V SA/Wa 1115/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu działania "ułatwienia startu młodym rolnikom". skargę oddala Przedmiotem skargi R. W. jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARiMR") z [...] marca 2010r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (dalej: "Dyrektor Oddziału") z [...] sierpnia 2009 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania pomocy w związku ze złożonym wnioskiem o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Działania 1.2. "Ułatwianie startu młodym rolnikom" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006. Zaskarżona decyzja została wydania w następującym stanie faktycznym; W dniu [...] lutego 2005r. R. W. złożyła w [...] OR ARiMR wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Działania 1.2. "Ułatwianie startu młodym rolnikom" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006. Rozstrzygnięciem z [...] lutego 2006r. Dyrektor Oddziału poinformował wnioskodawczynię o odrzuceniu wniosku, z uwagi na to, iż od dnia, w którym wnioskodawczyni po raz pierwszy stała się posiadaczem gospodarstwa rolnego minęło 12 miesięcy. Decyzją z [...] marca 2009r. nr [...] Prezes ARiMR stwierdził nieważność ww. rozstrzygnięcia z [...] lutego 2006r., z uwagi na rażące naruszenie prawa procesowego. Organ wskazał, iż rozstrzygnięcie w sprawie wniosku R. W. powinno nastąpić przez wydanie decyzji administracyjnej. W wyniku ponownego rozpoznania wniosku z [...] lutego 2005r. decyzją z [...] sierpnia 2009r. nr [...] Dyrektor Oddziału umorzył postępowanie w sprawie przyznania wnioskowanej pomocy. W uzasadnieniu organ wskazał, m.in., iż na dzień wydania decyzji środki finansowe w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006." zostały wyczerpane. Wyjaśnił, iż bezprzedmiotowość postępowania (art.105§1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 ze zm. dalej "k.p.a.") należy oceniać w kontekście trwałego i ostatecznego zastoju i w tym też aspekcie należy oceniać brak środków finansowych ARiMR. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, zaskarżoną decyzją z [...] marca 2010r. nr [...] Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję wydaną przez organ I instancji, uznając ją za prawidłową i zgodną z przepisami prawa. Na powyższą decyzję R. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. art.107 § 1 i 3 kpa poprzez błędne wskazanie przesłanek umorzenia postępowania i błędne uzasadnienie decyzji w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Po myśli art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm. ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że sąd - o ile inne kryteria kontroli nie wynikają z przepisów szczególnych - bada, czy zaskarżony akt, w tym także decyzja, odpowiada przepisom prawa i uwzględnia skargę, gdy narusza ona prawo w sposób określony w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. ), zwanej dalej p.p.s.a. Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, ustalenia dokonane przez organ są prawidłowe a oparte na nich wnioski są spójne i logiczne. Zasady przyznawania pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektorowego sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006"zostały uregulowane w: - rozporządzeniu Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EAGGF) nowelizujące i uchylające niektóre rozporządzenia (Dz. U. L 160 z 26.6.1999, str.80-102), rozporządzeniu Rady (WE) nr 1783/2003 z dnia 29 września 2003 r. zmieniającym rozporządzenie 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EAGGF) {Dz.U. L 270 z 21.10.2003, str. 70-77), rozporządzeniu Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. L 153 z 30.4.2004, str. 30—83) - rozporządzenie to ma nadal zastosowanie do środków zatwierdzonych przed dniem 1 stycznia 2007 r. na mocy rozporządzenia 1257/1999 (vide art. 64 rozporządzenia Komisji WE Nr 1974/2006), rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1320/2006 z dnia 5 września 2006 r. ustanawiającym zasady przejścia do systemu wsparcia rozwoju obszarów wiejskich określonego w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 zwanego dalej "rozporządzeniem Komisji 1320/2006". Jednocześnie szczegółowe kwestie związane z przyznawaniem pomocy zostały uregulowane w prawie krajowym: ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz. 1206 z późn. zm.). zwana dalej UNPR. Warunki oraz tryb udzielania pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" zostały określone w wydanych na podstawie delegacji UNPR rozporządzeniach: rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 września 2004 r. w sprawie przyjęcia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 -2006" (Dz.U. nr 197 poz. 2032), rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006" (Dz. U. nr 207, poz. 2117 z późn. zm.) zwanego dalej "Uzupełnieniem Programu"; w odniesieniu do działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", szczegółowe regulacje dotyczące zasad przyznawania pomocy zawarte zostały wpkt. 3.1.2. załącznika do rozporządzenia. Działania Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich" obejmowały lata 2004-2006 i były realizowane ze środków Unii Europejskiej pochodzących z Sekcji Orientacji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), w połączeniu ze środkami krajowymi (budżet państwa, środki samorządów oraz środki własne beneficjentów). Zgodnie z Uzupełnieniem Programu okres kwalifikowalności kosztów w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego 2004-2006 obejmował lata 2004-2008. Przed ostatecznym terminem kwalifikowalności wydatków Polska przedłożyła do Komisji wniosek o wydłużenie ostatecznego terminu kwalifikowalności wydatków w ramach przedmiotowego Programu. Komisja Europejska uwzględniając wniosek Polski o przedłużenie terminu kwalifikowalności decyzją z dnia 18 lutego 2009 r. zmieniającą decyzje wymienione w załączniku w zakresie przedłużenia okresu kwalifikowalności wydatków dla programów operacyjnych objętych celem nr 1 w Polsce postanowiła, iż ostatecznym terminem kwalifikowania wydatków do zwrotu będzie 30 czerwca 2009 r., włączając wydatki poniesione przez organy przyznające pomoc w ramach art. 9 ust.1 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 (art.1). Zgodnie z powyższym ostateczny termin do wydatkowania środków został określony na dzień 30 czerwca 2009 r. W myśl Uzupełnienia Programu projekty zgodne z wymaganiami określonymi dla działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" przyjmowane były do realizacji według kolejności złożenia wniosków poprawnie wypełnionych wraz z wymaganymi załącznikami, w ramach dostępnych środków. W przypadku, gdy we wniosku dokonywano poprawek lub uzupełnień, o kolejności przyjęcia projektu do realizacji decydował dzień dokonania ostatniej poprawki lub ostatniego uzupełnienia. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznaje pomoc w ramach dostępnych środków, co oznacza, że spełnianie kryteriów otrzymania pomocy finansowej nie daje jeszcze potencjalnemu wnioskodawcy praw podmiotowych do otrzymania pomocy. Muszą zostać spełnione pozostałe warunki określone w przepisach prawa. A zatem, aby możliwe było przyznanie pomocy finansowej muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki: wnioskodawca musi złożyć wniosek o przyznanie pomocy finansowej, wniosek musi zostać złożony we właściwym terminie, wnioskodawca musi spełniać kryteria dostępu do pomocy określone we właściwych przepisach prawa, wniosek musi zostać pozytywnie zweryfikowany, ARiMR musi posiadać środki finansowe na przyznanie pomocy. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wniosek skarżącej złożony w dniu [...] lutego 2005 r. uzyskał status kompletności w dniu [...] października 2005 r. W wyniku sprawdzenia dostępności środków finansowych okazało się, iż w dniu kiedy wniosek Skarżącej stał się kompletny brak było środków finansowych na dofinansowanie realizacji projektu. W związku z tym, w dniu [...] lutego 2006r. organ rozpoznający wniosek odmówił Skarżącej przyznania pomocy, odrzucając złożony wniosek. Naruszył przy tym jednak przepisy prawa procesowego, dlatego zasadnie Prezes ARiMR decyzją z [...] marca 2009r. stwierdził jej nieważność. Po ponownym rozpoznaniu wniosku, Organ umorzył postępowanie o przyznanie pomocy finansowej, gdyż uznał, że stało się ono bezprzedmiotowe skoro w momencie, w którym wniosek mógł być przyjęty do realizacji nie było już możliwości zawierania umów w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" i nie było środków finansowych przeznaczonych na sfinansowanie wniosku skarżącej, a dodatkowo okres kwalifikowalności wydatków w ramach działań SPO 2004-2006 zakończył się. Zdaniem Sądu działanie organu było prawidłowe. Skoro bowiem celem postępowania było ustalenie spełniania przez skarżącą przesłanek do otrzymania pomocy finansowej, to brak środków finansowych stanowiących tę pomoc finansową, powodował skutek w postaci jego bezprzedmiotowości i konieczność jego umorzenia. W tym miejscu wskazać należy, iż argumentacja skarżącej jest sprzeczna. Z jednej strony nie kwestionuje ona prawidłowości rozstrzygnięcia organu polegającego na wydaniu decyzji o umorzeniu postępowania z wniosku skarżącej, z drugiej zaś zarzuca naruszenie przepisów prawa procesowego mających istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu do decyzji umarzającej postępowanie wydanej przez organ I instancji jak i decyzji Prezesa utrzymującej tą decyzję w mocy wskazano wystarczająco wyraźnie źródło bezprzedmiotowości postępowania w sprawie z wniosku skarżącej o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego " Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich, 2004-2006" działanie 1.2 "Ułatwianie startu młodym rolnikom". W uzasadnieniach obu decyzji wskazano, iż to brak środków finansowych w momencie, kiedy wniosek mógłby być przyjęty do realizacji .spowodował niemożliwość przyznania pomocy skarżącej i niemożliwość zawarcia umowy o dofinansowanie realizacji projektu ze skarżącą. To brak środków finansowych stanowiących pomoc finansową, czyli brak przedmiotu postępowania, spowodował skutek w postaci bezprzedmiotowości tego postępowania i konieczność jego umorzenia. Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż wtórną, drugorzędną przyczyną jest brak środków na realizację tego działania. Reasumując - w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów prawa i zawiera - zgodnie z dyspozycją art.107 § 3 k.p.a. wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.