II OZ 1088/10

Dnia 4 listopada 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 września 2010 roku, sygn. akt II SA/Gd 615/10 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B.P. i A.P. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2010 roku Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 6 września 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu wniosku skarżących B.P. i A.P. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2010 roku w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą L.W. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę od frontu i zaplecza segmentu mieszkalnego w zabudowie szeregowej przy ul. D. w G. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie skarżących, zachodzi uzasadniona obawa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz możliwość wyrządzenia znacznej, nieodwracalnej szkody w majątku skarżących. Ingerencja w ścianę nośną budynku spowoduje poważne niebezpieczeństwo dla konstrukcji budynku. Ponadto, prowadzenie robót budowlanych wiązać się będzie z koniecznością usunięcia z zajmowanego mieszkania skarżących z uwagi na grożące niebezpieczeństwo w postaci osiadania budynku, powstania rys i pęknięć. Na zagrożenia takie wskazuje przedłożona do akt opinia mgr inż. Z. Sikorskiego. Wstrzymując wykonanie zaskarżonej decyzji Sąd I instancji wyjaśnił, że zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji organu odwoławczego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu, skarżący uprawdopodobnili, że wykonanie decyzji organu odwoławczego może spowodować dla nich znaczną szkodę majątkową, zwłaszcza w sytuacji, gdy naruszona zostanie konstrukcja budynku. Przedłożona do akt opinia techniczna – weryfikacyjna uprawdopodabnia podniesione przez skarżących argumenty. Sąd I instancji wskazał jednocześnie, że na obecnym etapie nie dokonywał analizy trafności podniesionych przez strony zarzutów merytorycznych, a także zgodności z prawem skarżonego rozstrzygnięcia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył inwestor zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji, a także wydanie zaskarżonego postanowienia bez podstawy faktycznej, jakim byłby wyraźny wniosek skarżących. Wyjaśnił, że skarżący składali wniosek na podstawie art. 61 § 2 p.p.s.a. Zarzucił także naruszenie art. 141 § 4 w związku z art. 166 p.p.s.a. poprzez brak przedstawienia w uzasadnieniu pełnego stanu faktycznego i prawnego sprawy, przede wszystkim poprzez brak przedstawienia stanowisk wszystkich stron występujących w sprawie. Wskazując na powyższe inwestor wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Inwestor wniósł ponadto - na zasadzie art. 35a ustawy Prawo budowlane, w przypadku utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia – o uzależnienie go od złożenia przez skarżących kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora w kwocie 200.000 zł. W odpowiedzi na zażalenie skarżacy wnieśli o jego oddalenie, a także o oddalenie wniosku o uzależnienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji od złożenia kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Przepis art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. W ocenie Sądu rozpoznającego zażalenie, Sąd I instancji dokonał jedynie pobieżnej oceny stanu prawnego i faktycznego sprawy. Nie ulega wątpliwości, że wstrzymanie wykonania decyzji dotyczącej realizacji inwestycji z reguły wiąże się nie tylko z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków po stronie osób trzecich, ale także inwestora. Z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Z jednej strony bowiem skarżący obawiają się negatywnych konsekwencji realizacji inwestycji, z drugiej natomiast strony inwestor wskazuje, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji narazi go na straty związane chociażby ze wstrzymaniem wypłat transz kredytu. W związku z powyższym istotne znaczenie ma wyważenie racji przemawiających za uwzględnieniem wniosku skarżących oraz interesów inwestora. Sąd powinien zatem brać pod uwagę interesy prawne i stanowiska wszystkich uczestników postępowania. Winien również rozważyć możliwość zastosowania przepisu art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zgodnie, z którym sąd może uzależnić wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę od złożenia przez skarżącą kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora. Takiej oceny zasadności zastosowania cytowanego przepisu Sąd I instancji nie przeprowadził. O uzależnienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji od złozenia stosownej kaucji wnosił również skarżący w zażaleniu. Bez znaczenia pozostaje, że wskazana kwota kaucji nie została uzasadniona, bowiem ustalenia w tym przedmiocie będą przedmiotem działań Sądu I instancji przy ponownym badaniu wniosku. Również wówczas Sąd I instancji dokona pełnej oceny interesów stron, nie ograniczając się jedynie do opinii składanej przez skarżących. W tej sytuacji uznać należy, że rozpatrujący wniosek Sąd I instancji nie dokonał dostatecznie jego wnikliwej analizy, która pozwoliłaby na prawidłową ocenę wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie można przy tym podzielić argumentów zażalenia, że Sąd I instancji działał bez podstawy faktycznej w postaci wyraźnego wniosku stron. Prawdą jest, że skarżący wniosek swój oparli na podstawie art. 61 § 2 ustawy, który stanowi podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przez organ przed przekazaniem skargi wraz z aktami sprawy. Jednakże, brak rozpoznania powyższego wniosku przez organ spowodował, że dla zabezpieczenia interesów strony skarżącej wniosek ten powinien był zostać rozpoznany przez Sąd. Po drugie zaś, w piśmie z dnia 28 lipca 2010 r. skarżący wyraźnie wnosili o rozpoznania wniosku przez Sąd. Powyższe nie ma jednak wpływu na opisane wyżej wadliwości postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, które uzasadniały uchylenie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 września 2010 r. Z tych względów, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu