II OZ 914/10

Dnia 29 września 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wiesław Kisiel po rozpoznaniu w dniu 29 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2010 r., VII SO/Wa 4/09, oddalające wniosek w sprawie z wniosku R. R. o ukaranie Prezydenta Miasta Radomia grzywną w trybie art.55 P.p.s.a. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie celem ponownego rozpoznania R. R. w dniu 9 listopada 2009 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu administracji skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Radomia w sprawie niewydania decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W dniu 24 marca 2010 r. skarżący złożył wniosek o wymierzenie Prezydentowi Miasta Radomia grzywny z tytułu nieprzekazania jego skargi na bezczynność. W odpowiedzi na wniosek organ przyznał, że zarzut zawarty we wniosku jest zasadny, jednak wniósł o odstąpienie od wymierzenia grzywny. Skarga na bezczynność została przekazana do Sądu w dniu 26 kwietnia 2010 r., a skutek bezczynności został usunięty poprzez wysłanie skarżącemu decyzji w sprawie warunków zabudowy. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2010 r., VIII SAB/Wa 28/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. R. na bezczynność Prezydenta Miasta Radomia. Postanowieniem z dnia 6 lipca 2010 r., VII SO/Wa 4/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek R. R. o ukaranie Prezydenta Miasta Radomia grzywną w trybie art.55 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2002 r. nr 153, poz.1270 ze zm. dalej "P.p.s.a."). Sąd podniósł, że sformułowanie art.55 § 1 P.p.s.a. "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa art. 54 § 2 P.p.s.a. sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie. Grzywna nie jest, co do zasady, środkiem represji za sam fakt nienadesłania dokumentów w ogóle, czy ich nienadesłanie w terminie, lecz środkiem dyscyplinującym organ. Celem wymierzenia grzywny jest bowiem wymuszenie na organie przekazania akt i nadania sprawie właściwego biegu, a nie ukaranie organu za nieterminowość działania. W ocenie Sądu I.instancji w sprawie nie zachodzą przesłanki do wymierzenia Prezydentowi Miasta Radomia grzywny, skoro podstawowy cel, przekazanie dokumentów do Sądu, został osiągnięty. Nastąpiło to z opóźnieniem, jednakże organ wypełnił ciążący na nim obowiązek procesowy, zanim Sąd orzekł w przedmiotowej sprawie. R. R. w zażaleniu na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, zarzucił naruszenie art.55 § 1 P.p.s.a. przez przyjęcie, że nie zachodziły przesłanki do wymierzenia organowi grzywny pomimo ewidentnego niedochowania obowiązku wynikającego z art.54 § 2 P.p.s.a. Prezydent Miasta Radomia w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego odrzucenie lub oddalenie oraz obciążenie skarżącego kosztami postępowania w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art.54 § 2 P.p.s.a.). W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art.54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art.154 § 6 (art.55 § 1 P.p.s.a.). Powołane przepisy określają dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny, tj. (1) uchybienie przez organ trzydziestodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz (2) złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Użyty w art.55 § 1 P.p.s.a. termin "może" oznacza, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę zasadności wymierzenia grzywny. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny sąd winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc przyczynę niedopełnienia obowiązku, jak również czas opóźnienia w przekazaniu skargi do sądu. Prezydent Miasta Radomia niewątpliwie uchybił ustawowemu trzydziestodniowemu terminowi, gdyż skargę strony, która wpłynęła do organu w dniu 9 listopada 2009 r. przekazał do Sądu dopiero 26 kwietnia 2010 r. Redakcja art.55 § 1 P.p.s.a. uzasadnia wniosek, że wymieniona tam grzywna ma charakter mieszany tj. dyscyplinujący i represyjny. Przyjęciu wyłącznie dyscyplinującego charakteru grzywny wskazanej w art.55 § 1 P.p.s.a. sprzeciwia się dyspozycja tego przepisu w zestawieniu z art.54 § 2 P.p.s.a. Zawarte w art.55 § 1 P.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art.54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny" oznacza, że wyłączną przesłanką materialnoprawną takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków wymienionych w art.54 § 2 P.p.s.a. czyli (1) nieprzekazanie przez organ skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz (2) przekroczenie 30-dniowego terminu przekazania sądowi tych wszystkich dokumentów, a termin ten liczony jest od dnia doręczenia skargi organowi. Przyczyny, które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi w terminie, nie mają znaczenia dla możliwości wymierzenia grzywny, a mogą jedynie rzutować na jej wysokość. Sąd I.instancji nieprawidłowo przyjął, że skoro podstawowy cel art.54 § 2 P.p.s.a. (przekazanie dokumentów Sądowi) został osiągnięty to brak było przesłanek do zastosowania art.55 § 1 P.p.s.a. (wymierzenia grzywny). "Sam fakt przekazania skargi przed rozpoznaniem wniosku o nałożenie na organ grzywny nie przesądza o braku przesłanek do wymierzenia na mocy art.55 § 1 P.p.s.a. grzywny." (postanowienie NSA z 6 maja 2008 r., II OZ 400/08). W tym stanie rzeczy, na podstawie art.185 § 1 w zw. z art.197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji niniejszego postanowienia.