II OZ 843/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 10 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 83/10 w pkt I oddalającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, a w pkt II odrzucającego sprzeciw A. K. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 83/10 oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustalającego dla A. K. adwokata z urzędu w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku postanawia: 1. uchylić pkt I zaskarżonego postanowienia i odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, 2. oddalić zażalenie w części dotyczącej pkt II zaskarżonego postanowienia. Pismem z dnia 23 grudnia 2009 r. A. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku. Następnie w dniu 18 lutego 2010 r., na urzędowym formularzy wniosku o przyznanie prawa pomocy, A. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 83/10 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata z urzędu. Zarządzeniem z dnia 14 kwietnia 2010 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Krakowie wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata W. K. Pismem z dnia 17 maja 2010 r. pełnomocnik skarżącego złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 83/10 w zakresie dotyczącym oddalenia wniosku skarżącego o zwolnienie go od ponoszenia kosztów sądowych. W sprzeciwie pełnomocnik skarżącego zawarł wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia. Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 83/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w pkt I oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, a w pkt II odrzucił sprzeciw. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że postanowienie referendarza sądowego o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych zostało doręczone skarżącemu w dniu 30 marca 2010 r., a więc termin do wniesienia sprzeciwu upłynął w dniu 6 kwietnia 2010 r. Podkreślono, że pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego wyznaczonemu pełnomocnikowi z urzędu nosi datę 27 kwietnia 2010 r., a wiec od tego dnia adw. W. K. został pełnomocnikiem skarżącego. Dlatego też uznano, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia sprzeciwu leży po stronie pełnomocnika skarżącego i nie spełnia przesłanek przywrócenia terminu określonych w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pełnomocnik A. K. wnosząc o jego uchylenie i merytoryczne rozpoznanie sprzeciwu. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, iż wyznaczony dla skarżącego pełnomocnik z urzędu otrzymał pełnomocnictwo podpisane przez skarżącego w dniu 12 maja 2010 r. i od tej daty, a nie od daty jego podpisania pełnomocnictwa przez mocodawcę miał możliwość sporządzenia sprzeciwu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), przy czym równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Jednocześnie zgodnie z art. 244 § 2, w brzmieniu obowiązującym od dnia 10 kwietnia 2010 r. (zmienionego art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 12 lutego 2010 r. zmiana ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 36, poz. 196), ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ustanie przeszkody do spełnienie terminowanej czynności (złożenia sprzeciwu) należy liczyć od dnia w którym pełnomocnik skarżącego dowiedział się, iż został on wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w Krakowie pełnomocnikiem z urzędu. W przedmiotowej sprawie, za datę w której ustała przeszkoda do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu należy uznać dzień 21 kwietnia 2010 r., tj. dzień w którym adwokat W. K. otrzymał zarządzenie Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w Krakowie (jak wskazał pełnomocnik skarżącego w zażaleniu z dnia 21 lipca 2010 r.). Dlatego też należy uznać, iż złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu w dniu 17 maja 2010 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1, w zw. z art. 88 i art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji postanowienia. W pkt 2 sentencji postanowienia orzeczono na podstawie art. 184 w zaw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.