II SA/Po 352/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi J. A. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę /-/ J. Zieliński /-/ E. Brychcy /-/ B. Drzazga Decyzją z dnia [...] 2008 r., nr [...] Starosta G. zatwierdził projekt budowlany i udzielił H. A. P. pozwolenie na budowę budynku gospodarczego kategorii II na działce nr 204 położonej w Z. nr [...], którego obszar oddziaływania obejmuje sąsiednią działkę nr 199/2 należącą do J. A.. Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] 2008 r. wydaną w wyniku wniesionego przez J. A. odwołania utrzymał w mocy ww. decyzję Starosty G. Na powyższą decyzję Wojewody Wielkopolskiego J. A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który wyrokiem z dnia 10 grudnia 2008 r. (sygn. akt II SA/Po 611/08) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W związku z powyższym pismem z dnia 29 grudnia 2009 r Starosta G zawiadomił strony o ponownym wszczęciu w dniu 22 grudnia 2009 r. postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego na terenie położonym w Z., nr [...], na działce 204. Pismem z dnia 8 stycznia 2010 r. A. P. wniósł o umorzenie przedmiotowego postępowania. Zawiadomieniem z dnia 11 stycznia 2010 r. na podstawie art. 10 § 1 i art. 105 § 2 K.p.a. Starosta G poinformował strony o ww. wniosku A. P. oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy a także o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w termin i 7 dni od doręczenie zawiadomienia. Decyzją z dnia [...] 2010 r., nr [...] Starosta G na podstawie art. 104 i art. 105 § 2 K.p.a. umorzył "wszczęte ponownie w dniu 22 grudnia 2009 r. postępowanie administracyjne, w sprawie wydania decyzji o pozwolenia na budowę budynku gospodarczego położnego w Z. nr [...], g. B. W. na działce nr ewid. 204 W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż wszczęte ponownie w dniu 22 grudnia 2009 r. postępowanie zostało umorzone w związku z wnioskiem A. P. z dnia 8 stycznia 2010 r. O treści powyższego wniosku poinformowano pełnomocnika J. A. będącego stroną postępowania, który nie wyniósł sprzeciwu. Odwołanie od powyższej decyzji Starosty G. złożył do Wojewody Wielkopolskiego J. A. zarzucając naruszenie art. 105 § 2 K.p.a. Odwołujący podniósł, iż postępowanie w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego, na terenie położonym w Z. nr [...], na działce nr 204 wszczęte skutecznie w dniu 10 marca 2008 r., które się nie zakończyło, nie mogło być ponownie wszczęte po raz drugi w dniu 22 grudnia 2009 r. W związku z powyższym organ I instancji nie mógł umorzyć postępowania, które się nie toczyło. Dwukrotne zawiadomienie o wszczęciu postępowaniu w tej samej sprawie nie wypełnia przesłanki bezprzedmiotowości postępowania. Ponadto strona postępowania – J. A. nie otrzymał informacji, czy inwestor wycofał wniosek o wydanie pozwolenia na budowę. Pismem z dnia 26 marca 2010 r., A. P. nawiązując do swojego wniosku z dnia 8 stycznia 2010 r. o umorzenie postępowania w sprawie budowy budynku na działce 204 w Z. wyjaśnił, iż wspomniany wniosek związany jest z jego rezygnacją z ubiegania się o pozwolenie na budowę na przedmiotowej działce i wycofaniem sprawy. Decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] , sprostowaną postanowieniem z dnia [...] 2010 r., Wojewoda Wielkopolski uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie powołanego – jako podstawy prawnej decyzji organu I instancji - art. 105 § 2 K.p.a i przywołał art. 105 § 1 K.p.a, w pozostałym zakresie utrzymał decyzję Starosty G. w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, iż odwołanie J. A. należy uznać za formę sprzeciwu wobec skarżonej decyzji i nie można przyjąć, iż spełniony został warunek zawarty w art. 105 § 2 K.p.a. tj. braku sprzeciwu innych stron. Z uwagi na oświadczenie A. P., iż jego wniosek o umorzenie postępowania związany jest z rezygnacją z ubiegania się o pozwolenie na budowę należało uznać, iż przedmiotowe postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe i zachodzi przesłanka jego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Wojewoda Wielkopolski przyznał także, iż po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 grudnia 2008 r. (sygn. akt II SA/Po 611/08) nie było potrzeby wszczynać ponownie postępowania w przedmiotowej. Organ I instancji powinien był ograniczyć się jedynie do zawiadomienia stron o toczącym się postępowania, jednak uchybienie to pozostaje bez wpływu na merytoryczne rozstrzygniecie sprawy. W skardze złożonej na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, J. A. wniósł o jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w kwocie 1237,-zł Skarżący podniósł, iż organ odwoławczy nie powiadomił wszystkich stron w sprawie i tym samym uniemożliwił stronom kontrolę zachowania terminu do rozpatrzenia odwołania. Ponadto zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a,. przez jego faktycznie niezastosowanie. Decyzja wydana w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. ma charakter merytoryczno – reformacyjny. Zdaniem skarżącego wydanie decyzji w tym trybie uzależnione jest od wystąpienia dwóch warunków. Organ odwoławczy musi zakwestionować rozstrzygnięcie organu I instancji co oznacza, że jego rozstrzygnięcie merytoryczne jest odmienne od rozstrzygnięcie organu I instancji a ponadto organ odwoławczy nie może mieć wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy, a więc nie zachodzi konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełniania materiału dowodowego. Natomiast w przedmiotowej sprawie Wojewoda Wielkopolski zakwestionował jedynie podstawę prawną rozstrzygnięcia, a nie samo rozstrzygnięcie. Skarżący dodatkowo podniósł, iż Wojewoda błędnie oznaczył w swojej w decyzji numer decyzji Starosty G. oraz, że nie zauważył błędnego pouczenia zawartego w decyzji I instancji. Zarzucił także, iż organ odwoławczy nie dostrzegł uchybienia polegającego na ponownym wszczęciu przez organ I instancji w dniu 22 grudnia 2009 r. postępowania, które zostało wszczęte w dniu 10 marca 2008 r. i nie było zakończone. Wojewoda Wielkopolski w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż w trakcie kontroli zaskarżonej decyzji Sąd dostrzegł naruszenia przepisów postępowania, które nie mogły mieć jednak wpływu w na wynik sprawy i tym samym Sąd nie znalazł podstawy do uwzględnienia skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej : P.p.s.a) Jak wynika z akt sprawy bezspornym jest, iż pismami z dnia 8 stycznia 2010 r. oraz 26 marca 2010 r. A. P. wyjaśnił, iż rezygnuje z ubiegania się o wydanie pozwolenia na budowę budynku gospodarczego położonego na jego działce nr 204, w Z.. Postępowanie w tej sprawie - jak słusznie zauważył skarżący- zostało wszczęte w dniu 10 marca 2008 r. w związku z wnioskiem z dnia 3 marca 2008 r. o pozwolenia na budowę przedmiotowego budynki i nie zostało prawomocnie zakończone do dnia złożenia wniosku o umorzenie postępowania. Zgodnie z treścią art. 105 § 2 K.p.a. organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym. Zdaniem Sądu strony przedmiotowego postępowania zostały skutecznie zawiadomione o złożeniu przez A. P. wniosku o umorzenie postępowania (pismo Starosty G. z dnia 11 stycznia 2010 r.) i nie wyraziły w tym przedmiocie sprzeciwu. Nie można też podzielić stanowiska Wojewody, iż odwołanie J. A. z dnia 28 stycznia 2010 r. można potraktować jako sprzeciw, o którym mowa w art. 105 § 2. Z treści tego pisma wynika, iż neguje on jedynie dokonane przez organ I instancji zawiadomienie o ponownym wszczęciu postępowania. Ponadto w opinii Sądu umorzenie przedmiotowego postępowania wszczętego na wniosek i dotyczącego zgody na budowę budynku na terenie prywatnym nie może naruszyć interesu społecznego. W związku z powyższym zaszły okoliczności umożliwiające umorzenie postępowania, na podstawie art. 105 § 2 K.p.a. Zdaniem Sądu umorzenie przedmiotowego postępowania przez Wojewodę Wielkopolskiego, jakkolwiek dokonane w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną (na gruncie art. 105 § 1 K.p.a.), jest co do istoty prawidłowe, a dokonane uchybienie (powołanie niewłaściwego przepisu) nie może wpłynąć na wynik sprawy. Należy w tym miejscu podkreślić, iż skutki prawne umorzenia na podstawie art. 105 § 2 i 105 § 1 K.p.a. są takie same, albowiem w obu przypadkach zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Różnica polega na tym, iż przepis art. 105 § 1 K.p.a. odnosi się do przypadków zobiektyzowanych, natomiast przepis § 2 odnosi się do sytuacji, w której strona postępowania odstępuje od żądania rozstrzygnięcia decyzją o istocie sprawy, dotyczącej jej interesu prawnego lub obowiązku. Zachodzi wówczas bezprzedmiotowość względna, odnoszona do treści żądania strony, które było podstawą wszczęcia postępowania. (por B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz"., wydanie 5, Warszawa 2003 r. str. 473). Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż organ odwoławczy nie zawiadomił wszystkich stron i przez to uniemożliwił kontrolę zachowania terminu do rozpatrzenia odwołania, należy zauważyć, że pismami z dnia 5 marca 2010 r. oraz 1 kwietnia 2010 r. Wojewoda Wielkopolski zawiadomił wszystkie strony postępowania o wydłużeniu terminu zakończenia postępowania odwoławczego. Jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy potwierdzeń doręczeń, zawiadomienia te zostały doręczone H. i A. P. oraz pełnomocnikowi J. A. – J. K.. Ponadto skarżący nie sprecyzował o jakim fakcie organ odwoławczy nie powiadomił stron postępowania więc, biorąc pod uwagę wyżej poczynione ustalenia, należy uznać ten zarzut za nieuzasadniony. Skarżący wskazał również, iż organ odwoławczy nie odniósł się do uchybienia popełnionego przez Starostę G. polegającego na ponownym wszczęciu postępowania. Należy jednak wskazać, iż Wojewoda Wielkopolski w zaskarżonej decyzji zajął stanowisko, które podziela Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę, że ponowne zawiadomienie o wszczęciu postępowania przez organ I instancji było zbędne, aczkolwiek błąd ten nie miał żadnego wpływu w wynik sprawy. Istotnie po uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia brak jest podstawy do ponownego wszczynania postępowania jednakże, w przedmiotowej sprawie nie zostało wszczęte nowe postępowania, toczące się równolegle obok postępowania wszczętego na skutek wniosku z dnia 3 marca 2008 r., lecz kontynuowano to samo, pierwotne i niezakończone postępowanie (por. wyrok z Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2009 r. sygn. akt I FSK 1675/08, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Sąd stoi na stanowisku, iż zaskarżoną decyzją organ odwoławczy winien był utrzymać w mocy decyzję organu I instancji na podstawie art. 138 ust. 1 pkt 1 K.p.a., względnie ją uchylić i umorzyć postępowanie w sprawie na podstawie art. 138 ust. 1 pkt 2 in fine K.p.a. (z uwagi na zawarte w decyzji Starosty stwierdzenie o "umorzeniu wszczętego ponownie w dniu 22 grudnia 2009 r. postępowania"). Jednakże, jak wykazano wcześniej, dokonane przez Wojewodę naruszenie przepisów postępowania nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik postępowania. W związku z powyższym, należy uznać za zasadny zarzut naruszenia przez organ odwoławczy przepisu art. 138 ust. 1 pkt 2 K.p.a., jednakże z innych przyczyn niż te podane w skardze. Skarżący słusznie zwrócił uwagę, iż w pouczeniu o prawie i sposobie wniesienia odwołania zawartym w decyzji organu I instancji, błędnie jako organ odwoławczy wskazano Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Zgodnie z treścią art. 112 K.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Jak wynika z akt sprawy odwołanie J. A. zostało wniesione do właściwego organu – Wojewody Wielkopolskiego, a błędne pouczenie w żaden sposób nie wypłynęło na jego rozpatrzenie w związku z czym uchybienie te należy uznać za nieistotne dla wyniku sprawy. Jak wynika z powyższych rozważań, organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję dopuścił się uchybienia przepisów postępowania, w szczególności przez zastosowane niewłaściwej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jednakże zdaniem Sądu, uchybienia te nie mogły mieć istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, która podlegała umorzeniu. W związku z powyższym skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a. /-/ J. Zieliński /-/ E. Brychcy /-/ B. Drzazga