IV SA/Wa 2071/08
WyrokWSA w Warszawie2009-03-11
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Marta Laskowska-Pietrzak, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli dowody wskazują na trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu, mimo że osoba ta utrzymuje zamiar powrotu i często przebywa za granicą?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może orzec o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli zostanie udowodnione, że osoba ta trwale i dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu. Ewidencja ludności ma na celu odzwierciedlenie stanu faktycznego i rzeczywistego miejsca pobytu obywatela, a nie wiąże się ze sferą praw do lokalu. Wymeldowanie nie wpływa na cywilnoprawne uprawnienia do lokalu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Prezydent Miasta orzekł o wymeldowaniu, uznając, że skarżąca od lat nie zamieszkuje w lokalu i opuściła go dobrowolnie, co potwierdzili świadkowie. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym brak czynnego udziału w postępowaniu, oraz kwestionowała ustalenia faktyczne organów, twierdząc, że jej wyjazdy zagraniczne miały charakter czasowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2009 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę -
Decyzją z dnia [...] września 2008 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. orzekł o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.
W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta W. stwierdził, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek M. P. i M. P., którzy są właścicielami lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.
Zdaniem Prezydenta Miasta W. z akt sprawy wynika, że M. S. nie zamieszkuje w miejscu stałego zameldowania od wielu lat. Opuszczając lokal nie dokonała ciążącego na niej obowiązku meldunkowego. Okoliczności te wynikają z zeznań świadków H. D., W. B., A. B. oraz z protokołu kontroli dyscypliny meldunkowej przeprowadzonej w dniu 1 września 2008 roku. Zdaniem Prezydenta zeznania tych świadków są wiarygodne. Nie zasługują natomiast na wiarę zeznania świadków zgłoszonych przez pełnomocnika M. S. Przeprowadzone postępowanie wskazuje, że M. S. jest zainteresowana wyłącznie utrzymaniem zameldowania w spornym lokalu.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła M. S., podnosząc zarzut, że od 19 lat kwestionuje interes prawny rodziny P., B., D. i S. w toczącym się postępowaniu oraz w każdym innym. Rodzina ta, zdaniem odwołującej się, nie mają żadnych praw do lokali w tym budynku. Pozostaje ona w konflikcie z tą rodziną, która sprokurowała wraz z urzędnikami w 1990 roku wadliwą decyzję pomijającą ich udział i udział Gminy M. we współwłasności nieruchomości. Dokumenty wnioskodawców są nieważne z mocy prawa. Wypowiedzi wymienionej wyżej rodziny są częścią szykan i długoletniego nękania aby ona oraz jej siostra zgodzili się na opuszczenie lokalu. Urząd dał tendencyjnie wiarę wypowiedziom rodziny P., B., D. i S. oraz ich świadkom. Zdaniem odwołującej się jej częste przebywanie za granicą nie świadczy o tym, że trwale i dobrowolnie opuściła mieszkanie, gdyż zamierza cały czas w nim przebywać.
Decyzją z dnia [...] października 2008 roku, Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] września 2008 roku podzielając zawarte w niej stanowisko.
Sygn. akt IV SA/wa 2071/08
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M. S. podnosząc zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz przepisów postępowania, w szczególności art. 10 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 79 k.p.a. i art. 80 k.p.a. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasadzenie kosztów postępowania.
Zdaniem skarżącej w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym dowody nie potwierdziły opuszczenia przez nią miejsca stałego zameldowania. Zdaniem skarżącej M. i M. P. są niekonsekwentni, gdyż w postępowaniu administracyjnym twierdzą, że nie mieszka ona w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. zaś w dniu 16 listopada 2007 roku przekazali jej oświadczenie woli o wypowiedzeniu umowy najmu tego mieszkania na trzy lata naprzód ze skutkiem na dzień 31 grudnia 2010 roku. Pismo przesłane zostało na jej adres zameldowania, a nie sugerowanego miejsca zamieszkania w K.
Skarżąca ponownie stwierdziła, że jej częste wyjazdy nie są równoznaczne z opuszczeniem miejsca zameldowania. Z okoliczności sprawy wynika, że jej wyjazdy za granicę miały jedynie czasowy charakter, bez zamiaru stałego opuszczenia lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w ocenie skarżącej, nie został rozpatrzony wyczerpująco. Organy administracji dały bezgranicznie wiarę zeznaniom świadków, którzy są rodzinnie ze sobą powiązani i jednocześnie bezpodstawnie odmówił dania wiary zeznaniom świadków wskazanych przez skarżącą.
Skarżąca stwierdziła również, że naruszono zasadę jej czynnego udziału w postępowaniu, gdyż nie była zawiadamiana o terminach czynności dowodowych, na co nie zwracał uwagi ani organ pierwszej instancji, ani organ drugiej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zdaniem Sądu brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 roku
Sygn. akt IV SA/wa 2071/08
Nr 139, poz. 993 ze zm.), organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 powołanej wyżej ustawy).
Decyzja o wymeldowaniu osoby jest uzasadniona w przypadku, gdy osoba ta opuściła (w sposób trwały i dobrowolny) miejsce stałego pobytu. Zatem organ przed wydaniem decyzji w przedmiocie wymeldowania winien zbadać czy dana osoba opuściła lokal, czy też w lokalu tym przebywa. Fakt opuszczenia lokalu stanowi jedyną przesłankę uprawniającą organ meldunkowy do wydania decyzji
o wymeldowaniu. Należy mieć na uwadze, że celem ustawy o ewidencji ludności
i dowodach osobistych jest dyscyplinowanie obywateli z punktu widzenia wiedzy
posiadanej przez właściwe organy o miejscu, w którym aktualnie obywatele
rzeczywiście przebywają. W obecnym stanie prawnym ewidencja ludności jest
instytucją służącą odzwierciedlaniu stanu faktycznego, dostarcza organom wiedzy
o rzeczywistym miejscu pobytu obywatela i w żaden sposób nie wiąże się ze sferą
praw do lokalu bądź zajmowanego pomieszczenia (wyrok Naczelnego Sądu
Administracyjnego z dnia 24 lutego 2006 roku, sygn. akt II OSK 561/05, LEX
nr 194344).
W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, przesłanka pozwalająca na wymeldowanie M. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. została spełniona. Brak jest wiec podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Materiał ten był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Brak jest podstaw do przyjęcia, iż organy administracji naruszyły art. 77 § 1 k.p.a.
Zgodnie z treścią art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zdaniem Sądu zasada ta, wbrew twierdzeniem skarżącej, nie została przez organy administracji w niniejszej sprawie naruszona. Dokonanej przez organy administracji oceny dowodów nie można uznać za ocenę dowolną.
Sygn. akt IV SA/wa 2071/08
Wymeldowanie nie ma wpływu na przysługujące skarżącej uprawnienia cywilnoprawne do lokalu. Jeśli skarżąca zamierza w nim ponownie na stałe zamieszkać, to nic nie stoi na przeszkodzie, by się w lokalu tym zameldowała. Nie można natomiast dopuścić do trwania fikcji meldunkowej, to jest sytuacji, że skarżąca będzie zameldowana w lokalu, z którego się wyprowadziła. Twierdzeniu skarżącej, iż wyjeżdża ona za granice jedynie czasowo przeczą zgromadzone w toku postępowania dowody, które wskazują, iż skarżąca od dawna nie mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Świadkowie, którzy potwierdzają tę okoliczność, to nie tylko osoby zainteresowane wymeldowaniem skarżącej, ale również osoby postronne, nie mające żadnego interesu w tym, by skarżąca została wymeldowana. Twierdzenie, iż organy administracji bezgranicznie dały wiarę zeznaniom świadków, którzy potwierdzają, iż skarżąca wyprowadziła się z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. jest, zdaniem Sądu, nieuzasadnione.
Okoliczność, iż M. P. i M. P. w postępowaniu przesłali oświadczenie woli o wypowiedzeniu stosunku najmu M. S. na jej adres zameldowania, wbrew twierdzeniem skarżącej, nie świadczy o niekonsekwencji ich twierdzeń. Pismo przesłane zostało na adres zameldowania, gdyż tylko taki adres był tym osobom znany. Skarżąca nie wskazała bowiem swojego rzeczywistego miejsca stałego pobytu.
Zgodzić należy się z zarzutem, iż w toku postępowania doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. i art. 7 9 k.p.a. Naruszenie każdego z przepisów postępowania podlega ocenie pod kątem jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. Sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Organy administracji nie powiadomiły skarżącej o przeprowadzeniu dowodu z zeznań świadków. Uchybienie to nie miało jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia. W toku postępowania administracyjnego skarżąca była reprezentowana przez pełnomocnika, którym była jej siostra. W aktach sprawy znajduje się protokół z dnia 28 marca 2008 roku zawierający oświadczenie pełnomocnika skarżącej (k - 59 akt administracyjnych). Z protokołu tego wynika, że pełnomocnik skarżącej otrzymała kserokopie całości akt sprawy, to jest 59 stron. Zawarte w nich były wszystkie przeprowadzone do tego dnia dowody, w tym także zeznania przesłuchanych w sprawie świadków. Pełnomocnik skarżącej miała więc możliwość zapoznania się
Sygn. akt IV SA/wa 2071/08
z materiałem dowodowym. W piśmie z dnia 9 kwietnia 2008 roku nie wnosiła o powtórzenie dowodów z przesłuchania świadków. Pismo to zawiera wniosek o przesłuchanie dodatkowych, wskazanych przez pełnomocnika skarżącej świadków, który to wniosek został uwzględniony. Pełnomocnik skarżącej w dniu 18 lipca 2008 roku zapoznała się z całością akt sprawy i nie składała wniosku o uzupełnienie materiału dowodowego, jak również o powtórzenie przeprowadzonych już dowodów z zeznań świadków. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, pozwalają stwierdzić, iż niepowiadomienie pełnomocnika skarżącej o terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków nie miało wpływu na wydane w postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięcia.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło