II SA/Wa 138/10
WyrokWSA w Warszawie2010-06-09
Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Janusz Walawski, Olga Żurawska – Matusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna wydana przez osobę nieposiadającą upoważnienia do jej wydania jest nieważna z mocy prawa?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna wydana przez osobę nieposiadającą umocowania do jej wydania jest nieważna z mocy art. 156 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy, utrzymując w mocy taką decyzję, rażąco narusza art. 138 § 1 pkt 1 Kpa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o wygaśnięciu decyzji przyznającej równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego. Organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nieważności decyzji o wygaśnięciu, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Kpa dotyczących eliminowania decyzji ostatecznych z obrotu prawnego bez podstawy prawnej. Sąd uznał, że decyzja organu pierwszej instancji została podpisana przez osobę nieupoważnioną, co skutkuje jej nieważnością.Rozstrzygnięcie
1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie Janusz Walawski (spr.), Olga Żurawska – Matusiak, Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o wygaśnięciu decyzji o przyznaniu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Zastępca Komendanta Wojewódzkiego Policji we W., działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – zwanej dalej Kpa w zw. z § 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 266, poz. 2246), w dniu [...] października 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w J. z dnia [...] stycznia 2006 r. stwierdzającej wygaśnięcie własnej decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. o przyznaniu R. L. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem 2 norm zaludnienia.
W uzasadnieniu decyzji organ podał m. in., że nie istnieje żaden przepis materialnoprawny przyznający emerytom policyjnym prawo do przedmiotowego równoważnika. W konsekwencji tego, mając na uwadze stan prawny zaistniały po 31 grudnia 2005 r. należało stwierdzić wygaśnięcie decyzji przyznającej ten równoważnik, skoro podstawa do wypłaty tego równoważnika nie wynikała z ustawy, a jedynie z decyzji organu wydanej na podstawie uchylonego, po jej wydaniu, przepisu niemającego charakteru ustawy. Ponadto organ podał, iż stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest odstępstwem od ogólnej zasady stabilności decyzji i może nastąpić wyłącznie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa.
Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, art. 91 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), w dniu [...] grudnia 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji stwierdził m. in., że decyzja Komendanta Powiatowego Policji w J. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] stwierdzająca wygaśnięcie własnej decyzji nr [...] przyznającej R. L. równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Decyzja Komendanta Głównego Policji stała się przedmiotem skargi wniesionej przez ww. do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Warszawie.
Skarżący zarzucił w skardze, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 162 § 1 Kpa, poprzez jego zastosowanie oraz z naruszeniem art. 16 § 1 Kpa, poprzez wyeliminowanie z obrotu decyzji ostatecznej bez podstawy prawnej.
Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze.
Stosownie do treści art. 268a Kpa organ administracji publicznej, którym w niniejszej sprawie jest Komendant Wojewódzki Policji we W. (organ pierwszej instancji), mógł w formie pisemnej upoważniać pracowników (funkcjonariuszy) kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń.
Przepis ten jest podstawą udzielania przez organ administracji publicznej upoważnień konkretnym, podległym mu pracownikom (funkcjonariuszom). Upoważnienie udzielone na podstawie art. 268a Kpa wywiera ten skutek, że zmienia się osoba wykonująca funkcję organu, która jednak nie staje się przez to organem administracji publicznej, bowiem wykonuje tylko kompetencje tego organu. Upoważniony pracownik (funkcjonariusz) organu administracji publicznej działa tylko w jego imieniu, nie uzyskując przymiotu organu administracji publicznej.
Komendant Wojewódzki Policji we W. na podstawie art. 133 ust. 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z poźn. zm.) i § 9 Regulaminu Komendy Wojewódzkiej we W., w dniu 6 października 2008 r. wydał decyzję nr 498/08 w sprawie podziału zadań między zastępców Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. oraz upoważnień do podejmowania decyzji w imieniu Komendanta Wojewódzkiego Policji we W.
Z dokonanej przez Sąd analizy decyzji wynika, iż zastępca Komendanta Wojewódzkiego Policji we W., B. Z. nie był upoważniony do działania w imieniu organu, a w szczególności do podpisania decyzji z dnia [...] października 2009 r. nr [...].
Wobec powyższego uznać należy, że decyzja organu pierwszej instancji została podpisana przez osobę nieupoważnioną. Decyzja administracyjna wydana przez osobę nieposiadającą umocowania do jej wydania jest z mocy art. 156 § 1 pkt 1 Kpa nieważna. Natomiast organ odwoławczy rażąco naruszył art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, gdyż utrzymał w mocy decyzję dotkniętą powyżej określoną wadą.
Z uwagi na treść rozstrzygnięcia zbyteczne są rozważania w zakresie zarzutów podniesionych w skardze, gdyż sprawa z wniosku skarżącego musi zostać ponownie rozpatrzona.
Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania, gdyż sprawa korzysta ze zwolnienia od tych kosztów, a z akt sprawy wynika, że skarżący działał w sprawie osobiście, jak również nie poniósł kosztów związanych z przyjazdem na rozprawę, gdyż nie brał w niej udziału.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 1 Kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. W oparciu o art. 152 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło