II OZ 552/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA - Jacek Chlebny po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia I. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 681/10 w zakresie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] marca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 681/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił Stowarzyszeniu I. w Z. dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania w postępowaniu ze skargi J. F. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] marca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Sąd I instancji przyjął, wnioskodawcy przysługuje w rozpoznawanej sprawie jedynie interes faktyczny, który nie uzasadnia dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a. Interesu prawnego nie można bowiem wiązać z posiadaniem przez Stowarzyszenie siedziby w obiekcie, który stanowi przedmiot postępowania w sprawie rozbiórki. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosło Stowarzyszeniu I w Z. wskazując, że wydane rozstrzygnięcie uniemożliwia realizację statutowych celów Stowarzyszenia. Stowarzyszenie podniosło jednocześnie, że wskazałoby interes prawny uzasadniający udział w postępowaniu, gdyby Sąd I instancji wezwał Stowarzyszenie do jego udokumentowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, jednakże z innych przyczyn aniżeli wskazane w zażaleniu. Wniosek S. w Z. został rozpoznany przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w składzie jednego sędziego na posiedzeniu niejawnym, pomimo że ustawodawca nie przewidział dla wniosku, o jakim mowa w art. 33 § 2 p.p.s.a., możliwości orzekania w takim trybie. Stosownie do art. 90 § 1 p.p.s.a., jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, posiedzenia sądowe są jawne, a sąd orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie. W odniesieniu do wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania brak jest przepisu, który pozwalałby rozpoznać powyższe żądanie na posiedzeniu niejawnym, co oznacza, że właściwym trybem do rozpoznania tego rodzaju wniosku jest posiedzenie jawne. Pogląd taki znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 11 września 2012 r. sygn. II OZ 715/12; postanowienie NSA z dnia 30 maja 2012 r. sygn. II GZ 176/12; postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2012 r. sygn. II OZ 1384/11; postanowienie NSA z dnia 14 maja 2012 r. sygn. II OZ 436/10), jak również w piśmiennictwie (por. J. Drachal, J. Jagielski, M. Cherka [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2011, s. 189). Wadliwość, której dopuścił się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przy rozpoznawaniu wniosku S. w Z. prowadzi do nieważności postępowania (art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), która podlega uwzględnieniu przez Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu (art. 183 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.). Wskazana wadliwość ma charakter procesowy, uniemożliwiający merytoryczne odniesienie się do argumentów Stowarzyszenia podniesionych w zażaleniu. Na marginesie jedynie należy zauważyć, że w związku z wniesieniem przez J. F. skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 lutego 2013 r., wniosek Stowarzyszenia I. w Z. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, podlega rozpoznaniu przez Sąd, przed którym postępowanie sądowe się toczy. Na obecnym jego etapie Sądem właściwym jest w związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.