodnie z art. 66 ust. 5 powołanej ustawy do okresów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 i 5, w przypadku aplikacji sądowej pozaetatowej lub aplikacji prokuratorskiej pozaetatowej zalicza się proporcjonalnie okres trwania tych aplikacji przyjmując, że za każdy miesiąc odbywania aplikacji zalicza się ¼ miesiąca, a aplikacja sądowa trwa 3 lata. Zaliczeniu podlega, zdaniem organu, okres 9 miesięcy. Natomiast nie można zaliczyć okresu zatrudnienia na podstawie umowy Powiatowego Urzędu Pracy z Kancelarią Adwokacką A. B., bo jej przedmiotem jest odbycie stażu dla bezrobotnych a nie umowa o pracę lub umowa cywilnoprawna w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 4 lit. b ww. ustawy. Współpraca skarżącego z Kancelarią Prawną s.c. "[...]" nie jest wykonywana na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej. Gdyby nawet powstała wątpliwość, czy staż w Kancelarii Adwokackiej może być zaliczony na korzyść odwołującego to i tak została zawarta na okres 6 miesięcy, gdy tymczasem okres ten został przedłużony do jednego roku wbrew treści umowy. W żadnym przypadku nie można jednak, zdaniem organu, przyjąć, łącznie z pozaetatową aplikacją prokuratorską co najmniej 3 letniego okresu, o którym mówi art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy. W odwołaniu od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej skarżący po raz kolejny podkreślił, iż procedura rozpatrywania wniosku o wpis na listę adwokatów Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] rozpoczęła się przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. nowelizującej z dniem 25 marca 2009 r. ustawę Prawo o adwokaturze, zatem - zdaniem skarżącego ww. uchwały zostały podjęte na podstawie nieobowiązujących przepisów. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżący przytoczył orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Według skarżącego, ocena spełnienia przesłanek wpisu na listę adwokacką powinna zostać dokonana zgodnie ze stanem prawnym istniejącym w chwili złożenia wniosku. Posłużenie się w tym celu przepisami zmienionymi wspomnianą ustawą z dnia 20 lutego 2009 r. jest sprzeczne z konstytucyjnie chronionymi zasadami m.in. ochrony praw słusznie nabytych i ochrony interesów w toku. Skarżący twierdził, iż organ błędnie przyjął, iż okresu odbywania aplikacji prokuratorskiej, jak i współpracy z Kancelarią Prawną s.c. "[...]" oraz Kancelarią Adwokacką adw. A. B. nie odbywa się na podstawie umowy cywilnoprawnej, nie precyzując w jaki sposób doszła do takiego przekonania. Poza tym umowa o staż absolwencki została zmieniona stosownym aneksem, przedłużającym jego okres z pierwotnych 6 do 12 miesięcy. Do odwołania dołączone zostały listy obecności bezrobotnego odbywającego przygotowanie zawodowe w Prokuraturze Rejonowej dla [...], dotyczące umowy [...] Aktywizacja - Praca, z których wynikało, iż skarżący odbył półroczny staż. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 68 ust. 6 a ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.) Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Minister nie podzielił poglądu Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, iż w niniejszej sprawie winny bezwarunkowo znaleźć zastosowanie przepisy wprowadzone ustawą z dnia 20 lutego 2009 r. o zmianie ustawy — Prawo o adwokaturze, ustawy o radcach prawnych oraz ustawy - Prawo o notariacie. Stwierdził, iż Okręgowa Rada Adwokacka i Naczelna Rada Adwokacka obowiązane były, ze względu na brak przepisów przejściowych, rozważyć na tle okoliczności sprawy, kwestię związaną z możliwością zastosowania w tej sprawie uregulowań obowiązujących do dnia 25 marca 2009 r., jak również wprowadzonych ustawą z dnia 20 lutego 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze, ustawy o radcach prawnych oraz ustawy - Prawo o notariacie, kierując się przy tym zasadą wyboru regulacji. W sytuacji braku przepisów przejściowych, i zmiany stanu prawnego każdy przypadek należy rozpatrywać indywidualnie uwzględniając w ocenie które z przepisów materialnoprawnych (obowiązujące w dacie zdarzenia inicjującego postępowanie czy w dacie orzekania) są dla strony korzystniejsze. Z tego względu Minister uznał, że pogląd obu organów samorządu adwokackiego co do wyłącznego stosowania regulacji objętej ww. ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. jest niezasadny. Powyższe uchybienie nie miało jednak, w ocenie organu, wpływu na prawidłowość zaskarżonej uchwały NRA. W sprawie został bowiem, zdaniem organu, zebrany wystarczający materiał dowodowy do podjęcia przez Ministra rozstrzygnięcia w przedmiocie wpisu M. S. na listę adwokatów. Oba organy samorządu prawidłowo ustaliły, że skarżący nie spełnia przesłanek w zakresie wpisu na listę adwokatów określonych w art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy, a brak odniesienia się do jego sytuacji prawnej na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 tej ustawy nie miał wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż analiza materiału prowadzi, zdaniem Ministra Sprawiedliwości, do wniosku o braku podstaw do dokonania wpisu na listę adwokatów, także w świetle przepisów obowiązujących przed 25 marca 2009 r. Skarżący [...] stycznia 2004 r. ukończył wyższe studia magisterskie na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu [...]. W latach 2006-2008 ukończył na tym wydziale studia z zakresu prawa karnego gospodarczego w tym ze specjalizacją prawa karnego skarbowego oraz kryminalistyki. Od [...] stycznia 2005 r. do [...] stycznia 2006 r. na podstawie umowy z dnia [...] stycznia 2005 r. zawartej pomiędzy Powiatowym Urzędem Pracy w [...] a Kancelarią Adwokacką A. B. odbywał staż dla bezrobotnych w tej Kancelarii na stanowisku praktykanta/asystenta. Od [...] lutego 2009 r. współpracuje jako prawnik z Kancelarią Prawną s.c. [...] w [...]. Ponadto odbył pozaetatową aplikację prokuratorską i [...]-[...],[...]-[...] i [...] października 2008 r. złożył egzamin prokuratorski. Tak ustalony przebieg zatrudnienia wskazuje, w ocenie Ministra na to, że skarżący nie spełnia przesłanek wpisu na listę adwokatów, bo chociaż ma wykształcenie prawnicze i doświadczenie zawodowe w zakresie świadczenia pomocy prawnej to jednak okres 12 miesięcy wykonywania funkcji praktykanta/asystenta i krótkotrwała współpraca z Kancelarią Prawną s.c. [...] są niewystarczające do uznania, iż skarżący posiada odpowiednią praktykę w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy w brzmieniu określonym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 19 kwietnia 2006 r. sygn. akt K 6/06, a tym samym nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata. Zdaniem Ministra skarżący nie spełnia również przesłanek wskazanych w art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy, który wszedł w życie z dniem 25 marca 2009 r. Chociaż bowiem po 1 stycznia 1991 r. złożył egzamin prokuratorski to jednak w okresie 5 lat przed złożeniem wniosku o wpis na listę adwokatów, łącznie przez okres co najmniej 3 lat, nie zajmował stanowiska aplikanta i nie wykonywał wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej przez adwokata lub radcę prawnego na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim lub spółce cywilnej, jawnej, komandytowej, o których mowa w art. 4a ust. 1 lub kancelarii radcy prawnego, spółkach, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. Organ uznał jednak, iż wbrew poglądowi NRA czasokres stażu odbywanego w Kancelarii Adwokackiej A. B. na podstawie umowy cywilnoprawnej może zostać zaliczony do okresu, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 4 Prawa o adwokaturze. Uchybienie to nie miało jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, bo łączny okres praktyki zawodowej skarżącego jest krótszy niż 3 lata, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy. Skarżący nie spełnia zatem, w ocenie Ministra, zarówno przesłanek z art. 65 ust. 1 i art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy, będących dotychczas podstawą wpisu na listę adwokatów, jak i wymagań objętych ustawowymi przesłankami wpisu na listę adwokatów wynikających z przytoczonego znowelizowanego art. 66 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy. W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił naruszenie: art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 kpa, poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, polegające na braku wszechstronnego i wnikliwego zbadania dokumentów przedstawionych przez skarżącego, poświadczających jego praktykę w zawodach prawniczych; art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 i art. 107 § 1 i 3 kpa, poprzez niedostateczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji, a w szczególności całkowity brak odniesienia do załączonych przez skarżącego dokumentów, poświadczających jego praktykę w zawodach prawniczych, w postaci: - oświadczenia adw. A. B. z [...] lutego 2009 r. o współpracy ze skarżącym i zakresie jego obowiązków, - opinii z poszczególnych jednostek organizacyjnych prokuratury i sądów wydawanych przez patronów w trakcie odbywania przez skarżącego aplikacji prokuratorskiej, - zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy w [...] o odbyciu przygotowania zawodowego w Prokuraturze Okręgowej w [...] z [...] lipca 2008 r., - list obecności sporządzanych w trakcie odbywania przygotowania zawodowego w Prokuraturze Okręgowej w [...] za okres [...] stycznia 2008 r. - [...] lipca 2008 r., - art. 6, art. 7, art. 8 i art. 80 kpa, poprzez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, skutkującą arbitralnym uznaniem, iż łączny okres praktyki prawniczej skarżącego nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania przez niego zawodu adwokata oraz nie uzasadnia wpisania go na listę adwokatów. Podnosząc powyższe zarzuty z argumentacją zawartą w dotychczasowych pismach procesowych, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto wskazał, iż uchybienia w procesie decyzyjnym organów administracji wskazane w skardze skutkowały nieprawidłowym ustaleniem przez organ rzeczywistego okresu praktyki prawniczej skarżącego. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie. W dniu [...] maja 2010 r. do Sądu wpłynęło pismo skarżącego, w którym uaktualnił stan faktyczny sprawy, stwierdzając, iż w chwili obecnej posiada już 6-letnie doświadczenie w stosowaniu prawa. Jednocześnie, skarżący przedstawił etapy jego kariery zawodowej. Dodał, iż organ podczas oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego dokonał arbitralnego wyboru dokumentów i faktów, którym dał wiarę. Podkreślił, iż organ pominął m.in. listy obecności z końcowego okresu aplikacji . Wskazał, iż były one sporządzane przez skarżącego i patronów, a następnie przekazywane do Powiatowego Urzędu Pracy w [...]. Zdaniem skarżącego zestawienie list obecności z opiniami z praktyk jednoznacznie wskazuje czym się zajmował i ile czasu temu poświęcał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością organów administracji publicznej przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: p.p.s.a.). Badając skargę według powyższych kryteriów, Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja narusza bowiem obowiązujące prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Skarżący złożył przedmiotowy wniosek [...] marca 2009 r., a zatem pod rządami ustawy Prawo o adwokaturze w brzmieniu obowiązującym do dnia wejścia w życie nowelizacji tej ustawy z dnia 25 marca 2009 r. niezawierającej przepisów intertemporalnych. Zasadnie zatem organ zwrócił uwagę na to, że w takiej sytuacji rozważenia wymaga, które z przepisów (dotychczas obowiązujące czy obowiązujące w dacie orzekania) znajdują zastosowanie w sprawie, z uwzględnieniem, iż zastosowanie winny znaleźć przepisy korzystniejsze dla skarżącego. W konsekwencji uznał za błędny pogląd NRA, przesądzający o zastosowaniu w sprawie regulacji, która weszła w życie z dniem 25 marca 2009 r., i dokonał oceny materiału dowodowego z punktu widzenia art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy w dotychczasowym brzmieniu, uważając, iż przesłanek, o których mowa w tym przepisie, skarżący nie spełnia. Podnieść jednak należy, że zarówno ORA, jak i NRA, dokonując oceny zgromadzonego materiału dowodowego, koncentrowały się wyłącznie na ustaleniach wymaganych przepisami ustawy w brzmieniu obowiązującym z dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej z dnia 25 marca 2009 r. Natomiast w żadnym zakresie nie dokonywały oceny objętego wnioskiem żądania z punktu widzenia art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy w dotychczasowym brzmieniu, a do organów samorządu adwokackiego, a nie do Ministra Sprawiedliwości należy rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o wpis i okoliczność, iż od uchwały NRA służy odwołanie do Ministra Sprawiedliwości, zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego (art. 68 ust. 6a) nie ogranicza powyższych kompetencji samorządu. Organy samorządu błędnie jednak zastosowały przepisy powołanej ustawy obejmujące przesłanki wpisu na listę adwokatów, - w obowiązującym z dniem 25 marca 2009 r. brzmieniu, a skutkiem tego stanu rzeczy był brak oceny materiału dowodowego i ustaleń w aspekcie wymagań stawianych przepisami ustawy w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia wniosku. Zasada zaufania do organów Państwa wymaga jednak, aby całość materiału dowodowego była w sposób zgodny z prawem oceniana przez właściwe organy z jednoczesnym zapewnieniem możliwości kontroli w postępowaniu instancyjnym. W rozpoznawanej sprawie, jak wyżej wskazano, ocena wniosku w świetle dotychczasowych przepisów i poczynienie nowych, wymaganych tymi przepisami ustaleń nastąpiło dopiero w decyzji Ministra Sprawiedliwości, co zdaniem Sądu, nastąpiło z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. oraz przepisów ustawy stanowiących o kompetencji organów samorządu do rozstrzygania wniosków w przedmiocie wpisu na listę adwokatów. Podnieść przy tym należy, że chociaż uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest obszerne, to jednak z jego treści wynika, iż organ nie poddał ocenie całego materiału dowodowego. Trafnie bowiem skarżący zarzuca, iż organ nie odniósł się do wskazanych w skardze dokumentów, w ocenie skarżącego poświadczających jego praktykę w zawodach prawniczych, co wskazuje na naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., art. 157 § 3 k.p.a. Sąd w granicach uprawnień przyznanych mu ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie może dokonywać oceny materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed ww. organami i czynić uzupełniających ustaleń. Z tego też względu, co należy podnieść dodatkowo, powyższe uchybienia uniemożliwiają również dokonanie przez Sąd pełnej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia. Rzeczą organu jest zatem ponowne rozpatrzenie odwołania z uwzględnieniem powyższych wskazań W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 uwzględniając art. 152 p.p.s.a. zaś o kosztach orzeczono mając na uwadze art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło