I SA/Bd 396/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-09-03

Skład orzekający: Sędzia WSA Dariusz Dudra, Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz, Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny zasadnie uznał świadectwo pochodzenia towaru za fałszywe, co skutkowało określeniem długu celnego i naliczeniem odsetek, pomimo że importer działał w dobrej wierze i powoływał się na błąd organów państwa trzeciego?
Ratio decidendi
Organy celne prawidłowo uznały świadectwo pochodzenia towaru za fałszywe na podstawie informacji o oszustwie na dużą skalę, wykrytym przez OLAF, dotyczących świadectw pochodzenia rowerów i części rowerowych z Malezji. Weryfikacja przeprowadzona w ramach współpracy międzynarodowej jest wiążąca dla organów celnych. Ryzyko związane z nieprawidłowościami dokumentów obciąża importera, nawet jeśli działał w dobrej wierze, a błąd wynikał z działań organów państwa trzeciego. W związku z tym, organ celny zasadnie określił dług celny i naliczył odsetki.
Stan faktyczny
Skarżący B. K. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu części rowerowe, stosując preferencyjną stawkę celną na podstawie świadectwa pochodzenia FORM A z Malezji. W wyniku negatywnej weryfikacji świadectwa, organy celne określiły dług celny. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję, wskazując na dowody o oszustwie na dużą skalę, dotyczące sfałszowanych świadectw pochodzenia rowerów i części rowerowych z Malezji, które miały na celu obejście ceł antydumpingowych na towary z Chin. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego i Ordynacji podatkowej, w tym błędne uznanie świadectwa za fałszywe i niedochowanie terminów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Dudra Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant Natalia Nawrocka po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie długu celnego oddala skargę W dniu 25 kwietnia 2007 r. w Oddziale Celnym w B. zostało przyjęte zgłoszenie celne nr [...] złożone przez B. K. dotyczące objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci części rowerowych, z zadeklarowanym malezyjskim i chińskim pochodzeniem. Dla towarów pochodzenia malezyjskiego zgłaszający zastosował preferencyjną stawkę celną na podstawie załączonego do zgłoszenia celnego świadectwa FORM A Nr [...] z dnia 16 marca 2007 r. wystawionego w trybie retrospektywnym. Informacje zawarte w polu 12 powyższego świadectwa wskazywały, iż zostało ono wystawione na wniosek eksportera: S. z Malezji. Zgodnie z informacją zawartą w konosamencie nr [...] z dnia 12 marca 2007 r. przedmiotowy towar został wysłany z portu Klang w Malezji. W związku z negatywnym wynikiem weryfikacji w/w świadectwa, decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. określił B. K. podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu kwotę długu celnego powstałego w odniesieniu do towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 25 kwietnia 2007 r. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie art. 78 ust.1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez nieuzasadnione zastosowanie w sprawie, art. 93a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 02 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie bezspornie miało miejsce sfałszowanie świadectwa, art. 220, art. 13, art. 202 ust. 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez nieprawidłowe uznanie skarżącego za dłużnika oraz art. 210 § 3 pkt 3 ustawy z dnia 09 stycznia 1997 r. Kodeks celny poprzez niewłaściwą ocenę należytej staranności w kwestii możliwości ustalenia przez stronę czy towar został legalnie wprowadzony na polski obszar celny oraz czy importer posługuje się autentycznymi dokumentami uzyskanymi od eksportera. W uzasadnieniu odwołania strona zarzuciła bezpodstawne uznanie świadectwa FORM A nr [...] z dnia 16 marca 2007 r. za fałszywe z pominięciem wyjaśnienia uzasadnionych wątpliwości, co do prawidłowości w/w dowodu pochodzenia w drodze współpracy z organami kraju wystawiającego świadectwo. Ponadto, zdaniem skarżącego, w przedmiotowej sprawie zaniedbania dopuściły się władze celne Malezji, które nie były w stanie określić poprawnego pochodzenia towarów podczas ich eksportu. Strona podniosła, że na etapie dokonywania zgłoszenia celnego organy celne, mając wątpliwości co do prawidłowości i autentyczności w/w świadectwa, mogły domagać się okazania świadectwa autentyczności. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, że w przedmiotowej sprawie, na etapie kontroli zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 25 kwietnia 2007 r. przed zwolnieniem towaru, organ celny nie będąc w posiadaniu informacji mogących stwarzać uzasadnione wątpliwości co do autentyczności dokumentów potwierdzających pochodzenie towarów lub pochodzenie produktów, uznał preferencje wynikające z załączonego do zgłoszenia celnego świadectwa FORM A Nr [...] z dnia 16 marca 2007 r. W momencie przyjęcia w/w zgłoszenia celnego nie istniała żadna przesłanka wskazująca na zasadność wysłania przez organ celny w/w świadectwa do weryfikacji oraz żądania przez organ celny przedłożenia dodatkowego dokumentu potwierdzającego pochodzenie towarów. Informację o braku autentyczności przedmiotowego świadectwa organ celny uzyskał na podstawie danych zawartych w piśmie Departamentu Kontroli Celno-Akcyzowej i Kontroli Gier Ministerstwa Finansów z dnia 03 sierpnia 2009 r., uzupełnionego pismem z dnia 24 sierpnia 2009 r. oraz załączonego do nich materiału dowodowego zebranego przez Europejskie Biuro Zwalczania Oszustw (OLAF) w trakcie misji w Malezji oraz późniejszej współpracy z kompetentnymi władzami malezyjskimi. Nadesłane dokumenty zawierały informację o oszustwie na ogromną skalę, wykrytym przez Europejskie Biuro Zwalczania Oszustw w zakresie potwierdzania pochodzenia rowerów i części rowerowych wysyłanych z Malezji do Unii Europejskiej w latach 2006-2009. Ujawniony proceder polegał na dopuszczaniu w/w towarów do obrotu na terenie Wspólnoty na podstawie sfałszowanych lub podrobionych świadectw FORM A, potwierdzających malezyjskie pochodzenie towarów, zamiast rzeczywistego chińskiego, w celu obejścia przepisów dotyczących stosowania ceł antydumpingowych. Rowery i ich części, uprzednio przybyłe z Chin, wysyłane były do Europy poprzez malezyjskie strefy wolnego handlu w porcie Klang oraz na wyspie Penang, tam też wystawiano fałszywe dokumenty. Europejskie Biuro Zwalczania Oszustw uzyskało kompletną listę świadectw FORM A zalegalizowanych przez Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu (MITI) w okresie od 01 stycznia 2006 r. do 22 czerwca 2009 r. Świadectwo FORM A Nr [...] z dnia 16 marca 2007 r., załączone do zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 25 kwietnia 2007 r. nie zostało zamieszczone na przedmiotowej liście, a zatem nie jest świadectwem prawdziwym (legalnym) i za takie nie może być uważane. Ponadto w piśmie z dnia 11 marca 2009 r., Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu Malezji przekazało informację, iż w analizowanym okresie nie wystawiło żadnego świadectwa FORM A na wniosek S. W opinii Dyrektora Izby Celnej w T., zarzut strony o zaniedbaniu władz celnych Malezji polegający na niewłaściwym ustaleniu poprawnego pochodzenia towarów podczas jego eksportu jest całkowicie bezzasadny, gdyż przedmiotowe świadectwo zostało sfałszowane, tj. wystawione bez wiedzy i udziału organów uprawnionych do legalizacji świadectw w Malezji. Uzasadnienia nie znajduje również zarzut strony, że organ celny przyjął za pewne, iż przedmiotowe świadectwo zostało sfałszowane. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że ustalenie braku autentyczności w/w dokumentu dokonane zostało w wyniku weryfikacji pochodzenia przez właściwe organy rządowe kraju wywozu, zgodnie z zasadami określonymi w art. 94 rozporządzenia wykonawczego do Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Organ wskazał, że weryfikacja dowodu pochodzenia towaru, przeprowadzona w trybie urzędowej współpracy Wspólnoty Europejskiej i kraju eksportu ma charakter wiążący dla organów celnych. Skutki niewłaściwego postępowania eksportera obciążają importera i powoływanie się przez skarżącego na dobrą wiarę i dołożenie należytej staranności nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie organu celnego. W świetle powyższych ustaleń, organ odwoławczy za jak najbardziej zasadną uznał wszczętą przez organ I instancji kontrolę zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 25 kwietnia 2007 r. i zastosowanie w sprawie art. 78 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, zgodnie z którym po zwolnieniu towarów organy celne mogą z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać sprostowania zgłoszenia. Zdaniem organu odwoławczego, za bezzasadny należy uznać zarzut strony dotyczący naruszenia art. 93a rozporządzenia wykonawczego do Wspólnotowego Kodeksu Celnego, zgodnie z którym do celów stosowania przepisów dotyczących preferencji taryfowych, określonych w art. 67, każdy kraj korzystający przestrzega lub zapewnia zgodność z regułami dotyczącymi pochodzenia produktów, wypełniania i wystawiania świadectw pochodzenia na formularzu A, warunków stosowania deklaracji na fakturze i metod współpracy administracyjnej. W przedmiotowej sprawie prawidłowość i autentyczność dowodu pochodzenia w postaci świadectwa FORM A Nr [...] z dnia 16 marca 2007 r. została ustalona w drodze współpracy administracyjnej między kompetentnymi władzami Malezji (Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu Malezji - MITI) a upoważnionymi organami Unii Europejskiej - Europejskie Biuro Zwalczania Oszustw (OLAF). W związku z powyższym zarzut strony o naruszeniu art. 93a rozporządzenia wykonawczego do Wspólnotowego Kodeksu Celnego i uznanie w/w świadectwa za fałszywe z pominięciem weryfikacji dowodu pochodzenia jest bezzasadny. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 13, art. 202 ust.3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz art. 210 § 3 pkt 3 Kodeksu celnego organ wskazał, że nie mają one zastosowania w niniejszej sprawie bądź nie dotyczą istniejącego porządku prawnego. W zakresie odsetek organ wskazał, że zostały one określone na podstawie art.65 ust. 5 ustawy Prawo celne, zgodnie z którym, organ celny pobiera odsetki w przypadku gdy kwota wynikająca z długu celnego została zaksięgowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych, podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, chyba że dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych było spowodowane okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Odsetki pobierane są od niezaksięgowanej i niepobranej na podstawie zgłoszenia celnego kwoty należności wynikającej z długu celnego, od dnia następującego po dniu powstania długu celnego do dnia powiadomienia o tej kwocie. W opinii Dyrektora Izby Celnej w T., organ celny I instancji prawidłowo pobrał odsetki wyrównawcze, gdyż importer nie wykazał, iż posługiwanie się sfałszowanym dowodem pochodzenia, a następnie podanie nieprawidłowych danych w zgłoszeniu celnym, nie było wynikiem jego świadomego działania lub zaniechania. W niniejszej sprawie obowiązek prawidłowego ustalenia pochodzenia towarów oraz jego udokumentowanie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w celu zastosowania wnioskowanej stawki celnej spoczywał na importerze towaru. W związku z tym, na nim właśnie ciążył obowiązek należytej staranności przy dokonywaniu transakcji z zagranicznym kontrahentem. Na decyzję organu II instancji B. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 121 § 1 w zw. z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa poprzez niedołożenie należytej staranności w pełnym wyjaśnieniu stanu faktycznego niniejszej sprawy, art. 65 ust. 5 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne oraz art. 78 ust. 1 i art. 220 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Skarżący ponadto podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu, czyniąc je integralną częścią skargi. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie ma art. 220 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, jeżeli kwota należności wynikających z długu celnego nie została zaksięgowana zgodnie z art. 218 i 219 lub została zaksięgowana kwota niższa od prawnie należnej, to zaksięgowania kwoty należności do pokrycia lub pozostającej do pokrycia należy dokonać w terminie dwóch dni, licząc od dnia, w którym organy celne dowiedziały się o tej sytuacji i miały możliwość obliczyć kwotę prawnie należną, jak również określić dłużnika (zaksięgowanie retrospektywne). Zdaniem strony, powyższy przepis został naruszony przez organy celne albowiem nie dochowały one terminu w nim wskazanego. Ponadto z ust. 2 lit. b omawianego przepisu wynika, że z wyjątkiem przypadków określonych w art. 217 ust. 1 akapit drugi i trzeci zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się, gdy kwota opłat celnych należnych zgodnie z przepisami prawa nie została wykazana w rachunkach w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Jeżeli preferencyjny status towaru potwierdzony został w ramach systemu współpracy administracyjnej z udziałem organów państwa trzeciego, wydanie przez te organy świadectwa, o ile stwierdzono jego nieprawidłowość, stanowi błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w rozumieniu pierwszego akapitu. W ocenie skarżącego, art. 220 ust. 2 lit. b wprowadza zatem rozwiązanie, w myśl którego ograniczenie możliwości retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego dotyczy sytuacji, gdy niezaksięgowanie było następstwem błędu organów administracyjnych państwa trzeciego. Prawodawca uznał, że osoba zobowiązana nie może ponosić odpowiedzialności za złe funkcjonowanie systemu spowodowane błędami popełnionymi przez organy państwa trzeciego. Wprowadzoną regulację traktuje się jako zgodną z podstawowymi zasadami słuszności. Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie organy celne nie dostrzegły, że preferencyjny status towaru został potwierdzony w ramach systemu współpracy administracyjnej z udziałem organów państwa trzeciego i dopiero na skutek działań specjalnych organów doszło do ustalenia, że zaakceptowane zostały dokumenty sfałszowane. Takie zachowanie organów malezyjskich w ocenie strony, stanowi błąd, którego nie można było racjonalnie wykryć w rozumieniu przepisów o retrospektywnym zaksięgowaniu kwoty długu celnego. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej skarżący podniósł, że jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym jednak niekompletnym, czy tez nie w pełni rozpatrzonym. Zaniechanie przez organy celne podjęcia w niniejszej sprawie czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego jest uchybieniem przepisom postępowania, powodującym wadliwość decyzji. Strona stwierdziła, że z faktu fałszerstwa dokumentu potwierdzającego malezyjskie pochodzenia towaru nie wynika wprost, że towar ten pochodził z Chin i w konsekwencji należało zastosować cła antydumpingowe. Zdaniem skarżącego, ustalenia zagraniczne w sposób jednoznaczny dowodzą jedynie, że towar nie mógł pochodzić z Malezji. W związku z tym, zakładając nawet, że stanowisko organów celnych, co do odpowiedzialności importera za ten stan rzeczy jest prawidłowe, to zasadnym jedynie wydaje się obciążanie importera cłem wg stawek podstawowych (erga omnes). Skarżący zarzucił, że organ celny w żaden sposób nie zweryfikował rzeczywistego pochodzenia towaru, opierając się jedynie na ogólnych informacjach otrzymanych z Ministerstwa Finansów. Za nieuzasadnione skarżący uznał także obciążenie go na podstawie art. 65 ust. 5 Prawa celnego odsetkami albowiem podanie danych dotyczących pochodzenia towaru spowodowane było okolicznościami nie wynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania strony. Skarżący zaznaczył, że czynności te zlecił podmiotowi zawodowo trudniącemu się sprawami celnymi, jednak do wykrycia fałszerstwa dokumentów wymagane są wiadomości specjalne i techniczne możliwości, których podmiot ten nie posiadał. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Należy podkreślić, iż Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, o którym mowa w wyżej zacytowanym przepisie co oznacza, ze Sąd nie znalazł podstaw aby decyzję tę jako wadliwą wyeliminować z obiegu prawnego. Istota sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy celne zasadnie uznały, iż skarżący na podstawie zgłoszenia celnego z dnia 25 kwietnia 2007r. nie miał prawa do skorzystania z preferencyjnej stawki celnej importowanego towaru ( części rowerowe) z uwagi na uznanie załącznika w postaci świadectwa pochodzenia towaru FORM A z 16 marca 2007r. za fałszywe. W tym miejscu należy podnieść, iż w dacie zgłoszenia celnego nie istniała żadna przesłanka do podważenia autentyczności świadectwa pochodzenia towaru. Zdaniem Sądu organy celne zgodnie z prawem prawidłowo uznały, iż informacja, jaką otrzymały w sierpniu 2009 z Ministerstwa Finansów z Departamentu Kontroli Celno – Akcyzowej i Kontroli Gier jest wystarczającym powodem do wszczęcia postępowania kontrolnego w stosunku do ww. zgłoszenia celnego strony z 25 kwietnia 2007 r. Podkreślenia wymaga, że informacja przekazywała dane o oszustwie na ogromną skalę wykrytym przez Europejskie Biuro Zwalczania Oszustw (OLAF) a dotyczącym świadectw pochodzenia rowerów i części rowerowych wysyłanych z Malezji do Unii Europejskiej w latach 2006 – 2009. Ustalono, że proceder polegał na dopuszczeniu do obrotu towarów na terenie UE na podstawie sfałszowanych lub podrobionych świadectw FORM A, potwierdzających malezyjskie pochodzenie towarów zamiast rzeczywistego chińskiego. Celem takich działań było obejście przepisów dotyczących stosowania ceł antydumpingowych w stosunku do towaru chińskiego. Towar w postaci rowerów i części rowerowych był wysyłany do Europy za pośrednictwem malezyjskich stref wolnego handlu w porcie Klang oraz na wyspie Penang, gdzie zdaniem informujących wystawiano fałszywe dokumenty. Ministerstwo do ww. pisma załączyło dokumenty w postaci dwóch list otrzymanych z biura OLAF. Pierwsza z nich stanowiła kompletną listę świadectw FORM A zalegalizowanych przez upoważniony na terenie Malezji organ tj. Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu (MITI) – w okresie od 1 stycznia 2006 do 22 czerwca 2009 r. Druga lista to wykaz podmiotów, na wniosek których nie wystawiono w tym okresie żadnego świadectwa Form A. Organy celne ustaliły, że przedmiotowe świadectwo pochodzenia towarów z dnia 16 marca 2007 r., FORM A Nr [...] wystawione na wniosek eksportera: S. z Malezji, (towar został wysłany z portu Klang w Malezji,) nie znajdowało się na liście zalegalizowanych świadectw wystawionych przez MITI w okresie od 2006 – do 2009 roku. Weryfikując listę drugą ustalono, że eksporter S., za pośrednictwem którego strona nabyła części rowerowe jest wśród tych eksporterów , którzy w okresie 2006 – 2009 nie wnioskowali do Ministerstwa Handlu Międzynarodowego i Przemysłu Malezji (MITI) o wystawienie świadectwa pochodzenia towaru. W tym miejscu należy podkreślić, że weryfikacja dowodu pochodzenia towaru, przeprowadzona w trybie urzędowej współpracy Wspólnoty Europejskiej i kraju eksportu ma charakter wiążący dla organów celnych. Brak autentyczności w/w dokumentu został stwierdzony w wyniku współpracy pomiędzy krajem wywozu tj. Ministerstwem Handlu Międzynarodowego i Przemysłu Malezji a organami kontroli UE Biurem Zwalczania Oszustw OLAF, zgodnie z zasadami określonymi w art. 94 rozporządzenia wykonawczego do Wspólnotowego Kodeksu Celnego. A zatem skoro przedmiotowe świadectwo zgodnie z pierwszą listą nie zostało wymienione jako świadectwo zalegalizowane a eksporter w okresie od 1 stycznia 2006r. do grudnia 2009r. a zatem i w dacie jego wystawienia w ogóle nie wnioskował o jego wydanie to zdaniem Sądu istniała uzasadniona przyczyna do stwierdzenia, iż owe świadectwo nie ma waloru autentyczności. W tej sytuacji strona nie mogła skorzystać z preferencyjnej stawki celnej a w konsekwencji należało ustalić kwotę długu celnego. Ponadto jak wynika z akt sprawy strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów przeciwnych mimo, że przed wydaniem decyzji w obu instancjach została prawidłowo poinformowana w trybie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej o możliwości wypowiedzenia się odnośnie zebranego w sprawie materiału dowodowego, zgłoszenia własnych wniosków dowodowych, co oznacza, że na etapie zbierania materiału dowodowego mogła podjąć w przepisanym terminie odpowiednią inicjatywę dowodową, a nieskorzystanie z tej możliwości było wyłącznie sprawą samego skarżącego. Dopiero po wydaniu decyzji z dnia 23 października 2009 r., w której organ I instancji określił stronie podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu kwotę długu celnego, strona zareagowała wnosząc odwołanie, w którym domagała się uchylenia decyzji, zarzucając, iż organ w trakcie wydawania decyzji naruszył przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego (WKC), w szczególności : • art. 78 ust. 1, poprzez nieuzasadnione zastosowanie; • art. 93 a Rozporządzenia Wykonawczego do WKC poprzez przyjęcie za pewnik, iż bezspornie miało miejsce sfałszowanie świadectwa; • art. 220 i art. 13; • art. 202 ust. 3 poprzez nieprawidłowe uznanie strony za dłużnika; • art. 210 § 3 pkt 3 prawa celnego poprzez niewłaściwą ocenę należytej staranności czy towar został legalnie wprowadzony na polski obszar celny oraz czy importer posługuje się autentycznymi dokumentami. W uzasadnieniu strona podniosła, iż w sprawie doszło do nieuzasadnionego uznania świadectwa za fałszywe. Zdaniem strony zaniedbań dopuściły się władze Malezji, które nie były w stanie określić poprawnego pochodzenia towarów, podczas jego eksportu. Organ odwoławczy nie uznał argumentów strony i decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wraz z całą argumentacją. Strona, nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, w skardze skierowanej do tut. Sądu wniosła o uchylenie decyzji, podnosząc tożsame zarzuty jak w odwołaniu, dodatkowo zarzucając naruszenie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa tj. art. 121 § 1 , w zw. z art. 122 poprzez nie dołożenie należytej staranności w pełnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy jak również naruszenie art. 65 ust. 5 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne, art. 78 ust. 1 i art. 220 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego WKC. W tym miejscu należy stwierdzić, że organy celne podjęły wszelkie niezbędne kroku w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Materiał dowodowy został zebrany w stopniu wystarczającym do rozstrzygnięcia. Strona była informowana na każdym stadium postępowania o przysługujących jej prawach. Mogła sama złożyć również własne wnioski dowodowe, czego nie uczyniła. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że ryzyko w każdym przypadku obciąża importera niezależnie od jego dobrej wiary czy przeświadczenia, że towar ten spełnia warunki pozwalające na uznanie, iż sprowadzone towary pochodzą z krajów, co do których Wspólnota stosuje preferencyjne stawki celne (porównaj orzeczenia ETS w sprawie Acampora 827/79 , pkt 8) i orzeczenie w sprawie Pascal & Filhos (C- 97/95, pkt 60)). Dlatego Wspólnota nie może ponosić konsekwencji bezprawnych czynności dostawców z krajów trzecich, którzy dostarczali towary obywatelom Wspólnoty. W takim przypadku, jak ten to importer dysponuje potencjalną możliwością wyegzekwowania poniesionej straty od sprawcy oszustwa. Reasumując należy przyznać rację organowi, że to importer decydując się na taki handel winien ocenić stopień ryzyka handlowego mając w perspektywie ewentualną korzyść płynącą a zastosowania preferencyjnych stawek celnych. Importer, mając w perspektywie ewentualną korzyść płynącą z zastosowania preferencyjnych stawek celnych winien realnie ocenić stopień ryzyka handlowego takich transakcji, gdyż ryzyko związane z działalnością obciążać będzie wyłącznie importera a nie Wspólnotę, która nie może ponosić konsekwencji bezprawnych działań dostawców z krajów trzecich. A zatem za nieuzasadnione należy uznać również twierdzenie strony, iż należy zastosować w sprawie art. 222 ust. 2 lit. b cyt. Rozporządzenia Wykonawczego do WKC z uwagi na fakt, że niezaksięgowanie kwoty długu celnego wynikało z błędów organów administracyjnych państwa trzeciego w tym przypadku organów malezyjskich. Sąd uznał ponadto, iż zasadne było obciążenie strony obowiązkiem uiszczenia należnej kwoty długu celnego wraz z odsetkami wyrównawczymi. Nie może ulegać wątpliwości, że kwota długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych danych (zawartych w nieautentycznych świadectwach pochodzenia), przedłożonych przez stronę, chociaż to w jej interesie leżało sprawdzenie rzetelności i wiarygodności tych dokumentów. A zatem zgodnie z art. 65 ust. 5 Prawo celne organ celny prawidłowo uznał, ze skarżącego w tej sytuacji gdy kwota długu celnego została zaksięgowana na podstawie nieprawidłowych danych tu brak autentyczności świadectwa pochodzenia towaru obciążają ww. odsetki wyrównawcze , które winny być pobrane od niezaksięgowanej i niedobranej na podstawie zgłoszenia celnego kwoty należności wynikającej z długu celnego , od dnia następującego po dniu powstania długu celnego do dnia powiadomienia tej kwocie. Skarżący nie udowodnił w toku postępowania w żaden sposób, iż podanie nieprawidłowych danych spowodowane zostało szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania czy świadomego działania, co mogłoby ewentualnie uzasadniać zwolnienie od obowiązku uiszczenia odsetek (§ 5 ust. 3 powyższego rozporządzenia). Mając powyższe na uwadze Sąd , na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło