II OZ 1056/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-21

Skład orzekający: Bożena Walentynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien przywrócić termin do uiszczenia wpisu sądowego, jeśli strona uchybiła mu z powodu swojego wieku, stanu zdrowia i niewiedzy proceduralnej, a następnie niezwłocznie złożyła wniosek o przywrócenie terminu wraz z dowodami potwierdzającymi te okoliczności?
Ratio decidendi
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonał należytej analizy winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Wiek, stan zdrowia i niewiedza proceduralna skarżącego, potwierdzone dokumentacją medyczną, mogą stanowić podstawę do przywrócenia terminu, zwłaszcza gdy skarżący niezwłocznie po dowiedzeniu się o odrzuceniu skargi złożył wniosek o przywrócenie terminu i uiścił należny wpis. Zamykanie drogi sądowej w takich okolicznościach byłoby sprzeczne z konstytucyjnym prawem do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący S. O. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł. Nie uiścił go w terminie, co skutkowało odrzuceniem skargi przez WSA w Poznaniu. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu, wskazując na swój wiek (82 lata), stan zdrowia (poruszanie się o kuli, leczenie specjalistyczne, pobyt w szpitalu, przyjmowanie silnych leków) oraz niewiedzę proceduralną. WSA odmówił przywrócenia terminu, uznając, że wskazane okoliczności nie uzasadniają przywrócenia terminu. Skarżący wniósł zażalenie, powtarzając argumentację i dodając, że w zdenerwowaniu nie doczytał pisma.
Rozstrzygnięcie
1) uchylić zaskarżone postanowienie, 2) przywrócić skarżącemu termin do uiszczenia wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz po rozpoznaniu w dniu 21 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 516/10 o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi S. O. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej postanawia: 1) uchylić zaskarżone postanowienie, 2) przywrócić skarżącemu termin do uiszczenia wpisu sądowego. Postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił S. O. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2010 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi w wysokości 100 zł. W wyniku nieopłacenia skargi w terminie Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 lipca 2010 r. odrzucił skargę S. O. Skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi wskazując, że jest 82 letnim mężczyzną poruszającym się o kuli. Ponadto wskazał, że leczy się stale w specjalistycznych przychodniach oraz, że w ostatnim czasie tj. w dniach od 29 kwietnia 2010 r. do 20 maja 2010 r. przebywał w szpitalu i przyjmuje silne leki. Skarżący podał, że otrzymał z Sądu plik dokumentów i nie wiedział co ma z nimi zrobić. Odmawiając przywrócenia terminu Sąd I instancji, zwrócił uwagę, że okoliczności wskazane przez skarżącego, tj: niewiedza jak należy wykonać wezwanie Sądu, nie uzasadniają przywrócenia terminu. Sąd I instancji podkreślił, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi było sformułowane w sposób jednoznaczny, a skarżący należycie dbający o własne sprawy, mógł skontaktować się telefonicznie lub osobiście z Sądem w celu uzyskania niezbędnych informacji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący. Skarżący powtórzył argumentację z wniosku o przywrócenie terminu, ponadto wskazując, że w zdenerwowaniu nie doczytał całego pisma i stąd nie dotrzymał terminu uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie podkreślić, iż przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. W opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego, takiej analizy nie dokonał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wydając zaskarżone postanowienie uznał, iż przedstawione w aktach niniejszej sprawy dowody nie uprawdopodobniają, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji. Z twierdzeń skarżącego wynika, że o fakcie odebrania wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi dowiedział się w dniu 23 lipca 2010 r. tj. w dniu odbioru postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 2010 r. o odrzuceniu jego skargi z powodu nieuiszczenia wpisu i niezwłocznie zadziałał uiszczając przedmiotowy wpis (k. 23 i 25 akt Sądu I instancji) wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, a zatem skarżący dochował wymagań wynikających z art. 87 § 2 ppsa. Załączona do zażalenia karta informacyjna z leczenia szpitalnego potwierdza natomiast prawdziwość okoliczności przytoczonych przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu co oznacza, iż została również wypełniona przesłanka z art. 87 § 2 ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że w świetle niniejszej sprawy i okoliczności jej towarzyszących, mając na uwadze konstytucyjne prawo do sądu, nie należy zamykać skarżącemu tej drogi i możliwości dochodzenia swych praw. W tym miejscu podkreślić należy, iż stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza, że upada postanowienie o odrzuceniu skargi S. O. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] kwietnia 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej, a co za tym idzie, skarga podlega rozpoznaniu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 188 w związku z art. 197 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło