VII SA/Wa 878/10
WyrokWSA w Warszawie2010-07-15
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Joanna Gierak-Podsiadły, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, oparty na przesłance zależności rozstrzygnięcia od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego, może być uwzględniony na podstawie art. 56 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, oparty na zależności rozstrzygnięcia od wyniku innego postępowania cywilnego, nie może być uwzględniony na podstawie art. 56 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przepis ten odsyła do innych ustaw, ale w celu uregulowania przesłanek szczególnych, a nie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego czy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących zawieszenia postępowań w ich własnym zakresie. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera własny, wyczerpujący katalog przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne dotyczyło obowiązku rozbiórki samowolnie dokonanej rozbudowy budynku, nałożonego decyzją Wójta Gminy. Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, powołując się na toczące się przed Sądem Rejonowym postępowanie o stwierdzenie praw do spadku i dział spadku, które miało umożliwić ustalenie właściciela gruntu. Organy administracyjne odmówiły zawieszenia, uznając, że nie zachodzą przesłanki z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2010 r. sprawy ze skargi I. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala
Przedmiotem skargi wniesionej przez I. S. jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2010 r., nr [...], utrzymujące w mocy -w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.)- postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z [...] stycznia 2010 r. nr [...], w następujący stanie faktycznym:
W związku z niewykonaniem przez I. S. obowiązku wynikającego z decyzji Wójta Gminy C. z [...] grudnia 1997 r. nr [...], nakazującego ww. rozbiórkę samowolnie dokonanej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] położonej we wsi K., utrzymanej w mocy decyzją Wojewody [...] z [...] marca 1998 r. nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. w dniu [...] lipca 2008 r. wystawił tytuł wykonawczy Nr [...], którego doręczenie zobowiązanej w dniu [...] lipca 2008 r. wszczęło postępowanie egzekucyjne.
W piśmie z [...] października 2009 r., stanowiącym zażalenie na postanowienie organu powiatowego o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego, I. S. zawarła wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie powyżej wskazanego tytułu wykonawczego. Jako okoliczność mającą uzasadniać jej wniosek powołała prowadzenie postępowania w Sądzie Rejonowym w N. sygn. akt [...] o stwierdzenie praw do spadku i dział spadku. Wskazała, że postępowanie egzekucyjne winno być zawieszone do czasu zakończenia tego postępowania sądowego, albowiem umożliwi to ustalenie do kogo należy grunt, na którym znajduje się rozbudowany budynek. Postanowieniem z [...] listopada 2009 r. na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. wniosek zobowiązanej o zawieszenie postępowania egzekucyjnego został przekazany przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organowi właściwemu do jego załatwienia, tj. Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w N.
Postanowieniem z [...] stycznia 2010 r. nr [...]., organ powiatowy po rozpatrzeniu tego wniosku odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego mającego na celu doprowadzenie do realizacji obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z [...] lipca 2008 r. nałożonego decyzją Wójta Gminy C. nr [...] z [...] grudnia 1997 r. W uzasadnieniu organ przywołał przepis art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, regulujący instytucję zawieszenia postępowania egzekucyjnego i stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności wskazane w tym przepisie uzasadniające zawieszenie.
I. S. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. Podniosła, że w jej ocenie, zachodzi przesłanka określona w punkcie 5 przepisu art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazała bowiem, że zawieszenia postępowania egzekucyjnego winno w sprawie nastąpić z powodu innych przypadków przewidzianych w ustawie. Stwierdziła, że ustawą taką jest Kodeks postępowania cywilnego, stanowiący o możliwości zawieszenia postępowania z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego. Stwierdziła także, że postępowanie egzekucyjne winno być zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o dział spadku po matce.
Po rozpatrzeniu zażalenia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] marca 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z [...] stycznia 2010 r., podtrzymując w całości stanowisko przedstawione przez organ I instancji co do braku w sprawie podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu podkreślił, iż argumenty te nie mogą stanowić podstawy do zawieszenia przedmiotowego postępowania prowadzonego w oparciu o przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W skardze na powyższe postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, I. S. wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia. Wskazała, że organ zbyt zawężająco interpretuje art. 56 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W jej ocenie, stwierdzenie organu odwoławczego, iż powołana przez nią przesłanka, zawarta w punkcie 5 art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie wypełnia dyspozycji ww. przepisu, jest swego rodzaju zawężeniem tłumaczenia słów, a to ze względu na to, iż poprzez użycie w treści słowa "w ustawach" tłumaczyć można, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego, może nastąpić również poza przypadkami wymienionymi w punktach 1 - 4 powołanego przepisu. Skarżąca podniosła również, że toczące się przed Sądem Rejonowym w N. postępowanie o dział spadku z pewnością pozwoli na inne widzenie istoty przedmiotu egzekwowanego, zwłaszcza pozwoli na ustalenie na czyim gruncie się znajduje, jak również znajdował w chwili jego wznoszenia, a później rozbudowy sporny w sprawie budynek.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiot sporu w niniejszej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy zasadnie organ egzekucyjny odmówił zawieszenia postępowania na wniosek złożony przez skarżącą.
Skarżąca domagała się zawieszenia postępowania egzekucyjnego podnosząc, iż przed Sądem Rejonowym w N. prowadzone jest postępowanie o stwierdzenie praw do spadku i dział spadku po jej zmarłej matce. Wyjaśniała przy tym, iż zakończenie tego postępowania pozwoli na ustalenie, na czyim gruncie znajduje się rozbudowany budynek podlegający rozbiórce na podstawie niewykonanej przez nią decyzji Wójta Gminy C. z [...] grudnia 1997 r. i egzekwowanej obecnie przez organ nadzoru budowlanego w postępowaniu egzekucyjnym wszczętym tytułem wykonawczym z [...] lipca 2008 r. Zatem, jako podstawę zawieszenia skarżąca wskazała inne toczące się postępowanie sądowe, które w jej przekonaniu ma wpływ na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Powołała się przy tym na art. 56 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej: u.p.e.a.), twierdząc, że ustawą, o której mowa w tym przepisie jest m.in. Kodeks postępowania cywilnego.
Organ egzekucyjny uznał, iż okoliczność wskazana przez zobowiązaną nie mieści się w dyspozycji art. 56 § 1, i wniosek załatwił odmownie. Takie stanowisko zostało podtrzymane również w zaskarżonym postanowieniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W ocenie Sądu, w okolicznościach sprawy orzeczenie to jest prawidłowe, nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego w oparciu o art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Katalog przyczyn, które powodują zawieszenie postępowania egzekucyjnego, został wymieniony wyczerpująco w art. 56 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem, postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu:
1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej;
2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego;
3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego;
4) na żądanie wierzyciela;
5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Jak wynika z cyt. przepisu, brak w nim przesłanki wskazanej przez skarżącą. Przytoczony przepis nie przewiduje bowiem zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego".
Przesłanki takiej nie da się wywieść (wbrew temu co twierdzi skarżąca) z punktu 5 art. 56 § 1 u.p.e.a., który to odsyła do innych ustaw, a dokładnie do przepisów, w których przewidziano zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Nie można bowiem przyjąć, aby omawiany przepis odsyłał do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, czy Kodeksu postępowania administracyjnego, które normują na potrzeby tych postępowań -i z uwzględnieniem ich specyfiki- instytucję zawieszenia. W treści art. 56 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji znajduje się wprawdzie odesłanie do przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego zawartych w innych ustawach, jednakże celem ustawodawcy było odesłanie do uregulowań szczególnych, nie zaś k.p.a., czy -tak jak wywodzi skarżąca- k.p.c. Takim uregulowaniem szczególnym jest na przykład art. 35 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r., Nr 31, poz. 266 ze zm.), zgodnie z którym jeżeli w toku postępowania egzekucyjnego okaże się, że obowiązkiem opróżnienia lokalu objęta jest osoba, o której mowa w art. 14 ust. 4, komornik albo organ, o którym mowa w art. 34 zawiesza postępowanie egzekucyjne.
Nadto, trzeba zaznaczyć, iż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w żadnym przepisie nie stanowi o tym, aby w postępowaniu egzekucyjnym znajdowały odpowiednie zastosowanie przepisy ustawy - Kodeks postępowania cywilnego normującej postępowanie sądowe w sprawach cywilnych. Przepisy tego Kodeksu nie znajdują żadnego zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku wynikającego z decyzji administracyjnej.
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w art. 18 przewiduje jedynie, że jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy k.p.a. na gruncie postępowania egzekucyjnego mogą być więc stosowane, ale tylko uzupełniająco, tj. w przypadkach, gdy regulacja ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji okaże się niekompletna. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera jednak samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia. Zostały one wymienione w art. 56, a to powoduje, że brak jest podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 k.p.a. normujących zawieszenie postępowania w postępowaniu administracyjnym (w tym art. 97 § 1 pkt 4).
Z tych przyczyn Sąd nie podzielił zarzutu skargi sprowadzającego się do błędnej, bo zawężającej interpretacji art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a., przyjętej w sprawie przez organy orzekające. Sąd nie znalazł też żadnych innych podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Okoliczności podniesione przez skarżącą mające przemawiać za zawieszeniem postępowania egzekucyjnego -prowadzonego w związku z niewykonaniem przez nią obowiązku nałożonego decyzją Wójta Gminy C. z [...] grudnia 1997 r.- nie wypełniają w ocenie Sądu żadnej przesłanki z art. 56 § 1 pkt 1-5 u.p.e.a.
Niezależnie od powyższego zauważenia wymaga, iż organ egzekucyjny po otrzymaniu tytułu wykonawczego jest obowiązany do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Przy czym, zgodnie treścią art. 29 § 1 u.p.e.a. organ ten nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Nie zajmuje się więc -bo nie ma do tego kompetencji- badaniem samej decyzji, z której egzekwowany obowiązek wynika. W trakcie prowadzenia takiego postępowania, organ egzekucyjny może wykonywać jedynie takie czynności, na jakie zezwalają mu przepisy prawa. Dotyczy to także możliwości zawieszenia postępowania egzekucyjnego, które może mieć miejsce jedynie przy zaistnieniu przesłanki z art. 56 § 1 u.p.e.a., tj. przesłanki uniemożliwiającej prowadzenie egzekucji. Okoliczność wskazana przez skarżącą (a w istocie mająca ewentualnie prowadzić do podważenia decyzji nakładającej obowiązek), nie stanowi przeszkody do prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Z wymienionych powodów, uznając zaskarżone postanowienie za prawidłowe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło