II GZ 68/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Ol 549/10 w zakresie oddalenia wniosku o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów wojewódzkiego sądu administracyjnego w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Ol 549/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. oddalił wniosek R.K. o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O.: Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Hanny Raszkowskiej, Katarzyny Matczak, Alicji Jaszczak-Sikory, Marzenny Glabas, Adama Matuszaka, Tadeusza Lipińskiego, Zbigniewa Ślusarczyka, Ireny Szczepkowskiej i Andrzeja Błesińskiego oraz referendarzy Krzysztofa Nesteruka, Agnieszki Bińczyk i Małgorzaty Klimek, w sprawie ze skargi R.K. na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że pismem z dnia 8 listopada 2010 r. R.K. złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. od rozpoznawania sprawy. W dniu 19 listopada 2010 r. skarżący wezwany został do uzupełnienia złożonego wniosku o wskazanie z imienia i nazwiska osób, których dotyczy wniosek oraz o przytoczenie, co do każdej z tych osób uprawdopodobnionej przyczyny wyłączenia, w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku o wyłączenie bez rozpoznania. W piśmie stanowiącym odpowiedź na wezwanie, skarżący podtrzymał w całości złożony wniosek, ponownie wniósł o wyłączenie od orzekania w jego sprawie całego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O., wskazując z imienia i nazwiska tylko niektórych sędziów tego Sądu oraz o przekazanie sprawy równorzędnemu Sądowi. Wszyscy sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. złożyli oświadczenie, iż między nimi a żadną ze stron postępowania nie zachodzi stosunek tego rodzaju, iż mógłby wywołać wątpliwość, co do ich bezstronności oraz, że nie zachodzą okoliczności przewidziane w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; dalej p.p.s.a.). Sąd oddalając wniosek uznał zarzuty R.K. zawarte we wniosku o wyłączenie sędziów i referendarzy za ogólnikowe i niepoparte żadnymi dowodami. Wskazanie, iż osoby orzekające w sprawie łamały przepisy prawa i zasady niezawisłości sędziowskiej oraz pozostawały w bliżej nieokreślonym "układzie" z organami administracji publicznej, bez podania konkretnych sytuacji, do których te zarzuty zdaniem skarżącego mają odniesienie, nie mogło zostać przez Sąd uznane za przesłankę skutkującą wyłączeniem sędziów i referendarzy, zwłaszcza, iż wszyscy wskazani we wniosku sędziowie i referendarze oświadczyli, że nie istnieją w sprawie okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności . W zażaleniu R.K. zaskarżył powyższe postanowienie w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego, polegające na nieuwzględnieniu żądania strony o wyłączenie Sądu i sędziów i przekazania sprawy równorzędnemu Sądowi, w celu rozpatrzenia sprawy przez niezawisły, niezależny i obiektywny Sąd bez zbędnej zwłoki, narażając skarżącego na dodatkowe, nieodwracalne szkody, przez przeciąganie sprawy w wypłacie należnych płatności za 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne i podlega oddaleniu. Instytucja wyłączenia sędziego stanowi jedną z gwarancji bezstronności sądu i zasady niezawisłości sędziowskiej. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa - art.18 § 1 p.p.s.a. - wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art.19 p.p.s.a.). W myśl art. 20 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Oprócz elementów formalnych wskazanych w art. 46 p.p.s.a. wniosek taki powinien zawierać: a) wskazanie sędziego, b) podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie i c) powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodabniających istnienie tej przyczyny. Nie wystarczy zatem samo subiektywne przeświadczenie strony postępowania, że sędzia czy inni konkretni sędziowie nie okażą się bezstronni. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że brak jest podstaw do wyłączenia sędziów zgodnie z wnioskiem strony skarżącej. Po pierwsze podniesione przez stronę argumenty nie wypełniają dyspozycji przepisu art. 18 p.p.s.a., co skutkowałoby wyłączeniem sędziego od orzekania w sprawie z mocy samej ustawy. Po drugie podniesione przez stronę okoliczności nie stanowią wystarczającej przesłanki uzasadniającej zastosowanie instytucji wyłączenia sędziego stosownie do treści art. 19 p.p.s.a. Jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji zarzuty R.K. zawarte we wniosku o wyłączenie sędziów i referendarzy były ogólnikowe i niepoparte żadnymi dowodami, bez podania konkretnych sytuacji, do których te zarzuty zdaniem skarżącego mogły mieć odniesienie. Ponadto wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziów zostało poprzedzone złożeniem oświadczeń przez sędziów, których wniosek dotyczył. Jak wynika z wyjaśnień zawartych w tych oświadczeniach nie istnieje między sędziami, których dotyczył wniosek i stroną postępowania okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności w tej sprawie. Na marginesie można wskazać, że przedmiotem niniejszego postępowania była tylko i wyłącznie kontrola instancyjna zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 20 grudnia 2010 r. w sprawie wniosku o wyłączenie sędziów, zatem pozostałe kwestie podnoszone w zażaleniu nie mogły być rozpoznane. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.