II SAB/Wa 72/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska WSA Janusz Walawski (spr.) Protokolant Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2010 r. sprawy ze skargi B. P. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie zaliczenia pracy w gospodarstwie rolnym do stażu pracy zobowiązuje Komendanta Głównego Policji do rozpoznania wniosku skarżącego B. P. z dnia 8 lipca 2009 r. w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania B. P. w dniu 8 lipca 2009 r. złożył do Komendanta Głównego Policji wniosek o zaliczenie pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie od 13 stycznia 1995 r. do 20 sierpnia 1998 r. do pracowniczego stażu pracy. Zastępca Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia KGP w piśmie z dnia [...] sierpnia 2009 r. poinformował ww. o przepisach prawa, na podstawie których ustalany jest wzrost uposażenia zasadniczego związany z zaliczeniem okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym. Wnioskodawca poinformowany został również o tym, że zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w charakterze domownika będzie możliwe po przedstawieniu przez niego zaświadczenia z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o opłaconych składkach na ubezpieczenie społeczne. B. P. w piśmie z dnia 9 września 2009 r., powołując się na przepisy ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.), stwierdził, iż żądanie od niego zaświadczenia z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne jest niedopuszczalną wykładnią rozszerzającą, wymagającą od niego więcej niż wymaga ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników, definiująca pojęcie domownik. W piśmie tym ponowił on swoje żądanie zawarte w piśmie z dnia 6 lipca 2009 r. Dyrektor Biura Kadr i Szkolenia KGP pismem z dnia [...] października 2009 r. poinformował B. P. m.in. o tym, że kwestia opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez domownika ma istotne znaczenie dowodowe. Przemawiać może za lub przeciw ustaleniu pracy w gospodarstwie rolnym. Okoliczność, że ww. nie został zgłoszony do ubezpieczenia społecznego (rolniczego) jako domownik przesądza o tym, że nie spełnia on przesłanek do uznania go za domownika w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Również fakt pobierania nauki i przygotowania do zajęć w szkole w oczywisty sposób kolidowało z możliwością stałej pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, co powoduje, iż nie można uznać wnioskodawcy za domownika. W piśmie z dnia 16 października 2009 r., B. P. stwierdził m.in., że nie zgadza się z przedstawioną mu wykładnią pojęcia domownika i zażądał wydania decyzji administracyjnej w zakresie złożonego wniosku o zaliczenie okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców do wysługi lat. W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Biura Kadr i Szkolenia KGP pismem z dnia [...] listopada 2009 r. poinformował B. P., iż podtrzymuje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] października 2009 r. Skarżący w dniu 30 listopada 2009 r., powołując się na art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), skierował do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji "skargę na bezczynność organu". Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji pismem z dnia [...] stycznia 2010 r. udzielił na powyższe pismo odpowiedzi i stwierdził, iż jest ono bezprzedmiotowe, a zarzut dotyczący bezczynności Komendanta Głównego Policji jest nieuzasadniony, ponieważ organ rozpoznał złożone wnioski w przewidzianej formie, udzielając pisemnej odpowiedzi. B. P. w dniu 5 lutego 2010 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z dnia 8 lipca 2009 r. Zdaniem skarżącego organ pozostaje w bezczynności, gdyż nie podjął żadnych czynności, co do których był zobowiązany, a prowadzone postępowanie nie zostało zakończone wydaniem rozstrzygnięcia w odpowiedniej formie, tj. rozkazem personalnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, gdyż zarzuty podniesione w skardze są bezzasadne. Organ podał, iż zaliczenie lub odmowa zaliczenia okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym nie jest przedmiotem odrębnej sprawy administracyjnej załatwianej w formie decyzji administracyjnej, brak bowiem w tym zakresie stosownego przepisu prawnego, jednakże ustalenia w tym zakresie stanowią część postępowania dowodowego prowadzonego w sprawie o przyznanie określonego świadczenia pieniężnego. Tym samym brak jest podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej w sprawie zgłoszonej przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powyżej określonych przepisów sądy administracyjne orzekają, w zakresie swojej właściwości, m.in. w zakresie skarg na bezczynność organów, w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość Sądu dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zdaniem Sądu, skarga B. P. na bezczynność Komendanta Głównego Policji zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podać, iż Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w odpowiedzi na skargę, iż rozstrzyganie o tym, czy okres pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym podlega zaliczeniu do stażu służby, od którego zależy wysokość nagrody jubileuszowej oraz wysługa lat wynagrodzenia nie jest przedmiotem odrębnej sprawy administracyjnej załatwianej w drodze decyzji administracyjnej. Z akt sprawy wynika, iż skarżący nie żądał jednak wydania takiej decyzji. Skarżący żądał natomiast "przyznania prawa do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat", poprzez zaliczenie pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Kwestia zaliczenia bądź niezaliczenia pewnych okresów służby, pracy lub okresów pozostawania poza służbą do wysługi lat funkcjonariusza powinna być rozpatrywana i rozstrzygana w ramach ustaleń dotyczących prawa do uposażenia lub innego świadczenia, zależnego od wysługi lat. Skoro zaś żądanie przez skarżącego ustalenie składników uposażenia (okresu wysługi lat uwzględnianego przy obliczaniu uposażenia) nastąpiło w związku z dotychczas nieudokumentowanymi okresami, to zasadne jest przyjęcie, że dla takiego działania organu przewidziana jest forma decyzji administracyjnej. Sprawa należy bowiem do spraw określonych w art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), tj. spraw załatwianych decyzją (rozkazem personalnym), a okresy, które zalicza się do ustalenia wysługi lat zostały określone w § 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.). Skoro więc skarżący w momencie przyjęcia do służby nie przedstawił na tę chwilę dokumentów dotyczących okresów, które mogły zostać zaliczone do ustalenia wysługi lat, to po ich dostarczeniu możliwe jest dokonanie nowych ustaleń w tym zakresie poprzez ich zaliczenie bądź odmowę zaliczenia. Następuje to w trybie określonym w § 5 ust. 2 i 3 powołanego rozporządzenia. Zgodnie z art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, stąd też Sąd orzekł, jak w sentencji.