I SA/Rz 401/10

WyrokWSA w Rzeszowie2010-09-24

Skład orzekający: Jacek Surmacz, Kazimierz Włoch, Grzegorz Panek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, będąca współwłaścicielem nieruchomości wraz z przedsiębiorcą, jest obowiązana do zapłaty podatku od nieruchomości według podwyższonej stawki właściwej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna będąca współwłaścicielem nieruchomości wraz z przedsiębiorcą jest obowiązana opłacać podatek od nieruchomości według podwyższonych stawek, obowiązujących dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. O zastosowaniu danej stawki decyduje wyłącznie charakter opodatkowanej nieruchomości, a nie przesłanki podmiotowe dotyczące osoby podatnika. Zobowiązanie podatkowe obciąża solidarnie wszystkich współwłaścicieli, co wyklucza możliwość zróżnicowania stawki w zależności od właściwości podmiotowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za okres od 1 września 2008 r. do 30 października 2008 r. dla współwłaścicieli działki nr 7/2. Jeden ze współwłaścicieli, spółka K. Sp. z o.o., zadeklarował grunty jako związane z działalnością gospodarczą. Skarżący, M. C., będący osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, kwestionował zastosowanie podwyższonej stawki podatku, argumentując naruszenie zasady równości wobec prawa i brak faktycznego wykorzystania nieruchomości do działalności gospodarczej przez niego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Kazimierz Włoch /spr./ WSA Grzegorz Panek Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym na rozprawie w dniu 16 września 2010 r. sprawy ze skargi M.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od 1.10.2008r. do 30.10.2008r. Oddala skargę Decyzją z dnia [...] maja 2010r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. po rozpoznaniu odwołania M. C. od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] listopada 2009r. nr [...] w sprawie określenia podatnikowi zobowiązania w podatku od nieruchomości za okres od 1.09.2008r. do 30.09.2008r. w kwocie 3.087 zł. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Prezydent Miasta R. wyżej opisaną decyzją określił M. C. oraz P. K. i K. Sp. z o.o. zobowiązanie w podatku od nieruchomości, uznając, iż wskazane strony były w okresie objętym wydaną decyzją współwłaścicielami nieruchomości - działek o nr 7/1 i 7/2 obr. 210, położonych w R., sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków: działka nr 7/1 jako droga zajęta pod pas drogowy, natomiast działka nr 7/2 w części sklasyfikowana jako droga. W deklaracji na podatek od nieruchomości za 2008r. złożonej w dniu 26 listopada 2008r. K. Sp. z o.o. zadeklarowała 53 703 m2 jako grunty związane z działalnością gospodarczą, wyjaśniając w piśmie z 5 grudnia 2008r., iż przedmiotowy obowiązek podatkowy powstał od września 2008r. Następnie w dniu 15 stycznia 2009r. spółka oraz M. C. złożyli korektę powyższej deklaracji, wykazując 3 054m2 gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W piśmie z dnia 13 stycznia 2009r. podatnicy poinformowali, iż na działkach o nr 7/1 i 7/2 nie jest faktycznie prowadzona działalność gospodarcza. Oświadczenie to, w ocenie Prezydenta Miasta R., złożone według stanu na dzień 13 stycznia 2009r. nie miało wpływu na sposób opodatkowania gruntów w 2008r. organ uznał, iż grunty będące we współwłasności K. sp. z o.o., P. K. oraz M. C., powinny zostać opodatkowanie jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z uwagi na nie złożenie korekty deklaracji, dotyczącej pozostającej we współwłasności działki nr 7/2 o pow. 53693m2, za okres od 1 września 2008r. do 30 października 2008r. we właściwym 14-dniowym terminie zgodnie z treścią art. 6 ust. 3 i ust. 9 pkt. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych , organ podatkowy określił podatnikom wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości z zastosowaniem stawki właściwej dla opodatkowania gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ponieważ działka o numerze 7/1 sklasyfikowana została w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Wydział geodezji Urzędu Miasta R. jako drogę zajętą pod pas drogowy drogi publicznej zgodnie z treścią art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W odwołaniu od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie, M. C. zakwestionował wykładnię przepisów przyjętą przez organ podatkowy I instancji w zakresie przyjętych stawek. Argumentował, że w rozstrzyganej sprawie nie można przyjąć jako właściwych do opodatkowania stawek jak dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, ponieważ w roku 2008 nie prowadził on działalności gospodarczej, pomimo że był współwłaścicielem opodatkowanej nieruchomości. W jego ocenie brak jest podstaw do opodatkowania nieruchomości, które faktycznie nie są w posiadaniu przedsiębiorcy, według stawek jak dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Zarzucił, iż zastosowanie w podatku od nieruchomości zawyżonych stawek zarówno dla przedsiębiorców jak i osób nie prowadzących działalności gospodarczej, będących współwłaścicielami nieruchomości, stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, oraz podniósł iż w procesie wykładni przepisów prawa powinno stosować się zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, co jego zdaniem odnosi się również do rozstrzygnięcia problemu wyboru stawek właściwych dla opodatkowania. Po rozparzeniu powyższego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję podkreśliło, iż zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych(Dz. U. z 1991r. Nr 9, poz. 31 ze zm.)- zwanej dalej ustawą o pol. - za grunty i budynki związane z działalnością gospodarczą uważa się grunty i budynki, będące w posiadaniu przedsiębiorcy. Zgodnie natomiast art. 6 ust. 11 ustawy o pol., jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu osób fizycznych oraz osób prawnych, jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej lub spółek nieposiadających osobowości prawnej, z wyjątkiem osób tworzących wspólnotę mieszkaniową osoby fizyczne składają deklarację na podatek od nieruchomości oraz opłacają podatek na zasadach obowiązujących osoby prawne. Organ podatkowy uznał zatem, iż skoro K. Sp. z o.o., P. K. oraz skarżący M. C. byli od dnia 1 września 2008r. do dnia 30 października 2008r. współwłaścicielami nieruchomości gruntowej tj. działki o nr 7/2 to z tego tytułu na stronach tych ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Ponieważ z uwagi na treść art. 6 ust. 11 ustawy o pol. organ podatkowy nie ma możliwości "podziału" kwoty zobowiązania podatkowego należnego od jednego przedmiotu opodatkowania na wszystkich podatników i zróżnicowania wysokości tego podatku w zależności od charakteru podatników – określa zatem jedną wysokość zobowiązania podatkowego, należną od wszystkich podatników. Ponieważ zgodnie z treścią art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o pol., opodatkowane w przedmiotowej sprawie grunty znajdują się niewątpliwie w posiadaniu przedsiębiorcy – K. Sp. z o.o., która w deklaracji złożonej w dniu 26 listopada 2008r. zadeklarowała je jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, właściwą w sprawie stawką podatku, mającą zastosowanie do opodatkowania całej będącej przedmiotem współwłasności nieruchomości, jest podwyższona stawka właściwa dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą. W ocenie organu bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy są podnoszone przez odwołującego zarzuty dotyczące faktycznego nie wykorzystywania przez niego nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż okoliczność ta nie ma znaczenia dla zastosowania stawek w podatku od nieruchomości w przedmiotowej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję, wnosząc co jej uchylenie w całości, skarżący M. C., zarzucił organom podatkowym naruszenie przepisów art. 3 ust 4 w zw. z art. 5 ust 1 pkt 1a ustawy o pol. poprzez zastosowanie wyższej stawki podatku od nieruchomości, a także naruszenie przepisu art. 120 Ordynacji podatkowej oraz art. 32 Konstytucji RP. W uzasadnieniu argumentował, iż niewłaściwym jest przyjęcie, iż osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej, będąca współwłaścicielem nieruchomości, będzie obowiązana płacić wyższą stawkę podatku tylko z tego tylko powodu, iż jest współwłaścicielem nieruchomości wraz z przedsiębiorcą. W ocenie skarżącego, taka wykładnia nie znajduje oparcia w treści ustawy podatkowej, a także narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa, gdyż nie uwzględnia ekonomicznej zdolności płatniczej różnych grup podatników. W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, organ podatkowy podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje: W myśl przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), kontrola administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne przeprowadzana jest pod względem zgodności zaskarżonych orzeczeń z prawem. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej ppsa., zaskarżone decyzje czy postanowienia podlegają uchyleniu tylko w sytuacji naruszenia prawa mającego lub mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy tak rozumianej kognicji sądu, przedmiotowa skarga jest bezzasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 1a ust 1 pkt 3 ustawy o pol. w brzmieniu na dzień 1 stycznia 2008r. za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkami nie mającymi zastosowania w przedmiotowej sprawie, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż spółka K. sp. z o.o., prowadząca działalność gospodarczą o której mowa w art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz. 1807) jest współwłaścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka nr 7/2 położona w Rzeszowie obr. 210. Przedmiotowa nieruchomość spełnia zatem przesłankę uznania jej za nieruchomość związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej w myśl art. 1a ust 1 pkt 3 ustawy o pol. Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest, czy pomimo iż drugi ze współwłaścicieli tej nieruchomości, nie prowadzi osobiście działalności gospodarczej, powinien płacić podatek od tej nieruchomości według podwyższonej stawki właściwej dla przedsiębiorców. Według skarżącego godzi to bowiem w konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Dla rozstrzygnięcia tej kwestii, koniecznym jest odniesienie się do charakteru podatku od nieruchomości. Podatek od nieruchomości jest podatkiem majątkowym, nakładanym na podatnika nie z tytułu osiągania określonych przychodów a z tytułu samego posiadania gruntu, budynku czy też budowli. Określone w art. 5 ust 1 ustawy o pol. stawki tego podatku, zostały zróżnicowanie w oparciu o kryteria przedmiotowe. O zastosowaniu danej stawki podatku, decyduje zatem wyłącznie charakter opodatkowanej nieruchomości, nie zaś przesłanki podmiotowe odnoszące się do osoby podatnika. Zgodnie z art. 3 ust 4 ustawy o pol. jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to za wyjątkiem lokali, których własność została wyodrębnia, nieruchomość taka lub obiekt budowlany stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od tego przedmiotu ciąży solidarnie na wszystkich jego współwłaścicielach lub posiadaczach. Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 11 ustawy o pol. jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu osób fizycznych oraz osób prawnych, jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej lub spółek nieposiadających osobowości prawnej, z wyjątkiem osób tworzących wspólnotę mieszkaniową, osoby fizyczne składają deklarację na podatek od nieruchomości oraz opłacają podatek na zasadach obowiązujących osoby prawne. W ocenie Sądu zatem, nie narusza przepisów ustawy wykładnia organu podatkowego, sprowadzająca się do stwierdzenia, że osoba fizyczna będąca współwłaścicielem nieruchomości wraz z prowadzącą działalność gospodarczą osobą prawną, obowiązana jest opłacać podatek od nieruchomości według podwyższonych stawek, obowiązujących dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skoro bowiem o wyborze stawki podatku decyduje gospodarczy charakter przedmiotu opodatkowania, a nie właściwości podmiotowe podatników, a zobowiązanie podatkowe obarcza solidarnie wszystkich współwłaścicieli przedmiotu opodatkowania, nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw do różnicowania stawki podatku w oparciu o kryteria podmiotowe. Solidarny charakter tego zobowiązania wyklucza bowiem możliwość rozdzielenia go na poszczególnych podatników, z zastosowaniem zróżnicowanych, z uwagi na właściwości podmiotowe poszczególnych podatników, stawek opodatkowania. Wobec tego, obciążające wszystkich współwłaścicieli zobowiązanie, ustalić należy od będącego przedmiotem współwłasności przedmiotu opodatkowania, z zastosowaniem jednej właściwej z uwagi na przedmiot opodatkowania, stawki podatkowej. Wątpliwości co do właściwej stawki rozwiewa ostatecznie wskazówka interpretacyjna zawarta w art. 6 ust 11 ustawy o pol. odsyłającym do stosowania wobec osób fizycznych w takich przypadkach, zasad obowiązujących osoby prawne, a zatem obarczenie ich dalej idącymi obowiązkami, właściwymi dla osób prawnych. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy zauważyć należy, iż wobec faktu iż K. Sp. z o.o., zadeklarowała do opodatkowania, będącą przedmiotem współwłasności działkę o nr 7/2, jako związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej, działka ta winna zostać opodatkowana przy zastosowaniu stawek właściwych jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, bez względu na sposób wykorzystywana jej przez innych współwłaścicieli. Ustalone w ten sposób zobowiązanie, obciążać będzie solidarnie wszystkich współwłaścicieli tej nieruchomości. Odnosząc się do zarzuconego w skardze naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, należy zauważyć, iż dokonana wyżej wykładnia przepisów ustawy o pol. nie narusza, w ocenie Sądu, wspomnianej zasady, nakazującej nakładać takie same prawa i obowiązki na osoby będące w takiej samej sytuacji faktycznej. Zróżnicowanie bowiem sytuacji prawnej podatników w zależności od występujących różnic w ich sytuacji faktycznej, nie może być postrzegane w kategoriach naruszenia zasady równości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło