I SA/Sz 234/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.), Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 lipca 2010 r. sprawy ze skargi P. S. Spółki z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku kwot nienależnie dokonanych zwrotów podatku od towarów i usług oddala skargę. Naczelnik [...] decyzją z dnia [...] . wydaną na podstawie art. 33 § 1, § 2 pkt 3 Ordynacji podatkowej orzekł o zabezpieczeniu na majątku "[...], przed wydaniem decyzji, kwoty niezależnie dokonanych zwrotów podatku od towarów i usług za okresy: od [...] do [...] w przybliżonej łącznej kwocie [...] zł. Powyższa decyzja wydana została w toku postępowania kontrolnego wobec Spółki na wniosek Dyrektora[...] . W trakcie tej kontroli stwierdzono, że Spółka bezpodstawnie odliczyła w poszczególnych w/w miesiącach podatek naliczony na łączną kwotę [...] zł. wynikający z fikcyjnych faktur VAT wystawionych przez "[...] W odrębnych postępowaniach kontrolnych wobec wystawców uznanych za fikcyjne faktury ustalono, że faktury VAT wystawione przez R. W. na rzecz W. S. z których większość była następnie refakturowana na [...] a także bezpośrednio na tę Spółkę, nie przedstawiała rzeczywistych zdarzeń gospodarczych w nich wykazanych, a rzeczywistym celem takiego postępowania było uzyskiwanie niezasadnych zwrotów podatku VAT przez Spółkę. W rozliczeniach za poszczególne miesiące [...] zawyżyła w ten sposób nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, w tym do zwrotu na rachunek bankowy o [...] zł. w [...] o [...] w[...] ., oraz o [...] zł. w[...] , łącznie o [...] zł., co wynika z faktur szczegółowo wymienionych w uzasadnieniu decyzji organu I instancji (str. 2 odwrót-3 odwrót), a wcześniej w uzasadnieniu wniosku Dyrektora[....] . W ocenie organu I instancji istniała uzasadniona obawa niewykonania przez Spółkę tak określonego w przybliżeniu zobowiązania zwrotu nienależnie otrzymanego zwrotu podatku, bowiem - jak wynika z analizy sprawozdań finansowych i bilansu oraz opinii biegłego rewidenta i raportu uzupełniającego- kondycja finansowa i majątkowa Spółki uległa istotnemu pogorszeniu i nie gwarantuje jej wierzycielom zaspokojenia ich roszczeń (analiza sytuacji finansowej i majątkowej Spółki została przedstawiona szczegółowo na str. 5-7 uzasadnienia decyzji I instancji). W tym stanie organ I instancji uznał za uzasadnione orzeczenie o zabezpieczeniu na podstawie art. 33 § 1, § 2 pkt 3 Ordynacji podatkowej zwrotu podatku z określeniem przybliżonej jego wysokości. Pismem z dnia[...] . wniesionym do [...] w dniu[....] . Spółka częściowo wykonała decyzję o zabezpieczeniu na podstawie art. 33d pkt 6 Ordynacji podatkowej w formie depozytu gotówkowego to jest uznania kwoty na rachunku depozytowym organu podatkowego w wysokości [...] zł wpłaconej [...] . Organ podatkowy przyjął w/w zabezpieczenie postanowieniem z dnia[...] Niezależnie od tego Spółka wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji z[...] . domagając się jej uchylenia w całości. Skarżąca zarzuciła, że organ wydający decyzję o zabezpieczeniu w całości oparł się na twierdzeniach zawartych we wniosku organu kontroli skarbowej bez przeprowadzenia dowodów potwierdzających istnienie po stronie Spółki obowiązku i wysokości zwrotu nienależnie otrzymanego podatku. Twierdzenia organu wnioskującego nie są dowodem w rozumieniu art. 181 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącej Spółki w niniejszej sprawie organ podatkowy nie miał możliwości ustalenia podstawowej przesłanki zabezpieczenia, jaką jest istnienie obowiązku podatkowego, gdyż organ wnioskujący nie zaoferował mu żadnego materiału dowodowego, a i organ podatkowy nie dokonał żadnych ustaleń pod tym kątem we własnym zakresie poprzestając na twierdzeniach organu wnioskującego nie popartych żadnymi dowodami. Organ podatkowy skupił się wyłącznie na przesłance obawy niewykonania zobowiązania podatkowego i w tym zakresie zebrał dowody i przeprowadził ich analizę. Jednakże, zdaniem skarżącej, postąpił błędnie zakładając a priori, że rzeczywiście istnieje obowiązek podatkowy strony mogący być przedmiotem przyszłego zabezpieczenia, co stanowi o naruszeniu art. 33 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej w S. decyzją z dnia [...] . utrzymał w mocy decyzję organu I instancji uznając, że odpowiada prawu oraz ustalonym faktom. Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie zabezpieczające nie zastępuje postępowania podatkowego w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości, w którym następuje weryfikacja ustaleń kontrolujących w tym zakresie. Przedmiotem postępowania zabezpieczającego jest kwestia oceny zasadności zabezpieczenia przewidywanego dopiero zobowiązania podatkowego, a jego celem jest ochrona interesu przyszłego wierzyciela należności publicznoprawnych. Ocena przewidywanego przyszłego zobowiązania Spółki z tytułu nienależnego zwrotu podatku w przybliżonej wysokości dokonana została w toku kontroli skarbowej przez Dyrektora[...] , a syntetyczna informacja z dokonanych ustaleń przedstawiona została we wniosku tego organu o zabezpieczenie przewidywanego zobowiązania. Informację powyższą należało uznać za dowód w rozumieniu art. 180 Ordynacji podatkowej uprawdopodobniający istnienie przyszłego zobowiązania. Organ podatkowy właściwy do wydania decyzji o zabezpieczeniu przyszłego zobowiązania nie jest uprawniony, nie jest bowiem uprawniony do dublowania postępowania podatkowego prowadzonego w tym przypadku przez organ kontroli skarbowej i nie może kwestionować ustaleń tego organu. Zadaniem organu właściwego do wydania decyzji o zabezpieczeniu w takiej sytuacji jest jedynie uprawdopodobnienie, że zachodzi obawa, iż przyszłe zobowiązanie podatkowe ustalone w przybliżeniu przez organ kontroli skarbowej nie zostanie przez Spółkę wykonane. W ocenie organu odwoławczego omawiana obawa została w sprawie dostatecznie uprawdopodobniona w oparciu o analizę dokumentów finansowych Spółki oraz opinię biegłego rewidenta i raport uzupełniający opinię z badania sprowadzania finansowego Spółki, co szczegółowo przedstawiono w uzasadnieniu decyzji. W tym zakresie odwołanie nie zawiera żadnych zarzutów. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucając, że wydana została z naruszeniem art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego bezpodstawne zastosowanie ponieważ w zebranym materiale dowodowym brak jest dowodów na okoliczność istnienia obowiązku podatkowego strony, którego zabezpieczenia domaga się wnioskodawca, w szczególności zaś wszystkie twierdzenia dotyczące stanu faktycznego zawarte w decyzji są w istocie pozbawione dowodów i są tylko wyrazem bezpodstawnej aprobaty organu podatkowego dla stanowiska wnioskodawcy wyrażonej w jego wniosku i przyjęcia zawartych we wniosku informacji jako okoliczności udowodnionych. W uzasadnieniu skargi Spółka powtórzyła argumentację odwołania podtrzymując stanowisko, że informacja organu kontroli skarbowej Dyrektora [...] zawarta we wniosku o zabezpieczenie przyszłego zobowiązania nie stanowi dowodu istnienia obowiązku podatkowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem. Zgodnie z art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika (...) jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. Zgodnie z art. 33 § 2 pkt 3 Ordynacji podatkowej zabezpieczenia w okolicznościach wymienionych w § 1 można dokonać również w toku postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej przed wydaniem decyzji określającej. Zabezpieczenie należności podatkowych, także przyszłych, na majątku podatnika stanowi szczególną formę skutecznego egzekwowania zobowiązań podatkowych. Podstawowym celem zabezpieczenia jest ochrona przyszłych roszczeń wierzyciela. Postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, stwarza jedynie pewne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do jego wyegzekwowania (wykonania). Postępowanie to ma charakter pomocniczy i tymczasowy i ma na celu zapewnienie realizacji w przyszłości, w drodze postępowania egzekucyjnego, jeśli będzie prowadzone, roszczeń wierzyciela. Z przytoczonych przepisów wynika, że zasadniczą przesłanką orzeczenia o zabezpieczeniu jest uzasadniona obawa, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Przesłanka ta w sposób dostateczny została wykazana w oparciu o analizę dokumentacji finansowej Spółki oraz opinii biegłego rewidenta i raportu uzupełniającego, szczegółowo przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (i nie kwestionowana w skardze), z której jednocześnie wynika, iż kondycja finansowa i majątkowa Spółki ulega istotnemu pogorszeniu, tak, że uzasadniona jest obawa niewykonania przyszłego zobowiązania. W zakresie dotyczącym ustalenia czy istnienie zabezpieczonego zobowiązania (zwrotu podatku) zostało uprawdopodobnione, zasadnie uznano, że istotne znaczenie dowodowe w rozumieniu art. 180 Ordynacji podatkowej miała informacja Dyrektora [...] zawarta we wniosku o wynikach postępowania kontrolnego prowadzonego przez ten organ, który następnie wyda decyzję w sprawie zwrotu podatku podlegającą kontroli odwoławczej i sądowej. Organ uprawniony do wydania decyzji o zabezpieczeniu, który nie wydaje decyzji w sprawie zobowiązania podatkowego, nie jest uprawniony do kontrolowania i oceny wyników postępowania Dyrektora[...] . Odmienne na ten temat wywody skargi nie mają uzasadnienia prawnego i jako takie nie mogą być uwzględnione. Reasumując zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a nieuzasadniona skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.