II FZ 642/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-11-25

Skład orzekający: Sędzia NSA Bogdan Lubiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, złożony przez osobę fizyczną, powinien być pozostawiony bez rozpoznania, jeśli nie został złożony na urzędowym formularzu, pomimo wezwania do jego uzupełnienia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony przez osobę fizyczną, który nie został sporządzony na urzędowym formularzu, a strona mimo wezwania nie uzupełniła tych braków w zakreślonym terminie, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis art. 257 PPSA, pozostawiając wniosek bez rozpoznania.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Mimo kolejnych wezwań, skarżąca nie uzupełniła wniosku na wymaganym formularzu. Wojewódzki Sąd Administracyjny pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżąca wniosła zażalenie, argumentując, że jej sytuacja materialna uniemożliwia uiszczenie wpisu i że wcześniejsze złożone dokumenty powinny wystarczyć do przyznania pomocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 września 2010 r., sygn. akt I SA/Po 1023/09 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 23 września 2009 r. nr [...], [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za III kwartał 2008 r. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 20 września 2010 r., sygn. akt I SA/Po 1023/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 23 września 2009 r. w przedmiocie odmowy odroczenia zapłaty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za III kwartał 2008 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca wniosła w dniu 6 listopada 2009 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 25 maja 2010 r. wezwano ją do uzupełnienia wniosku, poprzez złożenie go na urzędowym formularzu, pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania. Wobec nieuzupełnienia wniosku, referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 19 lipca 2010 r., pozostawił go bez rozpoznania. W sprzeciwie skarżąca wniosła o uchylenie zarządzenia referendarza oraz przywrócenie terminu do rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem doręczonym dnia 1 września 2010 r. ponownie wezwano skarżącą do uzupełnienia przedmiotowego wniosku w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Skarżąca, pomimo prawidłowego wezwania nie nadesłała wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. W zażaleniu na powyższe postanowienie podatniczka wnosząc o jego uchylenie i przyznanie prawa pomocy stwierdziła, że w obliczu trwającego procesu, po złożonych środkach zaskarżenia, podała zarzuty i dowody na potwierdzenie słuszności bronionych racji. Jednak ocena bieżącej zdolności finansowej strony, przy jej złej sytuacji materialnej, pozwała domniemywać, że uiszczenie wpisu od skargi nie będzie możliwe do wykonania. Nie chcąc być pozbawiona skutecznej obrony, przy odrzuceniu kolejnego środka zaskarżenia, zmuszona będzie do skorzystania z pomocy Państwa, zagwarantowanej Konstytucją RP. Wydanie kolejnej kwoty na wpis jest dla podatniczki znacznym obciążeniem. Dlatego wszelkie wcześniejsze oświadczenia wraz z opisem struktury i stanu majątkowego, znajdujące się w obszernej dokumentacji złożonej w Sądzie, jak również w U. S. P. i Izbie Skarbowej w P., winny stanowić wystarczający argument do przyznania pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 252 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.), wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Z § 2 wynika zaś, że wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Zgodnie z art. 257 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu, mimo że skarżąca została do tego wezwana i przekazano jej wzór formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. Powyższe oznacza, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo pozostawił wiosek strony bez rozpoznania. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło