I FZ 44/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-03-24

Skład orzekający: Sędzia NSA Grażyna Jarmasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy może zostać zmienione lub uchylone w sytuacji braku istotnej zmiany okoliczności sprawy, pomimo wcześniejszego prawomocnego orzeczenia w tym przedmiocie?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy może być zmienione lub uchylone jedynie w przypadku istotnej zmiany okoliczności sprawy. W sytuacji, gdy zapadło już prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy, kolejny wniosek może być traktowany jako wniosek o zmianę lub uchylenie poprzedniego postanowienia, ale tylko jeśli przedstawiono nowe, istotne okoliczności faktyczne lub prawne. Sama okoliczność przyznania prawa pomocy w innych sprawach nie stanowi podstawy do zmiany postanowienia w danej sprawie.
Stan faktyczny
Spółka złożyła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odmówiło zmiany wcześniejszego postanowienia tego sądu o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka argumentowała, że jej sytuacja finansowa nie uległa zmianie od lat i że została pozbawiona środków finansowych w wyniku działań organów. Podniosła również, że prawo pomocy zostało jej przyznane w innych sprawach.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Grażyna Jarmasz po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. P. H. U. "P. P." SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 grudnia 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 252/10 odmawiające zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 lipca 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 252/10 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. P. H. U. "P. P." SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 6 listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 17 grudnia 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 252/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił zmiany postanowienia tego Sądu z 28 lipca 2010 r., którym odmówiono przyznania P. P. H. U. "P. P." SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ w Z. (dalej Spółka lub Skarżąca) prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 30 września 2009 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że w sprawie zapadło już prawomocne postanowienie z dnia 28 lipca 2010 r. odmawiające przyznania Spółce prawa pomocy. Zatem kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy mógł być potraktowany jedynie jako wniosek o uchylenie bądź o zmianę poprzedniego postanowienia wskutek zmiany okoliczności sprawy. WSA stwierdził jednak, że wniosek ten nie zawierał żadnych nowych okoliczności faktycznych lub prawnych, które miałyby takie znaczenie dla sprawy, aby przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie było uzasadnione. Spółka złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu zażalenia Spółka wskazała, że Sąd ma możliwość obserwacji jej sytuacji finansowej od czterech lat, z której wynika, że została pozbawiona środków finansowych i nie jest w stanie ponosić kosztów postępowania sądowego. Działalność gospodarcza Spółki została "zablokowana przez przestępcze działania organów sądowych, prokuratorskich, policyjnych i skarbowych". Ponadto Spółka wskazała na postanowienia wydane w innych sprawach, w których prawo pomocy w żądanym zakresie zostało jej przyznane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 165 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowienia niekończące postępowania (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W niniejszej sprawie zapadło już prawomocne orzeczenie dotyczące przyznania prawa pomocy stronie (postanowieniem z dnia 19 października 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lipca 2010 r. odmawiające przyznania Spółce prawa pomocy). Zgodnie z powołanym wyżej artykułem, zmiana takiego postanowienia może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy nastąpiły zmiany okoliczności sprawy, podkreślić przy tym należy, iż mają to być okoliczności istotne dla rozpatrywanej kwestii, a więc dla oceny przesłanek umożliwiających ewentualne przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy. Tymczasem argumentacja wniosku Spółki o zmianę orzeczenia z dnia 28 lipca 2010 r. nie różniła się od poprzedniej, podnoszonej w postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy i nie wskazywała na żadną zmianę okoliczności. Zasadnie zatem zaskarżonym postanowieniem Sąd pierwszej instancji odmówił zmiany pierwotnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. W złożonym zażaleniu Spółka również nie podniosła jakichkolwiek argumentów wskazujących na taką zmianę okoliczności przyjętych przez Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia z 28 lipca 2010 r., które uzasadniałaby zmianę tego orzeczenia. Rozpatrywane w niniejszej sprawie zażalenie jest w istocie powieleniem treści zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji z 28 lipca 2010 r. Warto również podkreślić, że okoliczność przyznania prawa pomocy Spółce w innych sprawach sądowoadministracyjnych nie może sama w sobie stanowić argumentu uzasadniającego przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. Sąd rozstrzyga bowiem sprawę na podstawie akt danej sprawy. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło