VII SA/Wa 1208/10
WyrokWSA w Warszawie2010-09-28
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy inwestycja budowlana zrealizowana z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego pozwolenia na budowę może być uznana za samowolę budowlaną i skutkować odmową pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw?Ratio decidendi
Inwestycja zrealizowana na podstawie ważnego pozwolenia na budowę, nawet jeśli odbiega istotnie od zatwierdzonego projektu, nie spełnia warunku wybudowania obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę, który jest podstawą do odmowy pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 3 ustawy z 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane. Przepis ten nie ma zastosowania do budynków wybudowanych z odstępstwami od projektu zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
Z. Z. uzyskał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego na działce w gminie P. Po wybudowaniu budynku, organ nadzoru budowlanego odmówił wydania pozwolenia na użytkowanie, uznając, że inwestycja nie spełnia przesłanek określonych w ustawie z 10 maja 2007 r. Z. Z. odwołał się, wskazując, że wybudowany budynek różni się od zatwierdzonego projektu i powinien być traktowany jako samowola budowlana. Organ odwoławczy utrzymał decyzję odmowną, a Z. Z. złożył skargę do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Z. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmowną w przedmiocie wydania pozwolenia na użytkowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Protokolant Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2010 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] na działając na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 99 z 2007r. poz. 665) i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. nr 156 z 2006 r. poz. 1118 z późniejszymi zmianami) odmówił Z. Z. udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego zrealizowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] we wsi W., gm. P. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wskazał, że nie zostały spełnione przesłanki określone w przepisach ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. W szczególności nie można było mówić o samowoli budowlanej albowiem inwestycja została zrealizowana na podstawie decyzji wydanej z upoważnienia Kierownika Urzędu Rejonowego w P. zatwierdzającej plan realizacyjny inwestycji i udzielającej Z. Z. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego.
Odwołanie od tej decyzji złożył Z. Z. wnosząc o jej uchylenie i rozstrzygnięcie przez organ II instancji co do istoty sprawy. W uzasadnieniu odwołania wskazał, że w rzeczywistości wybudowany został zupełnie inny budynek niż określony w decyzji udzielającej pozwolenia na budowę i nie mający nic wspólnego z zatwierdzonym projektem. W związku z tym powinien być traktowany jako budynek wzniesiony bez wymaganego pozwolenia. Natomiast ten, którego dotyczy pozwolenie nigdy nie został wybudowany.
W świetle powyższego, w ocenie odwołującego się, bezspornym jest fakt, że wszystkie przesłanki określone w w/w stawie zostały spełnione.
Po rozpoznaniu tego odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzję swoją uzasadnił tym, że inwestor nie spełnił wymogów określonych w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2007r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 99 z 2007r. poz. 665). Organ odwoławczy podkreślił, że warunkiem uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu, w świetle w/w ustawy jest zrealizowanie inwestycji bez pozwolenia na budowę. Inwestor Z. Z. budowę domu mieszkalnego prowadził w oparciu o decyzję nr [...] znak [...] zatwierdzającą plan realizacyjny i udzielającą pozwolenia na budowę. W tej sytuacji nie może mieć zastosowania przepis art. 3 ust. 1 wyżej omawianej ustawy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na tę decyzję złożył Z. Z. W skardze, poza subiektywną oceną działań organów nadzoru budowlanego podniósł, że decyzja nr [...] Urzędu Gminy P. nie jest pozwoleniem na każdą dowolną budowlę, ale na inwestycję ściśle określoną tym pozwoleniem. Wobec powyższego przedmiotowa inwestycja odbiegająca od projektu zatwierdzonego, nie ma związku z wydanym pozwoleniem na budowę i jest samowolą budowlaną. Poza tym skarżący wskazał, że ustalenia co do daty zakończenia inwestycji nie znajdują oparcia w materiale dowodowym.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przedmiotowa sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), który zgodnie z dyspozycją określoną w art. 1 § 2 ww. ustawy dokonuje kontroli aktu zaskarżonego pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Odnosząc te uwagi do niniejszej sprawy sąd orzekający w tej sprawie uznał, że nie wystąpiły przesłanki określone w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 3 wymienionej wcześniej ustawy do obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej, jeżeli budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. a przed dniem 11 lipca 1998 r., i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego, nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49b ustawy, o której mowa w art. 1. Z ust. 2 wynika, że w przypadku, o którym mowa w ust. 1, na właścicielu spoczywa obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. W razie nieuzyskania pozwolenia na użytkowanie, właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części. Z przepisu tego wynika, że podstawowym warunkiem uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu jest jego realizacja bez pozwolenia na budowę lub bez zgłoszenia albo mimo zgłoszonego sprzeciwu. Bezsporną okolicznością w sprawie jest, że Z. Z. uzyskał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] we wsi W., gm. P. Nie budzi też wątpliwości fakt, że inwestor po uzyskaniu pozwolenia wybudował na tej działce budynek mieszkalny, który w istotny sposób odbiegał od zatwierdzonego projektu. Nie zmienia to jednak tego, że Z. Z. realizował budynek w oparciu o decyzję udzielającą pozwolenia na budowę. Istotne odstąpienie od projektu normuje art. 36a Prawa budowlanego. Podkreślić należy, że art.3 cytowanej wcześniej ustawy określając warunki jego zastosowania, w tym realizacja budynku bez pozwolenia na budowę lub bez zgłoszenia albo mimo zgłoszonego sprzeciwu, wyłącza stosowanie art. 48-49b Prawa budowlanego. Przepisy te wprost odnoszą się do sytuacji wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Przepisy te nie normują sytuacji wybudowania obiektu z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu. Przepis art. 3 ustawy z 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw jako lex specialis nie może być w drodze wykładni interpretowany rozszerzająco.
Rację ma skarżący co do tego, że pozwolenie na budowę nie upoważniało go do wybudowania jakiegokolwiek budynku lecz określało ściśle parametry budynku. Jednak to, że świadomie dokonał odstępstw od zatwierdzonego projektu nie powoduje, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego. Nie można też zgodzić się z twierdzeniem skarżącego co do tego, że wybudował zupełnie inny budynek. Z porównania planu realizacyjnego zagospodarowania działki i inwentaryzacji budowlanej wynika, że w obu przypadkach chodzi o budynek mieszkalny jednorodzinny o zbliżonym wyglądzie.
Z uwagi na powyższe okoliczności należy uznać, że w przedmiotowej sprawie nie został spełniony podstawowy warunek do zastosowania art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 99 z 2007r. poz. 665) polegający na wybudowaniu obiektu lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji.
W tej sytuacji badanie pozostałych warunków określonych w w/w przepisie, w tym daty powstania budynku było bezprzedmiotowe.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło