II FSK 4/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Grzęda po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A Spółka Jawna na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 września 2013 r. sygn. akt I SA/Kr 958/10 umarzającego postępowanie w sprawie ze skargi A Spółka Jawna na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z dnia 8 marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z 13 sierpnia 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 958/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi A Spółka Jawna w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z dnia 8 marca 2010 r. nr [...]. W uzasadnieniu swojego orzeczenia Sąd wskazał, że pismem z dnia 30 lipca 2010 r. pełnomocnik strony Skarżącej złożył wniosek o zawieszenie z urzędu postępowania sądowego prowadzonego w sprawie tj. na podstawie art.125 §1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.", względnie na wypadek nieuwzględnienia powyższego wniosku w oparciu o art. 126 P.p.s.a. Na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2010r. przed WSA w Krakowie pełnomocnik organu wyraził zgodę na zawieszenie postępowania sądowego na zgodny wniosek stron. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 126 P.p.s.a. postanowił zawiesić postępowanie sądowe, pouczając Strony postępowania, że podjęcie postępowania zawieszonego na zgodny wniosek Stron jest możliwe na wniosek którejkolwiek z nich, nie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy od zawieszenia postępowania (art. 129 P.p.s.a.). Jeżeli natomiast Strony, na których zgodny wniosek zostało zawieszone postępowanie, nie zgłoszą w ciągu trzech lat od daty postanowienia o zawieszeniu wniosku o podjęcie postępowania, sąd umarza postępowanie (art. 130 § 1 P.p.s.a.). Z kolei w wydanym w tej samej sprawie postanowieniem z 25 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie umorzył postępowanie. Wskazał, że zgodnie z art. 130 § 1 P.p.s.a., o brzmieniu którego strony zostały skutecznie pouczone, Sąd umarza postępowanie zawieszone na zgodny wniosek stron, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech lat od daty postanowienia o zawieszeniu. W niniejszej sprawie postępowanie zostało zawieszone w dniu 13 sierpnia 2010 r., zatem termin do złożenia wniosku o podjęcie postępowania upłynął dnia 13 sierpnia 2013 r. Skoro we wskazanym powyżej terminie żadna ze stron nie złożyła wniosku o podjęcie postępowania, należało umorzyć to postępowanie. W skardze kasacyjnej od powyższego rozstrzygnięcia pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie ww. postanowienia, zarzucając mu naruszenie: 1. Artykułu 130 § 1 P.p.s.a. poprzez jego bezzasadne zastosowanie i umorzenie postępowania, przy błędnym przyjęciu, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie zostało zawieszone w oparciu o art. 126 P.p.s.a., podczas, gdy w istocie podstawę zawieszenia stanowił przepis art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. 2. Artykułu 3 § 1 w zw. z art. 32 P.p.s.a. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez naruszenie prawa skarżącej do sądu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest niezasadna. Na wstępie należy zauważyć, że treść postanowienia wydanego 13 sierpnia 2010 r. jako podstawę zawieszenie postępowania wskazywało art. 126 P.p.s.a. Podstawa ta została dwukrotnie przytoczona na początku i końcu rozważań Sądu. W treści uzasadnienia znalazło się również pouczenie o treści art. 130 § 1 P.p.s.a. Postanowienie to zostało prawidłowo doręczone stronom postępowania. Strony postępowania nie wniosły zażalenia. Nie zwróciły się również ani o jego sprostowanie (art. 156 i 159 P.p.s.a.) ani o wyjaśnienie wątpliwości co do jego treści (art. 158 P.p.s.a). Postanowienie to stało się prawomocne. Oznacza to, że na tym etapie postępowania podstawa jego zawieszenia była dla stron jasna i nie zgłosiły one zastrzeżeń w tym przedmiocie. W takiej sytuacji niezrozumiałym i nieuzasadnionym jest pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej. Opiera się on bowiem na kwestionowaniu podstawy zawieszenia postępowania a nie podstawy jego umorzenia. Wydanie rozstrzygnięcia o zawieszeniu postępowania w oparciu o art. 126 P.p.s.a. obligowało bowiem Sąd I instancji do jego umorzenia, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech lat od daty postanowienia o zawieszeniu (art. 130 § 1 P.p.s.a.). Skoro podstawa zawieszenia postępowania nie została wzruszona w odpowiednim czasie, to nie można jej kwestionować w skardze kasacyjnej od postanowienia o umorzeniu postępowania. W wypadku tego środka odwoławczego, rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wyłącznie kontrola orzeczenia kończącego postępowanie, wydanego na zupełnie innej podstawie prawnej. Niewątpliwie treść uzasadnienia postanowienia z 13 sierpnia 2010 r. wskazuje, że Sąd rozważał również możliwość zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., jednak jako podstawę zawieszenia wybrał art. 126 P.p.s.a., a zadna ze stron jej nie zakwestionowała. Tym samym uzasadnienie skargi kasacyjnej dotyczące sposobu sformułowania wniosku o zawieszenie postępowania, dopuszczalności umorzenia postępowania, czy pierwszeństwa przyczyn zawieszenie postępowania, pozostaje bez znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia. Podkreślić należy, że to strona skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania na zgodny wniosek stron. Nie skorzystała we właściwym czasie z możliwości zakwestionowania takiej podstawy zawieszenia postępowania. Nie zgłosiła również wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, mimo, że została pouczona o konsekwencjach jego nie zgłoszenia we właściwym terminie. Nie sposób zatem uznać, że to przez działania Sądu I instancji strona została pozbawiona, wynikającego z art. 45 Konstytucji RP, prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Z uwagi a powyższe, na podstawie art. 184 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Równocześnie oddalone zostało żądanie zasądzenia na rzecz organu administracji kosztów postępowania kasacyjnego bowiem przepis art. 204 (podobnie jak art. 203) P.p.s.a. nie przewiduje takiej możliwości w sytuacji, gdy skarga kasacyjna wniesiona została na kończące postępowanie sądowe w sprawie postanowienie.