II OZ 196/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Włodzimierz Ryms po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 525/10 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi S. Ł. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia (...) kwietnia 2010 r., nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego postanawia: 1) uchylić zaskarżone postanowienie, 2) przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 stycznia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił S. Ł. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 29 września 2010 r. oddalającego jego skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia (...) kwietnia 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień do świadczenia pieniężnego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił, że to choroba uniemożliwiła mu złożenie w terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 29 września 2010 r. W szczególności skarżący nie wykazał, że choroba miała charakter nagły ani że skarżący nie miał możliwości wyręczenia się inną osobą. Złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest czynnością skomplikowaną i nie wymaga osobistego stawiennictwa w sądzie. Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności mogących świadczyć, o tym, że nie mógł skorzystać z pomocy żony, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Przedstawione zaświadczenia lekarskie z dnia 5 października 2010 r. oraz z dnia 9 grudnia 2010 r. nie stwierdzają faktu choroby obłożnej uniemożliwiającej dopełnienie czynności w terminie. Z zaświadczeń tych wynika, że schorzenie, na które cierpi skarżący ma charakter przewlekły. W zażaleniu na postanowienie skarżący zarzuciła naruszenie art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., podnosząc, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Skarżący podniósł, że jego stan zdrowia w okresie od końca września do około 20 października 2010 r. uległ znacznemu pogorszeniu. W tym bowiem czasie skarżący cierpiał na długotrwałe zapalenie oskrzeli, które ze względu na jego ogólny zły stan zdrowia miało niebezpieczny przebieg. Skarżący był obłożnie chory i wymagał długoterminowego pozostawania w łóżku, w rezultacie nie był w stanie dopełnić czynności w terminie osobiście. Natomiast żona skarżącego również w tym samym czasie była poważnie chora i nie była w stanie wyręczyć męża w dokonaniu czynności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Sąd na wniosek strony, która bez swojej winy nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym postanowi przywrócenie terminu (art.86 § 1 p.p.s.a.). Brak winy należy rozumieć jako dopełnienie przez stronę obowiązku dołożenia staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie przesłanki braku winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 29 września 2010 r. oddalającego skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia (...) kwietnia 2010 r. upłynął z dniem 6 października 2010 r. Skarżący w dniu 25 października 2010 r. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wskazując, że był bardzo chory i nie mógł stawić się na rozprawie ani podejmować żadnych czynności. Na potwierdzenie tego dołączył zaświadczenie lekarskie z dnia 5 października 2010 r. wystawione przez lekarza alergologa wskazujące, iż skarżący cierpi na chorobę przewlekłą układu oddechowego, krążenia – serca i wymaga stałego leczenia. Następnie skarżący przedstawił także orzeczenie o pierwszej grupie inwalidzkiej oraz kolejne zaświadczenie lekarskie z dnia 9 grudnia 2010 r., z którego wynika, że skarżący cierpi na astmę oskrzelową oraz chorobę niedokrwienną serca i od 19 września 2010 r. nastąpiło zaostrzenie. W zażaleniu skarżący wskazał, że nie mógł skorzystać z pomocy żony, która w tym czasie również była chora (zaświadczenie lekarskie – zaostrzenie infekcyjne od dnia 28 września 2010 r. do dnia 15 października 2010 r.) Uwzględniając te wszystkie okoliczności, należało dojść do wniosku, iż zostały uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w niedokonaniu czynności w wyznaczonym terminie. Fakt, że skarżący jest osobą w podeszłym wieku (80 lat), inwalidą pierwszej grupy i cierpi na liczne schorzenia prowadzi do uznania, że prawdopodobne jest, iż w terminie otwartym do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jego stan zdrowia uniemożliwiał mu podejmowanie czynności procesowych. Należy przy tym zwrócić uwagę, że strona nie jest zobowiązana we wniosku o przywrócenie terminu do udowodnienia okoliczności wskazujących na brak swojej winy, lecz wystarczy uprawdopodobnienie tych okoliczności. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia