III SA/Łd 270/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia NSA Janusz Nowacki Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oddala skargę Decyzją z dnia [...] roku nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a. oraz art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 3 i ust. 4 pkt 4, art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r., Nr 69, poz. 415 ze zm.), Wojewoda Ł. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o utracie przez P. B. statusu osoby bezrobotnej od dnia 3 lutego 2010 roku. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wyjaśnił, że na mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. nr [...] P. B. uzyskał status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji, tj. od dnia [...] r. oraz prawo do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 100% zasiłku podstawowego na okres 6 miesięcy, tj. od dnia 29 grudnia 2007 r., o ile wcześniej nie nastąpią okoliczności powodujące utratę statusu bezrobotnego lub utratę prawa do zasiłku. Po upływie maksymalnego okresu pobierania zasiłku Prezydent Miasta Ł. w decyzji z dnia [...] r. nr [...] orzekł o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnego od dnia 29 czerwca 2008 r. Pozostając w ewidencji bezrobotnych P. B. zobowiązany był zgłaszać się do Powiatowego Urzędu Pracy nr [...] w Ł. w wyznaczonych terminach w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. W dniu 3 lutego 2010 r. P. B. nie stawił się w wyznaczonym terminie w PUP nr [...] w Ł. i jednocześnie w okresie do 7 dni nie poinformował o uzasadnionej przyczynie swego niestawiennictwa. Wobec powyższego Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, decyzją pozbawił P. B. statusu osoby bezrobotnej od dnia 3 lutego 2010 r. z powodu niestawiennictwa w Powiatowym Urzędzie Pracy nr [...] w Ł. w wyznaczonym terminie. Od powyższej decyzji P. B. odwołał się, wnosząc o jej uchylenie oraz przywrócenie statusu osoby bezrobotnej. Wyjaśnił, iż nie zgłosił się w dniu wyznaczonej wizyty u pośrednika pracy z powodu pomylenia daty wizyty. Podniósł, że od dnia 1 lipca 2010 r. zamierzał rozpocząć prowadzenie własnej działalności gospodarczej. W uzupełnieniu odwołania P. B. podał, że do urzędu nie zgłosił się po raz pierwszy z powodu zaangażowania w sprawy związane z otrzymaniem unijnych dotacji. Organ odwoławczy wskazał, że określony w art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy termin jest terminem prawa materialnego, nie może zatem być przywrócony na podstawie przepisów k.p.a. Przez wyznaczony termin należy rozumieć konkretną datę ustaloną przez powiatowy urząd pracy, w której bezrobotny obowiązany jest zgłosić się we właściwym urzędzie pracy w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy i uzyskania informacji o możliwościach zatrudnienia lub szkolenia. Bezrobotny powinien zostać odpowiednio wcześniej pouczony o terminie wizyty, a także o jej celu. Z akt sprawy wynika, że P. B. miał obowiązek potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy w dniu 3 lutego 2010 r. Termin ten przyjął do wiadomości w dniu 14 października 2009 r., tj. w dniu wizyty w PUP nr 1 w Ł. (vide: "Karta rejestracyjna bezrobotnego" część D z dnia [...] r., własnoręcznie podpisana przez bezrobotnego). Akta sprawy nie potwierdzają, żeby P. B. zgłosił się do Powiatowego Urzędu Pracy nr 1 w Ł. w wyznaczonym terminie w celu potwierdzenia gotowości do pracy, tj. w dniu 3 lutego 2010 r. i poinformował Urząd o przyczynie niestawiennictwa w ciągu 7 następnych dni, tj. do dnia 10 lutego 2010 r. (środa) włącznie. P. B. został pouczony o obowiązku zgłaszania się w wyznaczonych przez urząd pracy terminach, o zasadach zgłaszania braku gotowości do pracy oraz o konsekwencjach niestawiennictwa (vide: "Pouczenie" z dnia 17 kwietnia 2009 r., własnoręcznie podpisane przez bezrobotnego). Pomimo stosownego pouczenia P. B. nie stawił się w wyznaczonym terminie w celu potwierdzenia gotowości do pracy i nie poinformował Powiatowego Urzędu Pracy nr 1 w Ł. w terminie 7 dni, o których mowa w art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, o przyczynie niestawiennictwa. Dopiero w dniu złożenia odwołania od decyzji, tj. 19 lutego 2010 r. P. B. poinformował o przyczynie niestawiennictwa, a z treści jego wyjaśnień złożonych w dniu [...] r. wynika, że zamierza rozpocząć prowadzenie własnej działalności gospodarczej, zaś do urzędu nie zgłosił się po raz pierwszy z powodu zaangażowania w sprawy związane z otrzymaniem unijnych dotacji. W ocenie Wojewody Ł. okoliczności podniesione przez P. B. nie mogą stanowić usprawiedliwienia jego nieobecności w Powiatowym Urzędzie Pracy nr [...] w Ł. w wyznaczonym terminie, który był określony w sposób czytelny i nie budzący żadnych wątpliwości. Niezgłoszenie się bezrobotnego w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie mogą uzasadniać jedynie przyczyny, które nie są zawinione przez bezrobotnego. Do takich przyczyn nie należy zapomnienie lub pomylenie daty stawiennictwa, której przyjęcie do wiadomości jest stwierdzone w aktach sprawy własnym podpisem. Wojewoda Ł. wyjaśnił, że P. B. może ponownie dokonać rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy nr [...] w Ł. jako bezrobotny po dniu 3 maja 2010 r., jeżeli będzie spełniał warunki określone w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący podniósł podobne argumenty jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Podał, że odkąd jest bezrobotnym jest to jego pierwsze niedopełnienie obowiązku stawienia się w PUP. Pomylił daty i nie stawił się 3 lutego 2010 r., gdyż był przekonany, że następna wizyta została wyznaczona na 2 marca 2010 r., a ponadto na przełomie stycznia i lutego ubiegał się o dotację. Skarżący podniósł, że został przedłużony termin załatwienia jego sprawy pod pretekstem umożliwienia mu zapoznania się z aktami, a organ I instancji miał na to dużo czasu od 19 lutego 2010 r., tj. od złożeniu przez niego odwołania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ł. wnosił o jej oddalenie. Powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego bezzasadności informowania skarżącego o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz przedłużenia terminu załatwienia sprawy organ II instancji wskazał, że zrealizował obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania wynikający z art. 10 k.p.a., a ponadto załatwienie sprawy nastąpiło przed upływem terminu wskazanego w art. 35 § 3 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie : 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie, Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). Zgodnie z art. 33 ust. 1 powołanej ustawy powiatowe urzędy pracy rejestrują bezrobotnych i poszukujących pracy oraz prowadzą rejestr tych osób. Bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. W przypadku bezrobotnego będącego dłużnikiem alimentacyjnym, w rozumieniu przepisów o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wyznaczony termin nie może być dłuższy niż 90 dni (art. 33 ust. 3 ustawy). Stosownie do treści art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy, starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje na okres 3 miesięcy od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy. Stosownie zaś do treści art. 75 ust. 3 ustawy, bezrobotny, który w okresie krótszym niż 30 dni przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o zamierzonym pobycie lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy. W myśl art. 33 ust. 4c ustawy, w przypadku pozbawienia statusu bezrobotnego lub poszukującego pracy na wskazany okres ponowne nabycie statusu bezrobotnego lub poszukującego pracy może nastąpić w wyniku ponownej rejestracji, po upływie tego okresu, przy spełnieniu warunków zawartych w ustawie do ich nabycia. Z powyższego wynika, że ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy warunkuje uzyskanie i zachowanie statusu bezrobotnego od legitymowania się gotowością do podjęcia zatrudnienia. W celu potwierdzenia tej gotowości i uzyskania informacji o możliwościach zatrudnienia lub szkolenia bezrobotni mają obowiązek zgłaszania się w wyznaczonych terminach do właściwego powiatowego urzędu pracy. Obowiązek ten wynika z art. 33 ust. 3 powołanej ustawy. Podstawę wydania decyzji organów obu instancji stanowił przepis art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, aby zaistniały obie podstawy do pozbawienia statusu osoby bezrobotnej z art. 33 ust. 4 pkt 4, to musi taka osoba nie stawić się w wyznaczonym terminie oraz w terminie siedmiodniowym liczonym od dnia, w którym miała się stawić w organie administracji nie powiadomić o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Przepis zatem nakłada na bezrobotnego obowiązek powiadomienia organu administracji publicznej, do którego miał określonego dnia zgłosić się, o uzasadnionej przyczynie niemożności stawienia się w tym dniu. Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie miało wyjaśnienie okoliczności związanych z uzasadnieniem przyczyn niestawiennictwa skarżącego w Powiatowym Urzędzie Pracy nr [...] w Ł. w dniu 3 lutego 2010 r. Z odwołania wynika, iż skarżący usprawiedliwiał niestawienie się w urzędzie pracy pomyleniem daty stawiennictwa. Organy obu instancji nie uwzględniły podnoszonych okoliczności, prawidłowo uznając, że skoro skarżący miał obowiązek potwierdzenia gotowości do pracy w dniu 3 lutego 2010 r. i nie uzasadnił przyczyn swojego niestawiennictwa w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł. w tym dniu, to należy pozbawić go statusu osoby bezrobotnej. Z powyższą argumentacją należy się zgodzić. Organ wydaje decyzję o pozbawieniu statusu bezrobotnego, gdy bezrobotny nie zgłosi się w wyznaczonym terminie do urzędu pracy i jednocześnie: 1) w ogóle nie powiadomi o przyczynie nieobecności, 2) uczyni to po upływie wskazanego terminu, 3) podana przyczyna nieobecności nie może być uznana za uzasadnioną. Zgodzić sie należy ze stanowiskiem, że artykuł 33 ust. 4 pkt 4 ustawy jednoznacznie określa ciążące na bezrobotnym obowiązki i odnosi je między innymi do powiadomienia o uzasadnionej, a nie jakiejkolwiek przyczynie niestawiennictwa w urzędzie pracy. Z przepisu tego wynika zatem, że nie każdy podany przez bezrobotnego powód niezgłoszenia się do urzędu pracy może być uznany za uzasadnioną przyczynę. Ponadto to nie organ zobowiązany jest do ustalania i wyjaśniania przyczyny niezgłoszenia się bezrobotnego. Bezrobotny sam musi usprawiedliwić swą nieobecność przez wykazanie uzasadnionej przyczyny swej absencji. Zwrot "uzasadniona przyczyna" jest jednak pojęciem niedookreślonym, którego ostateczną treść ustalać musi organ stosujący prawo w oparciu o konkretny stan faktyczny danej sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że uzasadnione przyczyny, to okoliczności, na które bezrobotny nie miał wpływu, a więc przeszkody powstałe niezależnie od jego woli, np. choroba czy brak możliwości dojazdu z powodu przerw w komunikacji publicznej. Za uzasadnione przyczyny nie uznaje się natomiast okoliczności powstałych z winy bezrobotnego, nawet tylko lekkomyślności czy niedbalstwa. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący w wyznaczonym terminie nie stawił się w urzędzie pracy i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. A zatem w dniu 3 lutego 2010 r. skarżący nie wykazał swej gotowości do podjęcia pracy. Podkreślić należy, że skarżący nie stawił się w urzędzie pracy z własnej winy. Okoliczności podnoszone przez skarżącego, tj. pomyłka w dacie, ubieganie się o dotacje na działalność gospodarczą, nie dają podstaw do odmowy zastosowania art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący przedłużenia terminu załatwienia sprawy przez organ II instancji. Organ prawidłowo zastosował art. 10 k.p.a. wzywając skarżącego do zapoznania się z materiałem dowodowym i przedłużając termin jej załatwienia na podstawie art. 36 k.p.a. Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę. A. B.