I SA/Gl 109/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-06-23
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Przemysław Dumana, Bożena Suleja
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu egzekucyjnego, które nie rozpoznało merytorycznie zarzutów zobowiązanego dotyczących nieprawidłowego naliczenia odsetek za zwłokę w postępowaniu egzekucyjnym, narusza przepisy postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest nieprawidłowe, ponieważ organ odwoławczy nie rozpoznał merytorycznie zarzutów zobowiązanego dotyczących nieprawidłowego naliczenia odsetek za zwłokę w postępowaniu egzekucyjnym. Organ skupił się jedynie na analizie przebiegu postępowania podatkowego, nie odnosząc się do kwestii prawidłowości prowadzonego postępowania egzekucyjnego i naruszając tym samym zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej oraz wymóg uzasadnienia postanowienia.Stan faktyczny
Spółka A S.A. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., które utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego odrzucające zarzuty zobowiązanego dotyczące egzekucji administracyjnej. Zarzuty dotyczyły nieprawidłowego naliczenia odsetek za zwłokę w podatku od nieruchomości, wynikającego z opóźnienia w wydaniu decyzji przez organ odwoławczy. Spółka podnosiła, że odsetki nie powinny być naliczane za okres, w którym organ odwoławczy przekroczył ustawowy termin rozpoznania odwołania. SKO nie rozpoznało merytorycznie tych zarzutów, skupiając się na procedurze.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. i zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Bożena Suleja (spr.), Protokolant Paulina Kowalczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A S.A. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 34 § l i 2 w związku z art. l8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r., nr 110 poz. 968 z późn. zm.) w zw. z art. 138 § l pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu zażalenia "A" SA z siedzibą w K. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy M. wydane w dniu [...] 2009 r. w sprawie zarzutów zobowiązanego.
Postanowieniem tym Nr [...] wierzyciel na podstawie art. 34 § l i 2 w związku z art. l8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uznał zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego "A" SA w K. za nieuzasadnione albowiem przekazanie dokumentów odbyło się z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 227 § l Ordynacji podatkowej.
Zarzuty będące przedmiotem rozpoznania zobowiązany zgłosił pismem z dnia [...] 2009 r. skierowanym do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. w trybie art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Dotyczyły one egzekucji administracyjnej prowadzonej w oparciu o wystawione przez Wójta Gminy M. tytuł wykonawczy z dnia [...] 2009 r. o numerze [...] . Tytuły powyższe wydano na podstawie decyzji z dnia [...] r. nr [...] , określającej spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od [...] 2006 r. do [...] 2006r. wraz z odsetkami za zwłokę.
W treści zarzutów zobowiązany stwierdził, iż w egzekucji administracyjnej dochodzony jest po części nieistniejący obowiązek. Z ustalonego stanu faktycznego wynikało bowiem, iż od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe dłużnik wniósł odwołanie, które po pierwsze zostało przekazane organowi II instancji z naruszeniem terminu wynikającego z art. 227 § l Ordynacji podatkowej a po drugie zostało rozpoznane przez organ odwoławczy z naruszeniem terminu z art. 139 § 3 tejże ustawy.
Jak wskazano w zarzutach, decyzja ta stała się podstawą do wystawienia w/w tytułu wykonawczego, naruszenie zaś terminów wynikających z powołanych regulacji prawnych - zgodnie z art. 54 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej - przesądzało o braku możliwości naliczania odsetek za zwłokę za okres od dnia [...] 2008 r. do dnia [...] 2008 r. oraz od dnia [...] 2009 r. do dnia [...] 2009 r. Okoliczności nie zostały jednak uwzględnione przez wierzyciela, który w wystawionych tytułach zażądał odsetek liczonych w sposób nieprzerwany, również za wskazane okresy. Zasadnym było więc wniesienie zarzutów opartych na art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W motywach orzeczenia o uznaniu zarzutów za nieuzasadnione wierzyciel wyjaśnił, że w dniu [...] 2008 r. jako organ podatkowy I instancji wydał decyzję w sprawie określenia podatnikowi wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od [...] 2006 r. do [...] 2006 r., którą doręczył pełnomocnikowi dłużnika w dniu [...] 2008 r. Od powyższej decyzji zostało wniesione do wierzyciela odwołanie w dniu [...] 2008r. Na podstawie art. 227 § 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym na dzień doręczenia odwołania organ I instancji przekazał odwołanie dłużnika wraz z aktami sprawy pismem z dnia [...] 2008r., które dostało dostarczone do organu II instancji tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...] 2008r.
Ponadto organ poinformował, że dłużnik w piśmie z dnia [...] 2008r. (data wpływu do organu – [...] 2008 r.) tj. przed przekazaniem odwołania zwrócił się o udzielenie wyjaśnień co do treści decyzji określającej Wójta Gminy M. odnośnie wysokości poszczególnych rat podatku od nieruchomości za 2006 r. Postanowieniem z dnia [...] r. (doręczonym w dniu [...] 2008r.) organ I instancji udzielił wyjaśnień na podstawie art. 215 § 2 Ordynacji podatkowej. Od niniejszego postanowienia dłużnik złożył zażalenie. Postanowieniem z dnia [...] r. (doręczonym stronie w dniu następnym) organ podatkowy uchylił swoje orzeczenie z dnia [...] 2008 r. i ustalił wysokość rat.
Następnie, w dniu [...] 2008 r. do organu wpłynęło pismo z Samorządowego Kolegium Odwoławczego o nadesłanie dokumentów i ustosunkowanie się do zarzutów spółki wniesionych bezpośrednio do organu odwoławczego.
Pisemną informacją z dnia [...] 2008 r. organ podatkowy I instancji poinformował SKO, iż wszystkie dokumenty dotyczące określenia zobowiązania podatkowego za 2004, 2005, 2006 rok zostały przekazane organowi odwoławczemu oraz ustosunkował się do zarzutów.
Zdaniem organu I instancji dłużnik mylnie przyjął, że pismo z dnia [...] 2008r. nr [...] było przekazaniem odwołania od przedmiotowej decyzji podczas gdy było ono jedynie odpowiedzią w toku postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 215 § 2 Ordynacji podatkowej.
Natomiast odwołanie strony faktycznie zostało przekazane pismem z dnia [...] 2008 r. tj, z zachowaniem przepisanego terminu.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej organ I instancji stwierdził, że w aktach znajduje się pismo SKO z dnia [...] 2009 r., w którym poinformowano dłużnika o przesunięciu terminu do załatwienia sprawy w trybie art. 140 Ordynacji podatkowej do dnia 15 marca 2009 r. Tym samym art. 139 § 3 tej ustawy nie został naruszony.
Pismem z dnia [...] 2009 r. "A" SA, na podstawie art. 34 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, złożyła zażalenie na przedmiotowe postanowienie i wniosła o jego uchylenie w części, w jakiej nie uznano zasadności zarzutów dotyczących żądania egzekucji odsetek za zwłokę z pominięciem treści art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, i jednocześnie o uznanie w tej części zasadności ogłoszonych zarzutów.
Argumentując zasadność wniesionego zażalenia skarżący ponownie przytoczył przedstawione w zarzutach okoliczności sprawy.
W ocenie skarżącej spółki wydane przez Wójta Gminy M. postanowienie z dnia [...] r. jest błędne i powinno być uchylone w tej części, w jakiej nie uznaje prawdziwości zarzutów dotyczących żądania egzekucji odsetek za zwłokę z pominięciem treści art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Skarżący przyznał jednocześnie, iż jego przekonanie o przekazaniu odwołania z dnia [...] 2008 r. z opóźnieniem przez organ I instancji okazało się mylne a zatem należało zrezygnować z zarzutu naruszenia przepisu art. 227 § 1 Ordynacji podatkowej a w istocie z zarzutu nieprawidłowego naliczania odsetek za okres od [...] 2008 r. do dnia [...] 2008 r.
Natomiast podtrzymał w całej rozciągłości wywód dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez rozpoznanie sprawy z przekroczeniem terminu (2 miesięczna zwłoka).
Zdaniem skarżącego wierzyciel winien był uznać zarzut, że w myśl art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność "A" za naliczone odsetki za zwłokę podlegała wyłączeniu w okresie od dnia [...] 2009 r. do dnia [...] 2009 r., tj. od dnia następnego po upływie terminu, o którym mowa w art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej, do dnia doręczenia decyzji z dnia [...] r. nr [...] . Pominięcie z kolei powyższych okoliczności w wystawionym przez organ podatkowy tytule wykonawczym nr [...] przesądza o zasadności zgłoszonych w tym przedmiocie zarzutów.
Skarżący podniósł ponadto, że uznając zarzuty za nieuzasadnione w części dotyczącej naliczania odsetek za zwłokę z pogwałceniem przepisu art. 54 § 1 pkt 3 ordynacji podatkowej nie wziął pod uwagę, iż wynikający art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej termin nie podlega żadnej modyfikacji, w przypadku jednak jego niedotrzymania organ podatkowy ma wyznaczenia nowego terminu załatwienia sprawy. Termin ten w takim wypadku jest, mimo wystosowanego zawiadomienia niedochowany. Sytuacja ulega o tyle zmianie o ile jego niedochowanie ma usprawiedliwione przez organ podatkowy
Wspomnianym na wstępie postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie wierzyciela. Ustosunkowując się do treści zażalenia organ odwoławczy nie odniósł się do faktu, iż skarżący zrezygnował z zarzutu w części dotyczącej odsetek za zwłokę w okresie od [...] 2008 r. do dnia [...] 2008 r. W kwestii wydania z opóźnieniem decyzji przez organ II instancji podniesiono, że do Kolegium po przesłaniu akt przez Wójta Gminy kierowane były kolejne dokumenty obejmujące lata 2004, 2005, 2006. Mając na uwadze złożoność podnoszonych spraw przez podatnika uznano, że postępowanie odwoławcze, jak to zaznaczono w piśmie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do strony zostanie zakończone do [...] 2009 r. (pismo [...] z dnia [...] 2009 r.) Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że termin wydania przedmiotowej decyzji został przez stronę zaakceptowany.
Na przedmiotowe postanowienie spółka wniosła w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarzucając mu naruszenie prawa materialnego w postaci przepisu art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Skarżący wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania.
W treści skargi spółka potwierdziła, iż chybiony był pierwszy zarzut zgłoszony w toku egzekucji prowadzonej przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. a mianowicie dotyczący braku zastosowania art. 54 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej albowiem organ podatkowy nie naruszył art. 227 § 1 powołanej ustawy. Jednocześnie strona skarżąca podniosła, że wobec przedstawionych przez wierzyciela dokumentów potwierdził się zarzut dotyczący nieuwzględnienia skutków prawnych wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej a skutkujący pominięciem okresu, za który nie powinny być naliczane odsetki za zwłokę. Zauważono, iż w świetle ostatniego z przepisów odsetki te nie powinny być naliczane w innym okresie niż wskazane to zostało w piśmie z [...] 2009 r., co nie zmieniało jednak zasadności zgłoszonego w tym przedmiocie zarzutu.
W ocenie "A" SA wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowienie z dnia [...] r. nr [...] jest błędne i powinno zostać uchylone w całości. Poza sporem pozostaje, że złożone przez "A" SA odwołanie z dnia [...] 2008 r. od decyzji z dnia [...] r. nr [...] zostało doręczone Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w B. w dniu [...] 2008 r. a rozpatrzone dopiero na skutek wydanej przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] r. nr [...] , a więc z naruszeniem terminu wynikającego z art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej. Skoro więc decyzja z dnia [...] r. stała się podstawą do wystawienia tytułu wykonawczego z dnia [...] 2009 r. nr [...] to wierzyciel przy w wystawianiu tego winien uwzględnić skutki prawne wypływające z art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, w myśl którego odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres od dnia następnego po upływie terminu, o którym mowa w art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej, do dnia doręczenia decyzji organu odwoławczego, jeżeli decyzja organu odwoławczego nie została wydana w terminie wynikającym z tego uregulowania. Zdaniem skarżącej spółki do sytuacji takiej doszło w rozpatrywanej sprawie co oznacza, że z naliczania odsetek za zwłokę winien być wyłączony okres od dnia [...] 2009 r., tj. dnia upływu wynikającego z art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej terminu, do dnia [...] 2009 r, tj. doręczenia stronie decyzji z dnia [...] tegoż roku.
Okoliczności te jednak nie zostały uwzględnione w przesłanym do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. tytule wykonawczym.
W skardze dodatkowo wyjaśniono, że nie każda usprawiedliwiona w myśl art. 140 § 1 op. zwłoka w załatwieniu sprawy wyklucza możliwość zastosowania art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Sytuacja taka została unormowana w art. 54 § 2 op., zgodnie z którym art. 54 § 1 pkt 3 ustawy nie stosuje się gdy do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel, albo też opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu. Skarżący podkreślił, że w świetle poglądów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie przedstawionych w wyroku z dnia 13 lutego 2008 r. sygn. Akt I SA/Lu 643/07, "prawidłowe zastosowanie szczególnego unormowania art. 54 § 2 Ordynacji podatkowej zobowiązuje organ podatkowy do stanowczego ustalenia konkretnych przyczyn opóźnienia załatwienia sprawy podatkowej, na czym miało polegać ewentualne przyczynienie się strony do opóźnienia, jakie okoliczności wykluczyły wpływ organu podatkowego na powstanie przyczyn opóźnienia czy na wyeliminowanie zaistniałych przyczyn opóźnienia". W rozpatrywanej sprawie nie ma mowy o obiektywnych przyczynach opóźnienia czy też przyczynach leżących po stronie "A". Ilość spraw oraz ich złożoność nie mogą usprawiedliwiać opóźnienia.
W odpowiedzi ma skargę nadanej w dniu [...] 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powielając argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Na rozprawie w dniu 23 czerwca 2010 r. pełnomocnik skarżącej spółki podtrzymał skargę dodatkowo wyjaśnił, iż zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego zostały wniesione w przepisanym terminie i okoliczność ta nie jest kwestionowana. Ponadto pełnomocnik podniósł, że jedno z postępowań egzekucyjnych zaskarżonych zarzutami zostało umorzone przez organ egzekucyjny wobec uwzględnienia stanowiska strony oraz podkreślił, że odsetki określono w tytułach wykonawczych w sposób nieprzerwany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Ponadto Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1270 ze zm. zwaną dalej p.p.s.a.).
W ocenie Sądu skarga jest uzasadniona.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] jest nieprawidłowe.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż kwestią sporną w niniejszej sprawie jest fakt objęcia tytułem wykonawczym z dnia [...] 2009 r. o numerze [...] odsetek za zwłokę w zapłacie należności bez wyłączenia okresu od dnia [...] 2009 r., tj. od dnia upływu wynikającego z art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej terminu, do dnia [...] 2009 r., tj. doręczenia stronie ostatecznej decyzji z dnia [...] tegoż roku.
Wskazać należy, iż zgodnie z dyspozycją art. 27 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tytuł wykonawczy w przypadku egzekucji należności pieniężnej zawierać musi także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek.
Żadna ze stron postępowania nie zakwestionowała, że w powyższym tytule wykonawczym odsetki zwłoki zostały naliczone w sposób nieprzerwany. Sąd oparł się w tej materii na oświadczeniu strony skarżącej albowiem tytuł wykonawczy będący przedmiotem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym nie został załączony do akt sprawy przez organ administracyjny. Okoliczności tej nie podważył także organ w zaskarżonej decyzji poprzez zaniechanie ustosunkowania się do twierdzenia zobowiązanego w tym zakresie.
Poza sporem pozostaje również fakt, iż decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu podatkowego I instancji (SK0 [...] z dnia [...]r.) będącej podstawą wydania tytułu wykonawczego została wydana z uchybieniem terminu określonego art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia organ odwoławczy podniósł jedynie, iż o fakcie przekroczenia terminu strona odwołująca się została zawiadomiona i zaakceptowała ten stan.
Podkreślić wypada, iż zarzuty zobowiązanego oparte podstawie nieistnienia obowiązku w części, stosownie do treści przepisu art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, rozpatruje organ egzekucyjny po uzyskaniu stanowiska wierzyciela. Wypowiedź wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1 powołanej ustawy jest wiążąca dla tego organu. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), wobec czego oparcie zarzutów zobowiązanego, na tej podstawie, że obowiązek nie istnieje, wywoła zamierzony skutek jedynie w razie przyznania tego faktu przez wierzyciela w trybie art. 34 tejże ustawy (wyrok NSA dnia 30 listopada 2000 r., sygn. akt III S.A. 2571/99 ONSA 2002/1/27).
W niniejszej sprawie skarżący kwestionował egzekucję należności z tytułu odsetek za zwłokę za okres od [...] 2009 r. do [...] 2009 r., który to obowiązek wynikał z treści wystawionego tytułu wykonawczego - wbrew dyspozycji art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Badając sprawę Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie rozpoznał zgłoszonych przez wierzyciela zarzutów co do meritum. W lakonicznym uzasadnieniu swojego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. nie dokonało de facto oceny zarzutów wierzyciela w świetle istniejącego stanu faktycznego a jedynie powieliło motywy rozstrzygnięcia zaprezentowane przez wierzyciela. Organ skupił się wyłącznie na zagadnieniu zachowania przez terminów do przekazania sprawy i wydania decyzji (227 § 1 i art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej) w postępowaniu podatkowym, w którym określono spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2006 rok natomiast nie odniósł się w żadnej mierze do kwestii prawidłowości prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W zażaleniu na postanowienie wierzyciela zobowiązany skonkretyzował treść zarzutu określając go sposób precyzyjny a mimo to organ odwoławczy nie wypowiedział się co do naruszenia przepisu art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej (zasadności egzekucji należności odsetkowych za zwłokę za okres od [...] 2009 r. do [...] 2009 r.) ograniczając się jedynie do analizy przebiegu postępowania wymiarowego. Wręcz przeciwnie, w części uzasadnienia zaskarżonego postanowienia dotyczącej zarzutów zobowiązanego organ przywołał tylko przepis art. 54 § 1( z pominięciem dalszych jednostek redakcyjnych) Ordynacji podatkowej co sugeruje, że nie dokonał niezbędnych ustaleń faktycznych i nie ocenił merytorycznie konkretnego zarzutu skarżącej spółki dotyczącego naruszenia konkretnego przepisu prawa.
Należy podkreślić, iż nawet w przypadku jakichkolwiek wątpliwości obowiązkiem organu administracji jest dokładne ustalenie treści żądania strony, które wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub prawa procesowego, która ma znaczenie dla właściwego załatwienia sprawy. Jeśli organ egzekucyjny, do którego zgłoszony został wniosek przedmiocie zarzutów egzekucyjnych, nie ma pewności co do tego, czego dotyczy wniosek, obowiązkiem tego organu jest podjęcie z urzędu czynności w celu wyjaśnienia żądania strony (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 lutego 2004 r., sygn. akt III SA 726/03)
Wierzyciel miał obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy i ustosunkowania się w orzeczeniu do zarzutów zgłoszonych przez wierzyciela, zgodnie z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji albowiem jak zostało podniesione organ egzekucyjny nie jest władny do badania tej kwestii. Tego jednak w ogóle nie uczynił, poprzestając na opisie przebiegu postępowania podatkowego.
Zgodnie z art. 124 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, znajdującego zastosowanie w związku z treścią art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postanowienie organu administracji powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie. Uzasadnienie stanowi integralną część postanowienia a jego celem u jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia. Aby postanowienie mogło zostać uznane za prawidłowe uzasadnienie musi korespondować z treścią rozstrzygnięcia.
W judykaturze utrwalony jest pogląd, że pominięcie w uzasadnieniu postanowienia oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie określonej kwestii stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia (por. wyr. NSA z dnia 9 kwietnia 2001 r., V SA 1611/00, niepubl.).
Należy stanowczo stwierdzić, iż w zaskarżonym orzeczeniu organ odwoławczy nie ustosunkował do podnoszonej w zarzutach kwestii odsetek, nie zbadał stosownych przepisów prawa regulujących naliczanie odsetek, tym samym nie ocenił merytorycznie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Uzasadnienie postanowienia z dnia [...] r, nie zawiera wskazania podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia, czym narusza
przepisy art. 107 w zw. z art. 126 kpa w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Jednocześnie organ naruszył unormowaną w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego zasadą prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organy administracji publicznej "podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy". W myśl tej zasady organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 45).
Materiał dowodowy winien być zgromadzony i rozpatrzony w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.)), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści i dochowania przewidzianej w art. 8 k.p.a. zasady prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów państwa.
Dopiero prawidłowe przeprowadzenie postępowania, wszechstronne wyjaśnienie okoliczności faktycznych pozwoli do ustosunkowania się do zarzutów obrazy prawa materialnego.
Wobec naruszenia powołanych powyżej przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływa na wynika sprawy Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło