VII SA/Wa 688/10
WyrokWSA w Warszawie2010-07-14
Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbudowę obiektu budowlanego, wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, jest dotknięte wadą nieważności, jeśli pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego, a inwestor dysponuje decyzją o pozwoleniu na użytkowanie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbudowę obiektu budowlanego, wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, nie jest dotknięte wadą nieważności, nawet jeśli pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego. Organ miał prawo zawiesić postępowanie do czasu zakończenia postępowania legalizacyjnego dotyczącego spornego obiektu, ponieważ jego status prawny nie był uregulowany, a istniała zależność między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a wydaniem pozwolenia na rozbudowę. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie nie stanowiła istotnej przeciwwagi dla wyeliminowania z obrotu prawnego pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi spółki z o.o. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które utrzymało w mocy postanowienie Starosty o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Postępowanie to dotyczyło wniosku o pozwolenie na rozbudowę obiektu usługowego. Skarżąca spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez błędne przyjęcie, że postanowienie o zawieszeniu nie jest dotknięte wadą nieważności, oraz art. 7 i 77 kpa poprzez brak działań zmierzających do ustalenia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), , Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2010 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia skargę oddala.
Sygnatura akt VIISA/Wa 688/10
Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. ( [...]) utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] wydane w dniu [...] listopada 2009 r., którym odmówiono stwierdzenia nieważności postanowienia Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r. ([...]) zawieszającego postępowanie administracyjne dotyczące wniosku firmy "[...] " sp. z o.o. z siedzibą w K. w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbudowę obiektu usługowego "[...]" o galerię handlową wraz z przebudową parkingów przy ul. Z. w T.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej/postanowienia jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji stanowiącym wyjątek od zasady trwałości decyzji/postanowienia zawartej w art. 16 kpa.
Zaistnienie przesłanki nieważnościowej musi być przy tym oczywiste.
Następnie przytoczył treść art. 97 § 1 pkt 4 kpa oraz wskazał, że jako przyczynę zawieszenia postępowania w oparciu o ww. przepis organ stopnia podstawowego podał konieczność przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego związanego z wyrokiem NSA z dnia 6 grudnia 2006 r. oddalającym skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach z dnia 27 czerwca 2005 r. uchylającego decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] marca 2003 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę centrum usługowo- handlowego przy ulicy Z. w T.
W ocenie organu ( Starosty [...]) należało zawiesić postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na rozbudowę obiektu do czasu uregulowania jego statusu prawnego, tj. przeprowadzenia przez inwestora postępowania legalizacyjnego.
W ocenie GINB sposób zakończenia postępowania naprawczego dotyczącego budowy spornego obiektu ma wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie pozwolenia na jego rozbudowę.
Wskazać bowiem należy, że jeżeli postępowanie naprawcze zakończy się decyzją o nakazie rozbiórki to organ będzie zobligowany do odmowy wydania pozwolenia na rozbudowę.
Zakończenie postępowania naprawczego stanowi zatem zagadnienie wstępne dla wydania pozwolenia na rozbudowę.
Skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł inwestor – [...] sp. z o.o. w K.
Zarzucił mu:
- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na jego wynik tj:
a) art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez przyjęcie, że postanowienie Starosty [...] z dnia [...] lipca 2007 r. zawieszające postępowanie administracyjne w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbudowę obiektu usługowego [...] nie jest dotknięte kwalifikowaną wadą nieważności polegającą na rażącym naruszeniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 kpa,
b) art. 7 i 77 kpa poprzez naruszenie obowiązku wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy polegające na zupełnym braku jakichkolwiek działań po stronie organu zmierzających do ustalenia stanu faktycznego w niniejszej sprawie, w szczególności zbadania czy właściwe organy prowadzą postępowanie administracyjne na podstawie art. 51 ustawy Prawo budowlane w związku z usunięciem z obiegu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę Centrum Handlowo-Usługowego przy ul. Z. w T.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Art. 97 § 1 pkt 4 kpa wskazuje w istocie na cztery elementy składające się na istotę zagadnienia wstępnego:
1) zagadnienie to musi wyłonić się w toku postępowania administracyjnego,
2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu,
3) to rozstrzygnięcie musi być uprzednie tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji,
4) musi istnieć zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji.
Powyższe oznacza, iż zawiesić można tylko toczące się postępowanie a zatem zagadnienie wstępne może powstać tylko w toku takiego postępowania.
Drugi z elementów składających się na treść art. 97 § 1 pkt 4 kpa traktuje o tzw. właściwości rzeczowej organu lub sądu czyli właściwości umożliwiającej podjęcie rozstrzygnięcia mającego wpływ na inne rozstrzygnięcie.
Z kolei uprzedniość rozstrzygnięcia w rozumieniu ww. przepisu dotyczy relacji czasowej między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji ( postanowienia). Uprzednie to – mówiąc inaczej takie, które miało miejsce wcześniej. Nie chodzi tu jednak o jakiekolwiek rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego lecz o takie, które na gruncie przepisów prawnych regulujących określone postępowanie wykazuje charakter trwały czyli jest prawomocne.
Czwarty element konstrukcji zagadnienia wstępnego stanowi o istnieniu zależności między uprzednim rozstrzygnięciem tegoż zagadnienia a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji.
Zależność ta określana jest jako istnienie związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy a zagadnieniem wstępnym.
Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, iż argumenty przedstawione w skardze nie są zasadne.
Decyzja o pozwoleniu na budowę obiektu, którego dotyczy wniosek o jego rozbudowę została wyeliminowana z obrotu prawnego. Jest to okoliczność niesporna. Organ nie mógł więc powyższego wniosku rozpoznać ( pozytywnie bądź negatywnie) do czasu rozstrzygnięcia stanu prawnego tegoż obiektu. Niezbędne więc będzie w pierwszej kolejności przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego, którego wyniku nie sposób przewidzieć. Bez znaczenia jest przy tym to, że inwestor dysponuje decyzją o pozwoleniu na użytkowanie. Taka decyzja nie stanowi istotnej przeciwwagi dla rozstrzygnięcia sądu, który decyzję o pozwoleniu na budowę wyeliminował z obrotu prawnego. Wyrażenie zgody na rozbudowę obiektu, który został wzniesiony na podstawie decyzji, która obecnie nie istnieje uniemożliwiało więc jakąkolwiek jego rozbudowę . Trudno bowiem zezwalać na rozbudowę czegoś co w obecnym stanie zachowane być nie może. Postępowanie naprawcze, które jest nieuniknione pociągnie za sobą konieczność albo dostosowania obiektu do stanu zgodnego z prawem ( jego przebudowę) albo też rozbiórkę ( w całości bądź w części) Nie ma przy tym znaczenia to, kiedy takie postępowanie zostanie wszczęte ani też kiedy zostanie zakończone.
Sąd nie podziela w związku z tym zarzutu skarżącego jakoby organy dopuściły się naruszenia przepisu art. 7 i 77 kpa.
W postępowaniu nieważnościowym, które dotyczy postanowienia wydanego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa sugerowanie konieczności ustalania stanu faktycznego jest bezpodstawne. Stan taki został bowiem ustalony przed podjęciem przez organ postanowienia z dnia [...] lipca 2007 r., zaś zadaniem organów było jedynie ustalenie czy w owym stanie faktycznym przepis art. 97 § 1 pkt 4 kpa został zastosowany z jego rażącym naruszeniem czy też nie.
W ocenie sądu stanowisko organów jest w powyższej kwestii prawidłowe. Przy podjęciu ww. postanowienia z dnia 31 lipca 2007 r. nie tylko bowiem nie doszło do rażącego naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 kpa ale i nie doszło do jakiegokolwiek innego jego naruszenia.
Z powyższych względów skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło