VI SA/Wa 481/10
WyrokWSA w Warszawie2010-06-10
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Piotr Borowiecki, Urszula Wilk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za nieokazanie wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie pojazdu może zostać uchylona, jeśli przedsiębiorca powołuje się na kradzież tych dokumentów?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za nieokazanie wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie pojazdu jest zasadna, nawet jeśli przedsiębiorca powołuje się na kradzież tych dokumentów. Obowiązek przechowywania i okazywania wykresówek jest bezwzględny, a przedsiębiorca musi wykazać, że podjął wszelkie niezbędne środki w celu zapobieżenia kradzieży i zminimalizowania ryzyka. Samo zgłoszenie kradzieży organom ścigania nie zwalnia z odpowiedzialności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę transportowego V. L. za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym nieokazanie wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie pojazdu. Przedsiębiorca twierdził, że wykresówki zostały skradzione, co uniemożliwiło ich okazanie. Organ I instancji nałożył karę pieniężną, a Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał tę decyzję w mocy. Przedsiębiorca zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego, w tym brak uwzględnienia kradzieży jako okoliczności wyłączającej odpowiedzialność.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę V. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi V. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez V. L. (skarżąca) - prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" V. L. w [...] od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 30.000 (trzydzieści tysięcy) złotych – utrzymał w/w decyzję organu I instancji w mocy.
Zaskarżone rozstrzygnięcie podjęto w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] października 2008 r. do Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w [...] wpłynęło pismo informujące organ o występujących w przedsiębiorstwie skarżącej naruszeniach przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z dnia [...] października 2008 r. zawiadomił skarżącą o zaplanowanej kontroli w siedzibie przedsiębiorstwa "[...]" V. L., której początek wyznaczony został na dzień [...] listopada 2008 r.
W konsekwencji przeprowadzonej kontroli, działając w oparciu o dokumentację zebraną w trakcie postępowania oraz w oparciu o wyjaśnienia stron, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego stwierdzili, iż skarżąca dopuściła się naruszeń polegających na:
* nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu;
* przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego;
* skróceniu tygodniowego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego;
* nieprawidłowym działaniu urządzenia rejestrującego, wykresówka zapisywana była za długo;
* okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawierała przepisowych wpisów: miejsca końcowego używania wykresówki lub daty końcowej używania wykresówki;
* okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawierała przepisowych wpisów: stanu licznika kilometrów w chwili zakończenia użytkowania pojazdu.
W materiale dowodowym zgromadzonym w toku kontroli znajduje się przedłożone przez stronę skarżąca zawiadomienie Komendy Powiatowej Policji w [...] z dnia [...] listopada 2008 r. o wszczęciu dochodzenia w sprawie kradzieży z włamaniem do samochodu marki [...] nr rej. [...], podczas której w dniu [...] listopada 2008 r. miało dojść do kradzieży m.in. tarczki tachografu na szkodę skarżącej.
Szczegółowy opis naruszeń organ zawarł w protokole kontroli nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. (vide: k. 107 – 126 akt administracyjnych).
Pismem z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] strona skarżąca została zawiadomiona o wszczęciu postępowania.
Skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. ustosunkowała się do protokołu kontroli z dnia [...] listopada 2008 r. Skarżąca wyjaśniła, iż do kradzieży doszło w czasie kiedy ona, na wezwanie kontrolujących przewoziła wykresówki z siedziby firmy do miejsca ich przechowywania. Zdaniem strony fakt kradzieży wykresówek lub dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdów przez zatrudnionych kierowców nie może stanowić przesłanki ukarania skarżącej. Ponadto strona wniosła o ponowne przeanalizowanie przedstawionych wykresówek. Stwierdziła, iż pracownicy są należycie poinformowani o procedurze używania tachografów. Poinformowała, iż kierowcom przekazywane są odpowiednie ilości tarczek w celu należytego wypełniania obowiązków ustawowych. Podkreśliła, iż wykresówki, zgodnie z przepisami, przechowywane były w miejscu do tego wyznaczonym.
Po dokonaniu analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] wydał w dniu [...] kwietnia 2009 r. decyzję nr [...], na podstawie której – działając m.in. w oparciu o przepisy art. 93 ust. 1 w zw. z art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm. – dalej: także u.t.d.) oraz na podstawie stosownych przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.Urz. WE L 370) oraz przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. WE nr L 102 z 11 kwietnia 2006 r.) w zw. z odpowiednimi przepisami załącznika do ustawy o transporcie drogowym – nałożył na skarżącego przedsiębiorcę karę pieniężną w łącznej wysokości 30.000,- złotych, za naruszenia polegające na: nieokazaniu wykresówek lub dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie - za każdy dzień; okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy - za każdą wykresówkę; przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego; skróceniu dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego; przekroczeniu maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego, a także okazaniu wykresówki zapisywanej za długo. W związku z tym, iż skarżąca oświadczyła podczas kontroli, iż G. S. był zatrudniony do sierpnia 2008 r. organ uznał brak wykresówek do końca lipca 2008 r. Po dokonaniu analizy materiału dowodowego, organ stwierdził, iż podczas kontroli nie okazano 450 wykresówek, ani dokumentów potwierdzających nieprowadzenia pojazdu w dniach objętych kontrolą.
Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji, ustosunkowując się do pisma skarżącej z dnia [...] grudnia 2008 r. – stanowczo podkreślił, iż wbrew twierdzeniom strony skarżącej do czasu doręczenia zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli nie był informowany o miejscu przechowywania wykresówek. Organ wskazał, iż o fakcie kradzieży wykresówek podczas transportu kontrolujący zostali poinformowani przez stronę w dniu kontroli. Mając na uwadze powyższe stwierdzenia, organ I instancji stwierdził, iż fakt kradzieży wykresówek podczas ich transportu do siedziby przedsiębiorstwa nie jest usprawiedliwieniem niedopełnienia przez stronę obowiązku ich właściwego przechowywania.
Skarżąca w piśmie z dnia [...] maja 2009 r. odwołała się od w/w decyzji organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2009 r. do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu strona zarzuciła, iż sporna decyzja została wydana z obrazą przepisów art.75 k.p.a., art. 76 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 86 k.p.a. Strona zarzuca, iż organ pierwszej instancji wybiórczo potraktował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie uwzględniając dokumentu potwierdzającego kradzież wykresówek w dniu [...] listopada 2008 r. z samochodu marki [...]. Strona podniosła, iż nie zostali przesłuchani świadkowie na okoliczność posiadania przez stronę skradzionych tarcz z tachografu. W odwołaniu skarżąca podniosła również niewłaściwe zastosowanie art. 92a ust. 4 i 93 ust. 7 u.t.d. wskazując, iż nie miała wpływu na powstanie stwierdzonych podczas kontroli naruszeń. Skarżąca stwierdziła, iż organ bezpodstawnie nadał rygor natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] - utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując się na obowiązujące w tej materii przepisy prawa materialnego, w tym m.in. na art. 92 ust. 1 pkt 2, i 8 ust. 2 i 4 u.t.d. w zw. z Lp. 11 ust. 4 pkt 1, Lp. 10.3 , Lp. 10.1, Lp. 11.4 pkt 7 lit. d, f, Lp. 11.2 pkt 2 załącznika cyt. ustawy, na przepis art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r. Nr 92, poz. 879 ze zm.), a także na stosowne przepisy wspólnotowe zawarte w rozporządzeniu (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 - stwierdził, iż podczas kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącej, strona nie okazała do kontroli wykresówek (także wykresówek prawidłowo wypełnionych) za wszystkie dni, w których zatrudnieni przez nią kierowcy wykonywali przewozy drogowe rzeczy, w tym nie okazała do kontroli wykresówek kierowcy:
1) W. W. za okres od dnia [...] listopada 2007 r. do [...] lipca 2008 r. Organ wziął pod uwagę, iż kontrolowany przedsiębiorca nie udokumentował 165 dni pracy ww. kierowcy uwzględniając wymagane okresy odpoczynku ustalając tym samym, iż kara za powyższe naruszenie wynosi 82.500 zł.
2) G. S. za okres od dnia [...] listopada 2007 r. do [...] lipca 2008 r. Organ II instancji stwierdził, iż WITD udowodnił, iż kontrolowany przedsiębiorca nie udokumentował 187 dni pracy ww. kierowcy uwzględniając wymagane okresy odpoczynku ustalając tym samym, iż kara za powyższe naruszenie wynosi 93.500 zł.
3) D. G. za okres od [...] marca 2008 r. do [...] lipca 2008 r. Organ II instancji stwierdził, iż WITD błędnie określił liczbę dni, których przedsiębiorca nie udokumentował. Organ II instancji zauważył, iż WITD, podczas obliczania liczby dni nieudokumentowanych, błędnie przyjął, iż kierowca ten w dniach [...] lipca – [...] sierpnia 2008 r. świadczył pracę na rzecz przedsiębiorcy. GITD podkreślił, iż kierowca w tym czasie przebywał na urlopie wypoczynkowym. Zatem GITD wskazał, iż kara za wskazane naruszenie powinna wynosić 40.000 złotych za nieudokumentowane 80 dni pracy, a nie jak przyjął organ I instancji 52.000 złotych za 104 dni pracy.
Organ II instancji stwierdził, iż z dowodów zgromadzonych w sprawie przez organ I instancji bezspornie wynika, iż kontrolowany przedsiębiorca nie przedstawił żadnych dowodów dokumentujących czas pracy kierowców zatrudnionych na umowę o pracę w pełnym wymiarze godzin w prowadzonym przez siebie przedsiębiorstwie.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu – stwierdził, iż brak wykresówek spowodowany był niewłaściwą organizacją pracy przedsiębiorstwa co musiało skutkować nałożeniem kary w wysokości przewidzianej w powołanych przepisach. Organ stwierdził, iż z ww. przepisów wynika, że przedsiębiorca ma bezwzględny obowiązek starannego przechowywania wykresówek. Ponadto przywołał orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1240/06, z którego wynika, iż na podstawie obowiązujących przepisów zarówno samo zgłoszone przez stronę zdarzenie losowe (kradzież) jak i jego następstwa nie miały w istocie znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Organ odwoławczy podkreślił, iż dla organów inspekcji drogowej istotne było stwierdzenie, że niezależnie od przyczyny kontrolowany przedsiębiorca nie był w stanie przedstawić do kontroli wymaganych wykresówek (bądź innych dokumentów) dokumentujących czas pracy zatrudnianych przez niego kierowców.
Rozważając zarzut dotyczący naruszenia art. 7 k.p.a., organ II instancji nadmienił, iż przepis ten. formułuje zasadę prawdy obiektywnej, nakazującą organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zasada ta jest realizowana przede wszystkim przez przepisy normujące postępowanie dowodowe, zwłaszcza przez art. 77 § 1 k.p.a., nakazujący organom administracji zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, oraz art. 80 k.p.a., nakazujący ocenę faktu udowodnienia poszczególnych okoliczności na podstawie całego materiału dowodowego. Z zasadą tą pozostaje w związku zasada czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10). Zdaniem organu II instancji z art. 7 k.p.a. wynika, że organ administracji nie może ograniczyć się do oczekiwania na przedstawienie przez stronę dowodów potwierdzających jej żądanie, ale że powinien aktywnie dążyć do wyjaśnienia sprawy.
Natomiast odnośnie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 80 k.p.a., organ II instancji zauważył, iż art. 80. zawiera implicite zasadę swobodnej oceny dowodów stanowiąc, iż organ ocenia (swobodnie) na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Swobodna ocena dowodów nie oznacza oczywiście dowolnej oceny dowodów nie mającej oparcia w zebranym, wszechstronnie i najstaranniej rozpatrzonym całym materiale dowodowym. Organ obowiązany jest rozpatrzyć wszystkie dowody w ich wzajemnej łączności, nie zaś każdy dowód z osobna.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy zaznaczył, iż niezbędną przesłanką sformułowania oceny o uznaniu danej okoliczności za udowodnioną jest, by "strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2"
Główny Inspektor Transportu Drogowego, rozpatrując zarzut potrzeby uzupełnienia postępowania dowodowego, za udowodnione uznał fakty mające zasadnicze znaczenie dla sprawy.
Odnosząc się do argumentu strony, że organ orzekający wydał decyzję z obrazą art. 77 k.p.a. – organ odwoławczy zważył, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 k.p.a. oraz 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.
Organ odwoławczy, po dokonaniu ponownej analizy przedstawionych wykresówek kierowców W. W. i G. S., doszedł do przekonania, iż organ I instancji prawidłowo określił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, a także prawidłowo określił wysokość kar pieniężnych. W przypadku kontroli wykresówek kierowcy D. G. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, iż WITD błędnie określił liczbę dni, których przedsiębiorca nie udokumentował, a tym samym wymierzył karę w wysokości błędnie obliczonej.
Organ II instancji wyjaśnił ponadto, iż z tytułu ujawnionych nieprawidłowości w działaniu kontrolowanego przedsiębiorstwa organ I instancji zobligowany jest do wskazania w swojej decyzji wysokości kar jednostkowych oraz kar łącznych w odniesieniu do poszczególnych naruszeń, natomiast wielkość tych kar wynika z uregulowań załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Jednakże w sentencji decyzji organ I instancji, ze względu na treść art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym nie może nałożyć kary pieniężnej wyższej niż 30.000 złotych. Ponadto wskazał, że przedmiotem późniejszego postępowania egzekucyjnego staje się tylko i wyłącznie kara w wysokości mniejszej lub równej 30.000 złotych w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie. Tym samym, organ odwoławczy zauważył, iż w przypadku ujawnienia w wyniku kontroli określonych naruszeń, nie można zaniechać ich stwierdzenia w rozstrzygnięciu kończącym przeprowadzone postępowanie administracyjne, nawet wówczas, gdy suma kar wynikających z tych naruszeń przekraczałaby kwotę 30.000 złotych. Wówczas ma zastosowanie przepis z art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, statuujący instytucję szczególnego rodzaju kary łącznej w postępowaniu administracyjnym.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy szczegółowo opisał również pozostałe naruszenia stwierdzone w toku kontroli w przedsiębiorstwie skarżącej.
Od powyższego rozstrzygnięcia Głównego Inspektora Transportu Drogowego V. L. – działając za pośrednictwem tego organu - wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Przedmiotowemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:
1) art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. - poprzez niepodjęcie przez organ wszystkich czynności niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez niewykazanie przez organ, że naruszenie obowiązku okazania wykresówek nastąpiło na skutek kradzieży;
2) art. 79 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. - poprzez niezawiadomienie strony o zamiarze przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, uznanie za udowodnione okoliczności potwierdzonych przez świadków, pomimo iż skarżąca nie miała możliwości ustosunkowania się ich zeznań;
3) art.75 k.p.a. i art. 76 k.p.a. - poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadków – kierowców: W. W., G. S., D. G. na okoliczność, iż w badanym okresie nie byli obecni w pracy; a także świadków w osobach pracowników biura rachunkowego, w którym była przechowywana dokumentacja skarżącej, w tym skradzione wykresówki – na okoliczność ich przechowywania przez stronę zgodnie z obowiązkami ustawowymi;
4) art. 93 ust. 7 u.t.d. - poprzez ich niezastosowanie, pomimo że nieokazanie wykresówek dotyczących nastąpiło z przyczyn niezależnych, to jest kradzieży wykresówek, czyli zdarzenia, które skarżąca nie mogła przewidzieć, a tym samym naruszenie przepisu Lp. 11.4 ust. 1 załącznika do u.t.d. poprzez jego zastosowanie pomimo podstaw do wydania decyzji o umorzeniu postępowania;
5) art. 10 k.p.a. - poprzez nieumożliwienie stronie skarżącej zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym przed wydaniem rozstrzygnięcia.
Skarżąca, mając na uwadze powyższe zarzuty wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, iż od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym, rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego, interpretowanym oraz stosowanym w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga V. L. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa.
Przedmiotowa decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] oraz utrzymana nią w mocy decyzja Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] - nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, jak również unormowań tzw. pochodnego (wtórnego) prawa wspólnotowego, w tym w szczególności przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dnia 31 grudnia 1985 r.; Dz.Urz. UE – polskie wydanie specjalne 07/t. 1) oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. WE nr L 102 z dnia 11 kwietnia 2006 r.).
Decyzje organów obu instancji nie naruszają również unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
Zdaniem Sądu zasądzając karę pieniężną w wysokości 30.000,- złotych organy Inspekcji Transportu Drogowego prawidłowo uznały, że podczas kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącej, strona nie okazała upoważnionym funkcjonariuszom Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego wymaganych wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie w danych dniach pojazdu przez kierowców wykonujących przewozy. Organy obu instancji zasadnie ustaliły w toku kontroli, iż zaistniałe przewinienie polegało na nieokazaniu wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu przez kierowców: W. W., G. S., D. G. (w dniach szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu decyzji – vide: s. 4-5 zaskarżonej decyzji).
Ponadto w toku kontroli w siedzibie przedsiębiorstwa - inspektorzy zasadnie stwierdzili, iż skarżąca dopuściła się również naruszeń polegających na:
- przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego;
* skróceniu tygodniowego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego;
* nieprawidłowym działaniu urządzenia rejestrującego, wykresówka zapisywana była za długo;
* okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawierała przepisowych wpisów: miejsca końcowego używania wykresówki lub daty końcowej używania wykresówki;
* okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawierała przepisowych wpisów: stanu licznika kilometrów w chwili zakończenia użytkowania pojazdu.
Powyższe ustalenia – zdaniem Sądu - wynikają jednoznacznie z prawidłowo zebranego w sprawie materiału dowodowego, potwierdzonego stosownymi dokumentami, w tym protokołem z przeprowadzonej w przedsiębiorstwie kontroli.
W ocenie Sądu stwierdzić należy na wstępie, iż przedsiębiorca na podstawie art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 ma obowiązek przechowywania wykresówek i wydruków w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorca ma obowiązek wydawać kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wykresówki na papierze. Wykresówki , wydruki oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Przepis wskazuje, iż celem nałożenia na przedsiębiorcę takiego obowiązku jest, w przypadku kontroli w siedzibie przedsiębiorcy, okazanie lub doręczenie niniejszej dokumentacji przedstawicielowi służb kontrolnych. Art. 15 ust. 1 ww. rozporządzenia wskazuje na obowiązek odpowiedniego zabezpieczenia wykresówek lub kart kierowcy. Zdaniem Sądu, przepisy te nie wskazują wyraźnie sposobu przechowywania ww. dokumentów. Przepisy rozporządzenia wprowadzają jedynie ogólny obowiązek zabezpieczenia dokumentów – niewypełnienie tego obowiązku skutkuje nałożeniem kary administracyjnej bez względu na istnienie lub nieistnienie winy przedsiębiorcy. W niniejszej sprawie, okoliczność zaistnienia winy przedsiębiorcy nie była brana pod uwagę, a zatem podstawą wymierzenia kary było niedopełnienie obowiązku przechowywania ww. dokumentów. Tym samym w ocenie Sądu, organ prawidłowo przyjął, iż w tej sprawie nie ciążył na nim obowiązek badania przyczyn, które leżą u podstawy naruszeń, a jedynie w wyniku stwierdzonych naruszeń ma obowiązek nałożyć na przedsiębiorcę karę pieniężną przewidzianą w załączniku do ustawy o transporcie drogowym. W związku z powyższym, w opinii Sądu, organ nie miał obowiązku przeprowadzenia dowodu (celem wykazania wystąpienia lub niewystąpienia winy przedsiębiorcy w kwestii przechowywania przedmiotowych dokumentów) z przesłuchania świadków, o których przesłuchanie wnioskowała strona w swoich pismach w toku postępowania administracyjnego.
Ponadto Sąd zauważa, iż w aktach administracyjnych sprawy Sąd nie dopatrzył się uchybienia w postaci niezawiadomienia strony skarżącej o terminie przeprowadzenia kontroli, bowiem stosowne zawiadomienie z dnia [...] października 2008 r. o zamiarze przeprowadzenia kontroli w przedsiębiorstwie zostało stronie doręczone w dniu [...] października 2008 r.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 cyt. rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od momentu, w którym go przejmują. Nie wyjmuje się wykresówki lub karty kierowcy z urządzenia przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.
Ponadto stosownie do treści art. 15 ust. 7 lit. c) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, upoważniony funkcjonariusz służb kontrolnych może sprawdzić przestrzeganie przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006, analizując wykresówki, wyświetlone lub wydrukowane dane zapisane przez urządzenie rejestrujące lub przez kartę kierowcy, lub, jeśli ich brak, analizując wszelkie inne dokumenty pomocnicze, usprawiedliwiające nieprzestrzeganie przepisów, takie jak określone w art. 16 ust. 2 i 3.
Z powyższych przepisów wspólnotowych jednoznacznie wynika, iż - co do zasady - każdy przedsiębiorca prowadzący przewozy drogowe, niezwolnione z obowiązku posiadania urządzenia rejestrującego, zobowiązany jest do przechowywania w siedzibie przedsiębiorstwa wykresówek.
Należy zauważyć, iż podstawową zasadą prawa wspólnotowego, ustaloną w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, jest zasada nadrzędności, która przewiduje, że prawo pierwotne oraz akty wydane na jego podstawie będą stosowane przed prawem krajowym.
Mając powyższe na względzie - zdaniem Sądu - przyjąć należy, iż strona skarżąca bez wątpienia zobowiązana była przestrzegać unormowań prawa wspólnotowego, zawartych w powołanych przez organy obu instancji - przepisach unijnych regulujących transport drogowy oraz czas pracy kierowcy, w tym przede wszystkim zawartych w art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (vide: obowiązek przechowywania i okazania wykresówek w toku kontroli).
Niemniej normodawca wspólnotowy, przewidując praktyczną możliwość zajścia takich sytuacji, w których kierowca prowadzący przewozy nie posiada wykresówek z przyczyn usprawiedliwionych, pozostawił ustawodawstwu poszczególnych krajów członkowskich kwestię szczegółowego uregulowania sposobów wykazywania i usprawiedliwiania takich okoliczności w toku kontroli.
I tak, jeśli chodzi o ustawodawcę polskiego, wprowadzono przepis art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, zgodnie z którym kierowca wykonujący przewóz drogowy, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia nr 3820/85/EWG (obecnie rozporządzenia WE nr 561/2006), na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie, które powinno zawierać w szczególności następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, okres, którego dotyczy, wskazanie przyczyny nieposiadania wykresówek, o których mowa w art. 15 ust. 7 cyt. rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, miejsce i datę wystawienia, podpis pracodawcy lub podmiotu, na rzecz którego kierowca wykonywał przewóz. Przewidziano tym samym możliwość wykazywania się przez kierowcę dokumentem potwierdzającym fakt nieprowadzenia pojazdu, a tym samym usprawiedliwiającym fakt nieposiadania wykresówki podczas kontroli.
Zdaniem Sądu, w świetle powyższych unormowań, uznać trzeba, iż na przedsiębiorcę nałożony jest bezwzględny obowiązek okazania wykresówek za wszystkie dni, kiedy kierowca był zatrudniony przez przedsiębiorcę, jedynym zaś odstępstwem od wskazanego obowiązku może być przedstawienie odpowiednich zaświadczeń, zgodnie z art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców.
Prowspólnotowa całościowa interpretacja przepisów nakładających na stronę obowiązek przechowywania zapisów urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku – powoduje, że w sposób analogiczny do kontroli na drodze, przedsiębiorca może przedstawić dowody (zaświadczenia) świadczące o przyczynie nieokazania wykresówek, które co do zasady każdy przedsiębiorca zobowiązany jest przechowywać przez okres co najmniej roku od dnia ich użycia.
Niewątpliwie wskazać trzeba, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i poglądami doktryny przyjmuje się, że normy prawa przewidujące możliwość nakładania na obywateli różnego rodzaju obowiązków, w tym przede wszystkim finansowych kar administracyjnych – winny być precyzyjne. Zgodnie bowiem z konstytucyjną zasadą określoności przepisów prawa zawartą w treści zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) przepisy muszą być sformułowane w sposób poprawny, precyzyjny i jasny, zwłaszcza, gdy chodzi o ochronę praw i wolności oraz o sytuacje, gdy istnieje możliwość stosowania sankcji wobec obywatela (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 czerwca 2002 r., sygn. akt P. 13/01; patrz także: Jerzy Oniszczuk, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego na początku XXI w., Zakamycze 2004, s. 237-257 i cyt. tam orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego).
Jednakże – w ocenie Sądu – powołując się na wskazaną powyżej fundamentalną, i jak się wydaje bardzo słuszną - zasadę stanowienia i egzekwowania prawa, nie można sprowadzać jej wytycznych do niezrozumiałych zupełnie konkluzji w sytuacjach, w których zarówno unormowania unijne, jak i krajowe, będące podstawą działania organów administracji - są jednoznaczne.
Warto zauważyć, iż zarówno w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 3821/85, jak i w omawianym ustawodawstwie krajowym jasno sprecyzowano, do jakich zachowań zobowiązany jest przedsiębiorca wykonujący transport drogowy.
Należy rzeczywiście przyznać, iż przepis wspólnotowe, w tym art. 14 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 3821/85 expressis verbis nie nakładają na przedsiębiorcę obowiązku przechowywania zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu, o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców. Powyższa regulacja wprowadza obowiązek przechowywania wykresówek przez co najmniej rok po ich użyciu. Zasadą jest, iż kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd. W przypadku kontroli drogowej, gdzie okresem kontroli objęty jest dzień bieżący i 28 dni wstecz, za dzień, w którym kierowca nie prowadził pojazdu lub prowadził pojazd wyłączony z zakresu stosowania rozporządzenia (WE) nr 561/2006 lub AETR, przedsiębiorca powinien wystawić kierującemu właściwe zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu.
Zdaniem Sądu bezsporne jest, iż podczas kontroli w przedsiębiorstwie, pracodawca powinien być w stanie udokumentować każdy dzień pracy zatrudnionego przez siebie kierowcy. Przepisy prawa nie wprowadzają obowiązku przechowywania zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu, ale nakazują na przykład przechowywać rozkład jazdy i plan pracy przez okres roku po upływie objętego nim okresu. Ponadto, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, z brzmienia art. 15 ust. 7 lit. c) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 wynika, iż przestrzeganie przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 można sprawdzić analizując wykresówki, wyświetlone lub wydrukowane dane zapisane przez urządzenie rejestrujące lub przez kartę kierowcy, lub, jeśli ich brak, analizując wszelkie inne dokumenty pomocnicze, usprawiedliwiające nieprzestrzeganie przepisów. A zatem prawodawca wspólnotowy dopuścił możliwość udokumentowania podczas kontroli w przedsiębiorstwie okresów prowadzenia pojazdu, innej pracy, przerw i dyspozycyjności przy pomocy innych dokumentów i jedynie przykładowo wskazał na art. 16 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 i wymienione w nim plan pracy i rozkład jazdy.
Niewątpliwie zasadą jest, aby w dniu, w którym kierowca prowadzi pojazd, nie wyłączony z zakresu stosowania rozporządzenia (WE) nr 561/2006 lub AETR, rejestrował czas pracy na wykresówkach (w przypadku tachografu analogowego) lub karcie kierowcy (w przypadku tachografu cyfrowego). W przypadku kontroli w przedsiębiorstwie, pozostałe dni, w których kierowca pojazdu nie prowadził, powinny zostać udokumentowane w inny sposób.
Należy zatem stwierdzić, iż skarżąca V. L. miała obowiązek udokumentować każdy dzień pracy zatrudnianych kierowców, w pierwszej kolejności przy pomocy wykresówek lub danych z karty kierowcy, a w przypadku ich braku - przy pomocy wszelkich innych dokumentów, a więc zaświadczeń, o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, ale również np. ewidencji czasu pracy, planu pracy, czy też wniosków urlopowych.
Ponadto należy wskazać, iż w ustawie o transporcie drogowym bardzo precyzyjnie i szczegółowo określono wykaz naruszeń obowiązków oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia w zakresie stosowania urządzeń rejestrujących (vide: m.in. Lp. 11.4.1 załącznika do cyt. ustawy), a więc obywatel nie może stawiać zarzutu, iż nie wie, jakie obowiązki go dotyczą oraz jakie sankcje grożą w przypadku ich niedopełnienia. Z przepisu Lp. 11.4.1 załącznika do ustawy, stanowiącego – wbrew sugestiom skarżącego - samoistną podstawę obowiązku, jednoznacznie wynika, iż przedsiębiorca bezwzględnie zobowiązany jest okazać podczas kontroli w przedsiębiorstwie nie tylko wykresówki, ale także – jeżeli wymaga tego sytuacja – inny stosowny dokument potwierdzający fakt nieprowadzenia pojazdu, a tym samym nieposiadania wykresówki za dany dzień. Takowym dokumentem – zdaniem Sądu – jest właśnie wystawione wcześniej przez przedsiębiorcę zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców.
W tej sytuacji oczywistym jest, że przedsiębiorca w toku kontroli w siedzibie swej firmy, zobowiązany jest do okazania na żądanie upoważnionego funkcjonariusza Inspekcji Transportu Drogowego wszelkich dokumentów, w tym wykresówek lub zaświadczeń potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu w kontrolowanym okresie.
Należy pamiętać o tym, że regulacje krajowe nie mogą unicestwiać skutków prawnych rozporządzeń wspólnotowych. Skoro normodawca wspólnotowy przewidział obowiązek przechowywania przez przedsiębiorcę wykresówek w celu umożliwienia przeprowadzania sprawnych kontroli przestrzegania norm prawa transportowego, to tym samym uznać należy, iż przedsiębiorca ten zobowiązany jest również do przechowywania w siedzibie swego przedsiębiorstwa także stosownych dokumentów, które usprawiedliwiają fakt nieposiadania wykresówki za dany dzień. W przeciwnym wypadku musielibyśmy uznać, iż przedsiębiorca, który nie ma wykresówek, nie może usprawiedliwić ich braku, niezależnie od przyczyn, a w konsekwencji musi zawsze zapłacić karę pieniężną za brakujące wykresówki. Aby uniknąć takich sytuacji ustawodawca krajowy, kierując się unormowaniami wspólnotowymi, dopuścił możliwość wykazywania przyczyn braku wykresówek za dany dzień poprzez okazanie stosownego dokumentu (zaświadczenia) podczas kontroli przeprowadzanej zarówno na drodze, jak i w siedzibie przedsiębiorcy.
W konsekwencji Sąd uznał, że skoro z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż podczas kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącej, strona nie okazała upoważnionym funkcjonariuszom Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego wymaganych wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie w danych dniach pojazdu przez kierowców wykonujących przewozy, w okresach szczegółowo wskazanych w decyzji, organ prawidłowo określił naruszenie i w związku z powyższym na podstawie ustawy o transporcie drogowym wymierzył łączną karę pieniężną - prawidłowo wyniosła ona 457.850 złotych. Jedynie z uwagi na ustawowe ograniczenie, wspomniana kara pieniężna wraz zmniejszona została ostatecznie do łącznej kary w wysokości 30.000 złotych.
Warto wskazać na marginesie, iż skarżąca nie wykazała w toku całego postępowania administracyjnego, jak również w trakcie postępowania sądowego, iż w rzeczywistości posiadała stosowne dokumenty (wykresówki lub zaświadczenia, a nawet jakiekolwiek inne dowody usprawiedliwiające brak wykresówek), których domagały się organy administracji.
Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej związanych z informacją o kradzieży wykresówek i wynikającą z tego faktu rzekomą podstawą do zastosowania przepisu art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, należy na wstępie wskazać, iż w świetle przepisu art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 k.p.c. rolą sądu administracyjnego jest dokonanie oceny materiału dowodowego w oparciu o zasady wiedzy, doświadczenia życiowego i logiki.
Kierując się wspomnianymi zasadami logiki i doświadczenia życiowego Sąd uznał, że trudno dać wiarę wyjaśnieniom strony skarżącej odwołującym się do faktu rzekomej kradzieży wykresówek, tym bardziej, jeśli weźmie się pod uwagę fakty znane Sądowi ex officio, iż w wielu podobnych sprawach toczących się przed tutejszym Sądem skarżący przedsiębiorcy, usprawiedliwiając brak posiadania wykresówek, powołują się na utratę owych dokumentów w wyniku tajemniczych kradzieży, pożarów, czy też powodzi. Ponadto należy zauważyć, iż kradzież wykresówek miała miejsce po uzyskaniu przez skarżącą informacji o pierwotnym zamiarze przeprowadzenia kontroli przez Inspekcję Transportu Drogowego, co dodatkowo czyni mało wiarygodnymi wyjaśnienia strony.
Niemniej należy przede wszystkim zauważyć, że w świetle unormowania zawartego w przepisie art. 93 ust. 7 u.t.d. okoliczność, iż wskazany przez stronę czyn (kradzież) został zgłoszony organom ścigania, nie ma jakiegokolwiek istotnego wpływu na wynik niniejszego postępowania.
Według Sądu organ odwoławczy słusznie zauważył bowiem w skarżonej decyzji, iż na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek starannego przechowywania dokumentów.
Przepis art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 wyraźnie nakłada na przedsiębiorcę obowiązek przechowywania m.in. wykresówek w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu. Jednocześnie wskazuje, iż celem nałożenia na przedsiębiorcę takiego obowiązku jest, w przypadku kontroli w siedzibie przedsiębiorcy, okazanie lub doręczenie niniejszej dokumentacji upoważnionemu funkcjonariuszowi służb kontrolnych. Jednocześnie przepis wskazuje, iż art. 15 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 doprecyzowuje sposób, w jaki należy przechowywać wykresówki i sporządzać wydruki (vide: wyraźny obowiązek odpowiedniego zabezpieczenia wykresówek lub kart kierowcy).
Brak jest zatem możliwości zastosowania w niniejszej sprawie art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, albowiem zastosowanie tej regulacji uzależnione jest od stwierdzenia, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć.
W ocenie Sądu Główny Inspektor Transportu Drogowego słusznie przyjął, iż w dyspozycji art. 93 ust. 7 cyt. ustawy nie mieszczą się sytuacje, które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych.
Wymieniony przepis wyraźnie statuuje odpowiedzialność obiektywną, zmuszającą stronę postępowania administracyjnego nie tylko do przedsięwzięcia wszystkich niezbędnych środków, ale i bezpośredniej przyczyny powstałych naruszeń prawa. Nie wystarczy zatem wykazanie braku winy, lecz wymagane jest pozytywne udowodnione podjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa. Do uwolnienia się od odpowiedzialności karno-administracyjnej nie wystarcza wykazanie zastosowania wszystkich normalnych, rutynowych środków zabezpieczających, jeżeli sytuacja wymagała dodatkowych.
Bez znaczenia - zdaniem Sądu - pozostają okoliczności związane z faktem przechowywania wykresówek w biurze rachunkowym. Nieistotna dla sprawy pozostaje również okoliczność nieprzesłuchania kierowców W. W., G. S., D. G. na okoliczność, iż w badanym okresie nie byli obecni w pracy, albowiem zeznania te nie mogły sanować braków w dokumentacji pracy tych kierowców.
Zdaniem Sądu należy zgodzić się z organem odwoławczym, iż nie miał on obowiązku badać, czy zaistniały okoliczności, na które podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu, czy powstanie naruszenia było od niego niezależne. Ciężar dowodzenia spoczywa bowiem w tym przypadku na przedsiębiorcy. To on musi wykazać fakt zaistnienia takich okoliczności. Należy przy tym podkreślić, iż poprzestanie na samym tylko oświadczeniu strony nie jest wystarczające. Nie wystarczy samo uprawdopodobnienie takich okoliczności. Konieczne jest ich udowodnienie. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 czerwca 2009 r. wydanym w sprawie sygn. akt II GSK 989/08.
Tym samym organ odwoławczy słusznie – zdaniem Sądu - zauważył w skarżonej decyzji, iż w przypadku, gdy strona powołuje się na okoliczności objęte hipotezą art. 93 ust. 7 u.t.d., w tym przypadku kradzieży wykresówek i zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu, to spoczywa na niej obowiązek wykazania, że uczyniła wszystko, czego można od niej oczekiwać, aby skutecznie zabezpieczyć przechowywane dokumenty, w taki sposób, aby zminimalizować w możliwie największym stopniu ryzyko kradzieży.
Zdarzeń losowych typu powódź, pożar, kradzież z włamaniem, itp. nie można wprawdzie z oczywistych względów przewidzieć, ale można poczynić odpowiednie kroki, aby zmniejszyć ryzyko ich wystąpienia, tym bardziej, jeśli mamy do czynienia z przedsiębiorcą, który jest profesjonalistą, od którego można wymagać należytej staranności przy wykonywaniu przez niego działalności gospodarczej.
Strona w niniejszej sprawie nie wykazała owych okoliczności wyłączających możliwość ukarania jej za stwierdzone w toku postępowania kontrolnego naruszenia.
W ocenie Sądu należy w konsekwencji uznać, iż organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny.
Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w spornych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło