I SA/Gl 302/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-06-22
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Przemysław Dumana, Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowle kolejowe, które właściciel (podatnik) wydzierżawił innemu podmiotowi pełniącemu funkcję zarządcy infrastruktury kolejowej, a następnie sam wykorzystywał tę infrastrukturę do przewozu własnych produktów do własnych punktów sprzedaży, mogą korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jako wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego?Ratio decidendi
Budowle kolejowe, które właściciel (podatnik) wydzierżawił innemu podmiotowi pełniącemu funkcję zarządcy infrastruktury kolejowej, a następnie sam wykorzystywał tę infrastrukturę do przewozu własnych produktów do własnych punktów sprzedaży, nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Dzierżawa infrastruktury kolejowej innemu podmiotowi stanowi działalność gospodarczą właściciela, a wykorzystywanie tej infrastruktury do przewozu własnych towarów na własne potrzeby nie jest równoznaczne z wykorzystaniem wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta P. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2004 dla Kopalni Piasku "A" S.A. w K. Kopalnia złożyła skorygowaną deklarację, wykazując nadpłatę, jednak organ podatkowy wszczął postępowanie i określił zobowiązanie. Kopalnia odwołała się, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz błąd w ustaleniach faktycznych, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące zwolnienia budowli kolejowych. Organ odwoławczy uznał, że infrastruktura kolejowa nie była wykorzystywana wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, gdyż została wydzierżawiona innemu podmiotowi, a także wykorzystywana przez Kopalnię do własnych celów gospodarczych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Protokolant Paulina Kowalczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A SA w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
( t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania Kopalni Piasku "A" S.A. w K. od decyzji Burmistrza Miasta P. Nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2004 w kwocie [...] zł – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że wnioskiem z dnia [...] 2009 r. Kopalnia Piasku "A" S.A. (dalej Kopalnia ) złożyła skorygowaną deklarację na podatek od nieruchomości za rok 2004, wykazując nadpłatę w łącznej wysokości [...] zł, w tym kwotę [...] zł w części dotyczącej budynków, [...] zł w części dotyczącej budowli oraz [...] zł w części dotyczącej gruntów. Z kolei organ podatkowy pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] 2009 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r., a następnie wydał decyzję określającą to zobowiązanie podatkowe. W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej Kopalnia powołując się na utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych wniosła o jej uchylenie zarzucając naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613) w brzmieniu obowiązującym w roku 2004 ( dalej ustawa podatkowa ) oraz błąd w ustaleniach faktycznych.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej ustawa uzależniała nabycie prawa do zwolnienia od podatku od łącznego spełnienia następujących przesłanek:
- zwolnienie dotyczyło wyłącznie budowli stanowiących całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami służącymi do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania tym ruchem, umożliwiających dokonywanie przewozów osób lub rzeczy,
- zwolnienie dotyczyło wyżej wymienionych budowli, jednakże pod warunkiem ich wykorzystania na potrzeby "publicznego transportu kolejowego",
- wykorzystywanie budowli na potrzeby "publicznego transportu kolejowego" miało charakter wyłączny,
- grunty pod budowlami kolejowymi korzystały ze zwolnienia jedynie wówczas, gdy posadowione na nich budowle również korzystały z takiego zwolnienia.
Organ drugiej instancji podniósł, że wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego pozwalają na przyjęcie, że Kopalnia w badanym okresie nie wykorzystywała swojej infrastruktury kolejowej wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Ustalił, że w roku 2004 podatnik, jako właściciel infrastruktury kolejowej pełnił funkcję przewoźnika kolejowego nie będąc zarządcą infrastruktury kolejowej, gdyż funkcję tę pełnił inny podmiot gospodarczy, tj. "B" Sp. z o.o., któremu podatnik oddał teren i infrastrukturę w dzierżawę na podstawie umowy z dnia [...] 2004 r., mocą której dzierżawca był zobowiązany do zapłaty czynszu dzierżawnego w wysokości [...] zł miesięcznie. Stwierdził, że wyłączone z opodatkowania budowle oraz usytuowane pod nim grunty były udostępnione w pierwszej kolejności, za odpłatnością, innemu podmiotowi gospodarczemu, na realizację jego własnych celów gospodarczych.
Dopiero ten podmiot, jako zarządca, udostępniał linie kolejowe zainteresowanym przewoźnikom kolejowym, w tym właścicielowi. Zdaniem organu podatkowego przy rozpatrzeniu niniejszej sprawy istotne znaczenie miało to, że właściciel ( będący podatnikiem podatku od nieruchomości ) jest zwolniony z tego podatku w zakresie budowli i usytuowanych pod nimi gruntów tylko wtedy, gdy są one wykorzystywane "wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego", rozumianego jako udostępnianego wyłącznie zainteresowanym przewoźnikom kolejowym, na równych prawach. W niniejszej sprawie infrastruktura kolejowa była przedmiotem umowy dzierżawy zawartej przez właściciela ( przewoźnika ) z innym podmiotem gospodarczym ( zarządcą), tym samym nie jest udostępniana na równych prawach wyłącznie zainteresowanym przewoźnikom. Dodatkowo organ odwoławczy stwierdził, że budowle kolejowe były wykorzystywane przez Kopalnię również dla prywatnych celów, gdyż Kopalnia otrzymywała wynagrodzenie za dzierżawę infrastruktury kolejowej, jak również prowadziła na wydzierżawionych liniach kolejowych usługi przewozowe powiązane ze sprzedażą własnych produktów ( piasku, żwiru).
Organ drugiej instancji wyjaśnił, że podstawowym rodzajem działalności podatnika była eksploatacja złóż kruszyw, natomiast drugorzędnym rodzajem działalności między innymi zwałowanie odpadów przemysłowych, świadczenie usług przewozowych w transporcie kolejowym i samochodowym. W ramach działalności przewozowej transportowane były kruszywa ( własny produkt ) do punktów sprzedaży w P. i Z. – B., na linii K.– K. ( W. L.), na odcinku D. – P. – C. – M.. Transport ten nie mógł odbywać się z pominięciem linii kolejowej usytuowanej na terenie miasta P.. Kopalnia przewoziła do swojego punktu sprzedaży w Z. – B. wydobywany przez siebie piasek ( płukany, budowlany ), a następnie sprzedawała go na potrzeby indywidualnego odbiorcy. Dostarczając kruszywa do punktu sprzedaży w Z. – B., podatnik musiał przejechać liniami kolejowymi położonymi na terenie Gminy P., aby przewieść własne towary, tam zaoferować ją do sprzedaży i ostatecznie sprzedać. Według organu podatkowego drugiej instancji, tym samym nie został spełniony warunek wyłączności wykorzystywania linii kolejowych na potrzeby publicznego transportu kolejowego, gdyż podatnik swoje linie kolejowe wykorzystywał również na potrzeby wewnątrzzakładowe, tj. prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie wydobywania kopalin i ich sprzedaży. Organ odwoławczy odstąpił od uzasadnienia decyzji w zakresie, w którym podatnik nie kwestionował treści decyzji pierwszoinstancyjnej.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona skarżąca Kopalnia Piasku "A" S.A. w K. wniosła o jej uchylenie zarzucając naruszenie przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej w związku z art. 3 pkt 2, art. 4 pkt 1, art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 29 ust. 1,2,3,4 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym ( Dz. U. Nr 86, poz. 789 ze zm.) w brzmieniu z 2004 r., ( dalej ustawa kolejowa ) poprzez jego niewłaściwą wykładnie i niewłaściwe zastosowanie.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca przytoczyła szereg orzeczeń sądów administracyjnych, w których w sposób jednoznaczny przyjęto wykładnię pojęcia " na cele publicznego transportu kolejowego". Zdaniem skarżącej ocena zaistnienia lub niezaistnienia przesłanki "wyłączności" tego transportu publicznego może być przeprowadzona wyłącznie z uwzględnieniem przyjętej już wykładni pojęcia "publicznego transportu kolejowego" – " o tym, czy infrastruktura wykorzystywana jest na potrzeby publicznego transportu kolejowego powinno zatem decydować to, czy zarządca udostępnia linie kolejowe wszystkim potencjalnym użytkownikom, przez których należy rozumieć licencjonowanych przewoźników". Poszukiwania zakresu i znaczenia drugiej przesłanki oraz oceny jej zaistnienia, tj. "wyłączność", zdaniem skarżącej, winno odbywać się w obrębie pierwszej przesłanki. Skoro bowiem sądownictwo administracyjne przyjęło wykładnię pojęcia " na cele publicznego transportu kolejowego", to ocena wyłączności wykorzystania winna obejmować ten właśnie publiczny transport kolejowy w rozumieniu wynikającym z przytoczonych orzeczeń. Według strony skarżącej w niniejszej sprawie mamy do czynienia bądź z koncepcją badania wyłączności opartej na bazie dawnego rozumienia pojęcia publicznego transportu kolejowego, bądź z badaniem wyłączności "czegokolwiek".
Kopalnia wskazała, że od 2004 r. nastąpiło rozdzielenie funkcji przewoźnika i zarządcy i tak jak pozostali podatnicy w Polsce przekazała zarządzanie infrastrukturą kolejową innemu podmiotowi. Zdaniem podatnika stanowisko Kolegium pomija to, co jest zakresem przedmiotowego zwolnienia oraz co wchodzi w skład tej infrastruktury. W sprawie nie budziło wątpliwości, iż infrastruktura kolejowa była udostępniana przez zarządcę wszystkim zainteresowanym przewoźnikom na równych prawach. To co wozi dany przewoźnik, w ramach korzystania z infrastruktury i na zasadach określonych w ustawie kolejowej jest wyłączną sprawą tego przewoźnika. Okoliczność ta w najmniejszym stopniu nie wpływa na zakres zwolnienia.
Strona skarżąca zauważyła, że organ odwoławczy pojęciu "prywatne cele", która nie występuje w analizowanym zwolnieniu, nadał tak szerokie znaczenie, że każda infrastruktura w Polsce jest wykorzystywana na takie właśnie "prywatne cele". Niezależnie bowiem, jak nastąpiło przekazanie infrastruktury zarządcy, to w każdym z tych przypadków zarządca ten pobiera wynagrodzenie za korzystanie z tej infrastruktury.
Skarżąca podniosła, że bez znaczenia dla sprawy jest możliwy rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej oraz wskazała, że Kolegium nie wyjaśniło pojęcia "potrzeby wewnątrzzakładowe".
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdzić należy, że stan faktyczny sprawy był w zasadzie bezsporny. Jak ustaliły to organy podatkowe i czemu strona skarżąca nie przeczyła w badanym roku podatkowym Kopalnia prowadziła działalność gospodarczą m.in. w zakresie eksploatacji złóż kruszyw oraz świadczenia usług przewozowych w transporcie kolejowym. W ramach wykonywanej przez Kopalnię działalności przewozowej, transportowane były również produkty własne kopalni ( kruszywa, piasek ) do jej punktów sprzedaży, w tym w Z. Biskupicach. Transport z miejsca produkcji do punktu sprzedaży dla odbiorców indywidualnych nie mógł odbywać się z pominięciem przedmiotowej linii kolejowej usytuowanej na terenie gminy P.. Budowle kolejowe służące do ruchu pojazdów kolejowych na przedmiotowej linii kolejowej stanowiły własność Kopalni, zaś grunty pod tymi budowlami znajdowały się w jej wieczystym użytkowaniu.
Poza sporem było również, iż 2004 r. Kopalnia, jako właściciel przedmiotowej infrastruktury kolejowej, pełniła funkcję przewoźnika kolejowego, a jej zarządcą był inny podmiot gospodarczy tj. "A" sp. z o.o. w K., której większościowym udziałowcem była Kopalnia Piasku "A" S.A. w K. tj. podatnik. Na podstawie umowy dzierżawy z dnia [...] 2004 r. podatnik ( Kopalnia ) oddał teren i infrastrukturę kolejową w dzierżawę "B" spółka z o.o., która zobowiązała się do zapłaty czynszu dzierżawnego w wysokości [...] zł miesięcznie. Bezsporne było, że zarządca udostępniał przedmiotowe linie kolejowe wszystkim potencjalnym użytkownikom tj. uprawnionym przewoźnikom kolejowym.
W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy podatkowej podatnikami podatku od nieruchomości są (...) osoby prawne (...) będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3 ( pkt 1 ), użytkownikami wieczystymi gruntów ( pkt 3 ). Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle kolejowe stanowiące całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, służące do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania tym ruchem, umożliwiające dokonywanie przewozów osób lub rzeczy – wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, a także zajęte pod nie grunty.
Poza sporem było, że przedmiotowe budowle kolejowe odpowiadały warunkom z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej, zaś spór dotyczył tego czy budowle te były w badanym roku podatkowym "wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego".
Ustawa regulująca m.in. zasady korzystania z infrastruktury kolejowej, zarządzania infrastrukturą kolejową i jej utrzymania, zasady prowadzenia ruchu kolejowego i wykonywania przewozów kolejowych czy zasady i instrumenty regulacji transportu kolejowego jest ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym
( t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm.), dalej ustawa kolejowa. Ustawa ta w brzmieniu obowiązującym w 2004 r. stanowiła, że jej przepisów nie stosuje się do kolejowego transportu wewnątrzzakładowego ( art. 3 pkt 2 ) oraz określała znaczenie użytych w ustawie pojęć jak infrastruktura kolejowa ( art. 4 pkt 1), linia kolejowa ( art. 4 pkt 2) czy zarządca infrastruktury ( art. 4 pkt 7 ). W myśl art. 5 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy kolejowej zarządzanie infrastrukturą kolejową polega na : udostępnianiu tras pociągów dla przejazdu pociągów na liniach kolejowych i świadczenia usług z tym związanych ( pkt 4 ) i zarządzaniu nieruchomościami wchodzącymi w skład infrastruktury kolejowej ( pkt 5 ). Zgodnie z treścią art. 29 ustawy kolejowej udostępnianie infrastruktury kolejowej polega na przydzielaniu przewoźnikowi kolejowemu trasy pociągu na liniach kolejowych oraz umożliwieniu mu korzystania z niezbędnej infrastruktury kolejowej z zastrzeżeniem ust. 2 ( ust. 1 ), zarządca jest obowiązany do udostępniania infrastruktury kolejowej na podstawie wniosków składanych zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielanych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych, o których mowa w art. 32, zwanym dalej "regulaminem", z zachowaniem zasady równego ich traktowania ( ust. 2 ), przewoźnik kolejowy nabywa prawo do korzystania z przydzielonych i wyznaczonych w rozkładzie jazdy pociągów tras pociągów po zawarciu odpowiedniej umowy z zarządcą ( ust. 3), z tytułu udostępniania infrastruktury kolejowej jej zarządca pobiera opłaty, o których mowa w art. 33 ( ust. 4). Kolejne przepisy tej ustawy, w art. od 30 do 35 stanowią m.in. o kierowaniu i przydzielaniu tras pociągów, sposobach i warunkach korzystania z tras pociągów, regulaminie opracowywanym przez zarządcę, wysokości opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej przez przewoźników kolejowych, ich podwyższeniu czy obniżeniu. Natomiast stosowanie do art. 36 pkt 2 ustawy kolejowej przepisów art. 29 – 35 nie stosuje się do infrastruktury kolejowej przeznaczonej do użytku właściciela w celu wykonywania przewozów rzeczy wyłącznie dla jego własnych potrzeb.
Należy w tym miejscu zauważyć, że obowiązujące w 2004 r. przepisy ustawy podatkowej nie odsyłały do stosowania przepisów ustawy kolejowej w zakresie opodatkowania bądź zwolnienia z opodatkowania budowli kolejowych oraz nie posługiwały się pojęciem infrastruktury kolejowej. Należy także stwierdzić, że przepisy ustawy kolejowej nie wyłączały możliwości wykonywania funkcji zarządcy infrastruktury ( kolejowej ) przez podmioty nie będący jej właścicielem czy samoistnym posiadaczem.
Stosownie do brzmienia art. 693 § 1 k.c. przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz. W umowie dzierżawy można zawrzeć zastrzeżenie, że oprócz czynszu dzierżawca będzie obowiązany uiszczać podatki i inne ciężary związane z własnością lub z posiadaniem przedmiotu dzierżawy ( art. 702 k.c.). Zastrzeżenie to ma na celu zwolnienie dłużnika z obowiązku świadczenia. W niniejszej sprawie zastrzeżenie takie nie miało miejsca, gdyż w umowie dzierżawy przedmiotowej "infrastruktury kolejowej" zawarto w § 4 pkt 2 zapis, iż podatki od nieruchomości obciążać będą wydzierżawiającego ( tj. Kopalnię ).
Umowa dzierżawy jest umową konsensualną i wzajemną, dochodzącą do skutku poprzez zgodne oświadczenie woli obu stron, z których każda zobowiązuje się wobec drugiej do określonych świadczeń, będących odpowiednikiem świadczeń drugiej strony. Umowa dzierżawy nie przenosi prawa własności, oddanych do używania dzierżawcy, rzeczy. Przenosi wyłącznie posiadanie takiej rzeczy w zakresie możliwości jej użytkowania i pobierania z niej pożytków.
Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej ( t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Przepis ten stanowi odpowiednik art. 2 ust. 1 wcześniejszej ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo działalności gospodarczej ( Dz. U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.). Działalność gospodarcza może polegać na wykonywaniu transportu kolejowego towarów, wynajmie i dzierżawie, czy zarządzaniu nieruchomościami na zlecenie lub zarządzaniu infrastrukturą kolejową.
Poza sporem było, że "infrastruktura kolejowa" jako zbiór rzeczy, które nie ulegają zniszczeniu przez samo ich używanie i pobieranie z nich pożytków, może stanowić przedmiot dzierżawy. Zaś jej wydzierżawienie innemu podmiotowi (dzierżawcy) stanowiło rodzaj działalności gospodarczej Kopalni
( wydzierżawiającego ), gdyż z tego tytułu Kopalnia otrzymała zarobek ( czynsz dzierżawny), a działalność ta wykonywana była przez Kopalnię w sposób zorganizowany i ciągły oraz we własnym imieniu. Wydzierżawiając przedmiotową infrastrukturę Kopalnia pozostawała właścicielem wchodzących w jej skład budowli kolejowych ( w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej ). Infrastruktura ta stanowiła – jako rzeczy o określonych właściwościach, "przedmiot" wykorzystywany w prowadzonej przez kopalnię działalności gospodarczej. Tak określony "przedmiot" (infrastruktura kolejowa ) służyła Kopalni, jako właścicielowi, do realizacji jej własnej działalności gospodarczej – w postaci wydzierżawienia ( wynajęcia ) majątku , nie związanej z potrzebami publicznego transportu kolejowego. Kopalnia będąca właścicielem budowli kolejowych poprzez ich wydzierżawienie wykorzystała je na własne potrzeby, we własnym interesie. Udostępniła przedmiotową infrastrukturę wyłącznie dzierżawcy ( zarządcy infrastruktury ), a nie zainteresowanym przewoźnikom kolejowym, na równych prawach.
Dlatego też można stwierdzić, że w 2004 r. budowle kolejowe, a także zajęte pod nie grunty, nie korzystały ze zwolnienia od podatku od nieruchomości, przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej, w sytuacji, gdy podatnik będący ich właścicielem ( wieczystym użytkownikiem gruntów), w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, wydzierżawił je innemu podmiotowi pełniącemu funkcję zarządcy obejmującej również te budowle, "infrastruktury kolejowej".
Zarządca "infrastruktury kolejowej", o ile nie spełnia warunków z art. 3 ustawy podatkowej, nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Tym samym nie dotyczy go zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Należy przy tym zauważyć, że omawiane zwolnienie ma charakter przedmiotowy co powoduje, że jakakolwiek inne niż wskazane w powołanym wyżej przepisie wykorzystanie wymienionych tam budowli kolejowych skutkuje jego niezastosowaniem. Wydzierżawienie budowli kolejowych innemu podmiotowi ( zarządcy infrastruktury kolejowej ) wyłącza możliwość uznania, że budowle te wykorzystywane są wyłącznie, a więc jedynie, na potrzeby publicznego transportu kolejowego nawet wówczas, gdy ich dzierżawca jako zarządca infrastruktury w skład której wchodzą te budowle, udostępnia ją zainteresowanym przewoźnikom, w tym wydzierżawiającemu.
Budowle kolejowe, które w 2004 roku nie były wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, lecz również na potrzeby innego rodzaju, w tym do prowadzenia działalności gospodarczej ich właściciela, nie korzystały ze zwolnienia opisanego w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej.
O publicznym charakterze transportu kolejowego przesądza to czy zarządca udostępnia linie kolejowe wyznaczonym przewoźnikom kolejowym, zaś o wyłącznym wykorzystywaniu budowli kolejowych na potrzeby tak określonego transportu decyduje stan faktyczny wykluczający ich wykorzystywanie na inne potrzeby niż potrzeby publicznego transportu kolejowego.
Nie można mówić o wyłącznie publicznym charakterze transportu kolejowego w przypadku, gdy dana infrastruktura kolejowa przeznaczona jest do użytku nie tylko uprawnionym przewoźnikom kolejowym lecz również jej właściciela, w celu wykonywania przewozów rzeczy wyłącznie dla jego własnych potrzeb. Tego rodzaju transport można nazwać transportem na potrzeby wewnątrzzakładowe, jako transport, w ramach jednego przedsiębiorstwa, np. z miejsca produkcji do miejsca zbytu.
Skoro, jak w niniejszej sprawie podatnik odpłatnie, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej innej niż transport kolejowy, wydzierżawił innemu podmiotowi infrastrukturę kolejową, w skład której wchodziły, będące jego własnością, budowle kolejowe, wykorzystując je w ten sposób dla własnych celów gospodarczych, a ponadto wykorzystywał wydzierżawioną infrastrukturę, której był właścicielem, w celu wykonywania przewozów rzeczy wyłącznie dla własnych potrzeb, przewożąc własne produkty, do własnych punktów sprzedaży, po własnych choć wydzierżawionych liniach kolejowych, to tak wykorzystywane budowle kolejowe nie były budowlami wykorzystywanymi wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego.
W odwołaniu od decyzji i w skardze podatnik nie podważał stanowiska organu podatkowego w zakresie braku podstaw prawnych do objęcia przedmiotowym zwolnieniem budynków. Tym niemniej Sąd zauważa, że omawiane zwolnienie ( w 2004 r.) obejmowało wyłącznie budowle kolejowe oraz wymienione tam instalacje i urządzenia ( grunty ), a nie infrastrukturę kolejową w rozumieniu przepisów prawa kolejowego.
Dlatego też organy podatkowe słusznie uznały, że przedmiotowe budowle kolejowe nie spełniają warunków opisanych w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej i nie korzystają z przewidzianego tym przepisem zwolnienia od podatku od nieruchomości.
Podniesiony w skardze zarzut błędu w ustaleniach faktycznych był nieuzasadniony, gdyż poza kwestionowaniem pojęcia "transport wewnątrzzakładowy", skarżący nie wskazał na czym błąd ten miałby polegać.
Skoro zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało na podstawie art. 151 tej ustawy skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło