II SO/Wa 49/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. S. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy [...] za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy w przedmiocie wniosku z dnia 23 kwietnia 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1. wymierzyć Wójtowi Gminy [...] grzywnę w wysokości 300 (trzysta) złotych, 2. zasądzić na rzecz W. S. od Wójta Gminy [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 18 czerwca 2010 r. W. S. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o wymierzenie Wójtowi Gminy [...] grzywny za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej ppsa, tj. za nieprzekazanie Sądowi skargi na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie wniosku z dnia 23 kwietnia 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący zażądał również zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że mimo obowiązku przekazania, organ nie przekazał skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy do Sądu w ustawowym terminie. Wskazał, że zasadnym jest zatem wymierzenie organowi grzywny oraz zobowiązanie go do przekazania Sądowi skargi celem jej rozpoznania. W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy [...] wniósł o jego oddalenie z powodu przekazania skargi w dniu 24 czerwca 2010 r. Nadto organ dodał, że wyłączną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewykonanie wskazanego wyżej obowiązku, zatem nawet uchybienie terminowi do jego wykonania nie stanowi przesłanki wymierzenia grzywny. Wskazał również na trudności w poszukiwaniu dokumentów, o których udostępnienie wnosił skarżący. Przekazana skarga została zarejestrowana w Sądzie pod sygn. II SAB/Wa 193/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ppsa, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Przy czym, mając na uwadze charakter prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego (art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) ustawodawca w art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 ppsa termin do 15 dni. Wniosek o wymierzenie grzywny rozpatrywany w niniejszej sprawie dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami w sprawie dostępu do informacji publicznej, a więc ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy dokonać mając na względzie termin piętnastodniowy. Z akt sprawy o sygn. II SAB/Wa 193/10 wynika, że Wójt Gminy [...] przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargę, odpowiedź na skargę i akta sprawy z uchybieniem piętnastodniowego terminu. Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wniosku z dnia 23 kwietnia 2010 r. wpłynęła bowiem do organu w dniu 18 maja 2010 r., natomiast przekazana została Sądowi dopiero 25 czerwca 2010 r., a nie jak wskazał organ w dniu 24 czerwca 2010 r. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 ppsa sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Niemniej jednak, co należy podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 ppsa (czy w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej – z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 nakazuje bowiem przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany: dyscyplinująco – restrykcyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, nr 6 z 2006, poz. 156). Do jej wymierzenia wystarcza niewykonanie w terminie obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 ppsa wbrew twierdzeniom organu. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, przekazał określone w art. 54 § 2 ppsa dokumenty, ale z uchybieniem terminu o 23 dni. Podnoszone zaś przez organ okoliczności, że wnioski i skargi W. S. sparaliżowały pracę urzędu, zmuszając do poszukiwania archiwalnych dokumentacji oraz wprowadzający w błąd i nieprecyzyjny charakter wniosków skarżącego, nie mogą zdaniem Sądu stanowić okoliczności usprawiedliwiających takie opóźnienie. Należy mieć na uwadze, że art. 55 § 1 ppsa zobowiązuje sąd do wymierzenia organowi grzywny w przypadku naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 ppsa. Obowiązek ten polega na przekazaniu do sądu skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy. Dlatego też powody, które mogłyby uzasadnić bezczynność organu polegającą na nieudzielaniu informacji publicznej, nie mogą uzasadniać samego faktu nieprzekazania skargi w terminie. O ile trudności w poszukiwaniu dokumentacji, o której udostępnienie wnosił skarżący, mogłyby uzasadniać niedotrzymanie przez organ terminu do udzielenia informacji publicznej, o tyle nie mogą one skutecznie zwalniać organu z obowiązku wynikającego z art. 54 ppsa. Wymierzenie grzywny ma na celu zapobiec przetrzymywaniu skarg przez organy administracji publicznej. A ze względu na represyjny charakter grzywny, należy przyjąć, że przekazanie sądowi skargi po upływie terminu określonego w art. 54 § 2 ppsa oraz po złożeniu wniosku przez skarżącego o wymierzenie temu organowi grzywny, jednak przed podjęciem przez ten sąd postanowienia nie powoduje bezprzedmiotowości tego postępowania. (B. Dauter, G. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009). Sąd uznał wniosek W. S. za uzasadniony i wymierzył grzywnę w wysokości 300 zł. Sąd wziął pod uwagę okoliczność przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy dopiero w dniu 25 czerwca 2010 r. (data wpływu skargi do organu: 18 maja 2010 r.). Powyższe uchybienie terminowi do przekazania przedstawionych dokumentów narusza gwarancyjny charakter normy art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1, oraz art. 210 § 2 w zw. z art. 64 § 3 ppsa.