I SA/Ol 252/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Błesiński, Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka,, Sędzia WSA Renata Kantecka (spr.), Protokolant Krzysztof Dzieliński, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 27 maja 2010r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]"r., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej w skrócie ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia "[...]". w sprawie przyznania J. S. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości na rok 2009. W motywach decyzji organ odwoławczy stwierdził, że wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt J.S. złożył w dniu 6 maja 2009r. Podczas kontroli administracyjnej stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza o 0,24 ha od zadeklarowanej we wniosku. Konsekwencją powyższego było pomniejszenie płatności, o które ubiegała się strona o kwotę 136,80 zł. Jednocześnie stronie przyznano płatność za realizację pakietu K01b – Międzyplon ozimy, na obszarze NATURA 2000 do powierzchni 66,63 ha. W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona wniosła o jej uchylenie i naliczenie płatności z uwzględnieniem położenia działek na obszarze NATURA 2000. Podkreśliła, iż program rolnośrodowiskowy realizuje od 1 marca 2005r i w latach poprzednich uwzględniono położenie działek nr 15 i 17 obręb B,i działki nr "[...]"obręb Z, na obszarze NATURA 2000. Wskazała również, iż z informacji zamieszczonej na stronie internetowej Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w O.jednoznacznie wynika, iż działki te położone są na terenie obszaru NATURA 2000. W uzupełnieniu odwołania strona przedłożyła zaświadczenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia 16 grudnia 2009r. dotyczące położenia przedmiotowych działek na terenie obszaru NATURA 2000. Organ II instancji wskazał przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 174, poz.1809 ze zm.) dalej jako rozporządzenie, stanowiące podstawę przyznania przedmiotowej płatności. Podkreślił, iż płatność rolnośrodowiskowa może być udzielona w wysokości 120% stawki podstawowej, jeżeli producent rolny realizuje co najmniej jeden z pakietów, o których mowa w §1 ust.2 , na obszarze NATURA 2000 wyznaczonym zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie środowiska (Dz.U. nr 92, poz.880 ze zm.) lub na obszarze, o którym mowa w art.33 ust.2 tej ustawy, przy czym płatność rolnośrodowiskowa w wysokości 120% stawki podstawowej może być udzielona wyłącznie do działek rolnych lub stref buforowych położonych na takich obszarach. Organ odwoławczy stwierdził, że producent rolny we wniosku o przyznanie płatności ubiegał się o płatność za realizację pakietu K01 – ochrona gleb i wód, w tym wariantu K01b – Międzyplon ozimy, na powierzchni 104,77 ha, wskazując, że 187,94 ha znajduje się na obszarze NATURA 2000. W deklaracji działki oznaczone zostały w następujący sposób: działka A – obejmująca działki ewidencyjne nr 286/4, 286/5, 289,15, działka B - obejmująca działkę ewidencyjną nr 17, działka C - obejmująca działkę ewidencyjną nr 17, działka F - obejmująca działkę ewidencyjną nr 22/1, działka I - obejmująca działkę ewidencyjną nr 92/11 i działka J - obejmująca działkę nr 92/8. Organ I instancji do objęcia przedmiotową płatnością, bez zwiększenia za położenie gruntu na obszarze NATURA 2000 przyjął działki: C, J, B i F o łącznej powierzchni zadeklarowanej 38,14 ha. Przy czym w trakcie kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono, iż powierzchnia uprawniona do objęcia płatnością odnoście działki B wynosi 8,67 ha, zamiast deklarowanej 8,91 ha (procentowa różnica wyniosła 0,63%). Stąd naliczono przedmiotową płatność bez zwiększenia do powierzchni 37,90 ha. Do objęcia płatnością, ze zwiększeniem za położenie gruntu na obszarze NATURA 2000, uwzględniono działki A i I o łącznej powierzchni zadeklarowanej 66,63 ha. Odnosząc się do odwołania, organ stwierdził, że działki ewidencyjne nr 22/1, 15 i 17 nie zostały objęte zwiększeniem ze względu na położenie na obszarze NATURA 2000, gdyż wyznaczone w latach 2004-2007 granice NATURY 2000 przeważnie biegły wzdłuż naturalnych granic, a nie po granicy działek ewidencyjnych, czy obrębu. Ponieważ zwiększenie płatności rolnośrodowiskowych przysługuje do działek rolnych z pakietem, położonych na obszarze NATURA 2000, to ARiMR przyjęła rozwiązanie korzystne dla rolników i stosowała 100 m bufor. Na rok 2009 uaktualnione zostały dokładne dane wektorowe dotyczące przebiegu granicy NATURA 2000, w związku z czym nie ma dalszych podstaw do utrzymania 100 m tolerancji. Działki nr 17, 15 i 22/1 położone były w buforze, który został zdjęty i dlatego obecnie znajdują się poza obszarem NATURA 2000. Organ wskazał, że dla każdej działki ewidencyjnej wyznaczany jest punkt centralny, jako punku wstawienia etykiety granic ewidencyjnych działki lub w przypadku braku granic ewidencyjnych, jako punkt wstawienia etykiety granic odniesienia o identyfikatorze zgodnym z identyfikatorem geodezyjnym działki. Przyjmuje się, że działka jest położona na obszarze specjalnym (NATURA 2000), jeżeli jej punkt centralny leży w granicach obszaru rozszerzonych o strefę buforową o szerokości równej wartości atrybutu dokładności granic obszaru. Na dołączonych do sprawy zrzutach z ekranu z wizualizacji widać natomiast, że sporne działki leżą jedynie w niewielkiej części na obszarze NATURA 2000. Na działce ewidencyjnej nr 15 po zdjęciu bufora z powierzchni całkowitej 9,61 ha, na obszarze NATURA 2000 pozostało 1,02 ha, na działce nr 22/1 z powierzchni całkowitej 83,99 ha, pozostało na obszarze NATURA 2000 tylko 0,26 ha, a działka nr 17 znajduje się obecnie poza przedmiotowym obszarem. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze na powyższą decyzję J. S. wniósł o jej zmianę i uwzględnienie wniosku, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi. Decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i przyznanie sobie bezpodstawnie uprawnień oraz naruszenie prawa formalnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, przez sprzeczność oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżący podniósł, iż sporne działki leżą na obszarze NATURA 2000, co potwierdzają mapa i wydruk ze strony internetowej Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w O. oraz zaświadczenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O.. Zaznaczył, że stan faktyczny i prawny jego działek jest od kilku lat ustalony i wyjaśniony przez wielokrotne kontrole. Zarzut niezgodności powierzchni jest bez znaczenia dla zasadności pomocy, gdyż różnica wynika z niedokładności pomiaru i jest w granicach dopuszczalności błędu. Skarżący podkreślił, iż z zaświadczenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O.wynika, że działki nr 15 i 17 są w całości położone na obszarze NATURA 2000, a co do działki nr 22/1 w zaświadczeniu wskazano, że jej część znajduje się na tym obszarze. Działka ta jest od 2005r. przedmiotem wniosku, a uprawnienia wynikające z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. zostały wyjaśnione w poprzednich latach. Zarzucił, że decyzja nie uzasadnia dlaczego sporne obszary w latach 2005-2008 były uprawnione do spornych płatności, a w 2009r. nie. Skarżący podniósł, że granic obszaru NATURY 2000 nie określa pracownik ARiMR na podstawie określonej mapy terenu, ale właściwy organ - Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego aktu organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. z punktu widzenia jego zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sądy administracyjne mają uprawnienia kasacyjne, co oznacza, że nie zastępują organów administracji w rozstrzyganiu spraw, a stwierdzając, że zaskarżona decyzja (postanowienie) narusza prawo materialne, bądź przewidziane przepisami zasady postępowania administracyjnego, mogą uchylić zaskarżony akt lub stwierdzić jego nieważność. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a, wynika, że zaskarżony akt (decyzja , postanowienie) ulega uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kwestią sporną w rozpoznanej sprawie jest spełnienie przez grunty rolne - część powierzchni działki ewidencyjnej nr 22/1 oraz całość powierzchni działek nr 15 i 17 - warunków do przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w wysokości 120% stawki podstawowej na rok 2009. Grunty te zdaniem skarżącego winny być objęte zwiększoną płatnością z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, gdyż położone są na obszarze NATURA 2000. Organy Agencji w wyniku kontroli administracyjnej stwierdził natomiast, iż tylko część powierzchni działek ewidencyjnych nr 22/1 ( 0,26 ha z 83,99 ha) oraz nr 15 (1,02 ha z 9,61 ha) znajduje się na obszarze NATURA 2000, a działka nr 17 w ogóle nie znajduje się na tym obszarze. Stosownie do brzmienia §9 ust.1 pkt 2 rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa może być udzielona w wysokości 120% stawki podstawowej, jeżeli producent rolny realizuje co najmniej jeden z pakietów, o których mowa w §1 ust.2 , na obszarze NATURA 2000 wyznaczonym zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie środowiska lub na obszarze, o którym mowa w art.33 ust.2 tej ustawy, przy czym płatność rolnośrodowiskowa w wysokości 120% stawki podstawowej może być udzielona wyłącznie do działek rolnych lub stref buforowych położonych na takich obszarach. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma zatem ustalenie, czy sporne działki ewidencyjne 15, 17 i 22/1 położone są na obszarze NATURA 2000 i w jakiej części. Zgodnie z ustawą o ochronie środowiska sieć obszarów NATURA 2000 obejmuje obszary specjalnej ochrony ptaków, specjalne obszary ochrony siedlisk oraz obszary mające znaczenie dla Wspólnoty (art.25 ust.1). Projekt listy obszarów NATURA 2000, zgodnie z przepisami prawa Unii Europejskiej, opracowuje Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska. Wyznaczenie obszaru specjalnej ochrony ptaków lub specjalnego obszaru ochrony siedlisk, zmiana jego granic lub likwidacja następuje w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw ochrony środowiska. Nadzór nad obszarem NATURA 2000 sprawuje właściwy regionalny dyrektor ochrony środowiska lub na obszarach morskich - dyrektor urzędu morskiego (art.27 ust.1 i 2 ustawy ). Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska nadzoruje funkcjonowanie obszarów NATURA 2000, prowadząc ewidencję danych niezbędnych do podejmowania działań w zakresie ich ochrony, a regionalny dyrektor ochrony środowiska koordynuje funkcjonowanie tych obszarów na terenie swojego działania (art.32 ust.1 i 2 ustawy ). W odwołaniu skarżący podkreślał, iż z informacji zamieszczonych na stronie internetowej Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Olsztynie wynika, iż sporne działki położone są na terenie NATURA 2000. W uzupełnieniu odwołania przedłożył zaświadczenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie z dnia 16 grudnia 2009r. o ich położeniu na terenie obszaru NATURA 2000. Wymieniony organ jednoznacznie określił w zaświadczeniu, iż działki nr 15 i 17 oraz część działki nr 22/1 położone są na terenie obszaru NATURA 2000. Do powyższego zaświadczenia organ odwoławczy nie odniósł się w zaskarżonej decyzji. Nie wskazując podstaw prawnych stwierdził jedynie, iż : "Na rok 2009 uaktualnione zostały dokładne dane wektorowe dotyczące przebiegu granicy NATURA 2000, w związku z czym nie ma dalszych podstaw do utrzymania 100 m tolerancji. Organ II instancji wskazuje, że działki ewidencyjne nr 17, 15 i 22/1 położone były w buforze, który został zdjęty i dlatego znajdują się one poza obszarem NATURA 2000.". Tym samym organy Agencji, na podstawie własnych ustaleń, określiły granice obszaru NATURA 2000. Wskazać w tym miejscu należy, że żaden przepis nie przyznaje uprawnień w zakresie wyznaczania granic obszaru NATURA 2000 organom Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Organem uprawnionym jest – jak wynika z powołanych wyżej przepisów ustawy o ochronie środowiska – Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji nie może zatem rozstrzygać o tym, czy dane grunty położone są na obszarze NATURA 2000. Kwestia ta nie należy do jego kompetencji. Nie może więc pominąć dowodu przedstawionego przez skarżącego w toku postępowania w postaci opisanego zaświadczenia wydanego przez uprawniony do tego organ. Dowód ten organ odwoławczy musi ocenić i wziąć pod uwagę rozstrzygając niniejszą sprawę. Zgodnie z art.75 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm.) dalej KPA, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Z kolei art.76 §1 KPA stanowi, iż dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Jeżeli organ kwestionuje dane wynikające z przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia może przeprowadzić dowód przeciwko jego treści (art.76 §3 KPA), ale nie może tego dowodu całkowicie pominąć. Na organach administracji ciąży bowiem obowiązek, wynikający z art.77 §1 KPA, wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Rozpoznając ponowne przedmiotową sprawę organ Agencji zobowiązany będzie odnieść się do treści przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia 16 grudnia 2009r. w przedmiocie położenia spornych działek na obszarze NATURA 2000. W przypadku braku podstaw do przeprowadzenia dowodu przeciwko treści tego zaświadczenia organ zobligowany będzie do jej uwzględnienia przy rozstrzyganiu sprawy. Jak wskazano na wstępie powyższa kwestia ma decydujące znaczenie dla rozstrzyganej sprawy. Ponieważ w sprawie doszło do naruszenia opisanych wyżej przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi , należało uchylić. O wstrzymaniu wykonania decyzji w całości, orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.