V SA/Wa 1109/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-05
Skład orzekający: Jolanta Bożek, Mirosława Pindelska, Cezary Kosterna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na importera nasion konopi innych niż siewne jest zasadne, jeśli importer nie przedłożył w wymaganym terminie dokumentów potwierdzających poddanie przywiezionych nasion działaniom określonym w przepisach prawa unijnego i krajowego, mimo że nabywcy zadeklarowali inne przeznaczenie towaru?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny. Skarżący, jako importer nasion konopi innych niż siewne, nie wywiązał się z obowiązku poddania przywiezionych nasion działaniom określonym w przepisach prawa unijnego i krajowego (np. uczynienie ich niezdatnymi do siewu, wymieszanie z innymi nasionami do celów żywienia zwierząt, wywóz do kraju trzeciego) w wymaganym terminie. Przedłożone przez niego dokumenty (faktury sprzedaży, oświadczenia nabywców, protokoły zmieszania) nie spełniały wymogów formalnych i terminowych określonych w przepisach, a tym samym nie stanowiły dowodu na wypełnienie nałożonych obowiązków. W związku z tym nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 39a ust. 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą było zasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która utrzymała w mocy decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej. Kara została nałożona za nieprzedłożenie w terminie dokumentów potwierdzających, że przywiezione nasiona konopi innych niż siewne zostały poddane działaniom określonym w przepisach prawa unijnego i krajowego (np. uczynienie ich niezdatnymi do siewu, wymieszanie z innymi nasionami do celów żywienia zwierząt). Skarżący twierdził, że spełnił wymagania, a organy błędnie oceniły przedłożone przez niego dowody i zastosowały przepisy prawa, które uważał za uchylone lub nieobowiązujące.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Cezary Kosterna, Protokolant - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. sprawy ze skargi B. C. [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej; oddala skargę;
Przedmiotem skargi z 3 kwietnia 2010 r. (data nadania) wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez B. C. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma [...] jest decyzja z [...] marca 2010 r. nr [...], którą Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego, zwanego dalej Prezesem ARR z [...] grudnia 2009 r. ustalającą karę pieniężną, stanowiącą 60% wartości celnej konopi objętych pozwoleniem z [...] maja 2005r. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z [...] maja 2005 r. Prezes ARR nadał stronie, upoważnienie w zakresie przywozu nasion konopi innych niż siewne o kodzie CN 1207 99 91. Następnie, zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy, decyzją z [...] maja 2005 r. udzielił pozwolenia nr [...] na przywóz nasion konopi innych niż siewne, o kodzie CN 1207 99 91 w ilości [...] kg. Zgłoszeniem celnym nr [...] z [...] czerwca 2005 r. skarżący dokonał przywozu towaru w ilości [...] kg, co stanowiło 100% ilości określonej w pozwoleniu.
Następnie skarżący przesłał przy piśmie z [...] maja 2006 r. (data wpływu) do Prezesa ARR faktury VAT potwierdzające sprzedaż nasion konopi w ilości [...] kg oraz protokół z [...] czerwca 2005r. z inwentaryzacyjnych różnic stanów magazynowych za okres od [...] czerwca 2005r. do [...] czerwca 2005r. stwierdzające m.in. niedobór [...] kg nasion konopi spowodowany przeładunkiem i czyszczeniem towaru.
W wyniku kontroli przeprowadzonej przez Oddział Terenowy Agencji Rynku Rolnego w K. w dnia [...] i [...] marca 2008r. ustalono, że przywiezione na podstawie powyższego pozwolenia nasiona konopi zostały odsprzedane w formie nieprzetworzonej kolejnym nabywcom. Według raportu z kontroli nr [...] nabywcy w momencie zakupu przekazują kontrolowanej jednostce oświadczenia o następującej treści: "W związku z zakupem ziarna konopi deklaruję, że towar będzie miał inne przeznaczenie niż siewne. W przypadku użycia ziarna konopi jako komponentu do produkcji mieszanki paszowej dla zwierząt, zawartość konopi nie przekroczy 15% w partii". Powyższe oświadczenia nabywców nasion konopi skarżący przesłał do Agencji Rynku Rolnego pocztą elektroniczną w dniu [...] sierpnia 2009 r.
Prezes ARR postanowieniem z [...] sierpnia 2009r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości kary pieniężnej co do nasion przywiezionych na podstawie pozwolenia z [...] maja 2005r. i następnie decyzją z [...] grudnia 2009r. nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 60 % wartości celnej nasion konopi. Organ uznał, że skarżący nie wywiązał się z zobowiązania nałożonego art. 17 ust. 2 akapit 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 w sprawie wspólnej organizacji rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz.Urz. UE L 149, str. 38), zwanego dalej rozporządzeniem Komisji (WE) nr 507/2008 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005r. w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich (Dz.U. nr 24, poz. 198 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r., który stanowi, iż przedsiębiorca występując z wnioskiem o wydanie pozwolenia zobowiązał się, że w terminie 12 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia przywiezione nasiona zostaną: uczynione niezdatnymi do siewu, wymieszane z nasionami innymi niż konopie, do celów żywienia zwierząt lub wywiezione do kraju trzeciego.
W związku z powyższym organ stwierdził, iż wypełniona została dyspozycja art. 39a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz.U. nr 97, poz. 963 ze zm.), zwanej dalej ustawą o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą i nałożył na skarżącego karę.
Pismem z [...] stycznia 2010r. skarżący złożył odwołanie od decyzji Prezesa ARR z [...] grudnia 2009r. wnoszą o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz o dopuszczenie dowodu z dokumentów załączonych do przedmiotowego odwołania. W uzasadnieniu odwołania skarżący podniósł, iż spełniła wymagania określone w przepisach, a w szczególności w art. 17 ust. 2 akapit 2 lit. b rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 oraz w § 4 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r. Według odwołującego się świadczą o tym zarówno oświadczenia nabywców konopi o przeznaczeniu ich do produkcji mieszanki paszowej dla zwierząt, jak i załączone do odwołania protokoły zmieszania nabytych ziaren konopi z innymi ziarnami w celu wytworzenia paszy dla ptaków, wobec czego brak jest podstaw do nałożenia kary pieniężnej określonej w art. 39a ust. 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą.
Ponadto, skarżący zauważył, iż przepis art. 39a ust. 1 ww. ustawy odnosi się do uchylonych już przepisów prawa wspólnotowego, a zatem nie może być podstawą do nałożenia na stronę kary pieniężnej.
Decyzją z [...] marca 2010r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Prezesa ARR z [...] grudnia 2009r. W uzasadnieniu decyzji organ nie zgodził się z twierdzeniami skarżącego dotyczącymi spełniania przez niego wymagań określonych w art. 17 ust. 2 akapit 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 oraz w § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r., gdyż dokumenty potwierdzające określone przepisami działania (uczynienie nasion konopi niezdatnymi do siewu, wymieszanie z nasionami innymi niż konopie, do celów żywienia zwierząt lub wywiezienie do kraju trzeciego) nie wpłynęły do Agencji Rynku Rolnego w wymaganym terminie.
Organ II instancji wskazał, iż zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r., przedsiębiorca w terminie 14 miesięcy od daty wydania pozwolenia powinien przedłożyć Prezesowi ARR dokumenty potwierdzające poddanie nasion konopi wymaganym prawem działaniom. W przedmiotowym przypadku, termin na przedłożenie dokumentów upłynął w dniu [...] lipca 2006r., natomiast część dokumentów została przesłane przez przedsiębiorcę (oświadczenia kontrahentów) do ARR w dniu [...] sierpnia 2009r., a pozostała część (protokoły zmieszania nabytych ziaren konopi z innymi ziarnami w celu wytworzenia paszy dla ptaków) dopiero [...] stycznia 2010r. wraz z odwołaniem od decyzji Prezesa ARR.
Dodatkowo Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził, iż wykorzystania nasion konopi do określonej mieszanki paszowej przez kontrahentów skarżącego nie można uznać za spełnienie obowiązku określonego w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r., bowiem wobec kontrahentów strony Agencja Rynku Rolnego nie dysponuje uprawnieniami kontrolnymi. Zdaniem organu odwoławczego, to skarżący, a nie jego kontrahenci, zobowiązał się, że przywiezione nasiona konopi uczyni niezdatnymi do siewu, lub podda innym działaniom określonym w rozporządzeniu. Organ II instancji zauważył także, że zgodnie z § 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r. w przypadku wymieszania nasion konopi z innymi nasionami do celów żywienia zwierząt (jaki miał miejsce w niniejszej sprawie), przedsiębiorca zobowiązany jest przedstawić dokumenty potwierdzające zakup surowców do produkcji pasz oraz sprzedaż pasz gotowych lub raport produkcyjny z wytworzonej serii mieszanki paszowej wraz z recepturą. Powyższego wymogu nie spełniają przesłane przez skarżącego dokumenty.
Organ ponadto zauważył, że ilość nasion konopi, o których mowa w protokołach jest mniejsza od ilości przywiezionej w ramach udzielonego pozwolenia. Daty protokołów wskazują również, że nie wszystkie nasiona zostały poddane wymaganym czynnościom w okresie 12 miesięcy od daty wydania pozwolenia, czyli do dnia [...] maja 2006r. Organ zwrócił uwagę, że jeżeli część nasion konopi objęta pozwoleniem nie została poddana ww. działaniom w terminie 12 miesięcy, to przepisy art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 dają możliwość przedłużenia przez państwo członkowskie tego terminu o jeden lub dwa okresy sześciomiesięczne, na wniosek uprawnionego importera przedstawiającego odpowiednie uzasadnienie. Taki wniosek jednak nie wpłynął.
Zdaniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi przedstawione wraz z odwołaniem dokumenty pozostają bez wpływu na niniejszą sprawę, nie potwierdzają bowiem, że nasiona konopi zostały poddane przez skarżącego wymaganym czynnościom, a ponadto zostały przedłożone z uchybieniem wymaganego terminu. Dlatego też zasadne było nałożenie kary na skarżącego, gdyż skarżący nie poddał sprowadzonych nasion konopi czynnościom, o których mowa w art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001 z dnia 5 lutego 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 w sprawie wspólnej organizacji rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. Urz. WE L 35 z 6.02.2001). Ponadto skarżący nie przekazał w terminie dokumentów potwierdzających wykonanie czynności, o których mowa w art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) 245/2001.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odnosząc się do twierdzenia skarżącego, iż przepis art. 39a ust. 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą odnosi się do uchylonych już przepisów prawa wspólnotowego zauważył, iż na podstawie tabeli korelacji stanowiącej załącznik III do rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008, art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001 przywołany w art. 39a ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, należy odczytywać jako art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) 507/2008, który to artykuł został przywołany w zaskarżonej decyzji Prezesa ARR.
W skardze na powyższą decyzję strona wniosła o jej uchylenie i uchylenie decyzji ją poprzedzającej. Powyższym decyzjom skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 39a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z art. 17 ust. 2 i art. 18 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008, a także § 4 ust. 2 i § 7 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., w zw. z art. 42, art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia, iż istnieją podstawy do zastosowania wobec skarżącego sankcji administracyjno-karnej w postaci kary pieniężnej określonej w art. 39a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą. Według skarżącego hipoteza ww. przepisu ustalająca ustawowe znamiona popełnienia czynu zabronionego, przesłanki, których spełnienie warunkuje nałożenie tej sankcji administracyjnej oparta jest na uchylonych lub nieobowiązujących przepisach prawa wspólnotowego, a ponadto nie odsyła do przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r. (tj. § 4 ust. 2 i § 7 ust. 1 i 3), co daje brak materialno-prawnych podstaw do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej;
2) art. 39a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji 507/2008 oraz w zw. z § 4 ust. 2 i § 7 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r. - poprzez błędną wykładnię i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o nałożeniu kary pieniężnej na skutek wadliwego ustalenia, iż strona skarżąca nie poddała nasion konopi ściśle określonym działaniom, o których mowa w § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005r. i art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji 507/2008;
3) § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005r. w zw. z art. 8g ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, a to w zw. z art. 17 ust. 2 akapit 2 i 4 rozporządzenia Komisji 507/2008 - poprzez niewłaściwe zastosowanie na skutek wadliwego ustalenia, iż protokoły zmieszania nasion przedstawione przez stronę skarżącą nie stanowią dokumentów potwierdzających poddanie konopi czynnościom wymieszania z innymi nasionami;
4) art. 17 ust. 2 akapit 4 w zw. z akapitem 2 tego rozporządzenia Komisji poprzez niezastosowanie, chociaż jego hipoteza odnosi się do stanu faktycznego niniejszej sprawy.
Ponadto, skarżący zarzuciła naruszenie przepisów postępowania w tym:
5) art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej: k.p.a w zw. z art. 6, 7, 8 k.p.a. i art. 136 k.p.a., a to w zw. z art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą oraz w zw. z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji 507/2008 i art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji 245/2001 poprzez: dokonanie błędnych ustaleń faktycznych w zakresie nie poddania nasion określonym czynnościom, mimo iż strona przed wszczęciem postępowania, a także w jego trakcie przedstawiła na tę okoliczność stosowne dowody, w tym protokoły zmieszania nasion konopi z innymi nasionami; pominięcie w ocenie sprawy istotnej części zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym dowodów z protokołów zmieszania nasion i zestawień sprzedaży przedłożonych w trakcie postępowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zarówno ustalenia faktyczne w sprawie jak i ustalenia prawne są dokonane przez organ prawidłowo.
Bezsporne w sprawie jest, że skarżący na mocy decyzji Prezesa ARR uzyskał upoważnienie do przywozu nasion konopi innych niż siewne o kodzie CN 12079991 oraz na mocy kolejnej decyzji uzyskał pozwolenie na przywóz [...] kg tych nasion. W oparciu o te decyzje w dniu [...] czerwca 2005 r. dokonał przywozu [...] kg ziarna o wartości celnej [...] zł (wg treści pisma Izby Celnej w G. z dnia [...].09.2009 r.) co stanowiło wykonanie pozwolenia w 100 %. Pismem z dnia [...] maja 2006 r. poinformował Agencję, że nasiona konopi objęte pozwoleniem zostały poddane działaniom zgodnym z przeznaczeniem, na co dołączył 17 faktur sprzedaży ziarna. Innych dokumentów nie przedstawił organowi. Dopiero w toku postępowania kontrolnego skarżący drogą elektroniczną w dniu [...] sierpnia 2009 r. przedłożył pięć oświadczeń bez daty, złożonych przez "S." [...], "A. [...]" [...], "F." [...], [...] "D." [...] i "Sklep [...]" [...] na okoliczność, iż w związku z zakupem ziaren konopi deklarują oni, że towar będzie miał inne przeznaczenie niż siewne, a w przypadku użycia go jako komponentu do produkcji mieszanki paszowej dla zwierząt, zawartość konopi nie przekroczy 15 %.
Ponadto do odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej w przedmiotowej sprawie skarżący dołączył kserokopię 31 protokołów zawierających daty ich wystawienia od [...] czerwca 2005 r. do [...] maja 2007 r. W protokołach tych nabywcy nasion konopi stwierdzają, że ziarna kupują w celu wytworzenia mieszanki paszowej dla ptaków, oraz że w dniu wydania towaru odbiorca w obecności dostawcy (skarżącego) dokonał wymieszania ziaren konopi z innymi wskazanymi nasiona wg podanej wagi.
Skarżący przedkładając powyższe dokumenty żąda zarówno w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej, jak i w skardze do Sądu, uznania, iż dokumenty te stanowią dowód na okoliczności uwalniające go od odpowiedzialności z tytułu kary pieniężnej nałożonej zaskarżoną decyzją. Jako podstawę prawną takiego żądania wskazuje art. 17 ust. 2 akapit 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008.
Jednocześnie skarżący kwestionuje samą zasadę nałożenia kary pieniężnej podnosząc, iż prawo krajowe zawiera przepisy niedookreślone w tym względzie, a rozporządzenie Komisji (WE) nr 507/2008 nie może być zastosowane, gdyż ustawa o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, przewidującą karę pieniężną, nie odwołuje się do tego rozporządzenia.
Przedstawione zarzuty skarżące nie znajdują uzasadnienia w obowiązującym prawie.
W przedmiotowej sprawie ma zastosowanie przepis art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008. Powyższe rozporządzenie weszło w życie 1 lipca 2008 r., tj. po wykonaniu przez skarżącego przywozu ziaren konopi i po ich sprzedaży w terminie 12 miesięcy od daty wystawienia pozwolenia.
Rozporządzenie to zastąpiło wcześniej obowiązujące rozporządzenie Komisji (WE) nr 245/2001.
Zgodnie z klauzulą derogacyjną zawartą w art. 18 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 odesłania do uchylonego rozporządzenia (245/2001) należy odczytywać jako odesłania do niniejszego rozporządzenia, zgodnie z tabelą korelacji w załączniku III. Według zaś tej korelacji art. 17 ust. 2 jest odpowiednikiem art. 17a ust. 2 uchylonego rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001. Treści wymienionych przepisów pokrywają się w całości. Regulacja zaś tego przepisu (tego uchylonego i tego aktualnie obowiązującego) zawiera treści mieszane, tj. upoważnienie dla państwa członkowskiego do ustalenia: a) odpowiedniej procedury nadawania uprawnień importerom nasion konopi z przeznaczeniem innym niż do siewu;
b) sprecyzowania warunków przyznawania takich uprawnień i określenie kar, które będą obowiązywać w przypadku, gdy warunki zostaną naruszone (z zastrzeżeniem prawa unijnego, że już w toku przyznawania pozwolenia na przywóz importer zobowiąże się przedstawić władzom krajowym "odpowiednie dokumenty" w terminie i zgodnie z warunkami określonymi przez to państwo, świadczące, iż nasiona konopi objęte pozwoleniem zostały wykorzystane w okresie krótszym niż 12 miesięcy od daty wystawienia pozwolenia na działania określone w tym rozporządzeniu w przepisie art. 17 ust. 2 akapit 2 litery "a, b, c" (dawniej art. 17a ust. 2 tiret pierwszy, drugi i trzeci));
c) określenia "odpowiednich dokumentów" świadczących o w/w działaniach (z zastrzeżeniem prawa unijnego, że dokumenty poświadczające te działania są sporządzane przez podmioty, które wykonują opisane działania i zawierają co najmniej informacje wymieniane w art. 17 ust. 2 akapit czwarty litery a, b, c (dawniej art. 17a ust. 2 akapit czwarty tiret pierwszy, drugi i trzeci). Zastrzeżenie ustawodawcy unijnego co do podmiotu sporządzającego dokumenty oraz co do minimalnych informacji, jakie te dokumenty powinny zawierać było jedynym zastrzeżeniem dla ustawodawcy krajowego i nie odbierało tą treścią możliwości ustawodawcy krajowemu do określenia w przepisach krajowych "odpowiednich dokumentów" mających wykazać spełnienie przez importera określonych, narzuconych warunków. Wynika to wprost z treści art. 17 ust. 2 akapit drugi i czwarty (dawniej art. 17a ust. 2 akapit drugi i czwarty). poprzez użycie określeń "odpowiednich dokumentów oraz zawierać będą "co najmniej informacje". Potwierdza to również treść art. 17 ust. 4 (dawniej art. 17a ust. 4), z którego wynika obowiązek informowania Komisji przez państwo członkowskie o przyjętych przepisach krajowych w zakresie stosowania ust. 1 i 2.
Wymieniony przepis (obecny i dawny) zawiera ponadto warunki materialne do spełnienia przez importera nasion konopi z przeznaczeniem innym niż do siewu, w okresie krótszym niż 12 miesięcy, od daty wystawienia pozwolenia na przywóz, polegające na podjęciu jednego z trzech wymienionych działań dokumentujących:
a) umieszczenie warunku wykluczenia wykorzystywania nasion do siewu,
b) wymieszanie z nasionami innymi niż nasiona konopi, do celów żywienia zwierząt, przy czym zawartość nasion konopi wynosiła najwyżej 15 % całej mieszanki, zaś w wyjątkowych wypadkach najwyżej 25 %, na wniosek uprawnionego importera, opatrzony uzasadnieniem,
c) ponowny wywóz do państwa trzeciego.
Dodatkowo należy podnieść, że regulacja art. 17 ust. 2 (dawniej 17a ust. 2) odnosiła się do dnia 31 lipca 2008r. do celów określonych zapisem art. 5 ust. 2 tiret trzeci rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 z dnia 27 lipca 2000r. w sprawie wspólnej organizacji rynków lnu i konopi uprawianych na włókno Dz. Urz WE L 193.16 z 29.07.2000r.), a od dnia 1 lipca 2008 r. do celów określonych art. 157 ust. 1 punkt "C’ rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22.10.2007 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku (Dz. Urz. WEL 299.1. z 16.11.2007 r.)). Wynika to z faktu uchylenia rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 przepisem art. 201 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007. Przy czym tak samo jak w przypadku uchylania rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001 klauzula derogacyjna dotycząca rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 (art. 202 rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007) stanowiła, że odesłania do przepisów uchylonych (lub zmienionych, bo i takie były w stosunku do innych aktów prawnych), traktuje się jako odesłanie do niniejszego rozporządzenia zgodnie z tabelą korelacji zamieszczoną w załączniku XXII. Z załącznika zaś wynika, że w/w art. 5 ust. 2 tiret 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 został zastąpiony treścią art. 157 ust. 1 litera "c" nowego rozporządzenia. Są to tożsame treści przepisu stanowiące, że nasiona konopi inne niż siewne, oznaczone kodem CN 12079991 mogą być sprowadzane wyłącznie przez importerów do tego upoważnionych przez państwo członkowskie, aby mieć pewność, że nasiona nie mogą być przeznaczone na siew.
Reasumując nastąpiła zmiana unijnych aktów prawnych stosowanych w sprawie w okresie między uzyskaniem przez skarżącego pozwolenia na przywóz, importem nasion konopi i termin rozliczenia się z działań importera w stosunku do tych nasion oraz datą orzekania przez organ w sprawie.
Zmiana unijnych aktów prawnych została dokonana w sposób jasny, czytelny, nie pozostawiający wątpliwości interpretacyjnych. Zakres regulacji na użytek niniejszej sprawy nie uległ żadnej zmianie. Przepisy omawiane wyżej zostały powtórzone w nowych aktach prawnych, zaś wszelkie odesłania zawarte w innych aktach prawnych odnoszące się do uchylanych rozporządzeń na mocy regulacji ustawodawcy unijnego zostały zmienione na odesłanie do stosownych przepisów aktualnie obowiązujących.
Są to przepisy wprost obowiązujące we wszystkich państwach członkowskich z pierwszeństwem stosowania przed ustawami krajowymi.
Powyższe unijne odesłania do stosowania aktualnie obowiązujących przepisów mają zastosowanie do przepisów krajowych, tj. do stosowanej w sprawie ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą gdzie w przepisie art. 39a ust. 1 zawarto odesłanie do art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001 oraz do przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tej ustawy, tj. rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005 r. w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich.
Wymieniony art. 39a ust. 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym przewiduje nałożenie kary pieniężnej na importera za niespełnienie warunków materialnych (poddania ziaren konopi czynnościom) zastrzeżonych w prawie unijnym w okresie również tam przewidzianym lub nie czyni tego w sposób i terminach, o których mowa w prawie unijnym z odesłaniem do stosownych przepisów prawa krajowego. Według literalnego brzmienia przepisu art. 39 ust 1 ustawy następuje odesłanie do treści art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001.
Zważywszy jednak, że prawo unijne ma pierwszeństwo stosowania przed ustawą polską to czytelna regulacja unijna nakazująca w tej sytuacji stosowanie przepisu art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych.
W sprawie nie może zostać uznany za zasadny zarzut skarżącego, iż przepis art. 39a ust. 1 jest niedookreślony przez fakt uchylenia wymienionego w nim przepisu art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001. Nie można też uznać zasadności zarzutu, iż powyższa sytuacja (niedookreślenie przepisu) powoduje niekonstytucyjność zapisu prawnego. Nie ma naruszenia treścią art. 39a ust. 1 ustawy przepisów art. 2, art. 31, art. 42 Konstytucji.
Przepis art. 39a ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w świetle omawianych wyżej regulacji unijnych jest przepisem czytelnym. Stanowi wykonanie uprawnień państwa członkowskiego przyznanych prawem unijnym, tj. art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 (wcześniej art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001). Przepis ten istniał w okresie, w którym skarżący był zobowiązany do dokonania określonych czynności mających na celu niedopuszczenie ziarna konopi do siewu; istniał na datę orzekania przez organ. Wydane w oparciu o art. 8 w/w ustawy przepisy wykonawcze w postaci rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8 lutego 2005 r. w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich w § 7 są zgodne z przyznanymi uprawnieniami państwom członkowskim w art. 17 ust. 2 akapit 2 i 4 (dawniej art. 17a ust. 2 i 4). Określone w nim dokumenty do przedstawienia przez importera we wskazanym 14 miesięcznym terminie, odnoszące się do wymieszania nasion z innymi niż konopie zarówno w grupie dokumentów potwierdzających zakup surowców do pasz wraz z dokumentami sprzedaży pasz gotowych, jak i w grupie raportu produkcyjnego z wytworzonej serii mieszanki paszowej wraz z recepturą, mają potwierdzać wymieszanie nasion w określonych proporcjach oraz dokonanie tego dla celów żywienia zwierząt (świadczy o tym ust. 3 § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy odsyłający w swej treści do ust. 1 tegoż § 7). Ponadto zarówno dokumenty sprzedaży paszy, jak i raporty produkcyjne i receptury będą pochodziły od osób dokonujących czynności. Będą to też dokumenty zawierające daty czynności (umową sprzedaży związana z dokumentami zakupu komponentów daje realną możliwość określenia czasowego czynności zmieszania nasion; raport produkcyjny z wytworzonej mieszanki z istoty czynności "sporządzania raportu" powinien zawierać wskazanie co do daty opisywanej czynności. Zatem regulacje przepisów krajowych zawierają minima określane przez przepisy unijne, a ponadto dookreślają dokumenty wymagane do złożenia organowi zgodnie z upoważnieniem unijnym nakazującym krajom członkowskim wymaganie "odpowiednich dokumentów" zgodnie z warunkami określonymi przez państwo członkowskie.
Reasumując nie ma rozbieżności w regulacjach prawa krajowego z regulacjami unijnymi w odniesieniu do obowiązku przedkładania organowi dokumentów świadczących o dokonanych działaniach związanych z importowanymi nasionami konopi przeznaczonymi do innych celów niż siewne.
Zarzut skarżącego, iż § 7 w/w rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy nie może stanowić podstawy prawnej stosowanej w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie ze względów wyżej wymienionych.
Podnieść należy, że skarżący składając wniosek o udzielenie pozwolenia na przywóz nasion konopi w celach innych niż siewne zobowiązywał się, że nasiona te, w terminie 12 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia na przywóz zostaną: uczynione niezdatne do siewu, wywiezione do państwa trzeciego, bądź wymieszane z nasionami innymi niż konopie, dla celów żywienia zwierząt w proporcjach w/w. Oświadczenie to zgodnie z treścią § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 8.02.2005 r. zostało przez skarżącego złożone [...] maja 2005 r. i dołączone do wniosku o pozwolenie na przywóz.
Świadczy to o świadomości prawnej skarżącego co do potrzeby określonych działań. Przywołany § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy jest zgodny z prawem unijnym. Wszystkie rozważania podniesione wyżej co do obowiązywania przepisów art. 17a rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001 i art. 17 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 pozostają aktualne.
Skarżący przy piśmie z dnia [...] maja 2006 r. przesłał jedynie 17 faktur sprzedaży nasion konopi w formie nieprzetworzonej na paszę.
Nie są to dokumenty wymagane § 7 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy.
Przeprowadzona u skarżącego kontrola w dniach [...] i [...] marca 2008 r. potwierdziła sprzedaż nasion konopi w formie nieprzetworzonej. Dodatkowo wykazała istnienie pięciu oświadczeń nabywców ziarna deklarujących, że towar będzie miał przeznaczenie inne niż siewne, a w przypadku użycia ziaren np. na paszę dla zwierząt mieszanka nie przekroczy 15 % zawartości konopi. Oświadczenia te, wystawione bez daty, zostały przesłane przez skarżącego do organu drogą elektroniczną w dniu [...] sierpnia 2008 r.
Prawidłowo zatem organ ustalił, że skarżący jako uprawniony importer ziarna konopi nie przeznaczonych do siewu, nie poddał ich czynnościom, o których mowa w art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 (dawniej art. 17a ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 245/2001) przez co podlega karze pieniężnej przewidzianej art. 39a ust. 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą.
Prawidłowo też organ ocenił dokumenty przedstawione przez skarżącego przy odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. Przedłożone protokoły nie spełniają wymogów dla dokumentów potwierdzających poddanie nasion konopi wymaganym prawem działaniom w myśl § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy. Ponadto złożone zostały [...] stycznia 2010 r., a więc długo po upływie wyznaczonego 14 miesięcznego terminu na ich złożenie w myśl w/w § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy.
Stwierdzenie powyższych okoliczności spowodowało, że przedstawione dokumenty nie zmieniły ustaleń faktycznych co do braku poddania nasion konopi stosownym działaniom w wymaganym okresie czasu.
Powoływanie się skarżącego na okoliczność, iż przedstawione protokoły spełniają przesłanki art. 17 ust. 2 akapitu rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 nie znajduje uzasadnienia w sprawie bowiem regulacja unijna dopuszczała rozszerzenie zakresu "odpowiedniej dokumentacji" przez kraje członkowskie o czym była mowa wyżej.
Zatem nie można przyjąć zasadności zarzutów skarżącego, iż organ dopuścił się naruszenia szeregu przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6, 7, 8, 77 § 1, 136 kpa w zw. z art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem, poprzez odmowę przyjęcia do ustaleń faktycznych, iż przedłożone protokoły świadczą o wykonaniu stosownych działań prawem przewidzianych.
W sprawie nie doszło do naruszenia ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów prawa procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów Sąd oddalił skargę w myśl art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło