II SA/Gl 374/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-06-10
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, nałożona na podstawie przepisów obowiązujących w dacie zdarzenia, powinna być orzekana na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji administracyjnej, jeśli przepisy te uległy zmianie i stały się względniejsze dla sprawcy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że została wydana z naruszeniem prawa materialnego. W przypadku braku przepisów przejściowych w akcie zmieniającym, należy stosować zasadę bezpośredniego działania nowego prawa, które reguluje również zdarzenia z przeszłości, jeśli trwają. Kara administracyjna powinna być orzekana na podstawie przepisów względniejszych dla sprawcy (lex mitior retro agit), zwłaszcza gdy nowe przepisy zwalniają z obowiązku, który był podstawą nałożenia kary.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę Z. D. za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Kierowca nie posiadał przy sobie wypełnionej karty opłaty drogowej. Organ I instancji nałożył karę, a Dyrektor Izby Celnej utrzymał ją w mocy. Przedsiębiorca zaskarżył decyzję, podnosząc argumenty dotyczące niemożności wypełnienia karty oraz przeznaczenia parkingu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie prawa materialnego w związku ze zmianą przepisów ustawy o transporcie drogowym.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi Z. D. (D.) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonanie przez przedsiębiorcę transportu drogowego z naruszeniem przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości.
Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. nałożył na przedsiębiorcę Z. D. karę pieniężną w kwocie 3.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. W podstawie prawnej orzeczenia organ wskazał art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm. – obecnie Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz § 1 – 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych ( Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.). Tym ostatnio wymienionym przepisom aktualnie odpowiadają § 3 ust. 1, ust. 2 pkt 1, 2, 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 roku w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 151, poz. 1089 ze zm.).
Uzasadniając to orzeczenie organ I instancji podał, że w dniu [...]roku Z. D. wykonywał samochodem ciężarowym marki [...], typ [...] międzynarodowy transport drogowy rzeczy, na drodze krajowej DK 1 w C. Z dowodu rejestracyjnego, okazanego przez kierowcę P. S. (zatrudnionego przez Z. D.), wynika, że kontrolowany pojazd posiadał dopuszczalną masę całkowitą 7499 kg. W oparciu o to ustalenie organ I instancji uznał, że na podmiocie wykonującym transport drogowy ciążył obowiązek uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, której dowodu uiszczenia kierowca nie przedstawił kontrolującym go funkcjonariuszom celnym. W związku z tym kierowca został ukarany przez funkcjonariuszy Policji mandatem karnym w wysokości 50 zł. W trakcie kontroli kierujący pojazdem przedłożył kontrolującym dobową kartę opłaty drogowej zakupioną w T. w dniu [...] roku. Karta ta nie została jednak wypełniona zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury obowiązującego w dacie kontroli. W szczególności nie zostały w niej wypełnione pola, w których należało wpisać numer rejestracyjny pojazdu oraz datę i godziny określające ważność karty. Organ ustalił także, że w dniu kontroli możliwy był zakup karty opłaty w Oddziale Celnym w C. oraz w agencjach celnych. W obrębie Oddziału Celnego, znajdującego się przed miejscem kontroli, znajduje się zaś obszerny parking, z którego mogą korzystać kierowcy m.in. w celu zakupu karty opłaty drogowej. Kierowca tymczasem zeznał do protokołu, że nie miał możliwości wypełnienia karty opłaty drogowej, gdyż został zatrzymany do kontroli po przejechaniu granicy w odległości 20 m od szlabanu. Organ I instancji uznał jednak, że przedstawione przez kierowcę okoliczności nie zwalniały przedsiębiorcy od obowiązku wyposażenia go w prawidłowo wypełnioną kartę opłaty drogowej. Karta ta winna się zaś znajdować w pojeździe od chwili wjazdu na terytorium Polski.
W odwołaniu wniesionym do Dyrektora Izby Celnej w K., Z. D. podał, iż był świadomy obowiązku wyposażenia kierowcy w kartę opłaty drogowej za przejazd po drogach krajowych oraz że obowiązek ten powstaje w chwili przekroczenia granicy państwa, od której zaczyna się droga krajowa. Z tego powodu wyposażył kierowcę w kartę opłaty, której ważność upływała w dniu następnym po kontroli. Kierowca nie miał jednak możliwości wypełnienia przedmiotowej karty, bowiem na całym odcinku drogi od granicy do miejsca kontroli zatrzymanie i postój pojazdu uniemożliwiały znaki zakazu. Opisany w decyzji parking przeznaczony był zaś wyłącznie dla samochodów czekających na odprawę celną, o czym informowały umieszczone przy wjeździe tablice informacyjne. Miejsce kontroli było więc pierwszym miejscem, gdzie kierowca mógł się zatrzymać i wypełnić kartę. Odwołujący się podkreślił także, że właśnie miejsce to od wielu lat służy kierowcom m.in. do wypełniania kart opłaty drogowej.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W podstawie prawnej orzeczenia organ podał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 ust. 1 pkt 2,, art. 4 pkt 2, art. 42 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 3a i ust. 3b pkt 1, art. 87 ust. 1 , art. 89 ust. 1 pkt 3, art. 92 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 4, a także art. 93 ust. 1 i ust. 1a ustawy o transporcie drogowym, a także pkt 4.1 załącznika do tej ustawy. W uzasadnieniu wskazał, że początkowo postępowanie w sprawie wszczął Dyrektor Izby Celnej w K., on także rozpatrzył odwołanie od decyzji wymierzającej karę w wysokości 3 000 zł. Na skutek skargi przedsiębiorcy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 14 grudnia 2007 roku, IV SA/Gl 543/07, stwierdził jednak nieważność obu tych decyzji, z uwagi na ich wydanie z naruszeniem przepisów o właściwości organów. W związku z tym ponowne postępowanie w sprawie wszczął i przeprowadził Naczelnik Urzędu Celnego w B. na podstawie sporządzonego protokołu kontroli z dnia [...]roku. Rozpatrując sprawę w ramach postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Celnej w K. stwierdził, że zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym – w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli - kierowca pojazdu samochodowego wykonujący transport drogowy winien mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, wymagane dokumenty, w tym również kartę opłaty drogowej. Za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy w wymagane dokumenty odpowiada przedsiębiorca lub podmiot wykonujący przewóz na potrzeby własne, o którym mowa w art. 3 ust. 2 ustawy. Natomiast zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podmioty wykonujące przewóz drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, są obowiązane do uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych z wyłączeniem podmiotów wskazanych w tym przepisie. Organ II instancji zauważył jednocześnie, że przepis zwalniający od obowiązku uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton obowiązuje dopiero od 24 grudnia 2008 roku, a zatem nie mógł znaleźć zastosowania w sprawie. Następnie powołując się na z § 5 ust. 6 obowiązującego w dacie kontroli rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie opłaty za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.) wskazał, że niewypełniona karta opłaty znajdująca się w pojeździe nie stanowiła dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty.
Komentując zmiany, jakim podlegała ustawa o transporcie drogowym, jak również wydane na jej podstawie akty wykonawcze, Dyrektor Izby Skarbowej w K. bardzo obszernie uzasadnił przyjęte przez siebie reguły prawa międzyczasowego. W jego ocenie w przypadku zmiany przepisów należy posługiwać się zasadą, że jeżeli stan faktyczny powodujący powstanie, zmianę lub ustanie stosunku prawnego nastąpił pod rządami dawnej ustawy, to do oceny jej skutków prawnych stosuje się ustawę dawną, także po wejściu w życie ustawy nowej. Stanowisko to wynika z zasady nie działania prawa wstecz (lex retro non agit). Stosowanie tej zasady stanowi istotny czynnik zaufania obywateli do państwa i zapewnia ochronę bezpieczeństwa prawnego, ustalone prawa i obowiązki podmiotów bowiem nie powinny ulegać zmianie. W myśl zasady lex retro non agit ocena prawidłowości dokumentacji przedstawionej w czasie kontroli musi więc odbywać się w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie kontroli. Organ zauważył także, że w przypadkach braku przepisów przejściowych nowa ustawa ma zastosowanie do zdarzeń prawnych mających miejsce po jej wejściu w życie, jak również do zdarzeń, które miały miejsce wcześniej lecz trwają dalej – po wejściu w życie nowej ustawy. Natomiast, jeżeli zdarzenie prawne miało miejsce pod rządami innych przepisów niż te, które obowiązują w dacie wydania decyzji administracyjnej, powstają wątpliwości interpretacyjne co do tego, jakie przepisy prawa materialnego winny znaleźć zastosowanie w sprawie. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej sankcja administracyjna powinna być jednak wymierzana na podstawie przepisów obowiązujących w dacie zdarzenia to jest w dacie naruszenia zakazu. W ocenie organu II instancji w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów stan faktyczny nie budzi żadnych wątpliwości.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu Celnego w B. dotyczące braku podstaw do uznania znajdującej się w pojeździe niewypełnionej dobowej karty opłaty, jako karty nieprawidłowo wypełnionej. W czasie kontroli karta ta nie była bowiem w ogóle wypełniona. Stwierdził także, że wbrew twierdzeniom strony w obrębie Oddziału Celnego w C. bezpośrednio przed miejscem kontroli znajduje się ogólnodostępny parking, na którym można się zatrzymać w celu zakupu i wypełnienia karty opłaty drogowej. Następnie po przejechaniu 50 m znajduje się szlaban i zatoczka, w której przeprowadzono kontrolę. Tym samym nie można twierdzić, że przeprowadzona kontrola miała miejsce w bezpośredniej styczności z granicą państwa. Podkreślił także, że drogą krajową jest również odcinek drogi przecinający granicę państwa. Zgodnie bowiem z pkt. 1 załącznika nr 5 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich ( Dz. U. Nr 160, poz. 1071) droga krajowa nr 1 biegnie do granicy państwa w C.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Z. D. powtórzył w zasadzie zarzuty podniesione już w odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. W szczególności podał, że mając świadomość iż droga krajowa rozpoczyna się od granicy państwa wyposażył kierowcę w dobową kartę opłaty drogowej. Granica państwa zlokalizowana została jednak w połowie wiaduktu łączącego Rzeczpospolitą Polską z Republiką Czeską, a na całym odcinku drogi od granicy zatrzymanie i postój uniemożliwiają znaki zakazu. Parking znajdujący się przy Oddziale Celnym w C. przeznaczony jest natomiast wyłącznie dla samochodów oczekujących na odprawę celną i tak jest oznaczony.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślił, że organy administracji stosując przepisy prawa administracyjnego nie relatywizują stwierdzonych uchybień pod kątem umyślności czy nieumyślności zachowania strony postępowania administracyjnego. W postępowaniu z zakresu naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym organy te ustalają bowiem jedynie czy doszło bądź nie doszło do naruszenia tych przepisów. W przypadku zaś stwierdzenia naruszenia przepisów powstaje po stronie organu administracji obowiązek nałożenia stosownej kary administracyjnej i od tego obowiązku organ nie może odstąpić.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek nie z powodów podniesionych w skardze. Zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) – dalej p.p.s.a. Sąd nie był jednak związany zarzutami oraz wnioskami skargi i dostrzeżone naruszenia przepisów prawa uwzględnił z urzędu. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie może się ostać bowiem została wydana z naruszeniem prawa materialnego, a to art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym.
Bezsporne jest, że pojazd skarżącego, będącego przedsiębiorcą wykonującym transport drogowy, poruszał się w dniu 8 kwietnia 2006 roku po drodze krajowej nr 1. Poza sporem jest także, że kierujący tym pojazdem pracownik skarżącego został w tym dniu skontrolowany przez funkcjonariuszy służby celnej. W trakcie tej kontroli ustalono, że kierowca nie posiadał w pojeździe ważnej wypełnionej karty opłaty uprawniającej do przejazdu po drogach krajowych. Poza sporem jest wreszcie, że w dacie prowadzonej kontroli kierujący pojazdem o masie całkowitej 7499 kg miał obowiązek podczas wykonywania przewozu drogowego po drodze krajowej mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej. Obowiązek ten wynikał wprost z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, a sposób dokumentowania wywiązania się z obowiązku uiszczenia opłaty regulował § 5 obowiązującego wówczas rozporządzenia z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych.
Po dniu kontroli, a przed wydaniem decyzji przez organ I instancji doszło jednak do zmiany przepisów ustawy i aktualnie zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym - w brzmieniu ustalonym art. 3 ust. 1 lit a ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 218. poz. 1391) - podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 1.800 euro rocznie, z wyłączeniem:
1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką;
2) pojazdów transportu kombinowanego;
3) pojazdów realizujących komunikację miejską;
4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne;
5) pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton.
Ustawodawca wprowadzając nowe brzmienie tego przepisu, a w szczególności dodając pkt 5 do art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie zamieścił w ustawie zmieniającej przepisów przejściowych. Przywołany przepis wszedł w życie z dniem 24 grudnia 2008 roku, a zatem przed wydaniem decyzji przez organ I instancji oraz ponad 2,5 roku od zdarzenia, które spowodowało wszczęcie postępowania administracyjnego. Tym samym oceniając legalność zaskarżonej decyzji przede wszystkim należy rozstrzygnąć kwestię reżimu prawnego, który winien znaleźć zastosowanie w kontrolowanym postępowaniu.
Odnosząc się do tego problemu w pierwszym rzędzie wskazać należy, że brak jednoznacznego stanowiska ustawodawcy co do tego jakie należy stosować przepisy do zdarzeń mających miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów nie oznacza istnienia luki w prawie ( por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 1997 r., FPK 11/97, [w:] ONSA 1198/1/10 oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 maja 2004, SK 39/03, [w:] OTK -A 2004/5/40). Milczenie ustawodawcy co do tego jaki przepis należy stosować do zdarzeń, które miały miejsce przed wejściem w życie nowej regulacji prawnej oznacza, że jego wolą było ustanowienie zasady bezpośredniego działania nowego prawa, niezależnie od tego, czy zdarzenia prawne podlegające ocenie miało miejsce przed, czy po wprowadzeniu zmian w przepisie. Zgodnie z zasadą racjonalnego ustawodawcy należy zatem przyjąć, że gdyby ustawodawca chciał wyłączyć zastosowanie nowego przepisu do zdarzeń mających miejsce przed jego wejściem w życie to zamieściłby tego rodzaju przepis przejściowy w akcie normatywnym. Zasada bezpośredniego działania nowego prawa polega bowiem na tym, że od chwili wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych, zdarzeń czy stanów rzeczy danego rodzaju, zarówno tych, które dopiero powstaną, jak i tych, które powstały wcześniej, przed wejściem w życie nowych przepisów, ale które trwają w czasie dokonywania zmiany prawa. Przenosząc te rozważania na grunt kontrolowanego postępowania należy stwierdzić, że dopiero decyzja administracyjna o wymierzeniu kary pieniężnej nakłada na stronę postępowania, którą jest przedsiębiorca obowiązek uiszczenia tej kary. Inaczej mówiąc nie zdarzenie prawne, jak stwierdził Dyrektor Izby Celnej, ale dopiero decyzja administracyjna konkretyzuje prawa i obowiązki strony postępowania kształtując stosunek administracyjnoprawny.
Przywołany pogląd pozostaje, wbrew twierdzeniom organu, także w zgodzie z zasadami konstytucyjnymi, a w szczególności z zasadą praworządności zawartą w art. 7 Konstytucji R.P., a także z zasadą demokratycznego państwa prawnego sformułowaną w art. 2 Konstytucji. W orzecznictwie administracyjnym podkreśla się, że omawianą zasadę bezpośredniego stosowania nowego prawa należy wyprowadzić z zasady praworządności (legalizmu) sformułowanej w art. 6 k.p.a. Przepis ten nakazuje organom administracyjnym w toku wydawania decyzji stosować przepisy prawa materialnego obowiązujące w dniu jej wydania (wyrok NSA z dnia 7 lipca 1988 r. sygn. akt IV SA 451/88, GAP 1988, nr 22, s. 43; wyrok NSA z dnia 7 września 1994 r. sygn. akt III SA 1111/93, ONSA 1995, nr 3, poz. 120; wyrok NSA z dnia 24 lutego 1992 r. sygn. akt II SA 49/92,).
Zaprezentowane stanowisko nie pozostaje również w sprzeczności ze wskazanymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji poglądami doktryny i orzecznictwa. W przypadku braku w akcie prawnym przepisów międzyczasowych w grę może wchodzić, zgodnie z powszechnie podzielanym poglądem, zastosowanie jednej z trzech zasad: po pierwsze - zasady bezpośredniego działania prawa (nowe prawo od momentu wejścia w życie reguluje wtedy także wszelkie zdarzenia z przeszłości); po drugie - zasady dalszego obowiązywania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to mimo wejścia w życie nowych regulacji ma zastosowanie do zdarzeń, które wystąpiły w przeszłości; po trzecie - zasady wyboru prawa, zgodnie z którą wybór reżimu prawnego mającego zastosowanie do zdarzeń zaistniałych przed wejściem w życie nowego prawa pozostawia się zainteresowanym podmiotom (por. J. Mikołajewicz, Prawo intertemporalne. Zagadnienia teoretycznoprawne, Poznań 2000, s. 62 oraz m.in. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2005 r., P 9/04 [w:] OTK-A 2005/1/9 i uchwala Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2006 r., I OPS 1/06, [w:] ONSAiWSA 2006/3/71).
Odnosząc się do stanowiska organu II instancji odwołującego się do zasady lex retro non agit wskazać należy, że zawarte w uzasadnieniu uchwały NSA z dnia 10 kwietnia 2006 roku argumenty przemawiające za stosowaniem zasady zakazującej retroakcji odnosiły się do odmiennego stanu faktycznego. Przywołana uchwała dotyczyła bowiem stosowania zasady lex severwior retro non agit zakazującej stosowania surowszych sankcji administracyjnych wprowadzonych nowymi przepisami do zdarzeń, które miały miejsce przed ich wejściem w życie. W kontrolowanej sprawie rozważyć natomiast należy możliwość zastosowania zasady lex mitior retro agit, nakazującej wsteczne stosowanie przepisu względniejszego dla sprawcy. Obie te zasady wynikają wprost z art. 15 ust. 1 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych z dnia 19 grudnia 1966 r. ( Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167) . O zasadach tych jest także mowa w art. II-109 ust. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, która nie została dotychczas wprowadzona do polskiego systemu prawnego. Zauważyć należy, że zasada lex mitior retro agit znajduje zastosowanie nie tylko w odniesieniu do sankcji przewidzianych w przepisach prawa karnego lecz również do kar administracyjnych (por. m.in. pogląd zamieszczony w powoływanym już wyroku T.K. z dnia 31 stycznia 2005r., P 9/04). W tym miejscu podkreślić trzeba także brak jednoznacznych kryteriów przyporządkowujących kary administracyjne określonej dziedzinie prawa, a także szereg cech wspólnych kar pieniężnych wymierzanych w oparciu o przepisy prawa administracyjnego z grzywnami wymierzanymi w oparciu o przepisy karne.
Kara administracyjna – jak podkreślił T.K. w wyroku z dnia 22 września 2009 r., SK 3/08, [w:] OTK-A 2009/8/125 - ma wreszcie przede wszystkim znaczenie prewencyjne. Nie ma przy tym rozstrzygającego znaczenia okoliczność, że kara ta ma również charakter dyscyplinująco-represyjny. Wobec tego skoro ustawodawca poprzez zmianę przepisów zwolnił przedsiębiorców od obowiązku uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton, to decyzji nakładającej karę administracyjną za czyn, który w dacie orzekania nie narusza już przepisów prawa, nie można uzasadnić funkcjami pełnionymi przez tego rodzaju karę. Kończąc te rozważania należy również dostrzec, że omawiana zmiana art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowiła wdrożenie przez Państwo Polskie przepisów art. 1 pkt 2 lit. a dyrektywy 2006/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. zmieniającej dyrektywę 1999/62/WE w sprawie pobierania opłat za użytkowanie niektórych typów infrastruktury przez pojazdy ciężarowe ( Dz. U. UE.L. 2006, Nr 157, poz. 8).
Wskazania, co do dalszego procedowania w sprawie wynikają wprost z treści uzasadnienia wyroku. Ponownie rozpatrując sprawę Dyrektor Izby Celnej w K. winien zatem uchylić decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. i umorzyć postępowanie pierwszej instancji z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), Sąd orzekł jak punkcie 1 sentencji. W myśl art. 152 cytowanej ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania Sąd nie orzekał, bowiem skarżący nie złożył wniosku, o jakim mowa w art. 210 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło