I SA/Bk 82/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-03-30
Skład orzekający: Urszula Barbara Rymarska, Sławomir Presnarowicz, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy instytucja zarządzająca programem operacyjnym jest uprawniona do merytorycznej oceny treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanych przez organ właściwy do ich wydania, w ramach formalnej oceny wniosku o dofinansowanie?Ratio decidendi
Instytucja zarządzająca programem operacyjnym nie jest uprawniona do merytorycznej oceny treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanych przez właściwy organ. Kontrola formalna wniosku o dofinansowanie powinna ograniczać się do badania kompletności i poprawności dokumentacji, a nie zasadności rozstrzygnięć administracyjnych. Odrzucenie wniosku z powodu niespełnienia kryterium formalnego "Kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej" w oparciu o merytoryczną ocenę decyzji środowiskowych jest naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa. Wniosek został odrzucony z powodu niespełnienia kryterium formalnego "Kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej", ponieważ do wniosku dołączono dwie odrębne decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach dla jednego przedsięwzięcia. Spółka wniosła protest i następnie skargę, argumentując, że planowane przedsięwzięcia są odrębne i wymagały odrębnych procedur środowiskowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa. 2. Zasądza od Zarządu Województwa na rzecz strony skarżącej kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 marca 2010 r. sprawy ze skargi B. Spółka Akcyjna w B. na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej wydanej przez Zarząd Województwa [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu o podniesieniu konkurencyjności przedsiębiorstwa w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 - 2013 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa [...], 2. zasądza od Zarządu Województwa [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi jest negatywny wynik procedury odwoławczej wydany przez Zarządu Województwa Departament Polityki Regionalnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] z [...] lutego 2010 r. (znak [...]) na skutek rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesionego przez "B" S.A. z siedzibą w B. (dalej także, jako: Spółka, Wnioskodawca) w związku z odrzuceniem wniosku o udzielenie dofinansowania realizacji projektu: "Podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstwa poprzez rozbudowę i wyposażenie serwisu samochodowego".
U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne:
Spółka wnioskiem z [...] czerwca 2009 r. wystąpiła do Departamentu Zarządzania Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...]
w B., o dofinansowanie realizacji projektu: "Podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstwa poprzez rozbudowę i wyposażenie serwisu samochodowego"
w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013. Do wniosku Spółka dołączyła załączniki wymaganymi na etapie składania wniosku, w tym dokumenty związane z przeprowadzeniem postępowania w sprawie oddziaływania na środowisko.
W dniu [...] sierpnia 2009 r. Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013 (dalej jako Instytucja Zarządzająca), poinformowała Wnioskodawcę, że wniosek o dofinansowanie projektu nr [...] został odrzucony z powodu niespełnienia kryterium formalnego "Kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej". Uzasadniając odrzucenie wniosku podniesiono, iż załączona do wniosku dokumentacja z postępowania w zakresie oceny oddziaływania na środowisko została sporządzona niezgodnie z prawem krajowym oraz wytycznymi Ministerstwa Rozwoju Regionalnego w tym zakresie. Dla przedmiotowej inwestycji zostały, bowiem wydane dwie decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach (decyzje: z [...] marca 2009 r. nr [...] oraz z [...] czerwca 2009 r. nr [...]), które obejmują swym zakresem jedno przedsięwzięcie realizowane na działce oznaczonej w ewidencji gruntów numerem [...], co jest sprzeczne z przepisem art. 72 ust. 5 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., zwana dalej "ustawą ooś").
Spółka nie zgodziła się z powyższą oceną formalną wniosku i złożyła protest do Instytucji Zarządzającej podnosząc w uzasadnieniu, iż planowane zamierzenie inwestycyjne obejmuje dwa odrębne przedsięwzięcia nie powiązane technologicznie, które ze względu na swój charakter i przeznaczenie wymagały przeprowadzenia odrębnej procedury oddziaływania na środowisko.
W dniu [...] sierpnia 2009 r. Instytucja Zarządzająca rozpatrzyła negatywnie protest Spółki, wskazując, iż obie planowane inwestycje na nieruchomościach stanowiących własność inwestora na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...], powiązane są technologicznie w rozumieniu przepisów o ochronie środowiska,.
W złożonym w dniu [...] września 2009 r. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucono, iż ocena przedmiotowego wniosku przeprowadzona została
z naruszeniem: art. 16 § 1 kpa w zw. z naruszeniem postanowień aktów: "Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013": wytycznych Ministerstwa Rozwoju Regionalnego z dnia 3 czerwca 2008 r. w zakresie tzw. "testu osoby postronnej: (pkt 163-167 Wytycznych) oraz art. 72 ustawy ooś. Do ww. wniosku Spółka załączyła wydane przez Prezydenta Miasta B. postanowienia:
z [...] października 2009 r., znak [...] oraz z [...] października 2009 r., znak [...] w sprawie wyjaśnienia wątpliwości co do treści dwóch decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach: z [...] marca 2009 r. nr [...] oraz z [...] czerwca 2009 r. nr [...].
W dniu [...] października 2009 r. Zarząd Województwa Departament Polityki Regionalnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] (dalej także, jako Zarząd Województwa), negatywnie rozstrzygnął wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego w wyniku odrzucenia wniosku o udzielenie dofinansowania realizacji projektu: "Podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstwa poprzez rozbudowę i wyposażenie serwisu samochodowego".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uwzględniając skargę Spółki na powyższe rozstrzygniecie Zarządu Województwa (wyrok z 14 grudnia 2009 r., sygn. akt I SA/Bk 500/09), stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona
w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Podstawą takiego rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że Dyrektor Departamentu Polityki Regionalnej, który negatywnie rozpatrzył środek odwoławczy nie posiadał upoważnienia do działania w imieniu Zarządu Województwa (podejmowania rozstrzygnięć w sprawie zgłoszonych wniosków i środków odwoławczych), będącego organem, któremu z mocy ustawy powierzono wykonanie zadań związanych
z realizacją programów operacyjnych (art. 5 ust. 2 ustawy z 6 grudnia 2006 r.
o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, tekst jednolity Dz.U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712, dalej w skrócie, jako "u.z.p.p.r.").
Zarząd Województwa [...] Departament Zarządzania Regionalnym Programem Operacyjnym w Urzędzie Marszałkowskim Województwa [...], rozpoznając ponownie sprawę, negatywnie rozpatrzył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] września 2009 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie (znak [...]) Zarząd Województwa podniósł, że zaplanowana inwestycja została zaklasyfikowana przez osoby przeprowadzające ocenę formalna wniosku o dofinansowanie, jako całość – zgodnie z opisami Wnioskodawcy oraz założonymi przez niego celami, oraz, że za takim podejściem ekspertów dodatkowo przemawiał fakt, że założone w ramach projektu działania miały być przeprowadzone na tych samych działkach gruntu (nr ewid. [...]). Ponadto wskazano, że z opisów zamieszczonych w wielu miejscach przedłożonej dokumentacji aplikacyjnej wynika, że przedsięwzięcie będzie polegało na rozbudowie i wyposażeniu warsztatu mechanicznego oraz blacharsko-lakierniczego do obsługi samochodów użytkowych, wielkogabarytowych, typy [...] oraz, że tytuł wniosku o dofinansowanie także wskazuje na realizację jednego przedsięwzięcia.
Organ podniósł również, że wytyczne Ministerstwa Rozwoju Regionalnego
w zakresie postępowania OOŚ mają na celu ograniczenie ryzyka popełnienia błędów w postępowaniu w sprawie oddziaływania na środowisko, mogących skutkować zagrożeniem dla projektów, realizowanych z wykorzystaniem środków pomocowych. Tym samym nie są one źródłami prawa, stanowią jednakże wykładnię obowiązujących przepisów i maja na celu ujednolicenie ich stosowania. Podniesiono również, że wytyczne w istocie precyzują i wyjaśniają ewentualne zawiłości obowiązującego prawa w systemie wdrażania funduszy unijnych.
Organ odwoławczy wskazał, iż treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] marca 2009 r., Nr [...] mówi o rozbudowie istniejącej części serwisowej salonu samochodowego o powierzchni warsztatowej– 2 stanowiska diagnostyczno – naprawcze samochodów do 3,5 t. Wobec takiego brzmienia decyzji nie jest jednoznacznie określone we wniosku działanie nazwane: rozbudowa warsztatu blacharsko – lakierniczego o pomieszczenia przygotowania samochodów i magazyn". Według organu nie można na podstawia dokumentacji aplikacyjnej ustalić, na czym będą polegały usługi związane z "przygotowaniem pojazdów" do ekspozycji w salonie sprzedażowym - czy usługa polegająca na "przygotowaniu" będzie obejmowała nowe samochody, oferowane do sprzedaży, czy też uszkodzone, wymagające naprawy, tj. wielkogabarytowe typu [...], którymi wnioskodawca zamierza się zajmować. Ponadto w oparciu o dokumentację aplikacyjną niemożliwe jest usytuowanie lokalizacyjne i organizacyjne obydwu przedsięwzięć.
Zarząd Województwa podkreślił, iż przepisy w zakresie oceny oddziaływania
na środowisko jednoznacznie wskazują na konieczność posiadania jednej decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach również dla przedsięwzięć, dla których będzie wymagana więcej niż jedna decyzja o pozwolenia na budowę, czy też więcej niż jedna decyzja zatwierdzająca projekt budowlany. Tego zaś wymogu
w rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie spełnił, co skutkowało negatywnym rozpatrzeniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Na powyższe rozstrzygnięcie Zarządu Województwa skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła Spółka reprezentowana przez pełnomocnika. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
1. prawa materialnego, tj. art. 72 ustawy ooś w związku z odpowiednimi przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 20004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz dyrektywie Rady z dnia 27 czerwca 1985 r. nr 85/337/EWG w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na:
a) wadliwym uznaniu, że w sprawie wystąpiły przesłanki do zakwalifikowania dwóch odrębnych przedmiotów wniosku o dofinansowanie oraz dwóch odrębnych przedmiotów dwóch decyzji administracyjnych o środowiskowych uwarunkowaniach – jako dotyczących jednego przedsięwzięcia w rozumieniu w/w przepisu ustawy środowiskowej, podczas gdy dwoma odrębnymi przedmiotami rozpoznawanego wniosku o dofinansowanie oraz dwoma odrębnymi przedmiotami dwóch decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, były dwa odrębne i nie powiązane ze sobą funkcjonalne przedsięwzięcia;
b) zastosowaniu w sprawie niedopuszczalnej rozszerzającej interpretacji cyt. przepisów, na niekorzyść skarżącego oraz polegające na niedozwolonym przerzucaniu na spółkę niekorzystnych skutków niejasnych
i niejednoznacznych przepisów oraz ich niewłaściwej wykładni i rozstrzyganiu w sposób nieuprawniony na niekorzyść skarżącego wszystkich wątpliwości
i niejasności występujących w sprawie;
2. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. pkt 125, pkt 126, 132.3, pkt 133 1 i 4, pkt 154.1, 157.1 i 2, pkt. G3, 163 – 167 Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego z 5 maja 2009 r. w zakresie postępowania
w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć współfinansowanych z krajowych lub regionalnych programów operacyjnych
w związku z odpowiednimi przepisami Przewodnika po kryteriach wyboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podlaskiego Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Podlaskiego na lata 2007-20013.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, iż przedmiotem wniosku
o dofinansowanie są, wbrew twierdzeniom Instytucji Zarządzającej, dwa odrębne przedsięwzięcia, nie powiązane technologicznie, które ze względu na swój charakter i przeznaczenie wymagały przeprowadzenia odrębnej procedury oceny oddziaływania na środowisko, a tym samym uzyskania odrębnych decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach. Strona skarżąca podkreśliła, iż planowane przedsięwzięcia, tj. warsztat mechaniczny oraz warsztat blacharsko – lakierniczy, mają charakter kompleksowy w takim znaczeniu, że każde z tych dwóch działań inwestycyjnych złożone jest z szeregu składników tworzących spójny kompleks danego samodzielnego przedsięwzięcia. Jednocześnie każde z tych przedsięwzięć będzie funkcjonowało samodzielnie świadcząc inny typ usług. Realizacja tych zamierzeń następowała będzie ponadto w oparciu o odrębną dokumentację budowlaną oraz na mocy odrębnych pozwoleń na budowę.
Skarżąca podniosła ponadto, iż Prezydent Miasta B. postanowieniami z [...] października 2009 r., znak: [...] oraz znak [...] zinterpretował, w trybie art. 113 § 2 kpa, istniejące wątpliwości, dotyczące wydania dwóch odrębnych decyzji, wskazując że są to dwa odrębne przedsięwzięcia, wymagające odrębnego trybu i odrębnego wydania decyzji środowiskowych.
Spółka nie zgodziła się też ze stanowiskiem Instytucji Zarządzającej, iż oba przedsięwzięcia będą usytuowane na jednej działce, podnosząc, że rozbudowa warsztatu mechanicznego będzie realizowana na działce o nr ewidencyjnym [...], zaś rozbudowa warsztatu blacharsko – lakierniczego na działce o nr ewidencyjnym [...]
oraz częściowo na działce o nr ewidencyjnym [...]. Ponadto autor skargi zarzucił,
iż w sposób nieuprawniony zakwestionowano treść prawomocnych decyzji administracyjnych o środowiskowych uwarunkowaniach z [...] marca 2009 r.
nr [...] oraz z [...] czerwca 2009 r. nr [...]. Zdaniem strony skarżącej w rozpoznawanej sprawie nastąpiło także przekroczenie dozwolonych granic oceny formalnej polegające na niedopuszczalnej merytorycznej ocenie wniosku o dofinansowanie na etapie badania formalnego tego wniosku.
Odpowiadając na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik Zarządu Województwa [...] podniósł, że tryb ubiegania się o dofinansowanie w ramach regionalnych i krajowych programów operacyjnych jest trybem o charakterze konkursowym, a Spółka miała świadomość, jakie wymogi stawiane są w zakresie dokumentacji środowiskowej, oraz, że będzie ona przedmiotem samodzielnej oceny organu, z uwzględnieniem wytycznych MRR. Pełnomocnik wskazał także, że stosowanie wytycznych i uprzednia kontrola dokumentacji środowiskowej ma na celu unikniecie sytuacji, w której w trakcie lub
po realizacji projektu w wyniku kontroli projektu okazałoby się, iż dofinansowane przedsięwzięcie zostało zrealizowane z naruszeniem krajowych lub unijnych przepisów, co skutkowałoby koniecznością zwrotu dotacji wraz z odsetkami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie: "Czy dokonując oceny formalnej wniosku Spółki o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013, z punktu widzenia kryterium: kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej, Instytucja Zarządzająca była upoważniona do merytorycznej oceny treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanych przez upoważniony
do tego organ (tu Prezydenta Miasta B.)?
Kontrolując prawidłowość wydanej przez właściwą instytucję ocenę wniosku
o dofinansowanie, należy mieć na uwadze zasady jej dokonywania, wynikające
z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie
w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. W tym zakresie należy mieć na uwadze treść art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r., z którego wynika, że ocena wniosków o dofinansowanie powinna być rzetelna i bezstronna. Dlatego też wyznacznikiem prawidłowości dokonanej oceny wniosku, obok zachowania wymogów proceduralnych, jest jej rzetelność (sumienność)
i bezstronność (obiektywizm).
Odnosząc powyższe uwagi do realiów niniejszej sprawy, Sąd stwierdza,
że ocena wniosku Spółki o dofinansowanie realizacji projektu, złożonego w ramach konkursu, została przeprowadzona zarówno w sposób naruszający art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r., jak i w sposób naruszający procedurę wyłaniania projektów
do dofinansowania.
Ocena wniosku Spółki o dofinansowanie realizacji projektu, została przeprowadzona w sposób naruszający art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r., bowiem wykracza poza ustawowe kryterium rzetelności. Rzetelny oznacza uczciwy, sumienny, solidny (słownik języka polskiego PWN, CD). Sumienność oceny nie może jednak przerodzić się w nadgorliwość (zbytnią przesadę). Kontrola formalna oznacza badanie z punktu widzenia formy zewnętrznej, struktury wymaganej zgodnie z przepisami, a nie treści. Powyższe powoduje, że kontrola formalna wniosku przeprowadzana w zakresie kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej nie powinna, co do zasady obejmować zasadności rozstrzygnięć o środowiskowych uwarunkowaniach podjętych przez upoważniony do tego organ (tu prezydenta miasta, na którego obszarze właściwości jest realizowane przedsięwzięcie, który wydał dwie decyzje na każde przedsięwzięcie odrębnie). Z uwagi na zakres kontroli (oceny) formalnej wniosku instytucje zarządzające na tym etapie kontroli upoważnione są, więc jedynie
do badania czy złożona wraz z wnioskiem dokumentacja jest kompletna oraz czy wypełniono i dołączono wszystkie dokumenty wymagane dla danego typu projektu.
Ponadto ocena formalna wniosku przeprowadzona została nieprawidłowo, ponieważ wykracza poza kontrolę przyjętą procedurą wyłaniania projektów
do dofinansowania, której zakres wyznaczają kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący. Zgodnie z Instrukcją Wykonawczą Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Podlaskiego na lata 2007-2013, stanowiącej załącznik do Uchwały Nr 152/2207/09 Zarządu Województwa Podlaskiego z 17 marca 2009 r., ocena formalna wniosku przeprowadzana jest przez właściwą jednostkę Zarządzającą, zgodnie z kryteriami zatwierdzonymi przez Komitet Monitorujący (Uchwala Nr 4/09 Komitetu Monitorującego Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Podlaskiego (RPO WP) na lata 2007-2013
z 18 lutego 2009 r.) i obejmuje sprawdzenie wniosku, wezwanie Beneficjenta
do popraw lub uzupełnienia braków formalnych we wniosku oraz ponowną weryfikację wniosku (pkt 6.4). Wniosek, w którym nie stwierdzono błędów formalnych, jak i wniosek poprawny pod względem formalnym (po poprawie) podlega ocenie merytorycznej. Natomiast wniosek, w którym nie zostały poprawione błędy lub uzupełnione braki podlega odrzuceniu (załącznik II.6.d). Odrzucany jest także wniosek, który nie podlega poprawie ze względu na poważne błędy lub braki formalne, w przypadku, których nie ma możliwości ich poprawy lub uzupełnienia.
Kryteria formalne oceny wniosków stanowią załącznik nr 1 do Uchwały nr 4/09 Komitetu Monitorującego i zostały podzielone na: kryteria ogólne (zgodności administracyjnej) oraz kryteria szczegółowe (zgodności z zasadami działania).
W grupie kryteriów ogólnych bada się m.in. czy wniosek posiada kompletną
i poprawną dokumentację środowiskową. Natomiast wśród kryteriów szczegółowych bada się m.in. czy wnioskodawca jest kwalifikowany do wsparcia oraz czy wniosek dotyczy rodzaju projektu, który może zostać dofinansowany w ramach konkursu oraz, czy wydatki kwalifikowane projektu nie są wykluczone z możliwości dofinansowania w ramach RPO WP.
Zgodnie z opisem kryteriów, ocena formalna wniosku przeprowadzana
w zakresie kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej obejmuje badanie: czy dołączono do wniosku dokumentacja z postępowania OOŚ jest kompletna i czy została sporządzona zgodnie z prawem krajowym oraz wytycznymi MMR w tym zakresie? (tzn. czy wymagane w wytycznych załączniki są poprawne tzn. zgodnie z wytycznymi wypełnione i dołączone wszystkie dokumenty wymagane dla danego typu projektu). Czy dołączona do wniosku dokumentacja z postępowania OOŚ jest zgodna z dyrektywami UE w tym zakresie (odpowiedź w oparciu o listę sprawdzającą z wytycznych MRR).
Faktem niespornym w sprawie jest, że źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia oraz akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania organów samorządu terytorialnego oraz terenowych organów administracji rządowej, które je ustanowiły na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 87 i art.94 Konstytucji RP). Bezspornym jest również,
że wspomniane wytyczne Ministra Rozwoju Regionalnego z 5 maja 2009 r. wydane w zakresie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć współfinansowanych z krajowych lub regionalnych programów operacyjnych (dalej jako wytyczne MRR), należy traktować jedynie jako podstawowe założenia, kierunki działania, dyrektywy, czy też wskazówki, którymi należy kierować się m.in. przy ocenie formalnej wniosku w zakresie kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej dołączonej do niego. Jak wskazuje sam organ wytyczne wyjaśniają ewentualne zawiłości obowiązującego prawa w systemie wdrażania funduszy unijnych. Ich rolą jest, więc przybliżenie instytucjom zarządzającym procedury OOŚ tak by dokonując kontroli formalnej wniosku mogły ustalić, czy złożona wraz z wnioskiem dokumentacja jest kompletna oraz czy wypełniono
i dołączono wszystkie dokumenty wymagane dla danego typu projektu. Powyższe pozostaje w zgodzie z funkcją wytycznych, jaka wynika z brzmienia art. 35 ust. 3 u.z.p.p.r., stanowiącego upoważnienie do ich wydania przez Ministra Rozwoju Regionalnego. W przepisie tym, bowiem wskazano, że wytyczne wydaje się w celu zapewnienie zgodności sposobu wdrażania programów operacyjnych, z prawem Unii Europejskiej oraz spełnianie wymagań określanych przez Komisję Europejską,
a także zapewnienie jednolitości zasad wdrażania programów operacyjnych.
Właściwość organów do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wynika z art.75 ustawy ooś, są to w zależności od grupy przedsięwzięć i ich lokalizacji: regionalny dyrektor ochrony środowiska, starosta, dyrektor regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych, wójt, burmistrz i prezydent miasta. Natomiast instytucja zarządzająca odpowiada za prawidłową realizację programu operacyjnego (art.25 u.z.p.p.r.) i nie posiada kompetencji do prowadzenia postępowań w sprawach oceny oddziaływania na środowisko.
Decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach w sposób władczy
i jednostronnie rozstrzygają o prawach lub obowiązkach indywidualnych jednostki są, więc decyzjami administracyjnymi, do których mają zastosowanie przepisy ustawy
z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r.
nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako Kpa). Zgodnie z zasadą trwałości decyzji ostatecznych (art.16 §1 Kpa) decyzje, od których nie służy odwołanie
w administracyjnym toku instancji, korzystają z ochrony, a ich uchylenie lub zmiana, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko
w przypadkach przewidzianych w Kpa lub w ustawach szczególnych. Taką ustawą szczególną jest właśnie ustawa ooś, w której przepisach uregulowany został tryb postępowania w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art.76 ustawy ooś). Tym samym podważenie trwałości takich decyzji ostatecznych może nastąpić tylko w trybie określonym w Kpa (art.145 §1 w związku z art.151, art.154-156, art.161) lub przepisach ustawy ooś (art.76). Tak długo jak nie zostaną wzruszone prawomocne decyzje wydane przez Prezydenta Miasta B. o środowiskowych uwarunkowaniach: z [...] marca 2009 r. nr [...] oraz z [...] czerwca 2009 r. nr [...], tak długo pozostają one w obiegu prawnym i wywołują określone w nich skutki prawne.
Mając powyższe na uwadze oraz pamiętając o roli, jaką pełnią wytyczne wydane przez Ministra Rozwoju Regionalnego stanowiące wskazówki, którymi należy kierować się m.in. przy ocenie formalnej wniosku w zakresie kompletność
i poprawność dokumentacji środowiskowej dołączonej do niego należy uznać,
że Instytucja Zarządzająca nie miała kompetencji do merytorycznego (rzeczowego) badania rozstrzygnięć wydanych przez upoważniony do tego organ (tu prezydenta miasta) w sprawach z zakresu oceny oddziaływania na środowisko, regulowanych przepisami ustawy ooś, a w konsekwencji do odrzucenia wniosku z powodu niespełnienia kryterium formalnego "Kompletność i poprawność dokumentacji środowiskowej".
Należy zgodzić się z pełnomocnikiem Spółki, że w sytuacji, gdy Instytucja Zarządzająca miała wątpliwości, co do charakteru planowanego przez Spółkę przedsięwzięcia (czy też dwóch odrębnych przedsięwzięć, jak podnosi Spółka), pomimo załączenia na etapie procedury odwoławczej wydanych w celu wyjaśnienia wątpliwości treści decyzji Prezydenta Miasta B. o środowiskowych uwarunkowaniach z [...] marca 2009 r. oraz [...] czerwca 2009 r. powinna wykorzystać wynikającą z wytycznych MRR (pkt 165) procedurę w zakresie tzw. "testu osoby postronnej" związaną z podejściem formalistycznym, w którym" zwraca się na ścisłe wypełnienie wszystkich wymagań formalnych (proceduralnych), bez rozważania faktycznych cech przedsięwzięcia (patrz pkt 164 wytycznych MRR).
Tym samym zasadne okazał się zarzut naruszenia procedury wyłaniania projektów do dofinansowania, które mogło w istotny wpływ wpłynąć na wynik sprawy, w tym w zakresie "Zaleceń w zakresie kontroli dla instytucji funduszowych" (G3), wytycznych MRR w zakresie postępowania w sprawie oceny oddziaływania
na środowisko dla przedsięwzięć współfinansowanych z krajowych lub regionalnych programów operacyjnych w związku opisem kryteriów wyboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podlaskiego Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Podlaskiego
na lata 2007-20013 (stanowiącym załącznik do Uchwały Nr 152/2207/09 Zarządu Województwa Podlaskiego z 17 marca 2009 r.).
Za niezasadny natomiast należało uznać zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 72 ustawy ooś w związku z odpowiednimi przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 20004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz dyrektywie Rady z dnia 27 czerwca 1985 r. nr 85/337/EWG w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, gdyż jak wskazano wyżej Instytucja Zarządzająca przy kontroli formalnej wniosku nie posiada kompetencji do stosowania ww. przepisów prawa materialnego, a w konsekwencji także do merytorycznej oceny treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanych przez Prezydenta Miasta B. Wskazane przepisy prawa materialnego stosują, bowiem organy upoważnione na mocy art.75 ustawy ooś, do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Z uwagi na to, że ocena wniosku Spółki o dofinansowanie realizacji projektu, złożonego w ramach konkursu, została przeprowadzona w sposób naruszający art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. oraz procedurę wyłaniania projektów do dofinansowania, orzeczono jak w sentencji stosownie do postanowień art.30c ust.3 pkt 1 u.z.p.p.r.
O kosztach Sąd orzekł stosownie do postanowień art.200 ustawy z 30 sierpnia
2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz na podstawie § 2 ust.1, § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło